Spory o punkty w świadczeniu wspierającym w sądach. Sędzia musi przejść przez 32 obszary tego świadczenia

• Tabela. Liczba wydanych decyzji ustalających poziom potrzeby wsparcia przez WZON wg stanu na 10.06.2026 r.
• Kluczowym elementem weryfikacji uprawnień dla świadczenia wspierającego jest nowo wprowadzona procedura oceny poziomu potrzeby wsparcia.
• Dwuetapowa procedura wnioskowania i rola instytucji
• Spory o punkty w świadczeniu wspierającym w sądach. Sędzia musi przejść przez 32 obszary tego świadczenia
• Spory o punkty w sądach - lawina wyroków

Link do wyroku

W sprawie tej odwołująca się Z. J. ma 58 lat. Ma wykształcenie średnie. Pracowała jako kadrowa. Mieszka z mężem, córką i wnukiem. Jest z nimi bardzo związana uczuciowo. Nie ma przyjaciół, nie podtrzymuje relacji międzyludzkich.

Odwołująca się ma zaburzenia pamięci, koncentracji, płynności wymowy. Ma problemy z przypomnieniem sobie wielu słów. Pisze z trudem, pomagając sobie drugą ręką z uwagi na drżenie rąk, opuchnięte i sztywne palce. Ma ogromne trudności z czytaniem. Ma zawroty głowy, problemy ze wzrokiem. Jest niesamodzielna w kwestii zdolności do pełnego przeanalizowania problemów, identyfikacji optymalnej strategii działania, podejmowania decyzji i oszacowania jej skutków, zaciągania i wywiązywania się ze zobowiązań. W tych aspektach wymaga pomocy opiekuna. Nie jest sama w stanie samodzielnie załatwić spraw urzędowych, potrafi jedynie złożyć podpis. Nie może sama wykonywać żadnych czynności domowych.

Wojewódzki Zespół do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności M. decyzją z dnia 13 lutego 2024 roku nr (...) ustalił poziom potrzeby wsparcia w wartości punktowej na 78 pkt, w skali od 0 do 100 pkt.

W dniu 11 marca 2024 r. odwołująca się wystąpiła o ponowne rozpoznanie sprawy. Stawiła się na komisję w dniu 16 maja 2024 r.

Decyzją z dnia 2 lipca 2024 roku nr (...) Wojewódzki Zespół do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w M. uchylił decyzję z dnia 13 lutego 2024 nr (...) w części dotyczącej pkt I, II i III i ustalił poziom potrzeby wsparcia rodziny wyrażony w wartości 87 punktów w skali 0-100 pkt, na okres do dnia 31 października 2025 roku. Podstawą wydania decyzji był kwestionariusz samooceny trudności w zakresie wykonywania czynności związanych z funkcjonowaniem oraz orzeczenie o stopniu niepełnosprawności.

Spory o ww. trafiły do sądów: rejonowego, a potem okręgowego.

Tabela. Liczba wydanych decyzji ustalających poziom potrzeby wsparcia przez WZON wg stanu na 10.06.2026 r.

 Klasyfikacja budżetowa 2027. Nowe rozporządzenie z komentarzem eksperta

Kalkulator dat

Kluczowym elementem weryfikacji uprawnień dla świadczenia wspierającego jest nowo wprowadzona procedura oceny poziomu potrzeby wsparcia.

Ocena ta wyrażana jest w skali punktowej od 1 do 100 punktów, a próg uprawniający do wypłaty świadczenia został ustalony na poziomie co najmniej 70 punktów. Podczas badania specjaliści biorą pod uwagę realną zdolność wnioskodawcy do samodzielnego wykonywania podstawowych czynności dnia codziennego, takich jak poruszanie się, higiena osobista, spożywanie posiłków, komunikowanie się z otoczeniem czy podejmowanie decyzji. Im wyższy stopień trudności w codziennym funkcjonowaniu i im większa potrzeba stałej pomocy ze strony osób trzecich, tym wyższy wynik punktowy i w konsekwencji wyższa kwota wsparcia.

Dwuetapowa procedura wnioskowania i rola instytucji

Proces ubiegania się o wypłatę świadczenia wspierającego składa się z dwóch formalnych etapów, w które zaangażowane są różne instytucje państwowe. Pierwszym koniecznym krokiem jest złożenie wniosku do Wojewódzkiego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w celu wydania decyzji ustalającej poziom potrzeby wsparcia. Wniosek ten można złożyć osobiście, za pośrednictwem powiatowego zespołu lub w formie elektronicznej. Po przeprowadzeniu oceny przez skład orzekający i wydaniu ostatecznej decyzji punktowej, wnioskodawca przechodzi do drugiego etapu, jakim jest złożenie wniosku o wypłatę do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych. Co niezwykle istotne, kontakt z ZUS w tej sprawie odbywa się wyłącznie drogą elektroniczną, między innymi za pośrednictwem PUE ZUS, portalu Emp@tia lub bankowości elektronicznej. To Zakład Ubezpieczeń Społecznych odpowiada za weryfikację formalną oraz comiesięczną wypłatę środków na wskazany przez wnioskodawcę rachunek bankowy.

