Gotówka od ojca to problem. Skarbówka mówi wprost: brak zwolnienia z podatku od darowizny, nawet gdy pieniądze wpłyną na konto obdarowanego

Adam Kuchta
rozwiń więcej
darowizna skarbówka podatek ojciec rodzina / Darowizna w gotówce od jednego z rodziców? Fiskus może zażądać podatku / INFOR

Darowizna przekazana w gotówce przez członka najbliższej rodziny może skończyć się podatkiem. Skarbówka w indywidualnej interpretacji podatkowej jasno wskazała, że wpłata pieniędzy (otrzymanych „do ręki” od ojca) na własne konto przez obdarowanego nie wystarczy do zwolnienia z podatku – liczy się tylko i wyłącznie przelew lub przekaz od darczyńcy.

rozwiń >

Darowizna przekazana w gotówce a zwolnienie z podatku – nowa interpretacja indywidualna skarbówki zaskakuje wielu podatników!

Interpretacja indywidualna, wydana przez Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej, może wywołać duże poruszenie wśród podatników. Sprawa dotyczyła przekazania darowizny w formie gotówki, która następnie została wpłacona na konto przez obdarowanego. Do tej pory wiele osób było przekonanych, że taka forma dokumentacji wystarczy, aby skorzystać ze zwolnienia podatkowego przewidzianego w art. 4a ustawy o podatku od spadków i darowizn. Jednak skarbówka jasno stwierdziła, że takie rozwiązanie nie spełnia wymogu ustawowego.

Jak czytamy w interpretacji: „Przekazanie darowizny środków pieniężnych w gotówce, z późniejszą wpłatą na konto przez obdarowanego, nie spełnia wymogu dokumentacji przewidzianej w art. 4a ustawy o podatku od spadków i darowizn, co wyklucza możliwość zwolnienia podatkowego.” To oznacza, że osoby, które w podobny sposób przyjmują darowizny, mogą zostać obciążone podatkiem, mimo że zgłoszą darowiznę w urzędzie skarbowym w ustawowym terminie.

Jak wyglądała sprawa podatnika i dlaczego ojciec przekazał synowi pieniądze w gotówce zamiast przelewem na jego konto bankowe?

Cała sprawa rozpoczęła się 9 lipca 2025 r., kiedy do Krajowej Informacji Skarbowej wpłynął wniosek podatnika o wydanie interpretacji indywidualnej. Wnioskodawca opisał bardzo typową sytuację rodzinną. Ojciec podatnika, posiadający oszczędności w walucie obcej (EUR), dokonał ich przewalutowania na złote polskie w banku. Po przewalutowaniu nie wpłacił jednak pieniędzy na swoje konto, tylko przekazał je bezpośrednio synowi – w gotówce. Syn, jako obdarowany, niezwłocznie wpłacił te środki na własny rachunek bankowy.

Podkreślono, że darowizna pochodziła wyłącznie z majątku ojca, była całkowicie dobrowolna i dokonana w celu nieodpłatnego przysporzenia majątku dziecku, bez jakiegokolwiek świadczenia wzajemnego. Syn planował zgłosić darowiznę na formularzu SD-Z2 w ciągu 6 miesięcy, aby móc skorzystać ze zwolnienia z podatku, przysługującego najbliższej rodzinie w tzw. grupie „zero”.

Czy wpłata gotówki przez syna na własne konto może zastąpić przelew ojca? Oto jest pytanie, które wywołało burzę

Zapytanie do skarbówki było wprost: „Czy w przedstawionym stanie faktycznym sposób przekazania darowizny – polegający na tym, że Pana ojciec przewalutował walutę obcą na złote polskie, a następnie przekazał Panu środki w gotówce, które Pan wpłaciłem na swoje konto – spełnia warunki określone w art. 4a ust. 1 pkt 2 ustawy o podatku od spadków i darowizn, umożliwiające skorzystanie ze zwolnienia od podatku z tytułu darowizny otrzymanej od osoby z tzw. grupy zero?”

Zdaniem wnioskodawcy – tak. Podatnik argumentował on, że wpłata na konto obdarowanego jest wystarczającą formą dokumentowania darowizny. Podkreślał, że przecież można jednoznacznie ustalić źródło pochodzenia pieniędzy, a przepisy miały chronić przed fikcyjnymi darowiznami, a nie utrudniać życie podatnikom.

Jak wskazano w stanowisku podatnika: „Uważa Pan, że taki sposób dokumentowania (wpłata przez obdarowanego) również spełnia wymogi ustawowe, ponieważ z obrotu spraw jednoznacznie wynika źródło pochodzenia środków oraz zamiar ich nieodpłatnego przekazania.”

