| IFK | IRB | INFORLEX | GAZETA PRAWNA | INFORORGANIZER | APLIKACJE | KARIERA | SKLEP
Jesteś tutaj: STRONA GŁÓWNA > Akty prawne

Uchwała nr V/963/2013 Kolegium Regionalnej Izby Obrachunkowej w Rzeszowie

z dnia 19 lutego 2013r.

w sprawie stwierdzenia nieważności uchwały Nr XXV/226/13 Rady Gminy Żyraków z dnia 25 stycznia 2013 r. w sprawie zatwierdzenia "Regulaminu przyznawania dofinansowania na usuwanie azbestu i wyrobów zawierających azbest z terenu Gminy Żyraków"

Kolegium Regionalnej Izby Obrachunkowej w Rzeszowie po zbadaniu uchwały Nr XXV/226/13 Rady Gminy Żyraków z dnia 25 stycznia 2013 r. w sprawie zatwierdzenia "Regulaminu przyznawania dofinansowania na usuwanie azbestu i wyrobów zawierających azbest z terenu Gminy Żyraków" - działając na podstawie art. 11 ust. 1 pkt. 4 i art. 18a ust. 3 ustawy z dnia 7 października 1992 r. o regionalnych izbach obrachunkowych (Dz. U. z 2012 r. poz. 1113), art. 91 ust. 4 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2001 r., Nr 142, poz. 1591 ze zm.),

stwierdza :

nieważność przedmiotowej uchwały w całości z powodu istotnego naruszenia:

1. art. 403 ust. 4 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska (Dz. U. z 2008 r., Nr 25, poz. 150 ze zm.), polegającego na określeniu w § 1 ust. 2 i 3 załącznika Nr 1 do uchwały oraz w części IV załącznika Nr 2 do uchwały zasad udzielania dotacji na przedsięwzięcia związane z ochroną środowiska, niebędące inwestycjami (demontaż, zebranie transport i utylizacja odpadów zawierających azbest);

2. art. 126, art. 250 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (Dz. U. Nr 157, poz. 1240 ze zm.)oraz art. 403 ust. 5 ustawy Prawo ochrony środowiska, polegającego na ustanowieniu w § 1 ust. 3 załącznika Nr 1 do uchwały w sposób nieprecyzyjny kwoty dofinansowania wynoszącej do 100% kosztów kwalifikowanych obejmujących koszty demontażu, zebrania, transportu i utylizacji odpadów na składowisku;

3. art. 2 pkt 13 ustawy z dnia 29 stycznia 2004 r. Prawo zamówień publicznych (Dz. U. z 2010 r., Nr 113, poz. 759 ze zm.), polegającego na postanowieniu w § 2 ust. 4 załącznika Nr 1 do uchwały o wyłonieniu wykonawcy prac związanych z zebraniem, transportem i utylizacją odpadów azbestowych w przetargu; w § 3 ust. 3 załącznika Nr 1 do uchwały o prowadzeniu prac związanych z usunięciem wyrobów azbestowych przez firmę wyłonioną przez Gminę Żyraków w przetargu, a także w § 3 ust. 4 załącznika Nr 1 do uchwały o realizacji usługi na podstawie umowy zawartej przez Gminę Żyraków z wykonawcą, co jest sprzeczne z istotnymi cechami umowy w sprawie zamówień publicznych;

4. art. 252 ust. 1 ustawy o finansach publicznych, polegającego na określeniu w § 4 ust. 1 załącznika Nr 1 do uchwały terminu zwrotu dotacji wykorzystanej niezgodnie z przeznaczeniem innego niż wynikający z przepisów ustawy.

U Z A S A D N I E N I E

Do Regionalnej Izby Obrachunkowej w Rzeszowie wpłynęła w dniu 31 stycznia 2013 r. uchwała Nr XXV/226/13 Rady Gminy Żyraków z dnia 25 stycznia 2013 r. w sprawie zatwierdzenia "Regulaminu przyznawania dofinansowania na usuwanie azbestu i wyrobów zawierających azbest z terenu Gminy Żyraków". W dniu 5 lutego 2013 r. uchwałą Nr IV/707/2013 Kolegium Regionalnej Izby Obrachunkowej w Rzeszowie wszczęło postępowanie nadzorcze w stosunku do przedmiotowej uchwały.

Kolegium Regionalnej Izby Obrachunkowej w Rzeszowie ustaliło, co następuje.

