reklama
| INFORLEX | GAZETA PRAWNA | KONFERENCJE | INFORORGANIZER | APLIKACJE | KARIERA | SKLEP
reklama
reklama
Jesteś tutaj: STRONA GŁÓWNA > Akty prawne

Rozstrzygnięcie nadzorcze nr PN.4131.152.2012 Wojewody Warmińsko - Mazurskiego

z dnia 29 maja 2012r.

Na podstawie art. 91 ust 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. 2001 r., Nr 142, poz. 1591; późn.zm.), stwierdzam nieważność uchwały nr XIX/172/2012 Rady Gminy Gietrzwałd z dnia
26 kwietnia 2012 r w sprawie uchwalenia zasad wynajmowania lokali wchodzących w skład mieszkaniowego zasobu gminy Gietrzwałd.

Uzasadnienie

Uchwałą wskazaną na wstępie, Rada Gminy Gietrzwałd, powołując jako podstawę art. 21 ust. 1 pkt 2 i
ust. 3 oraz art. 4 ust. 1 i ust. 3 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i zmianie Kodeksu cywilnego (Dz. U. z 2005 r., Nr 31, poz. 266; późn.zm.), przyjęła zasady wynajmowania lokali wchodzących w skład mieszkaniowego zasobu gminy Gietrzwałd.

W Rozdziale III Rada uregulowała tryb rozpatrywania i załatwiania wniosków o najem lokali zawierany na czas nieoznaczony i o najem lokali socjalnych oraz sposób poddania tych spraw kontroli społecznej. W tym zakresie, Rada określiła wymogi formalne wniosków (§ 8 ust.1 i ust. 2) oraz dalsze postępowanie mające na celu rozpoznanie wniosku. W treści § 8 ust. 3 uchwalono, że wstępnej weryfikacji (dochody, niezaspokojone potrzeby i notatka z wizji lokalnej) dokonuje właściwy inspektor w porozumieniu z GOPS, odpowiedzialny merytorycznie za wykonanie zadań wynikających z wieloletniego programu gospodarowania mieszkaniowym zasobem gminy i zasad wynajmowania lokali, wchodzących w skład mieszkaniowego zasobu gminy. Następnie, zgodnie z przyjętą przez Radę regulacją, zebrany materiał dowodowy wraz z wnioskiem i propozycją jego załatwienia przekazywany jest właściwej komisji Rady Gminy. Wedle § 8 ust. 3 pkt 1 a), kontrolę społeczną nad przydziałem i najmem lokali, sprawować ma właściwa komisja Rady Gminy.

W ocenie organu nadzoru, zapis § 8 ust. 3 pkt 1 a) badanej uchwały w sposób istotny narusza art. 21
ust. 3 pkt 5 ustawy o ochronie praw lokatorów. Zgodnie z tym przepisem, uchwała ustalająca zasady wynajmowania lokali wchodzących w skład mieszkaniowego zasobu

gminy powinna określać w szczególności m.in. sposób poddania kontroli społecznej trybu rozpatrywania i załatwiania wniosków o najem lokali zawierany na czas nieoznaczony i o najem lokali socjalnych.

W kwestionowanej regulacji, Rada Gminy Gietrzwałd kontrolę społeczną, o której mowa wyżej, powierzyła komisji Rady Gminy, która jest komisją organu jednostki samorządowej, nie zaś "czynnikiem społecznym". W konsekwencji, Rada nie wypełniła normy kompetencyjnej, która wylicza obligatoryjne elementy uchwały w sprawie zasad wynajmowania lokali wchodzących w skład mieszkaniowego zasobu gminy.

Poddanie kontroli społecznej trybu rozpatrywania i załatwiania wniosków musi mieć wymiar realny, gwarantujący możliwość faktycznego oddziaływania czynnika społecznego na podejmowane decyzje. Zapis
§ 9 ust. 1 kwestionowanej uchwały, stanowiący, iż sposób przyjmowania i rozpatrywania wniosków o zawarcie umowy najmu lokalu mieszkalnego, wybór osób z którymi umowy powinny być zawierane są jawne, a jawność postępowania ma zapewnić realizację kontroli społecznej, nie spełnia w ocenie organu nadzoru założeń ustawowych. W konsekwencji, w badanej uchwale brak jest regulacji obligatoryjnej. Przesądza to o konieczności stwierdzenia nieważności aktu normatywnego w całości.

Niezależnie od powyższego, przedmiotowa uchwala dotknięta jest także dalszymi wadami prawnymi.

W § 7 ust. 1 uchwały, Rada postanowiła, iż Gmina Gietrzwałd, gospodarując swoim zasobem mieszkaniowym wynajmuje lokale mieszkalne i socjalne mieszkańcom posiadającym stałe zameldowanie w Gminie Gietrzwałd, którzy zamieszkują w trudnych warunkach mieszkaniowych.

