| IFK | IRB | INFORLEX | GAZETA PRAWNA | INFORORGANIZER | APLIKACJE | KARIERA | SKLEP
reklama
Jesteś tutaj: STRONA GŁÓWNA > Akty prawne

Uchwała Nr 9/32/2011 Kolegium Regionalnej Izby Obrachunkowej w Opolu

z dnia 29 marca 2011 r.

w sprawie orzeczenia nieważności części załącznika do uchwały Nr VII/73/11 Rady Miasta Opola z dnia 24 lutego 2011 r. w sprawie określenia zasad udzielania dotacji celowych z budżetu miasta Opola do inwestycji służących ochronie powietrza polegających na wymianie źródeł ciepła oraz zakupie i montażu instalacji wykorzystujących odnawialne źródła energii realizowanych na terenie miasta Opola

Na podstawie art. 18 ust. 1, art. 11 ust. 3 w zw. z art. 11 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 7 października 1992 r. o regionalnych izbach obrachunkowych (tekst jedn.- Dz.U. z 2001 r. nr 55, poz. 577; zm. Dz.U. nr 154, poz. 1800; z 2002 r. Dz.U. nr 113, poz. 984; z 2003 r. Dz.U. nr 149, poz. 1454; z 2004 r. nr 273, poz. 2703; z 2005 r. Dz.U. nr 14, poz. 114, Dz.U. nr 64, poz. 565, Dz.U. nr 249, poz. 2104; z 2009 r. Dz.U. nr 157, poz. 1241; z 2010 r. Dz.U. nr 238, poz. 1578) oraz art. 91 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (tekst jednolity z 2001 r. - DzU nr 142, poz. 1591; z 2002 r. DzU nr 23, poz. 220, nr 62, poz. 558, nr 113, poz. 984, nr 153, poz. 1271, nr 214, poz. 1806; z 2003 r. nr 80, poz. 717, nr 162, poz. 1568; z 2004 r. DzU nr 102, poz. 1055, nr 116, poz. 1203, nr 167, poz. 1759; z 2005 r. DzU nr 172, poz. 1441, nr 175, poz. 1457; z 2006 r. DzU nr 17, poz. 128, nr 181, poz. 1337; z 2007 r. DzU nr 48, poz. 327, nr 138, poz. 974, nr 173, poz. 1218; z 2008 r. DzU nr 180, poz. 1111, nr 223, poz. 1458; z 2009 r. DzU nr 52, poz. 420, nr 157, poz. 1241; z 2010 r. DzU nr 28, poz. 142, poz. 146, nr 106, poz. 675, nr 40, poz. 230) Kolegium Regionalnej Izby Obrachunkowej w Opolu


orzeka nieważność

§ 3 ust. 17 "Regulaminu określającego zasady udzielania dotacji celowych z budżetu miasta Opola do inwestycji służących ochronie powietrza polegających na wymianie źródeł ciepła oraz zakupie i montażu instalacji wykorzystujących odnawialne źródła energii realizowanych na terenie miasta Opola", stanowiącego załącznik do uchwały nr VII/73/11 Rady Miasta Opola z dnia 24 lutego 2011 r. w sprawie określenia zasad udzielania dotacji celowych z budżetu miasta Opola do inwestycji służących ochronie powietrza polegających na wymianie źródeł ciepła oraz zakupie i montażu instalacji wykorzystujących odnawialne źródła energii realizowanych na terenie miasta Opola, z powodu naruszenia art. 252 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (Dz.U. z 2009 r. nr 157, poz. 1240).


wskazuje

w § 5 w/w uchwały nr VII/73/11 Rady Miasta Opola z dnia 24 lutego 2011 r. naruszenie art. 4 ust. 1 ustawy z dnia 20 lipca 2000 r. o ogłaszaniu aktów normatywnych i niektórych innych aktów (Dz.U. z 2010 r. nr 17, poz. 95).



Uzasadnienie

Stosownie do art. 90 ust. 2 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym w dniu 3 marca 2011 r. do Regionalnej Izby Obrachunkowej w Opolu doręczono uchwałę nr VII/73/11 Rady Miasta Opola z dnia 24 lutego 2011 r. w sprawie określenia zasad udzielania dotacji celowych z budżetu miasta Opola do inwestycji służących ochronie powietrza polegających na wymianie źródeł ciepła oraz zakupie i montażu instalacji wykorzystujących odnawialne źródła energii realizowanych na terenie miasta Opola.