W podstawie prawnej legitymującej Radę Gminy do podjęcia badanej uchwały przywołane zostały przepisy art. 18 ust. 2 pkt 15 ustawy o samorządzie gminnym, art. 400a ust. 1 pkt 8, art. 403 ust. 2, 4 i 5 ustawy Prawo ochrony środowiska oraz uchwała Nr XXIII/184/12 Rady Gminy Żyraków z dnia 30 listopada 2012 r. w sprawie uchwalenia "Programu usuwania azbestu i wyrobów zawierających azbest z terenu Gminy Żyraków".

Merytoryczna treść uchwały przedstawia się następująco:

W paragrafie 1 badanej uchwały Rada Gminy Żyraków zatwierdziła "Regulamin przyznawania dofinansowania na usuwanie azbestu i wyrobów zawierających azbest z terenu Gminy Żyraków", stanowiący załącznik Nr 1 do przedmiotowej uchwały, a także określiła wzór wniosku o udzielenie dotacji stanowiący załącznik Nr 2 do uchwały. W § 3 postanowiła, że uchwała wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia jej ogłoszenia w Dzienniku Urzędowym Województwa Podkarpackiego.

Załącznik Nr 1 "Regulamin przyznawania dofinansowania na usuwanie azbestu i wyrobów zawierających azbest z terenu Gminy Żyraków" zawiera następujące postanowienia:

W paragrafie 1 uchwalono, że regulamin określa zasady przyznawania osobom fizycznym, osobom prawnym, przedsiębiorcom, wspólnotom mieszkaniowym dofinansowania na realizację przedsięwzięć polegających na demontażu, zebraniu, transporcie i utylizacji odpadów zawierających azbest z terenu miejscowości położonych na terenie Gminy Żyraków (ustęp 1).

Dofinansowanie polega na jednorazowym pokryciu przez gminę kosztów za realizację zadania polegającego na zebraniu, transporcie i utylizacji odpadów zawierających azbest (ustęp 2).

Kwota dofinansowania przedsięwzięć wynosi do 100% kosztów kwalifikowanych obejmujących koszty demontażu, zebrania, transportu i utylizacji odpadów na składowisku (ustęp 3).

Dofinansowanie nie pokrywa kosztów związanych z zakupem i wykonaniem nowego pokrycia dachowego (ustęp 4).

Dofinansowanie kosztów usuwania wyrobów azbestowych będzie udzielone ze środków Wojewódzkiego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej w Rzeszowie przy udziale środków Narodowego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej w ramach programu priorytetowego "Gospodarowanie odpadami innymi niż komunalne. Część II - Usuwanie wyrobów zawierających azbest", a także ze środków zabezpieczonych w budżecie Gminy Żyraków, w danym roku kalendarzowym (ustęp 5).

Paragraf 2 określa tryb postępowania w sprawie udzielania dotacji, zgodnie z którym osoby ubiegające się o dofinansowania powinny złożyć stosowny wniosek do Urzędu Gminy Żyraków. Informacja o naborze wniosków o dofinansowanie będzie ogłoszona na stronie internetowej Urzędu Gminy Żyraków oraz rozesłana do sołtysów. Wzory wniosków o udzielenie dotacji celowej wraz z wymaganymi dokumentami dostępne są w Urzędzie Gminy Żyraków, a także na stronie internetowej Urzędu (ustęp 1).

Do wniosku o dofinansowanie należy dołączyć kserokopię aktualnego dokumentu potwierdzającego własność budynku/działki. W przypadku budynku/działki, do którego tytuł prawny posiada kilka osób należy dołączyć zgodę współwłaścicieli (ustęp 2).

Wnioski będą rozpatrywane według kolejności ich wpływu oraz stopnia pilności usunięcia wyrobu zawierającego azbest do wyczerpania limitu środków przeznaczonych na realizacje tego przedsięwzięcia. Wnioski, które wykraczają poza możliwości finansowe Gminy w danym roku budżetowym, będą realizowane w pierwszej kolejności w następnym roku. Wnioski niekompletne nie będą rozpatrywane (ustęp 3).

Urząd Gminy Żyraków zleci wykonawcy wyłonionemu w przetargu wykonanie prac związanych z zebraniem, transportem i utylizacją odpadów azbestowych (ustęp 4).

Rozliczenie dotacji stanowić będzie faktura VAT wystawiona przez Wykonawcę wraz z protokołem odbioru wykonywanych prac oraz kartą przekazania odpadu na składowisko (ustęp 5).

