REKLAMA

REKLAMA

Kategorie
Zaloguj się

Zarejestruj się

Proszę podać poprawny adres e-mail Hasło musi zawierać min. 3 znaki i max. 12 znaków
* - pole obowiązkowe
Przypomnij hasło
Witaj
Usuń konto
Aktualizacja danych
  Informacja
Twoje dane będą wykorzystywane do certyfikatów.

Zmiana czasu na zimowy. Kiedy to się skończy? Ekspert odsłania ukryte koszty, o których mało kto wie

Zmiana czasu niekorzystanie wpływa na zdrowie
Zmiana czasu na zimowy. Kiedy to się skończy? Ekspert odsłania ukryte koszty, o których mało kto wie
Shutterstock

REKLAMA

REKLAMA

Przestawianie zegarków dwa razy w roku miało ratować gospodarkę, ale dziś przynosi zupełnie odwrotne skutki. Choć większość z nas narzeka głównie na niewyspanie, prawdziwy problem leży gdzie indziej – w gigantycznym chaosie, jaki ta operacja wywołuje w kluczowym sektorze gospodarki. Dr Piotr Sosnowski z Wydziału Zarządzania Uniwersytetu Łódzkiego bez owijania w bawełnę punktuje, dlaczego system wymyślony podczas I wojny światowej generuje dziś straty i komplikacje, które uderzają w nas wszystkich.

Aktualnie zmiana czasu z letniego na zimowy (i odwrotnie) obowiązuje w około 50 krajach, w tym w całej Unii Europejskiej. Najbliższa zmiana czasu nastąpi w nocy z 24 na 25 października 2026 r. Wskazówki zegarów należy wtedy cofnąć z godziny 3:00 na 2:00.

REKLAMA

REKLAMA

Lepsze wykorzystanie światła słonecznego nadal stanowi koronny argument przemawiający za utrzymaniem tego stanu rzeczy, mimo uzasadnionych podejrzeń, że „odejmowanie” i „dodawanie” godziny dnia dwa razy w ciągu roku negatywnie wpływa na organizm. Ekonomiczne, w tym logistyczne, skutki zmiany czasu to materiał na obszerne opracowanie. Ten temat komentuje dr Piotr Sosnowski z Katedry Logistyki na Wydziale Zarządzania Uniwersytetu Łódzkiego. „Pomysł na wprowadzenie zmiany czasu sięga Benjamina Franklina, jednak pierwsze wprowadziły go w życie Państwa Centralne (Niemcy i Austro-Węgry) w czasie I wojny światowej. Przyczyną była konieczność oszczędności energii, a konkretnie węgla, poprzez skuteczniejsze wykorzystanie światła słonecznego w krajach dotkniętych działaniami zbrojnymi. Skutki ekonomiczne, w tym logistyczne, zmiany czasu, to materiał na obszerne opracowanie. Niemniej można tu wyróżnić kilka kluczowych elementów” - zauważa autor komentarza.

Znikające godziny i pułapka w kontraktach. Jak zmiana czasu paraliżuje międzynarodowy biznes?

Pierwszym z nich jest możliwość wystąpienia różnic czasu między współpracującymi przedsiębiorstwami zlokalizowanymi w różnych krajach. Nagle może okazać się, że w jednym z nich pojawiła się dodatkowa godzina lub, co gorsza, godzina „zniknęła” z kalendarza. Oznacza to konieczność weryfikacji kontraktów i harmonogramów.

Jest to szczególnie kłopotliwe w sytuacji, kiedy zmiana czasu następuje w różnych terminach w różnych krajach. Tak jest np. przy współpracy między UE i USA. Szczególnym (występującym sporadycznie) przypadkiem jest sytuacja, kiedy zmiana czasu oznacza zmianę i inny okres niż godzina – np. o 30 minut w niektórych regionach Australii.

REKLAMA

Magazyny działają całą dobę. Dlaczego dodatkowa godzina to dla logistyki koszmar, a nie zysk?

