Ustawa wdrażająca DSA czeka na podpis prezydenta - RPO apeluje w liście do Nawrockiego

• SKRÓT:
• Czym jest Akt o usługach cyfrowych? Nowe zasady dla Facebooka i TikToka w Polsce
• Zablokowali ci konto bez wyjaśnienia? Ustawa ma to zmienić
• Prezydent już raz odrzucił podobną ustawę. Historia się powtórzy?
• Polska przed unijnym trybunałem. Komisja Europejska nie czekała
• Co dalej z ustawą? Wszyscy czekają na decyzję prezydenta
• Akt o usługach cyfrowych (DSA) i polskie przepisy - najczęściej zadawane pytania (FAQ)

Czym jest Akt o usługach cyfrowych? Nowe zasady dla Facebooka i TikToka w Polsce

DSA to unijne rozporządzenie z 19 października 2022 r., które reguluje działanie platform internetowych - od Facebooka i TikToka po sklepy online. Obowiązuje bezpośrednio w całej Unii Europejskiej od lutego 2024 r. i ma chronić podstawowe prawa użytkowników: wolność wypowiedzi, dostęp do informacji oraz ochronę konsumentów.

Problem w tym, że Polska do dziś nie dostosowała krajowego prawa do tych wymogów. Skutek? Część praw, które teoretycznie już ci przysługują, w praktyce trudno wyegzekwować - bo brakuje w Polsce instytucji, które miałyby to robić.

Zablokowali ci konto bez wyjaśnienia? Ustawa ma to zmienić

Zgodnie z DSA, jeśli platforma zablokuje ci konto lub usunie post, musi podać konkretne uzasadnienie - fakty i okoliczności, na podstawie których podjęła decyzję. Ma też obowiązek poinformować cię, jak się odwołać. RPO w piśmie do prezydenta wskazuje, że do jej biura wpływają liczne skargi obywateli, którzy nie mogą tych praw wyegzekwować, bo platformy je ignorują, a w Polsce nie ma organu do rozpatrywania takich spraw.

Prezydent już raz odrzucił podobną ustawę. Historia się powtórzy?

To nie pierwsze podejście do wdrożenia DSA. RPO już 27 września 2024 r. pytał Ministerstwo Cyfryzacji, kiedy projekt trafi do Sejmu. Efektem prac była ustawa uchwalona 21 listopada 2025 r. (druk sejmowy 1757) - ta jednak nie spotkała się z aprobatą prezydenta.

Po tym niepowodzeniu przygotowano dwa nowe projekty: jeden dostosowujący polskie prawo do wymogów DSA (druk 2694), drugi dotyczący nakazów blokowania nielegalnych treści i przywracania dostępu do treści bezzasadnie usuniętych (druk 2693). Pierwszy z nich Sejm uchwalił 4 września 2026 r. - i to właśnie ta ustawa teraz czeka na podpis Karola Nawrockiego.

Polska przed unijnym trybunałem. Komisja Europejska nie czekała

Brak wdrożenia DSA to nie tylko problem dla obywateli szukających pomocy po zablokowaniu konta. W maju 2025 r. Komisja Europejska skierowała przeciwko Polsce - i czterem innym krajom - skargę do Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej za niewdrożenie unijnych przepisów w terminie. Sprawa wciąż się toczy, a każdy kolejny miesiąc zwłoki zwiększa ryzyko finansowych konsekwencji dla polskiego budżetu.

Co dalej z ustawą? Wszyscy czekają na decyzję prezydenta

Sylwia Gregorczyk-Abram w piśmie z 20 września 2026 r. zaznacza, że decyzja o podpisaniu bądź odrzuceniu ustawy to konstytucyjna prerogatywa prezydenta, w którą Rzecznik nie może ingerować. Może jednak przedstawić argumenty przemawiające za podpisem.

"RPO ma świadomość, że podpisanie bądź odmowa podpisania ustawy stanowi prerogatywę Prezydenta. Tym niemniej, dostrzegając wagę przedmiotowej ustawy w kontekście zapewnienia należytego standardu ochrony praw i wolności jednostki (...) uprzejmie przedstawiam powyższe wnioski zmierzające do zapewnienia skutecznej ochrony wolności i praw człowieka i obywatela" - pisze Sylwia Gregorczyk-Abram, Rzecznik Praw Obywatelskich.

Akt o usługach cyfrowych (DSA) i polskie przepisy - najczęściej zadawane pytania (FAQ)

Co to jest Akt o usługach cyfrowych (DSA)?

To unijne rozporządzenie z 2022 r. regulujące działanie platform internetowych - m.in. Facebooka, TikToka, Instagrama. Obowiązuje bezpośrednio w UE od lutego 2024 r., ale jego pełne egzekwowanie wymaga krajowych przepisów wykonawczych.

Jakie prawa da polskim użytkownikom nowa ustawa?

Prawo do uzasadnienia decyzji o zablokowaniu konta lub usunięciu treści, prawo do odwołania, dostęp do niezależnych organów rozstrzygania sporów oraz możliwość dochodzenia odszkodowania od platformy.

Dlaczego Polska nie wdrożyła DSA wcześniej?

Wcześniejsza wersja ustawy, uchwalona przez Sejm w listopadzie 2025 r., nie została podpisana przez prezydenta. Obecna ustawa to efekt kolejnego podejścia do tematu.

Co się stanie, jeśli prezydent nie podpisze ustawy?

Polska nadal nie będzie miała krajowego organu egzekwującego DSA, a obywatele w dalszym ciągu nie będą mogli skutecznie korzystać z części praw przewidzianych w unijnym rozporządzeniu.

Kto będzie rozpatrywał skargi na platformy internetowe w Polsce?

Zgodnie z uchwaloną ustawą funkcję krajowego koordynatora ds. usług cyfrowych obejmie Prezes Urzędu Komunikacji Elektronicznej.

Czy będzie można żądać odszkodowania od Facebooka lub TikToka?

Tak, ustawa przewiduje procedurę dochodzenia odszkodowania za szkodę wynikającą z naruszenia przez platformę obowiązków określonych w DSA.

Czym grozi Polsce dalsza zwłoka we wdrożeniu DSA?

Komisja Europejska skierowała już przeciwko Polsce sprawę do Trybunału Sprawiedliwości UE za niewdrożenie przepisów w terminie. Dalsze opóźnienia zwiększają ryzyko sankcji finansowych.

Czy ustawa wejdzie w życie?

Zależy to od decyzji prezydenta, który ma 21 dni na podpisanie ustawy, odmowę podpisu lub skierowanie jej do Trybunału Konstytucyjnego. Ustawę przyjęto 4 września 2026 r.

Źródło: Biuro Rzecznika Praw Obywatelskich