W paragrafie 3 zawarto zasady dofinansowania ze środków pochodzących z Wojewódzkiego Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej w Rzeszowie w ramach współpracy z Narodowym Funduszem Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej:

Gmina Żyraków w imieniu wnioskodawcy występuje, o udzielenie dofinansowania do usuwania azbestu, ze środków Wojewódzkiego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej (ustęp 1).

Informację o ostatecznej wielkości dofinansowania uzyskanego ze środków zewnętrznych Wójt Gminy Żyraków przekaże zainteresowanym stronom po podpisaniu umowy z Wojewódzkim Funduszem Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej, określającej zasady udzielonego dofinansowania (ustęp 2).

Prace związane z usunięciem wyrobów azbestowych prowadzone będą przez firmę wyłonioną przez Gminę Żyraków w przetargu (ustęp 3).

Realizacja usługi będzie odbywać się na podstawie umowy zawartej przez Gminę Żyraków z wykonawcą (ustęp 4).

Składanie i rozpatrywanie wniosków oraz rozliczenie dotacji określa § 2 niniejszego regulaminu (ustęp 5).

Paragraf 4 ustęp 1 Regulaminu zawiera postanowienie końcowe, w myśl którego Gmina Żyraków zastrzega sobie prawo kontroli przez osoby upoważnione, realizacji przedsięwzięcia objętego dofinansowaniem na każdym etapie jego realizacji. W przypadku wykorzystania uzyskanej dotacji niezgodnie z przeznaczeniem, zobowiązuje się dotowanego do bezzwłocznego zwrotu uzyskanego dofinansowania wraz z odsetkami w wysokości określonej, jak dla zaległości podatkowych liczonymi od dnia wypłacenia dotacji.

Załącznik Nr 2 "Wniosek o dofinansowanie usunięcia azbestu i wyrobów zawierających azbest z terenu Gminy Żyraków" składa się z następujących danych:

W części I określono dane dotyczące wnioskodawcy (imię i nazwisko, adres zamieszkania, seria i numer dowodu osobistego, numer PESEL, numer NIP, dane kontaktowe). Część II zawiera opis zadania (lokalizacja obiektu budowlanego, tytuł prawny do nieruchomości, rodzaj obiektu, z którego pochodzi usuwany wyrób zawierający azbest, nazwa i rodzaj usuwanego wyrobu zawierającego azbest, przewidywana ilość usuwanego wyrobu zawierającego azbest). W części III zakreślono termin realizacji zadania poprzez podanie planowanego terminu rozpoczęcia oraz zakończenia zadania. Część IV załącznika zawiera wniosek o udzielenie dofinansowania na realizację inwestycji związanej z usuwaniem wyrobów zawierających azbest, w której - poprzez zaznaczenie właściwych pól - wskazuje się cztery etapy: demontaż pokryć dachowych/elewacji budynków wyrobów zawierających azbest; pakowanie wyrobów zawierających azbest; transport wyrobów zawierających azbest; utylizację wyrobów zawierających azbest; przy czym możliwy jest wybór wszystkich etapów, kilku z nich, bądź jednego. W części V określono załączniki do wniosku oraz oświadczenia wnioskodawcy.

Kolegium Izby stwierdziło co następuje.

Zgodnie z art. 400a ust. 1 pkt 8 oraz art. 403 ust. 2, 4-6 ustawy Prawo ochrony środowiska, do zadań własnych gmin należy finansowanie ochrony środowiska i gospodarki wodnej, między innymi przedsięwzięć związanych z gospodarką odpadami; w wysokości nie mniejszej niż kwota wpływów z tytułu opłat i kar za korzystanie ze środowiska, stanowiących dochody budżetów gmin, pomniejszona o nadwyżkę z tytułu tych dochodów przekazywaną do wojewódzkich funduszy. Finansowanie ochrony środowiska i gospodarki wodnej może polegać na udzielaniu dotacji celowej w rozumieniu przepisów ustawy o finansach publicznych z budżetu gminy na finansowanie lub dofinansowanie kosztów inwestycji podmiotów niezaliczonych do sektora finansów publicznych, w szczególności: osób fizycznych, wspólnot mieszkaniowych, osób prawnych, przedsiębiorców; a także jednostek sektora finansów publicznych będących gminnymi lub powiatowymi osobami prawnymi.