Jasne jest, że zmieniająca się dostępność światła słonecznego stanowi coraz słabszy argument w przypadku sektora logistycznego, działającego pod silną presją. Centra dystrybucyjne funkcjonujące 24/7 nie odczują korzyści ze zmiany czasu, ale wręcz przeciwnie. Takie przesunięcia skracają lub wydłużają czas dostępny na uzgodnienie dostawy oraz czas na samą dostawę.

Dalszy ciąg materiału pod wideo

Ma to szczególne znaczenie, jeśli realizacja dostaw i wysyłek stanowi wąskie gardło działalności. Wtedy bowiem zwiększa się ryzyko sytuacji, kiedy nie będzie możliwa realizacja wysyłki lub przyjęcie dostawy, ponieważ przewoźnik „nie zmieścił się” w okienku czasowym. Ze względu na wysoki poziom dojrzałości usług logistycznych w UE (a co za tym idzie, wysoki poziom konkurencji rynkowej) dodatkowo komplikuje to prowadzenie działalności.

Jest to szczególnie istotne w przypadku transportu multimodalnego i intermodalnego. Niezgodność godzin może uniemożliwić przeładunek między pociągiem, statkiem i samochodem ciężarowym.

Rewolucja na nocnej zmianie. Zaskakujące problemy z rozliczaniem pracowników i czasem pracy kierowców

Jeśli chodzi o obiekty działających całodobowo, pojawia się również problem związany ze zmianowym czasem pracy. Stałe godziny rozpoczęcia i zakończenia zmiany mogą oznaczać o godzinę mniej lub więcej rzeczywistej pracy, co ma znaczenie dla jej ewidencji oraz wynagradzania pracowników. Z kolei w przypadku przekazania zmiany, „powtórzona” lub „pominięta” godzina wymaga jednoznacznego ustalenia momentu przejęcia odpowiedzialności.

Innym niuansem jest zarządzanie czasem pracy kierowców. Przestawienie zegara nie zmienia rzeczywistego czasu prowadzenia pojazdu ani odpoczynku. Z kolei pomylenie czasu lokalnego może zniekształcić zapis aktywności kierowcy, zwłaszcza w sytuacji, kiedy nadal mamy do czynienia z ręcznymi wpisami do tachografów.

Godzinny postój w szczerym polu. Co dzieje się z transportem publicznym w tę jedną noc?

Gdy weźmiemy również pod uwagę taki obszar, jak pasażerski transport zbiorowy, to sytuacja robi się jeszcze bardziej skomplikowana. Zmiana czasu oznacza bowiem dwie możliwości: zaburzenie rozkładów jazdy lub lotów albo konieczność oczekiwania pasażerów (i pracowników transportu) na podróż.

Przykład

Przykładem są pociągi pasażerskie, które podczas jesiennej zmiany czasu mają godzinny postój. Harmonizacja tego rodzaju zmian w Unii Europejskiej rozwiązuje problem różnic między krajami, ale sam problem pozostaje. Zwłaszcza, kiedy rozmawiamy o zarządzaniu gęstą siecią połączeń lotniczych i kolejowych w UE.

Reasumując, wprowadzenie zmiany czasu mogło mieć istotne korzyści, kiedy priorytetami społecznymi i gospodarczymi były wykorzystanie światła słonecznego i oszczędność węgla. Dzisiaj może to budzić uzasadnione wątpliwości ze względu na zmianę zwyczajów związanych z wykorzystaniem energii i trybem życia relatywnie uniezależnionym od światła słonecznego. Być może nadszedł czas, żeby zerwać ze zwyczajem wywodzącym się z wojny, która skończyła się ponad sto lat temu, i zlikwidować problemy związane z przestawianiem zegarków dwa razy do roku.