W uchwale, przywołując m.in. postanowienia art. 18 ust. 2 pkt 15 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym, art. 400a ust. 1 pkt 5, 21 i 22 oraz art. 403 ust. 4,5 i 6 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska, Rada Miasta postanowiła m.in. w § 3 ust. 17 "Regulaminu określającego zasady udzielania dotacji celowych z budżetu miasta Opola do inwestycji służących ochronie powietrza polegających na wymianie źródeł ciepła oraz zakupie i montażu instalacji wykorzystujących odnawialne źródła energii realizowanych na terenie miasta Opola", stanowiącym załącznik do uchwały, iż:

"Przyznana dotacja podlega zwrotowi w całości w ciągu 7 dni od daty otrzymania wezwania wraz z ustawowymi odsetkami za zwłokę, liczonymi od dnia przekazania dofinansowania w przypadku:

1) zaprzestania użytkowania proekologicznego ogrzewania z przyczyn zależnych od Wnioskodawcy i / lub

2) złożenia fałszywych dokumentów i oświadczeń."

Ponadto w § 5 cyt. uchwały Rada Miasta postanowiła, iż "Uchwała wchodzi w życie w terminie 14 dni od daty jej ogłoszenia w Dzienniku Urzędowym Województwa Opolskiego."

Pismem nr OŚR.I.I.P.0717-25/11 z dnia 16 marca 2011 r. Prezydent Miasta Opola złożył wyjaśnienia w sprawie wskazując m.in.:

"Zgodnie z § 3 ust. 16 Regulaminu, Prezydent Miasta zastrzega sobie prawo możliwości przeprowadzenia kontroli przez Komisję oraz wezwania Wnioskodawcy w celu złożenia wyjaśnień w terminie do lat pięciu od daty pobrania przez Wnioskodawcę przyznanego dofinansowania. Na etapie opracowywania projektu uchwały analizowano art. 252 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (t.j. Dz.U. z 2009 r. Nr 157poz. 1240 ze zm.), zgodnie z którymi dotacje udzielone z budżetu jednostki samorządu terytorialnego podlegają zwrotowi w terminie 15 dni. Jednakże stwierdzono, że sytuacje gdzie dotacje będą "wykorzystane niezgodnie z przeznaczeniem, pobrane nienależnie lub w nadmiernej wysokości" nie dotyczą dotacji, które będą udzielane przez Urząd Miasta Opola, ponieważ zgodnie z Regulaminem dofinansowanie polegać będzie na refundacji poniesionych kosztów. W związku z powyższym w § 3 ust. 17 dotyczącym okresu, w ciągu którego dotacja udzielona przez Urząd Miasta Opola podlegać będzie zwrotowi, w przypadkach, o których mowa w ust. 1) i 2) Regulaminu, zastosowany został najkrótszy termin - 7 dni, zgodnie z ustawą z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tj. Dz.U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071).

Na posiedzenie Kolegium stawili się przedstawiciele jednostki samorządu terytorialnego w osobach pracowników Wydziału Ochrony Środowiska i Rolnictwa Urzędu Miasta Opola. Podtrzymując złożone w w/w piśmie wyjaśnienia wskazali dodatkowo, że "Miasto Opole uczestniczy w "Programie ograniczenia niskiej emisji" i jest zobowiązane do przedkładania Marszałkowi Województwa Opolskiego rocznych sprawozdań z realizacji programu. W związku z tym, iż w przyszłości mogłoby dojść do sytuacji, że beneficjent w roku kolejnym po otrzymaniu dotacji zrezygnuje z ekologicznego ogrzewania w regulaminie ujęto zapis § 3 ust. 16 i 17 dotyczący kontroli udzielanej dotacji oraz jej zwrotu - w celu osiągnięcia efektu ekologicznego w okresie 5 lat od dnia udzielenia dotacji (..). Przedstawiciele wskazali jednocześnie, iż w sytuacji wykazania nieprawidłowości w trakcie przeprowadzanych u beneficjenta kontroli, skutkujących zwrotem przekazanych środków, w treści kierowanego do beneficjenta zawiadomienia "byłoby wezwanie do zwrotu udzielonej dotacji w terminie 7 dni od daty otrzymania wezwania wraz z ustawowymi odsetkami za zwłokę, co zgodne jest z ustawą Kodeks postępowania administracyjnego."