Zasady udzielania dotacji celowej, obejmujące w szczególności kryteria wyboru inwestycji do finansowania lub dofinansowania oraz tryb postępowania w sprawie udzielania dotacji i sposób jej rozliczania określa rada gminy w drodze uchwały. Udzielenie dotacji celowej, następuje na podstawie umowy zawartej przez gminę z podmiotami określonymi wyżej. W przypadku gdy dotacja stanowi pomoc publiczną lub pomoc de minimis jej udzielenie następuje z uwzględnieniem warunków dopuszczalności tej pomocy określonych w przepisach prawa Unii Europejskiej.

Rada Gminy Żyraków postanowiła w § 1 ust. 2 i 3 załącznika Nr 1 do badanej uchwały, że udzielane przez Gminę dofinansowanie polega na jednorazowym pokryciu przez gminę kosztów za realizację zadania polegającego na zebraniu, transporcie i utylizacji odpadów zawierających azbest. Kwota dofinansowania przedsięwzięć wynosi do 100% kosztów kwalifikowanych obejmujących koszty demontażu, zebrania, transportu i utylizacji odpadów na składowisku.

Nadto, w załączniku Nr 2, w części IV zawarto wniosek "o udzielenie dofinansowania na realizację inwestycji związanej z usuwaniem wyrobów zawierających azbest", w której wskazano cztery etapy: demontaż pokryć dachowych/elewacji budynków wyrobów zawierających azbest; pakowanie wyrobów zawierających azbest; transport wyrobów zawierających azbest; utylizację wyrobów zawierających azbest. Konstrukcja wniosku umożliwia, poprzez zaznaczenie właściwych pól, wybór wszystkich etapów, kilku z nich, bądź jednego.

Powyższe zapisy świadczą o udzielaniu dotacji na przedsięwzięcia związane z ochroną środowiska, niebędące inwestycjami (demontaż, zebranie, transport i utylizacja odpadów zawierających azbest), co stanowi istotną sprzeczność z postanowieniami art. 403 ust. 4 ustawy - Prawo ochrony środowiska, zgodnie z którym dotacje udzielane na jego podstawie mogą być przeznaczane wyłącznie na finansowanie lub dofinansowanie kosztów inwestycji wskazanych podmiotów, przy czym rada gminy ma obowiązek określić zasady udzielania dotacji celowej, które obejmują w szczególności określenie kryteriów wyboru inwestycji do finansowania lub dofinansowania.

Ponadto, Rada Gminy Żyraków postanowiła w § 1 ust. 3 załącznika Nr 1 do uchwały, że kwota dofinansowania przedsięwzięć wynosi do 100% kosztów kwalifikowanych obejmujących koszty demontażu, zebrania, transportu i utylizacji odpadów na składowisku.

Zgodnie z art. 126 ustawy o finansach publicznych dotacjami są podlegające szczególnym zasadom rozliczania środki z budżetu jednostek samorządu terytorialnego przeznaczone na podstawie niniejszej ustawy, odrębnych ustaw lub umów międzynarodowych, na finansowanie lub dofinansowanie realizacji zadań publicznych. Natomiast w świetle art. 250 cytowanej ustawy zarząd jednostki samorządu terytorialnego, udzielając dotacji celowej, w tym jednostce sektora finansów publicznych, w przypadku gdy odrębne przepisy lub umowa międzynarodowa nie określają trybu i zasad udzielania lub rozliczania tej dotacji, zawiera umowę, która określa w szczególności: wysokość dotacji, cel lub opis zakresu rzeczowego zadania, na którego realizację są przekazywane środki dotacji; termin wykorzystania dotacji, nie dłuższy niż do dnia 31 grudnia danego roku budżetowego; termin i sposób rozliczenia udzielonej dotacji oraz termin zwrotu niewykorzystanej części dotacji celowej, z tym że termin ten nie może być dłuższy niż terminy zwrotu określone w przepisach ustawy o finansach publicznych.

Uchwała w sprawie zatwierdzenia "Regulaminu przyznawania dofinansowania na usuwanie azbestu i wyrobów zawierających azbest z terenu Gminy Żyraków" stanowi akt prawa miejscowego, który zawiera przepisy skierowane do nieokreślonego kręgu podmiotów. Regulacje w niej zawarte muszą być sformułowane w sposób jasny i precyzyjny tak, aby ich stosowanie nie skutkowało dyskryminacją niektórych z uprawnionych osób.

