| IFK | IRB | INFORLEX | GAZETA PRAWNA | INFORORGANIZER | APLIKACJA MOBILNA | PRACA W INFOR | SKLEP
reklama
Jesteś tutaj: STRONA GŁÓWNA > Prawo > Sprawy rodzinne > Małżeństwo > Unieważnienie małżeństwa > Skutki unieważnienia małżeństwa cywilnego

Skutki unieważnienia małżeństwa cywilnego

Unieważnienie małżeństwa wywołuje najbardziej doniosłe skutki w przypadku małżeństw kościelnych, pozwala bowiem na zawarcie nowego związku przed kapłanem. Warto pamiętać, że taka instytucja znajduje się także w kodeksie cywilnym. Czym różni się od rozwodu?

Unieważnienie - powody tylko w ustawie

Po pierwsze małżeństwo można unieważnić tylko w ściśle wyznaczonych przypadkach.

Wykazanie podstaw unieważnienia wystarczy, by sąd unieważnił małżeństwo. Nie wymaga się zgody małżonka na takie orzeczenie. W przypadku rozwodu, sytuacja rozstających się małżonków jest bardziej złożona. Szczególnie w wypadkach, gdy rozwód jest orzekany wbrew woli drugiego, postępowanie rozwodowe jest bardziej skomplikowane, a sąd miarkuje interesy każdego z małżonków i bierze pod uwagę dobro rodziny.

Postępowanie rozwodowe inicjują małżonkowie, unieważnić małżeństwo w pewnych wypadkach może nie tylko małżonek, ale każdy kto ma w tym interes prawny. Takie wyjątkowe uprawnienie przepisy dają gdy:

  • małżeństwo zawarli krewni w linii prostej lub rodzeństwo
  • małżeństwo zawarł bigamista

Małżeństwo unieważnione jest uważane za niebyłe, tak jakby nigdy nie było zawarte.

W wypadku rozwodu, małżeństwo ustaje, ale wyrok nie ma skutku wstecznego.

Po unieważnieniu małżeństwa:

  • małżonkowie powracają do poprzedniego stanu cywilnego
  • stosunek powinowactwa (więź prawna pomiędzy małżonkiem a krewnymi współmałżonka) ustaje
  • małżonek/ka wraca do poprzedniego nazwiska ( w razie orzeczenia rozwodu powrót do nazwiska następuje tylko na wniosek)
  • małżonkowie tracą wszelkie roszczenia spadkowe

Sąd w orzeczeniu o unieważnieniu małżeństwa nie orzeka o winie małżonków, ale musi orzec o tym, który z małżonków był w złej wierze, czyli wiedział o podstawie unieważnienia małżeństwa. Określenie tej „winy” jest obligatoryjne, ponieważ wpływa na obowiązki ”małżonków”.

Inaczej jest w sprawach rozwodowych – tam można wnioskować o orzeczenie rozwodu „bez winy”.

Zobacz serwis: Małżeństwo

Obowiązki „niedoszłych” małżonków

Mimo przyjęcia fikcji nieistnienia małżeństwa sąd może orzec o obowiązkach małżonków, analogicznie jak w przypadku rozwodu.

W wyroku unieważniającym małżeństwo sąd rozstrzygnie o sposobie korzystania ze wspólnego mieszkania, może także dokonać podziału majątku wspólnego i rozstrzygnąć o obowiązku dostarczania byłemu współmałżonkowi środków utrzymania.

Gdy małżonkowie posiadają wspólne dzieci, sąd orzeka o władzy rodzicielskiej i alimentach.

Są to orzeczenia dodatkowe, ustawodawca uznał, że mimo „nieistnienia” małżeństwa należy uregulować sytuację majątkową małżonków i zadecydować o losie wspólnych dzieci.

Kiedy wyrok unieważniający małżeństwo jest „obojętny”?

Mimo unieważnienia małżeństwa ze skutkiem wstecznym, dzieci zrodzone w czasie małżeństwa nie tracą statusu dzieci pochodzących z tego związku. Nie ustaje też domniemanie pochodzenia dziecka z małżeństwa rozciągające się na trzysta dni po jego ustaniu.

Także małoletni, który uzyskał pełnoletność w wyniku zawarcia małżeństwa nie traci jej po unieważnieniu związku.

Zadaj pytanie: Forum

reklama

Narzędzia

POLECANE

reklama

Ostatnio na forum

Fundusze unijne

Eksperci portalu infor.pl

Ewa Sokołowska – Strug

Doradca podatkowy

Zostań ekspertem portalu Infor.pl »