reklama
| INFORLEX | GAZETA PRAWNA | KONFERENCJE | INFORORGANIZER | APLIKACJE | KARIERA | SKLEP
reklama
reklama
Jesteś tutaj: STRONA GŁÓWNA > Akty prawne

Rozstrzygnięcie nadzorcze nr NK-II.4131.1.2012.KK Wojewody Podlaskiego

z dnia 19 stycznia 2012r.

stwierdzające nieważność części uchwały Nr XVI/96/11 Rady Gminy Radziłów z dnia 15 grudnia 2011 r. w sprawie określenia zasad nabywania, zbywania i obciążania nieruchomości oraz ich wydzierżawiania lub wynajmowania na czas oznaczony dłuższy niż trzy lata lub na czas nieoznaczony

Na podstawie art. 91 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2001 r. Nr 142, poz. 1591, z 2002 r. Nr 23, poz. 220, Nr 62, poz. 558, Nr 113, poz. 984, Nr 153, poz. 1271 i Nr 214, poz. 1806, z 2003 r. Nr 80, poz. 717 i Nr 162, poz. 1568, z 2004 r. Nr 102, poz. 1055, Nr 116, poz. 1203 i Nr 167, poz. 1759, z 2005 r. Nr 172, poz. 1441 i Nr 175, poz. 1457, z 2006 r. Nr 17, poz. 128 i Nr 181, poz. 1337, z 2007 r. Nr 48, poz. 327, Nr 138, poz. 974 i Nr 173, poz. 1218, z 2008 r. Nr 180, poz. 1111 i Nr 223, poz. 1458, z 2009 r. Nr 52, poz. 420 i Nr 157, poz. 1241, z 2010 r. Nr 28, poz. 142 i 146, Nr 40, poz. 230 i Nr 106, poz. 675 oraz z 2011 r. Nr 21, poz. 113, Nr 117, poz. 679, Nr 134, poz. 777 i Nr 149, poz. 887)

stwierdzam nieważność

§ 5 , § 6 ust. 2, § 11 ust. 1, § 12 oraz § 13 uchwały Nr XVI/96/11 Rady Gminy Radziłówz dnia 15 grudnia 2011 r. w sprawie określenia zasad nabywania, zbywania i obciążania nieruchomości oraz ich wydzierżawiania lub wynajmowania na czas oznaczony dłuższy niż trzy lata lub na czas nieoznaczony.

Uzasadnienie

W dniu 15 grudnia 2011 r. Rada Gminy Radziłów podjęła uchwałę Nr XVI/96/11 w sprawie określenia zasad nabywania, zbywania i obciążania nieruchomości oraz ich wydzierżawiania lub wynajmowania na czas oznaczony dłuższy niż trzy lata lub na czas nieoznaczony, która w dniu 28 grudnia 2011 r. wpłynęła do organu nadzoru.

Przeprowadzona analiza wykazała, iż część postanowień przedmiotowej uchwały została podjęta z naruszeniem prawa, w związku z czym w dniu 5 stycznia 2012 r. wszczęte zostało postępowanie nadzorcze w sprawie stwierdzenia ich nieważności.

Rada Gminy mocą postanowień § 5 przedmiotowej uchwały wyraziła zgodę na dokonywanie przez Wójta darowizny nieruchomości na cele publiczne, a także na zbywanie nieruchomości w drodze darowizny na rzecz Skarbu Państwa oraz jednostek samorządu terytorialnego.

Możliwość zbywania nieruchomości gminnych w formie darowizny przewidujeart. 13 ust. 2 a ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U.z 2010 r. Nr 102, poz. 651 z późn. zm.) stanowiący między innymi, iż darowizny nieruchomości stanowiącej przedmiot własności jednostki samorządu terytorialnego dokonuje jej organ wykonawczy - za zgodą rady lub sejmiku.

Użyte w cyt. wyżej przepisie sformułowanie "za zgodą" jednoznacznie wskazuje, iż w każdym zindywidualizowanym przypadku zbycia nieruchomości gminnej w formie darowizny, organ stanowiący powinien wyrazić na powyższe swoją zgodę podejmując stosowną uchwałę i zgoda ta nie może przybrać formy zasady zawartej w akcie prawa miejscowego, jakim jest podjęta uchwała przez Radę Gminy Radziłów.

Paragraf 6 ust. 2 przedmiotowej uchwały zawiera uregulowanie, w którym Rada Gminy wyraziła zgodę Wójtowi na zbycie w drodze bezprzetargowej nieruchomości:

1) przekazanych w użytkowanie wieczyste dotychczasowym użytkownikom wieczystym,

2) przeznaczonych pod budownictwo mieszkaniowe lub na realizację urządzeń infrastruktury technicznej oraz innych celów publicznych, jeżeli cele te będą realizowane przez podmioty dla których są to cele statutowe i których dochody przeznacza się w całości na działalność statutową,

3) zbywanych na rzecz osoby, która dzierżawi nieruchomość na podstawie umowy zawartej co najmniej na 10 lat, jeżeli nieruchomość ta zabudowana na podstawie zezwolenia na budowę.