W tym stanie Kolegium stwierdza, co następuje:

Jak wynika z dyspozycji art. 91 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym stwierdzenie przez organ nadzoru, iż stanowiąca przedmiot postępowania uchwała lub zarządzenie narusza prawo w konsekwencji może implikować orzeczenie w całości lub w części jej nieważności bądź też wskazaniem nieistotnego naruszenia prawa. Przyjąć przy tym za ukształtowaną linią orzeczniczą Naczelnego Sądu Administracyjnego należy, iż do rodzajów naruszeń przepisów skutkujących nieważnością uchwały organów jednostek samorządu terytorialnego zaliczyć należy naruszenia: przepisów wyznaczających kompetencje do podejmowania uchwał, podstawy prawnej podejmowania uchwał, przepisów Prawa ustrojowego, przepisów Prawa materialnego - przez wadliwą ich wykładnię - oraz przepisów regulujących procedurę podejmowania uchwał (np. wyrok NSA z 3 grudnia 1996 r. sygn. SA/Wr 949/96; wyrok NSA z 11 lutego 1998 r. sygn. IISA/Wr 1459/97).

Ochrona środowiska, zgodnie z art. 74 Konstytucji Rzeczpospolitej Polskiej jest obowiązkiem władz publicznych, które wspierają działania obywateli na rzecz ochrony i poprawy stanu środowiska.

Wskazana konstytucyjna zasada znalazła umocowanie w art. 7 ust. 1 pkt 1 ustawy o samorządzie gminnym, w którym postanowiono, że sprawy z zakresu ochrony środowiska należą do zadań własnych gminy służących zaspokajaniu zbiorowych potrzeb wspólnoty.

Doprecyzowanie zakresu oraz sposobu finansowania przez gminę zadań własnych z zakresu ochrony środowiska nastąpiło w art. 403 ustawy Prawo ochrony środowiska. Jednocześnie w art. 403 ust. 4 cyt. ustawy wskazano, że finansowanie ochrony środowiska i gospodarki wodnej, o którym mowa w art. 403 ust. 2, może polegać na udzielaniu dotacji celowej w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych z budżetu gminy na finansowanie lub dofinansowanie kosztów inwestycji:

1) podmiotów niezaliczonych do sektora finansów publicznych, w szczególności:

a) osób fizycznych,

b) wspólnot mieszkaniowych,

c) osób prawnych,

d) przedsiębiorców;

2) jednostek sektora finansów publicznych będących gminnymi lub powiatowymi osobami prawnymi.

Kompetencje w zakresie określenia zasad udzielania dotacji celowej, obejmujących w szczególności kryteria wyboru inwestycji do finansowania lub dofinansowania oraz trybu postępowania w sprawie udzielania dotacji i sposobu jej rozliczania pozostawiono, stosownie do art. 403 ust. 5 ustawy, radzie gminy.

Postanowienia cyt. wyżej ustawy, odnoszące się do formy finansowania zadań z zakresu ochrony środowiska, w sytuacji określonej w art. 403 ust. 4 i 5 ustawy, przesądzają o obowiązkach organu stanowiącego, w zakresie konstruowania norm aktu prawa miejscowego, zgodnie z przepisami ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych. Ustawa o finansach publicznych zawiera bowiem szczegółowe postanowienia odnoszące się do formy finansowania zadań publicznych, jaką jest dotacja z budżetu jednostki samorządy terytorialnego.

Zgodnie z definicją legalną zawartą w art. 126 cyt. ustawy o finansach publicznych dotacje są to podlegające szczególnym zasadom rozliczania środki z budżetu jednostek samorządu terytorialnego przeznaczone na podstawie ustawy o finansach publicznych, odrębnych ustaw, na finansowanie lub dofinansowanie realizacji zadań publicznych.

