reklama
| INFORLEX | GAZETA PRAWNA | KONFERENCJE | INFORORGANIZER | APLIKACJE | KARIERA | SKLEP
reklama
reklama
Jesteś tutaj: STRONA GŁÓWNA > Akty prawne

Rozstrzygnięcie nadzorcze nr NK.II.MG.0911-13/10 Wojewody Dolnośląskiego

z dnia 11 października 2010r.

stwierdzające nieważności uchwały Rady Gminy Oleśnica z dnia 7 września 2010 roku nr LII/247/10 w sprawie zatwierdzenia zarządzenia nr 308/10 Wójta Gminy Oleśnica z dnia 15 lipca 2010 r. w sprawie ograniczenia poboru wody na terenie Gminy Oleśnica

Na podstawie art. 91 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (tekst jednolity Dz. U. z 2001 r., Nr 142, poz. 1591 z późniejszymi zmianami) Wojewoda Dolnośląski - Organ Nadzoru nad jednostkami samorządu terytorialnego

stwierdza nieważność

uchwały Rady Gminy Oleśnica z dnia 7 września 2010 roku nr LII/247/10 w sprawie zatwierdzenia zarządzenia nr 308/10 Wójta Gminy Oleśnica z dnia 15 lipca 2010 r. w sprawie ograniczenia poboru wody na terenie Gminy Oleśnica.

Uzasadnienie

Rada Gminy Oleśnica podjęła w dniu 7 września 2010 roku uchwałę nr LII/247/10 w sprawie zatwierdzenia zarządzenia nr 308/10 Wójta Gminy Oleśnica z dnia 15 lipca 2010 r. w sprawie ograniczenia poboru wody na terenie Gminy Oleśnica. Uchwała wpłynęła do organu nadzoru w dniu 13 września 2010 roku. W wyniku przeprowadzonego postępowania nadzorczego organ nadzoru stwierdził, że uchwała w istotny sposób narusza art. art. 88 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej i art. 13 pkt 2 ustawy z dnia 20 lipca 2000 r. o ogłaszaniu aktów normatywnych i niektórych innych aktów prawnych (Dz. U., Nr 62, poz. 718 ze zm.) oraz art. 40 ust. 3 ustawy o samorządzie gminnym.

Uchwałą Rady Gminy Oleśnica z dnia 7 września 2010 roku nr LII/247/10 zatwierdzono wydane przez Wójta Gminy Oleśnica w dniu 15 lipca 2010 roku zarządzenie nr 308/10 w sprawie ograniczenia poboru wody na terenie Gminy Oleśnica. W § 3 uchwały postanowiono, że "Uchwała wchodzi w życie z dniem podjęcia".

Zgodnie z art. 40 ust. 3 i ust. 4 ustawy o samorządzie gminnym - zwanej dalej ustawą, przepisy porządkowe, w zakresie nieuregulowanym w odrębnych ustawach lub innych przepisach powszechnie obowiązujących mogą być wydane przez radę gminy, jeżeli jest to niezbędne dla ochrony życia lub zdrowia obywateli oraz dla zapewnienia porządku, spokoju i bezpieczeństwa publicznego oraz mogą przewidywać za ich naruszanie karę grzywny wymierzaną w trybie i na zasadach określonych w prawie o wykroczeniach.

Artykuł 41 ust. 2- 5 ustawy stwierdza, iż:

"2. W przypadku niecierpiącym zwłoki przepisy porządkowe może wydać wójt, w formie zarządzenia.

3. Zarządzenie, o którym mowa w ust. 2, podlega zatwierdzeniu na najbliższej sesji rady gminy. Traci ono moc w razie odmowy zatwierdzenia bądź nieprzedstawienia do zatwierdzenia na najbliższej sesji rady.

4. W razie nieprzedstawienia do zatwierdzenia lub odmowy zatwierdzenia zarządzenia rada gminy określa termin utraty jego mocy obowiązującej.

5. Wójt przesyła przepisy porządkowe do wiadomości wójtom sąsiednich gmin i staroście powiatu, w którym leży gmina, następnego dnia po ich ustanowieniu."

Wójt Gminy Oleśnica zarządzeniem nr 308/10 wprowadził zakaz używania wody do celów innych niż socjalno-bytowe, "zwłaszcza podlewania ogródków, terenów zielonych i nawadniania gruntów, napełniania basenów, oczek wodnych, opryskiwaczy rolniczych i cystern używanych w budownictwie, mycia samochodów itp." (§ 1 ust. 2 zarządzenia).

Należy zauważyć, iż przepis art. 41 ust. 2 ustawy jest odstępstwem od zasady ustanawiania aktów prawa miejscowego (w tym przepisów porządkowych) w drodze uchwały organu stanowiącego gminy i legitymuje on organ monokratyczny do wydania przepisów porządkowych w drodze zarządzenia.