Kwestionowany zapis uchwały w sposób nieprecyzyjny określa kwotę dotacji, jakiej mogą oczekiwać podmioty uprawnione do ubiegania się o dofinansowanie, co może powodować przyznawanie dotacji w różnych wysokościach dla różnych podmiotów wnioskujących o przyznanie dotacji i stanowi istotne naruszenie art. 403 ust. 5 ustawy - Prawo ochrony środowiska.

Rada Gminy Żyraków postanowiła w § 2 ust. 4 załącznika Nr 1 do uchwały, że wykonawca prac związanych z zebraniem, transportem i utylizacją odpadów azbestowych wyłoniony zostanie w przetargu. W § 3 ust. 3 załącznika Nr 1 do uchwały uchwaliła, że prace związane z usunięciem wyrobów azbestowych prowadzone będą przez firmę wyłonioną przez Gminę Żyraków w przetargu. Ponadto w § 3 ust. 4 załącznika Nr 1 do uchwały postanowiła, że usługa będzie realizowana na podstawie umowy zawartej przez Gminę Żyraków z wykonawcą.

Zgodnie z przepisem art. 2 pkt. 13 ustawy - Prawo zamówień publicznych, zamówieniami publicznymi są umowy odpłatne zawierane między zamawiającym a wykonawcą, których przedmiotem są usługi, dostawy lub roboty budowlane. Jak wynika z § 1 ust. 1 załącznika Nr 1 do badanej uchwały, Rada Gminy Żyraków postanowiła o udzieleniu dotacji osobom fizycznym, osobom prawnym, przedsiębiorcom oraz wspólnotom mieszkaniowym na realizację przedsięwzięć polegających na demontażu, zebraniu, transporcie i utylizacji odpadów zawierających azbest. Przedsięwzięcia mają być zatem realizowane przez osoby fizyczne, osoby prawne, przedsiębiorców oraz wspólnoty mieszkaniowe, które ponosić będą koszty związane z ich wykonywaniem, a nie przez gminę, która jedynie udzielać ma wymienionym podmiotom dotacji na te przedsięwzięcia. Tym samym gmina nie może wyłonić wykonawcy prac w przetargu ani też zawierać umowy na wykonanie usług, gdyż to nie ona wykonywać będzie przedsięwzięcia polegające na demontażu, zebraniu, transporcie i utylizacji odpadów zawierających azbest. Postanowienia § 2 ust. 4, § 3 ust. 3-4 załącznika Nr 1 do badanej uchwały w istotny sposób naruszają przywołany przepis art. 2 pkt 13 ustawy - Prawo zamówień publicznych.

W § 4 ust. 1 załącznika Nr 1 do badanej uchwały, Rada Gminy Żyraków postanowiła, że w przypadku wykorzystania uzyskanej dotacji niezgodnie z przeznaczeniem, zobowiązuje się dotowanego do bezzwłocznego zwrotu uzyskanego dofinansowania wraz z odsetkami w wysokości określonej, jak dla zaległości podatkowych liczonymi od dnia wypłacenia dotacji.

W świetle art. 252 ust. 1 pkt 1 ustawy o finansach publicznych dotacje udzielone z budżetu jednostki samorządu terytorialnego wykorzystane niezgodnie z przeznaczeniem, podlegają zwrotowi do budżetu wraz z odsetkami w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych, w ciągu 15 dni od dnia stwierdzenia okoliczności niezgodnego z przeznaczeniem wykorzystania. Określenie w § 4 ust. 1 "Regulaminu" zobowiązania beneficjenta do "bezzwłocznego" zwrotu uzyskanego dofinansowania, stanowi istotne naruszenie przywołanego przepisu prawa.

Z tych przyczyn stwierdzono nieważność uchwały Nr XXV/226/13 Rady Gminy Żyraków z dnia 25 stycznia 2013 r. w sprawie zatwierdzenia "Regulaminu przyznawania dofinansowania na usuwanie azbestu i wyrobów zawierających azbest z terenu Gminy Żyraków".

Na niniejszą uchwałę Kolegium Regionalnej Izby Obrachunkowej w Rzeszowie służy skarga do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie w terminie 30 dni od dnia jej doręczenia. Skargę wnosi się za pośrednictwem Kolegium Regionalnej Izby Obrachunkowej w Rzeszowie.

PREZES


dr Zbigniew K. Wójcik

POLECANE

reklama

Ostatnio na forum

RODO 2018

Eksperci portalu infor.pl

PrimeSoft Polska Sp. z o.o.

Specjalista z zakresu systemów IT, zarządzania i workflow|BPM

Zostań ekspertem portalu Infor.pl »