W związku z powyższym w stosunku do tej formy wydatkowania środków publicznych ma również zastosowanie art. 252 ust. 1 i 2 ustawy o finansach publicznych, stanowiący, że dotacje udzielone z budżetu jednostki samorządu terytorialnego:

1) wykorzystane niezgodnie z przeznaczeniem,

2) pobrane nienależnie lub w nadmiernej wysokości

- podlegają zwrotowi do budżetu wraz z odsetkami w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych, w ciągu 15 dni od dnia stwierdzenia okoliczności, o których mowa w pkt 1 lub pkt 2. W przypadku gdy termin wykorzystania dotacji, o których mowa wyżej, jest krótszy niż rok budżetowy, podlegają one zwrotowi w terminie 15 dni po upływie terminu wykorzystania dotacji.

Bezsprzecznym zatem jest, że sytuowanie w uchwale organu stanowiącego postanowień wpływającą na modyfikację normy wynikającej bezpośrednio z zapisów ustawy narusza w sposób bezpośredni i istotny art. 252 ust. 1 i 2 cyt. ustawy.

W odniesieniu do wyjaśnień przedstawicieli jednostki wskazać należy, iż celem podjętej przez Radę Miasta uchwały jest ochrona środowiska, poprzez finansowanie przez j.s.t. określonych w uchwale inwestycji, które wymiernie ograniczą emisję zanieczyszczeń do powietrza. Osiągnięciu w/w celu służy kontrola zrealizowanych inwestycji, dokonywana we wskazanym w uchwale (§ 3 ust. 16 Regulaminu) okresie 5 lat, zadaniem której jest de facto sprawdzenie beneficjenta dotacji pod względem wykorzystywania dotowanej inwestycji, a zatem spełnienia m.in. warunku z § 3 ust. 1 pkt 1 i 2 Regulaminu, tj.:

1) "stałego korzystania ze zmodernizowanego proekologicznego ogrzewania przy jednoczesnym zlikwidowaniu istniejącego pieca na węgiel lub koks i/lub

2) stałego korzystania z nowo zainstalowanej instalacji wykorzystującej odnawialne źródła energii".

Postanowienia uchwały odnoszące się do zwrotu przekazanych beneficjentowi środków publicznych w formie dotacji w terminie 7 dni stoją w sprzeczności z art. 252 ustawy o finansach publicznych. Formą przekazania środków jest bowiem określona w przepisach prawa finansowego dotacja, której reguły zwrotu określają przepisy ustawy o finansach publicznych. Zatem reguł tych nie należy wywodzić z przepisów ustawy Kodeks postępowania administracyjnego.

Kolegium RIO wskazuje ponadto, iż przedmiotowa uchwała w związku z rodzajem konstruowanych w niej norm, stanowi akt prawa miejscowego. Jako akt prawa miejscowego powinna podlegać regułom publikacji i wejścia w życie określonym w ustawie z dnia 20 lipca 2000 r. o ogłaszaniu aktów normatywnych i niektórych innych aktów prawnych.

Zgodnie z dyspozycją art. 4 ust. 1 cyt. ustawy akty normatywne, zawierające przepisy powszechnie obowiązujące, ogłaszane w dziennikach urzędowych wchodzą w życie po upływie czternastu dni od dnia ich ogłoszenia, chyba że dany akt normatywny określi termin dłuższy.

W odniesieniu do brzmienia § 5 uchwały określającego, iż uchwała ta wchodzi w życie "w terminie 14 dni od dnia jej ogłoszenia w Dzienniku Urzędowym Województwa Opolskiego" Kolegium wskazuje, iż uchwalony przez Radę Miasta termin wejścia w życie przedmiotowej uchwały jest niezgodny z art. 4 ust. 1 powyżej powołanej ustawy.

Powyższe, wobec braku przesłanek uzasadniających możliwość zastosowania w ustalonym stanie dyspozycji art. 4 ust. 2 ustawy ogłaszaniu aktów normatywnych i niektórych innych aktów prawnych, implikuje wskazaniem naruszenia przepisów o treści, jak w sentencji.


Na niniejszą uchwałę Kolegium Regionalnej Izby Obrachunkowej w Opolu przysługuje - na zasadzie art. 98 ustawy o samorządzie gminnym - skarga do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu za pośrednictwem Regionalnej Izby Obrachunkowej Opolu w terminie 30 dni od daty jej doręczenia.

Przewodniczący Kolegium


Prezes Janusz Gałkiewicz

reklama

POLECANE

Artykuł sponsorowany

reklama

Ostatnio na forum

Fundusze unijne

Eksperci portalu infor.pl

Katarzyna Kujawska

Prawnik

Zostań ekspertem portalu Infor.pl »