Przeprowadzona analiza uregulowań cyt. wyżej § 6 ust. 2 przede wszystkim wykazała, iż Rada nie mogła zwolnić z obowiązku przetargowego zbycia nieruchomości ich dotychczasowym użytkownikom wieczystym, gdyż takie nieruchomości są zbywane z mocy prawa w trybie bezprzetargowym. Stosownie bowiem do uregulowań art. 37 ust. 2 pkt 5 przywołanej wyżej ustawy o gospodarce nieruchomościami, nieruchomość jest zbywana w drodze bezprzetargowej, jeżeli sprzedaż nieruchomości następuje na rzecz jej użytkownika wieczystego. W związku z powyższym podkreślić należy, że Rada Gminy nie może regulować w swojej uchwale tego, co zostało uregulowane w akcie prawnym wyższego rzędu, jakim jest ustawa.

Dokonując oceny legalności zawartych w punkcie 2 i 3 § 6 ust. 2 uchwały należy zwrócić uwagę na uregulowania art. 37 ust. 3 cyt. ustawy o gospodarce nieruchomościami, zgodnie z którym rada lub sejmik w odniesieniu do nieruchomości stanowiących własność jednostki samorządu terytorialnego, odpowiednio w drodze zarządzenia lub uchwały, mogą zwolnić z obowiązku zbycia w drodze przetargu nieruchomości przeznaczone pod budownictwo mieszkaniowe lub na realizację urządzeń infrastruktury technicznej albo innych celów publicznych, jeżeli cele te będą realizowane przez podmioty, dla których są to cele statutowe i których dochody przeznacza się w całości na działalność statutową. Ustawodawca rozciągnął również obowiązywanie tego przepisu na sytuację, gdy sprzedaż nieruchomości następuje na rzecz osoby, która dzierżawi nieruchomość na podstawie umowy zawartej co najmniej na 10 lat, jeżeli nieruchomość ta została zabudowana na podstawie pozwolenia na budowę.

Upoważnienie dot. możliwości zwolnienia zbycia nieruchomości w formie przetargu wynikające z cyt. art. 37 ust. 3 nie daje podstaw do działania rady w tym zakresie w sposób generalny. W związku z powyższym, wyrażenie zgody na zbycie nieruchomości w przypadkach wymienionych w § 6 ust. 2 pkt 2 i 3 uchwały (powtórzonych z cyt. art. 37 ust. 3 ustawy o gospodarce nieruchomościami) powinno być wyrażone w zależności od potrzeby w każdym indywidualnym przypadku.

Rada Gminy Radziłów w § 11 ust. 1 uchwały Nr XVI/96/11 wyraziła z kolei zgodę na wydzierżawianie i wynajem nieruchomości gruntowych oraz lokali bez przetargu w sytuacjach:

1) wymienionych w art. 68 ust. 1 pkt 2, 5 i 6 ustawy o gospodarce nieruchomościami,

2) nieruchomości zabudowanej budynkami stanowiącym i odrębny przedmiot własności.

Powyższe uregulowania wprowadzone przez Radę Gminy, ustanawiające przypadki odstąpienia od obowiązku przetargowego trybu zawarcia umów dzierżawy i najmu (na czas oznaczony dłuższy niż 3 lata lub na czas nieoznaczony), nie znajdują umocowaniaw przepisach prawa. Zgodnie z art. 37 ust. 4 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2010 r. Nr 102, poz. 651 z późn. zm.), zawarcie umów użytkowania, najmu lub dzierżawy na czas oznaczony dłuższy niż 3 lata lub na czas nieoznaczony następuje w drodze przetargu. Wojewoda albo odpowiednia rada lub sejmik mogą wyrazić zgodę na odstąpienie od obowiązku przetargowego trybu zawarcia tych umów . Powyższy przepis ustanawia więc zasadę zawierania, wymienionych w nim umów - w drodze przetargu. Odstępstwem od tej zasady jest regulacja zawarta w jego zdaniu drugim, jednak nie daje ona podstaw do działania rady w tym zakresie w sposób generalny. Sformułowanie "mogą wyrazić zgodę" jednoznacznie wskazuje, iż uchwała organu stanowiącego o zwolnieniu z obowiązku przeprowadzenia przetargu może dotyczyć jedynie konkretnych zindywidualizowanych przypadków i musi być traktowana jako wyjątek, nie może natomiast w żadnym wypadku przybierać formy zasady zawartej w akcie prawa miejscowego - poprzez wyrażenie generalnej zgody.

Ponadto, w § 12 ust. 1 uchwały Rada zawarła postanowienia, mocą których wyraziła zgodę na zawarcie przez Wójta kolejnej umowy z dotychczasowym dzierżawcą lub najemcą, jeżeli wywiązał się on z postanowień dotychczasowej umowy, złożył wniosek co najmniej jeden miesiąc przed jej rozwiązaniem, a zawarcie umowy nie jest sprzeczne z interesem Gminy.