Źródła:
1. ICF International. (2014). The application of summertime in Europe: A report to the European Commission Directorate-General for Mobility and Transport (DG MOVE).
2. Havranek, T., Herman, D., & Irsova, Z. (2018). Does daylight saving save electricity? A meta-analysis. The Energy Journal, 39(2), 35–61.
3. Neumann, P., & von Blanckenburg, K. (2025). What time will it be? A comprehensive literature review on daylight saving time. Time & Society, 34(4), 684–745.
4. Państwowa Inspekcja Pracy. (2025, 24 października). Zmiana czasu na zimowy a czas pracy.
5. PKP Polskie Linie Kolejowe S.A. (2025, 24 października). Noc zmiany czasu na zimowy – kolej zapewnia ciągłość ruchu.
6. Continental Automotive Technologies GmbH. (2023). DTCO 4.1: Instruction manual (wydanie 02/2023).

dr Piotr C. Sosnowski, Wydział Zarządzania Uniwersytetu Łódzkiego

Źródło: INFOR

Oceń jakość naszego artykułu

Dziękujemy za Twoją ocenę!

Twoja opinia jest dla nas bardzo ważna

Powiedz nam, jak możemy poprawić artykuł.
Zaznacz określenie, które dotyczy przeczytanej treści:
Autopromocja

REKLAMA

QR Code

© Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A.

REKLAMA

Prawo
Strzelanina w Krakowie. Prokurator wskazał, co świadkowie powinni zrobić z nagraniami

Dla dobra postępowania, filmy od świadków z momentu tego zdarzenia powinny trafiać najpierw do służb, a nie być rozpowszechniane w portalach społecznościowych – tak dr Piotr Kosmaty, prokurator, odniósł się w rozmowie z PAP do sobotnich zdarzeń w Krakowie.

Strzelanina w Krakowie. Ekspert wskazuje, jak zachować się w obliczu zagrożenia

Słysząc strzały, należy oddalić się od zagrożenia i ostrzegać innych, a jeśli ucieczka jest niemożliwa - szukać schronienia – przekazał ekspert ds. terroryzmu Andrzej Mroczek. Ocenił też, że służby w Krakowie szybko rozpoznały zagrożenie i właściwie na nie zareagowały.

Komisja Europejska: Polska bez obowiązku przyjmowania migrantów w 2027 r. Jak działa unijny pakt o migracji i azylu?

Polska najprawdopodobniej po raz kolejny znajdzie się w gronie państw zwolnionych z obowiązku przyjmowania migrantów oraz ponoszenia wkładów finansowych w ramach unijnego mechanizmu solidarnościowego. Taka zapowiedź Komisji Europejskiej połączona z błyskawicznym przyjęciem oficjalnego wniosku złożonego przez polski rząd, stanowi kluczowy element praktycznego stosowania Paktu o migracji i azylu. W przestrzeni publicznej pakt ten bywa często upraszczany i postrzegany jako pojedynczy akt prawny narzucający przymusową relokację nielegalnych migrantów, którzy dotarli do Europy. W rzeczywistości jest to kompleksowy pakiet legislacyjny składający się z dziesięciu odrębnych aktów prawnych reformujących całą unijną politykę azylową, graniczną i powrotową. Czego dotyczy propozycja Komisji Europejskiej, jaką ma strukturę unijny Paktu o migracji i azylu, i jakie są zasady, na jakich Polska podlega tym regulacjom, oraz przyczyny, dla których nasz kraj będzie objęty pełnym wyłączeniem ze świadczeń solidarnościowych na 2027 rok.

Świadczenia dla seniorów w 2027 roku. Jakie wsparcie będzie dostępne?

Na jaką pomoc mogą liczyć osoby starsze? Co już wiemy o możliwych formach wsparcia seniorów w 2027 roku? Oto przydatna lista przykładowych programów i świadczeń.