Spory o punkty w świadczeniu wspierającym w sądach. Sędzia musi przejść przez 32 obszary tego świadczenia

Sąd okręgowy oceniał wyrok sądu rejonowego, który zmienił decyzję WZON i ustalił poziom potrzeby wsparcia na 90 punktów. To bardzo wysoki poziom - daje 3652 zł miesięcznie. I sformułował m.in. taką uwagę:

Sąd II instancji zauważył, że zgodnie z wytycznymi, uwzględniając sumę 25 najwyższych iloczynów ustalonych dla czynności związanych z obszarami codziennego funkcjonowania opiniowanej, poziom potrzeby wsparcia ustalony przez biegłego sądowego orzekającego w analizowanej sprawie w zaokrągleniu do pełnej wartości punktowej w górę wynosi 89 pkt, nie zaś 90 pkt, jak ustalił Sąd I instancji.

Spory o punkty w sądach - lawina wyroków

W każdym wyroku najważniejsza jest opinia biegłego.

"Podstawę ustaleń faktycznych stanowiła opinia biegłej sądowej z zakresu pielęgniarstwa anestezjologicznego i intensywnej opieki, która w sposób wyczerpujący przeanalizowała stan zdrowia odwołującej oraz jego wpływ na możliwość samodzielnego wykonywania wszystkich czynności podlegających ocenie zgodnie z rozporządzeniem. Biegła uwzględniła całokształt dokumentacji medycznej, wyniki badania odwołującej oraz jego wpływ na możliwość samodzielnego wykonywania wszystkich czynności wymienionych w rozporządzeniu przez odwołującą. Biegła uwzględniła całokształt dokumentacji medycznej, wyniki badania odwołującej oraz liczne schorzenia, na które cierpi. Wzięła również pod uwagę konieczność poruszania się odwołującej z wykorzystaniem balkonika neurologicznego, laski bądź pomocy osób trzecich oraz potrzebę wsparcia przy wykonaniu wielu czynności życia codziennego.

Sąd Okręgowy zważył, że opinia biegłej jest jasna, logiczna i wewnętrznie spójna. Zawiera szczegółowe uzasadnienie przyjętej punktacji dla wszystkich trzydziestu dwóch obszarów codziennego funkcjonowania ocenianych w ramach ustalania poziomu potrzeby wsparcia. Wnioski opinii pozostają zgodne zarówno z dokumentacją medyczną odwołującej, jak i z wynikami badania przedmiotowego I. W..

Słusznie również Sąd Rejonowy zwrócił uwagę, że odwołująca nie zgłosiła żadnych zastrzeżeń do opinii biegłej. Z kolei stanowisko Wojewódzkiego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności przedstawione po sporządzeniu opinii nie zawierało merytorycznych zarzutów odnoszących się do jej treści. Organ nie wskazał, aby biegła pominęła istotne schorzenia odwołującej, błędnie zastosowała kryteria wynikające z rozporządzenia czy też wyprowadziła wnioski sprzeczne z dokumentacją medyczną. Pismo organu stanowiło jedynie polemikę z końcowymi ustaleniami opinii i prezentowało odmienna ocenę stopnia samodzielności odwołującej.

Także zarzut naruszenia § 11 ust. 9-11 rozporządzenia nie mógł odnieść zamierzonego skutku. Skarżący nie wykazał bowiem, na czym miałoby polegać niewłaściwe zastosowanie wskazanych przepisów ani które elementy oceny funkcjonalnej zostały przeprowadzone wadliwie. Zarzut ten nie podważa prawidłowości opinii biegłej, lecz sprowadza się do przedstawienia odmiennej oceny stany odwołującej.

W konsekwencji Sąd Okręgowy zważył, że brak było podstaw do zakwestionowania ustalenia, że poziom potrzeby wsparcia odwołującej wynosi 88,560 punktów, co uzasadniało zmianę zaskarżonej decyzji poprzez ustalenie poziomu potrzeby wsparcia na 89 punktów. Sąd II instancji zauważył, że zgodnie z wytycznymi, uwzględniając sumę 25 najwyższych iloczynów ustalonych dla czynności związanych z obszarami codziennego funkcjonowania opiniowanej, poziom potrzeby wsparcia ustalony przez biegłego sądowego orzekającego w analizowanej sprawie w zaokrągleniu do pełnej wartości punktowej w górę wynosi 89 pkt, co słusznie wskazał Sąd I instancji. Wbrew stanowisku apelującego zgromadzony materiał dowodowy nie dawał podstaw do przyjęcia niższego poziomu potrzeby wsparcia, a apelacja nie zawierała argumentów skutecznie podważających prawidłowość ustaleń Sądu Rejonowego.

Mając na uwadze powyższe okoliczności Sąd Okręgowy ocenił, że brak jest podstaw do zmiany zaskarżonego wyroku. W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 385 k.p.c. apelacja Wojewódzkiego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności podlegała oddaleniu jako bezzasadna."