Zgodnie z art. 18 ust. 2 pkt 9 lit. a cyt. wyżej ustawy o samorządzie gminnym do wyłącznej właściwości rady gminy należy podejmowanie uchwał w sprawach majątkowych gminy, przekraczających zakres zwykłego zarządu, dotyczących: określania zasad nabywania, zbywania i obciążania nieruchomości oraz ich wydzierżawiania lub wynajmowania na czas oznaczony dłuższy niż 3 lata lub na czas nieoznaczony , o ile ustawy szczególne nie stanowią inaczej; uchwała rady gminy jest wymagana również w przypadku, gdy po umowie zawartej na czas oznaczony do 3 lat strony zawierają kolejne umowy, których przedmiotem jest ta sama nieruchomość; do czasu określenia zasad wójt może dokonywać tych czynności wyłącznie za zgodą rady gminy.

Z analizy powyższego artykułu wynika, iż zawiera on dwie odmienne regulacje: pierwsza dotyczy ustalenia zasad nabywania, zbywania i obciążania nieruchomości oraz ich wydzierżawiania lub wynajmowania na czas oznaczony dłuższy niż 3 lata lub na czas nieoznaczony, o ile ustawy szczególne nie stanowią inaczej ("Zasady" są podejmowane w formie aktu prawa miejscowego), druga dotyczy obowiązku podejmowania uchwały za każdym razem, gdy po umowie zawartej na okres do trzech lat strony zawierają kolejne umowy dotyczące tej samej nieruchomości (akt podejmowany w sprawach indywidualnych, a więc nie stanowiący aktu prawa miejscowego). Oznacza to, że Rada Gminy nie była uprawniona do udzielenia Wójtowi zgody na zawieranie kolejnych umów dzierżawy lub najmu na okres do 3 lat i umieszczenia tej regulacji w "Zasadach" stanowiących akt powszechnie obowiązujący na terenie Gminy.

Przeprowadzone postępowanie nadzorcze wykazało również, że uregulowania § 13 przedmiotowej uchwały nie znajdują umocowania w przepisach prawa. Zgodnie z postanowieniami tego paragrafu nieruchomości gruntowe lub lokale użytkowe, niewykorzystane do wykonywania zadań Gminy, mogą być użyczane samorządowi mieszkańców wsi do realizacji zadań ogólnospołecznych niezwiązanych z działalnością zarobkową.

Zgodnie z art. 30 ust. 2 pkt 3 ustawy o samorządzie gminnym, wynika generalna zasada, iż gospodarowanie mieniem komunalnym należy do wójta. Ograniczenie dla wskazanej wyżej kompetencji wójta w zakresie gospodarowania mieniem gminy zawiera art. 18 ust. 2 pkt 9 lit.a - i , cytowanej ustawy, zgodnie z którym do wyłącznej właściwości rady gminy należy podejmowanie uchwał w sprawach majątkowych gminy, przekraczających zakres zwykłego zarządu, dotyczących czynności wymienionych w tym artykule.

Z powyższego wynika jednoznacznie, iż katalog spraw, w których organ stanowiący władny jest do podejmowania uchwał w sprawach majątkowych gminy ma charakter zamknięty. Nie mieści się w nim użyczenie , jako czynność przekraczająca zakres zwykłego zarządu. Ponadto, z analizy przepisu art. 18 ust. 2 pkt 9 lit. a wynika, iż rada gminy jako organ stanowiący i kontrolny , upoważniona jest jedynie do wyrażenia zgody na czynności przekraczające zakres zwykłego zarządu, zaś w innych niewymienionych w powyższym przepisie sprawach, takich jak umowa użyczenia, decyzje podejmuje organ wykonawczy, w ramach ustawowego uprawnienia do gospodarowania mieniem gminy.

Przepisy ustawy o samorządzie gminnym, wyraźnie rozgraniczają zakres kompetencji przyznanych poszczególnym organom gminy tj. radzie oraz wójtowi (burmistrzowi, prezydentowi), organy te są zobowiązane przestrzegać w poszczególnych sprawach swoich kompetencji i wydanie aktu wykraczającego poza uprawnienie ustawowe należy traktować jako sprzeczne z prawem. Rada Gminy, podejmując uregulowania § 13 dotyczące użyczenia przekroczyła zakres kompetencji wymienionych w cyt. art. 18 ust. 2 pkt 9 i wkroczyła w sferę uprawnień wójta jako organu uprawnionego do zawarcia umowy użyczenia w ramach "gospodarowania mieniem komunalnym".

Mając powyższe na uwadze, stwierdzenie nieważności przedmiotowych zapisów uchwały Nr XVI/96/11 Rady Gminy Radziłów jest zasadne.

Na niniejsze rozstrzygnięcie służy gminie prawo wniesienia skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku, za pośrednictwem Wojewody Podlaskiego,w terminie 30 dni od daty jego doręczenia.

Otrzymuje:

Rada Gminy Radziłów

z up. Wojewody Podlaskiego



Lidia Stupak

reklama
reklama

POLECANE

reklama

Artykuł sponsorowany

reklama

Ostatnio na forum

reklama
reklama

Eksperci portalu infor.pl

Arena Advisory

Doradzamy klientom we wszystkich obszarach podatkowych i prawnych

Zostań ekspertem portalu Infor.pl »
reklama
reklama
reklama