REKLAMA

Medycyna pracy - zmiany w 2026 r. O czym pracodawca i pracownik muszą wiedzieć

Od 18 października 2026 r. lekarze medycyny pracy mają obowiązek wystawiania orzeczeń lekarskich w postaci elektronicznej, z uwzględnieniem wyjątków przewidzianych w przepisach. Dokumenty będą stanowiły część elektronicznej dokumentacji medycznej, a pracownicy uzyskają do nich dostęp za pośrednictwem Internetowego Konta Pacjenta (IKP). Zmiana ma usprawnić obieg dokumentacji i ograniczyć liczbę papierowych dokumentów, ale nie znosi dotychczasowych obowiązków pracodawców związanych z profilaktycznymi badaniami pracowników. Co nowe przepisy oznaczają w praktyce? Czy pracownik nadal musi dostarczyć orzeczenie pracodawcy? Jakie badania są obowiązkowe, kto płaci za ich wykonanie i co należy sprawdzić w dokumentacji kadrowej?

Komisja Ekspertów ds. Osób Starszych przy RPO – plan prac na rok 2027

Odbyło się pierwsze posiedzenie Komisji Ekspertów ds. Osób Starszych w nowej kadencji Rzecznika Praw Obywatelskich. Omówiono stan prac nad Konwencją o prawach osób starszych oraz ustalono czym komisja będzie się zajmować w roku 2027.

Ceny paliw w weekend. Ile zapłacimy za benzynę i olej napędowy w dniach od 7 do 9 listopada?

W najnowszym obwieszczeniu Minister Energii określił ceny benzyny i oleju napędowego na weekend. Sprawdzamy, jaką maksymalną cenę kierowcy będą musieli zapłacić za tankowanie w dniach od 7 listopada do 9 listopada. Czy program "Ceny Paliwa Niżej" może obniżyć inflację?

Opinie psychiatryczne w postępowaniu karnym – wątpliwości RPO

Rzecznik Praw Obywatelskich wystosował pismo do konsultanta krajowego w dziedzinie psychiatrii o zwrócenie uwagi na problemy związane z opiniami psychiatrycznymi w postępowaniach karnych. Jakie kwestie podniósł Rzecznik w swoim wystąpieniu?

REKLAMA

Komunikaty ZUS. Utrudnienia w dostępie do usług elektronicznych

Zakład Ubezpieczeń Społecznych informuje o utrudnieniach i ograniczeniach w dostępie do usług elektronicznych ZUS. Trudności wystąpią w programie Płatnik, ePłatnik i w aplikacjach dedykowanych do wystawiania e-ZLA.

Projekt nowelizacji ustawy o zatrudnieniu socjalnym. Większy nadzór nad centrami integracji społecznej

Trwają prace nad nowelizacją ustawy o zatrudnieniu socjalnym. Zmiany mają poprawić warunki funkcjonowania centrów integracji społecznej oraz zwiększyć ich skuteczność w odniesieniu do indywidualnych potrzeb uczestników. Projekt ustawy o zmianie ustawy o zatrudnieniu socjalnym oraz niektórych innych ustaw został skierowany do uzgodnień.

Zapisz się na newsletter
Najlepsze artykuły, najpoczytniejsze tematy, zmiany w prawie i porady. Skoncentrowana dawka wiadomości z różnych kategorii: prawo, księgowość, kadry, biznes, nieruchomości, pieniądze, edukacja. Zapisz się na nasz newsletter i bądź zawsze na czasie.
Zaznacz wymagane zgody
loading
Zapisując się na newsletter wyrażasz zgodę na otrzymywanie treści reklam również podmiotów trzecich
Administratorem danych osobowych jest INFOR PL S.A. Dane są przetwarzane w celu wysyłki newslettera. Po więcej informacji kliknij tutaj.
success

Potwierdź zapis

Sprawdź maila, żeby potwierdzić swój zapis na newsletter. Jeśli nie widzisz wiadomości, sprawdź folder SPAM w swojej skrzynce.

failure

Coś poszło nie tak

REKLAMA