Ponadto, w § 7 ust. 2 uchwały wskazała, że w wyjątkowych przypadkach Wójt Gminy Gietrzwałd może udzielić zgody na zawarcie umowy najmu z innymi osobami niż określone w ust. 1, o ile jest to uzasadnione interesem społeczności lokalnej.

W treści § 10 ust. 4 pkt 1 ) i nast. uchwały Rada przyjęła, że uprawnionym do pomocy mieszkaniowej, świadczonej przez gminę są zgodnie z art. 4 ustawy mieszkańcy gminy, z wyjątkiem osób lub rodzin, które mieszkają w gminie krócej niż dziesięć lat, które zbyły lub przekazały swój lokal albo budynek mieszkalny, dokonały dobrowolnej zmiany warunków mieszkaniowych na gorsze, wynajmując lokal w stanie technicznym lub powierzchni użytkowej uprawniającej do starania się o pomoc gminy albo też są właścicielami lub współwłaścicielami lokalu lub budynku mieszkalnego. W przedmiotowych przypadkach, wedle regulacji § 10 ust. 5 uchwały, Wójt Gminy odmawia pomocy mieszkaniowej związanej z przydzieleniem lokalu w przypadku wystąpienia przesłanek wymienionych w pkt.1-4.

W treści i § 10 ust. 6 uchwalono, że wystąpienie przesłanki, o której mowa w ust. 4 pkt. 4 uchwały, tj. posiadanie tytułu prawnego własności lub współwłasności do lokalu lub budynku mieszkaniowego stanowi wypełnienie art.11 ust. 10 ustawy, dającej podstawę do wypowiedzenia każdej umowy najmu lokalu zajmowanego z zasobu mieszkaniowego gminy z sześciomiesięcznym okresem wypowiedzenia z powodu wystąpienia tzw. "ważnej przyczyny".

Powołane zapisy w sposób istotny naruszają prawo.

Zgodnie z art. 4 ust. 1 i ust. 2 ustawy o ochronie praw lokatorów, do zadań własnych gminy należy tworzenie warunków do zaspokajania potrzeb mieszkaniowych wspólnoty samorządowej należy do zadań własnych gminy i w konsekwencji - gmina na zasadach i w wypadkach przewidzianych w ustawie, zapewnia lokale socjalne i lokale zamienne, a także zaspokaja potrzeby mieszkaniowe gospodarstw domowych o niskich dochodach. Zgodnie z art. 4 ust. 3 ustawy, gmina wykonuje zadania, o których mowa w ust. 1 i 2, wykorzystując mieszkaniowy zasób gminy.

Zgodnie z art. 1 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym, wspólnotę samorządową tworzą mieszkańcy gminy, zaś stosownie do treści art. 25 Kodeksu cywilnego za mieszkańca gminy uważać należy osobę, która przebywa na terytorium danej gminy z zamiarem stałego pobytu. Przynależność do danej wspólnoty samorządowej, zgodnie z obowiązującym prawem nie ma żadnego związku ani z faktem zameldowania, które stanowi jedynie urzędowe poświadczenie (zarejestrowanie) pobytu, ani też z okresem zamieszkiwania na danym terenie.

Powyższe stanowisko znajduje odzwierciedlenie w judykaturze. W wyroku z dnia 29 czerwca 1995 r., sygn.: SA/Po 518/95, Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, iż brak zameldowania nie pozbawia osoby stale mieszkającej w gminie statusu członka wspólnoty gminnej. W ocenie tego sądu, nawet przy ustalaniu prawa do świadczeń zastrzeżonych tylko dla mieszkańców gminy rozstrzygające znaczenie ma faktyczne zamieszkiwanie, a nie formalne zameldowanie (wyrok NSA z dnia 9 października 2001 r., sygn.: I SA 1582/01).

Mając na uwadze powyższe, zapis § 7 ust. 1 uchwały, uzależniający wynajęcie lokalu socjalnego od stałego zameldowania jest sprzeczny z przepisami w/w ustaw.

Zastrzeżenia budzą także zapisy § 10 ust. 4 przedłożonej uchwały, wyłączające określone tam grupy mieszkańców gminy z kręgu osób uprawnionych do ubiegania się o zawarcie umowy najmu lokalu z zasobu mieszkaniowego gminy. Należy mieć na uwadze, że zgodnie z ustawą, przesłankami do ubiegania się o zawarcie umowy najmu lokalu z zasobów gminy są zamieszkiwanie na terytorium danej gminy, brak zaspokojonych potrzeb mieszkaniowych oraz kryterium dochodowe. Wskazać w szczególności należy, że okoliczność, iż dana osoba zbyła swój lokal mieszkalny (zwłaszcza bez określenia jakiegokolwiek okresu, w którym miałoby nastąpić zbycie), okoliczność posiadania tytułu własności lub współwłasności lokalu bądź budynku mieszkalnego (zwłaszcza bez dookreślenia lokalizacji nieruchomości), nie muszą w konkretnych sytuacjach życiowych przesądzać o tym, że w dacie złożenia wniosku dana osoba ma zaspokojone potrzeby mieszkaniowe w miejscu swego zamieszkania. Unormowania zawarte w treści § 10 ust. 4 wydają się właściwsze w zakresie kryteriów wyboru osób, którym przysługuje pierwszeństwo zawarcia umowy najmu lokalu na czas nieoznaczony i lokalu socjalnego, o których mowa w art. 21 ust. 3 pkt 3) ustawy.