W świetle powołanych przepisów ustawy tego rodzaju zarządzenie podlega zatwierdzeniu na najbliższej sesji rady gminy. Należy zauważyć, iż zarządzenie wójta (burmistrza, prezydenta miasta) wydane na podstawie art. 41 ust. 2 ustawy, podlega ocenie organu stanowiącego gminy co do adekwatności zastosowania przez wójta tego rodzaju środków prawnych w celu ochrony życia lub zdrowia obywateli oraz dla zapewnienia porządku, spokoju i bezpieczeństwa publicznego. Traci ono moc w razie odmowy zatwierdzenia bądź nieprzedstawienia do zatwierdzenia na najbliższej sesji rady. Jednocześnie, w przypadku nieprzedstawienia bądź odmowy zatwierdzenia wydanego zarządzenia rada określa termin utraty jego mocy obowiązującej.

Co do charakteru aktu rady gminy zatwierdzającego bądź odmawiającego zatwierdzenia wydanego zarządzenia porządkowego wskazać należy, iż posiada on cechy aktu powszechnie obowiązującego - aktu prawa miejscowego. Niezbędnym jest aby akt organu stanowiącego gminy, który determinuje byt prawny wydanego przez wójta zarządzenia porządkowego - aktu prawa miejscowego posiadał taki sam charakter prawny.

Zgodnie z art. 88 ust. 1 Konstytucji warunkiem wejścia w życie ustaw, rozporządzeń oraz aktów prawa miejscowego jest ich ogłoszenie. Konstytucja wyklucza możliwość wejścia w życie aktu prawnego o charakterze aktu prawa miejscowego bez ogłoszenia go w ustawowo przewidzianym trybie.

Zgodnie z art. 13 ustawy o ogłaszaniu aktów normatywnych, w wojewódzkim dzienniku urzędowym ogłasza się:

1) akty prawa miejscowego stanowione przez wojewodę i organy administracji niezespolonej;

2) akty prawa miejscowego stanowione przez sejmik województwa, organ powiatu oraz organ gminy, w tym statuty województwa, powiatu i gminy;

3) statuty związków międzygminnych oraz statuty związków powiatów;

4) akty Prezesa Rady Ministrów uchylające akty prawa miejscowego stanowionego przez wojewodę i organy administracji niezespolonej;

5) wyroki sądu administracyjnego uwzględniające skargi na akty prawa miejscowego stanowionego przez: wojewodę i organy administracji niezespolonej, organ samorządu województwa, organ powiatu i organ gminy;

6) porozumienia w sprawie wykonywania zadań publicznych zawarte:

a) między jednostkami samorządu terytorialnego,

b) między jednostkami samorządu terytorialnego i organami administracji rządowej;

7) uchwały budżetowe gminy, powiatu i województwa oraz sprawozdanie z wykonania budżetu gminy, powiatu i województwa;

8) obwieszczenia o wygaśnięciu mandatu wójta (burmistrza, prezydenta miasta) oraz o rozwiązaniu sejmiku województwa, rady powiatu lub rady gminy;

8a) rozstrzygnięcia nadzorcze dotyczące aktów prawa miejscowego stanowionych przez jednostki samorządu terytorialnego;

9) statut urzędu wojewódzkiego;

10) inne akty prawne, informacje, komunikaty, obwieszczenia i ogłoszenia, jeżeli tak stanowią przepisy szczególne.

Ogłoszenie aktu normatywnego w dzienniku urzędowym jest obowiązkowe (art. 2 ust. 1 ustawy o ogłaszaniu aktów normatywnych). Akty normatywne wchodzą wżycie w terminie czternastu dni od dnia ich ogłoszenia, chyba że dany akt normatywny określi termin dłuższy (art. 4 ust. 1). Jak wynika z art. 4 ust. 2, 3 oraz z art. 5 ustawy odstępstwo od tej zasady może nastąpić tylko wobec przepisów porządkowych oraz w szczególnie uzasadnionych przypadkach.

Rada Gminy Oleśnica, podejmując uchwałę w sprawie zatwierdzenia zarządzenia Wójta Gminy Oleśnica nr 308/10 określiła w § 3 uchwały moment wejścia jej w życie pomijając skierowanie do publikacji w wojewódzkim dzienniku urzędowym, co jest koniecznym warunkiem wejścia w życie uchwały tego rodzaju. Niedopełnienie tego warunku stanowi istotne naruszenie art. 4 i art. 13 pkt 2 ustawy o ogłaszaniu aktów normatywnych. Uchybienie dotyczące sposobu ogłoszenia uchwalonego aktu, odnosi się do całości podjętej uchwały, a nie tylko jednego jej przepisu. Skutkuje więc ono nieważnością uchwały w całości (podobnie wyrok NSA z 10.12.2003 r., sygn. akt II SA/ Wr 2138/03).

Ponadto organ nadzoru pragnie wskazać inny aspekt naruszenia prawa przez uchwałę Rady Gminy Oleśnica z dnia 7 września 2010 roku nr LII/247/10 w sprawie zatwierdzenia zarządzenia nr 308/10 Wójta Gminy Oleśnica z dnia 15 lipca 2010 r. w sprawie ograniczenia poboru wody na terenie Gminy Oleśnica. Zgodnie ze wskazanym już wyżej art. 40 ust. 3 i 4 ustawy o samorządzie gminnym przepisy porządkowe, w zakresie nieuregulowanym w odrębnych ustawach lub innych przepisach powszechnie obowiązujących mogą być wydane przez radę gminy, jeżeli jest to niezbędne dla ochrony życia lub zdrowia obywateli oraz dla zapewnienia porządku, spokoju i bezpieczeństwa publicznego oraz mogą przewidywać za ich naruszanie karę grzywny wymierzaną w trybie i na zasadach określonych w prawie o wykroczeniach. W przypadku niecierpiącym zwłoki przepisy tego typu może wydać wójt, w formie zarządzenia (art. 41 ust. 2 ustawy o samorządzie gminnym). Analizując wskazane przepisy należy zauważyć, że aby wprowadzić określone normy w formie przepisów porządkowych muszą wystąpić jednocześnie dwie przesłanki. Wedle pierwszej materia podlegająca unormowaniu nie może być uregulowana w innych przepisach powszechnie obowiązujących. Wedle drugiej wprowadzenie określonych norm musi być uzasadnione ze względu na ochronę wartości o których mowa w art. 40 ust. 3 ustawy o samorządzie gminnym. Zgodnie z art. 41 ust. 3 ustawy zarządzenie wydane przez wójta podlega zatwierdzeniu na najbliższej sesji rady gminy. Traci ono moc w razie odmowy zatwierdzenia bądź nieprzedstawienia do zatwierdzenia na najbliższej sesji rady. Wedle stanowiska organu nadzoru uprawnienie rady wynikające z przedmiotowego przepisu nie może być realizowane w sposób dowolny. Przepis nakłada na radę obowiązek dokonania obiektywnej oceny prawidłowości wydania zarządzenia, a więc rozstrzygnięcia czy zostały spełnione przesłanki warunkujące wydanie przez wójta zarządzenia zawierającego przepisy porządkowe. Z uwagi na fakt, że w normalnych okolicznościach (brak przypadku nie cierpiącego zwłoki) przepisy porządkowe może wydawać rada, organ nadzoru w ramach kompetencji nadzorczych może zbadać nie tylko prawidłowość takiej uchwały, ale również uchwały zatwierdzającej akt wydany przez organ wykonawczy w tym zakresie. Innymi słowy uprawnienie organu nadzoru do oceny zasadności wydania przepisów porządkowych (wystąpienie bądź brak przewidzianych przez prawo przesłanek) rozciąga się również na uchwałę zatwierdzającą wydane przez wójta zarządzenie zawierające tego typu przepisy.

Mając powyższe na względzie organ nadzoru pragnie zauważyć, że Rada Gminy Oleśnica uchwałą nr LII/247/10 bezpodstawnie zatwierdziła zarządzenie Wójta Gminy Oleśnica nr 308/10 Wójta Gminy Oleśnica z dnia 15 lipca 2010 r. w sprawie ograniczenia poboru wody na terenie Gminy Oleśnica. Nie zostały bowiem spełnione jednocześnie obie przesłanki warunkujące wydanie przepisów porządkowych o których mowa w art. 40 ust. 3 i 4 ustawy o samorządzie gminnym.

Po pierwsze jedynym organem, który jest uprawniony do ograniczenia poboru wody jest dyrektor regionalnego zarządu gospodarki wodnej. Zgodnie z art. 88 ust. ustawy z dnia 18 lipca 2001 roku Prawo wodne (tekst jednolity Dz. U. z 2005 r., Nr 239, poz. 2019 ze zmianami) może on wprowadzić, w drodze rozporządzenia, czasowe ograniczenia w korzystaniu z wód, w szczególności w zakresie poboru wody lub wprowadzania ścieków do wód albo do ziemi oraz zmiany sposobu gospodarowania wodą w zbiornikach retencyjnych w przypadku wprowadzenia stanu klęski żywiołowej w celu zapobieżenia skutkom powodzi lub suszy dyrektor regionalnego zarządu gospodarki wodnej może. Żaden inny przepis powszechnie obowiązującego prawa nie zawiera postanowień w zakresie możliwości ograniczenia poboru wody.