Zapisy § 10 ust. 4 pkt 1) - 4) w zw z ust. 5 - wyłączające z kręgu uprawnionych wymienione tam osoby, naruszają przepisy ustawy oraz art. 2 i 32 Konstytucji RP, które ustanawiają zasadę prawidłowej legislacji, także zasadę równości wobec prawa.

Sprzeczny z art. 1 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym, jak też z art. 4 ust. 1 ustawy o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego, pozostaje zapis § 7 ust. 2 ustawy, przyznający Wójtowi Gminy Gietrzwałd kompetencji do udzielenia zgody na zawarcie umowy najmu z osobami innymi niż wymienione w ust. 1, o ile jest to uzasadnione interesem lokalnej społeczności. Takie upoważnienie daje Wójtowi możliwość udzielania zgody na zawarcie umowy najmu z osobami spoza Gminy Gietrzwałd. Ponadto, żaden z przepisów ustawy ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu Cywilnego nie przewiduje przyznania organowi wykonawczemu kompetencji do uznaniowego wyrażania zgody na zawarcie umowy najmu lokalu mieszkalnego osobom nie spełniającym warunków określonych w uchwale. Uzasadniony interes społeczności lokalnej jest pojęciem nieostrym, niezdefiniowanym. Zakwestionowany zapis podjęty został bez podstawy prawnej.

Zapis § 10 ust. 6 uchwały, jako niejasny i niezrozumiały, nie spełnia kryteriów prawidłowej legislacji, znajdującej oparcie w treści art. 2 Konstytucji RP.

W treści kwestionowanej normy Rada postanowiła, iż posiadanie tytułu prawnego do lokalu lub budynku mieszkalnego stanowi wypełnienie art. 11 ust. 10 ustawy, dającej podstawę do wypowiedzenia każdej umowy najmu lokalu zajmowanego z zasobu mieszkaniowego gminy z sześciomiesięcznym okresem wypowiedzenia z powodu wystąpienia tzw. "ważnej przyczyny".

Tymczasem, przepis art. 11 ust. 10 ustawy nie stanowi o wypowiedzeniu umowy najmu, ale o prawie wytoczenia powództwa o rozwiązanie stosunku prawnego i nakazanie przez sąd opróżnienia lokalu, jeżeli strony nie osiągnęły porozumienia co do warunków i terminu rozwiązania tego stosunku.

Mając na uwadze powyższe, rozstrzygnięto jak w sentencji.

Należy także wskazać, że w treści uchwały w sprawie uchwalenia zasad wynajmowania lokali wchodzących w skład mieszkaniowego zasobu Gminy Gietrzwałd, Rada (wbrew wymogom wynikającym z art. 21 ust. 3 pkt 1) ustawy o ochronie praw lokatorów) nie wskazała wysokości dochodu gospodarstwa domowego uzasadniającej zastosowanie obniżek czynszu. Organ nadzoru stwierdził, iż postanowienia w tym przedmiocie Rada zamieściła w treści odrębnej uchwały tj. uchwały nr XIX/171/2012 z dnia 26 kwietnia 2012 r w sprawie wieloletniego Programu Gospodarowania Mieszkaniowym Zasobem Gminy Gietrzwałd na lata 2012-2016. Jednakże, z uwagi na okoliczność, iż wskazana wyżej kwestia należy do materii, która winna być regulowana uchwałą podejmowaną na podstawie art. 21 ust. 3 ustawy o ochronie praw lokatorów, nie zaś na podstawie art. 21 ust. 2 tej ustawy, wnoszę o dostosowania stanu prawnego do wymogów obowiązujących ustaw.

Na niniejsze rozstrzygnięcie nadzorcze przysługuje prawo wniesienia skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie za pośrednictwem Wojewody Warmińsko-Mazurskiego, w terminie 30 dni licząc od dnia doręczenia rozstrzygnięcia.

wz. Wojewody
Wicewojewoda


Jan Maścianica

reklama
reklama

POLECANE

reklama
reklama

Ostatnio na forum

reklama
reklama

Eksperci portalu infor.pl

Radosław Zarzeczny

PR & Account Executive

Zostań ekspertem portalu Infor.pl »
reklama
reklama
reklama