Po drugie w omawianym przypadku nie istniały okoliczności dające podstawę do wydania przepisów porządkowych. Na pytanie organu nadzoru (pismo NK.II.MG.0915-61/10 z dnia 17 września 2010 roku) odnośnie istnienia obiektywnych przesłanek stanowiących podstawę do utrzymania w mocy zatwierdzonego zarządzenia Przewodnicząca Rady Gminy Oleśnica wyjaśniła (pismo SOO.0902-4-4/10 z dnia 22 września 2010 roku), że utrzymanie w mocy zarządzenia podyktowane jest spadkami ciśnienia w sieci wodociągowej, w okresie zwiększonych poborów i koniecznością utrzymania dostaw wody do odbiorców. Wyjaśniła również, że obecnie prowadzone są prace budowlane związane z przebudową stacji uzdatniania wody oraz części wodociągu. W związku z tym termin utraty mocy obowiązującej zatwierdzonego zarządzenia zależny jest od terminu oddania do eksploatacji nowej stacji uzdatniania wody w miejscowości Zarzysko, a więc mniej więcej w połowie października 2010 roku. Należy w tym miejscu odnieść się do wskazanego już wcześniej art. 40 ust. 3 ustawy o samorządzie gminnym. Przedstawione przez Panią Przewodniczącą przesłanki wprowadzenia przepisów porządkowych w żadnym stopniu nie odpowiadają dyspozycji wskazanego przepisu. Nie można zgodzić się z argumentacją, że spadki ciśnienia wody spowodowane zwiększonym poborem i prowadzenie w związku z tym prac budowlanych stanowią bezpośrednie zagrożenie dla życia lub zdrowia obywateli albo, że grożą zakłóceniem porządku, spokoju i bezpieczeństwa publicznego. Z istoty przepisów porządkowych (policyjnych) wynika, że stanowią one regulacją o charakterze wyjątkowym i ostatecznym. Wydaje się je w sytuacjach realnego zagrożenia dla chronionych dóbr, którego nie da się wyeliminować w żaden inny sposób. Realne zagrożenie oznacza sytuację nie przewidzianą, bezpośrednio zagrażającą jakiemuś dobru i na tyle oczywistą, że podjęcie odpowiednich działań jest nieodzowne np. katastrofa ekologiczna, klęska żywiołowa. Okoliczności przedstawione przez Panią Przewodniczącą nie stanowią realnego zagrożenia dla dóbr chronionych prawem, uzasadniającego wydanie przepisów porządkowych. W kwestii rzeczonych okoliczności należy w tym miejscu wskazać art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 7 czerwca 2001 roku o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków(tekst jednolity Dz. U. z 2006 r., Nr 123, poz. 858 ze zmianami) wedle którego przedsiębiorstwo wodociągowo-kanalizacyjne ma obowiązek zapewnić zdolność posiadanych urządzeń wodociągowych i urządzeń kanalizacyjnych do realizacji dostaw wody w wymaganej ilości i pod odpowiednim ciśnieniem oraz dostaw wody i odprowadzania ścieków w sposób ciągły i niezawodny, a także zapewnić należytą jakość dostarczanej wody i odprowadzanych ścieków. Niskie ciśnie wody i wynikające z tego braki w dostawach wody stanowią problem, który pozostaje w gestii przedsiębiorstwa wodociągowo-kanalizacyjnego. To ono jest odpowiedzialne za dostarczanie wody odpowiedniej jakości i pod odpowiednim ciśnieniem. Wady technologiczne sieci wodociągowej nie mogą stanowić podstawy do wydania przepisów porządkowych.

Od niniejszego rozstrzygnięcia przysługuje skarga, za pośrednictwem organu nadzoru- Wojewody Dolnośląskiego, do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu w terminie 30 dni od jego doręczenia.

Zgodnie z art. 92 ustawy o samorządzie gminnym stwierdzenie przez organ nadzoru nieważności uchwały organu gminy wstrzymuje jej wykonanie z mocy prawa w zakresie objętym stwierdzeniem nieważności, z dniem doręczenia rozstrzygnięcia nadzorczego.

Wojewoda Dolnośląski


Rafał Jurkowlaniec

reklama
reklama

POLECANE

reklama

Artykuł sponsorowany

reklama

Ostatnio na forum

reklama

Artykuł Partnerski

Artykuł partnerski

reklama

Eksperci portalu infor.pl

Krystyna Kwapisz

Radca prawny.

Zostań ekspertem portalu Infor.pl »
reklama
reklama
reklama