Skarbówka mówi „nie” – stanowisko podatnika uznane za nieprawidłowe i bez prawa do zwolnienia z podatku od darowizn

Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej nie pozostawił złudzeń – stanowisko podatnika zostało uznane za nieprawidłowe. Organ skarbowy w sposób jednoznaczny wskazał, że przepisy wymagają udokumentowania darowizny pieniężnej dowodem przekazania środków przez darczyńcę na rachunek obdarowanego lub poprzez przekaz pocztowy.

Wpłata gotówki przez samego obdarowanego nie jest wystarczająca. Skarbówka podkreśliła: „W opisanej we wniosku sytuacji nie można uznać udokumentowania otrzymania przez Pana środków pieniężnych w sposób określony w art. 4a ust. 1 pkt 2 ustawy o podatku od spadków i darowizn, tj. dowodem przekazania na rachunek bankowy nabywcy albo jego rachunek prowadzony przez spółdzielczą kasę oszczędnościowo-kredytową lub przekazem pocztowym”.

Na jakie przepisy powołała się skarbówka i jakie szczegóły z ustawy o podatku od spadków i darowizn były istotne dla tej sprawy?

Organ skarbowy powołał się w swoim rozstrzygnięciu na następujące przepisy ustawy o podatku od spadków i darowizn. Otóż:

  • art. 1 ust. 1 pkt 2 ustawy, zgodnie z którym podatkowi podlega nabycie własności rzeczy lub praw majątkowych tytułem darowizny,
  • art. 5 ustawy, mówiący, że obowiązek podatkowy ciąży na obdarowanym,
  • art. 6 ust. 1 pkt 4 ustawy, który precyzuje moment powstania obowiązku podatkowego,
  • oraz przede wszystkim na art. 4a ustawy, wskazujący warunki zwolnienia.

Zgodnie bowiem z art. 4a ust. 1 ustawy o podatku od spadków i darowizn zwalnia się od podatku nabycie własności rzeczy lub praw majątkowych przez małżonka, zstępnych, wstępnych, pasierba, rodzeństwo, ojczyma i macochę, jeżeli:

  1. zgłoszą nabycie własności rzeczy lub praw majątkowych właściwemu naczelnikowi urzędu skarbowego w terminie 6 miesięcy od dnia powstania obowiązku podatkowego powstałego na podstawie art. 6 ust. 1 pkt 2-5, 7 i 8 oraz ust. 2, a w przypadku nabycia w drodze dziedziczenia – w terminie 6 miesięcy od dnia uprawomocnienia się orzeczenia sądu stwierdzającego nabycie spadku, z zastrzeżeniem ust. 2 i 4, oraz
  2. w przypadku gdy przedmiotem nabycia tytułem darowizny lub polecenia darczyńcy są środki pieniężne, a ich wartość doliczona do wartości majątku nabytego dotychczas od tej samej osoby w roku, w którym nastąpiło ostatnie nabycie, i w okresie 5 lat poprzedzających ten rok przekracza kwotę określoną w art. 9 ust. 1 pkt 1 - udokumentują ich otrzymanie dowodem przekazania na rachunek płatniczy nabywcy, na jego rachunek, inny niż płatniczy, w banku lub spółdzielczej kasie oszczędnościowo-kredytowej lub przekazem pocztowym.

Dlaczego to właśnie forma przekazania darowizny zadecydowała o podatku i jakie to miało znaczenie dla całej sprawy?

Skarbówka tłumaczy, że intencją ustawodawcy było jednoznaczne powiązanie przelewu z darczyńcą. To właśnie przelew lub przekaz pocztowy mają pełnić funkcję dowodu, że środki rzeczywiście zostały przekazane od określonej osoby.

Wpłata gotówki przez samego obdarowanego nie daje – zdaniem organu skarbowego – tego samego stopnia pewności. Jak zaznaczono: „podejmowanie innych czynności w celu udokumentowania otrzymania środków pieniężnych tytułem darowizny jest niewystarczające albo zbędne”. Tym samym nawet jeżeli nie ma żadnych wątpliwości co do pochodzenia pieniędzy, formalny wymóg nie został spełniony. A brak spełnienia wymogu równa się brak zwolnienia podatkowego.

Co teraz muszą wiedzieć podatnicy? Konsekwencje i praktyczne wnioski po tej interpretacji skarbówki

Nowa interpretacja ma istotne konsekwencje dla wszystkich osób, które przyjmują darowizny w gotówce. Do tej pory wiele rodzin, nieświadomych obowiązujących przepisów, decydowało się na przekazanie pieniędzy „do ręki”, a następnie szybkie ich wpłacenie na konto przez obdarowanego. Teraz wiadomo, że takie działanie nie chroni przed podatkiem.

Oznacza to, że aby uniknąć podatku, należy dopilnować, by darczyńca sam przelał pieniądze na konto obdarowanego albo skorzystać z przekazu pocztowego. Inne rozwiązanie, nawet jeśli pieniądze trafią ostatecznie na konto obdarowanego, będzie traktowane jako niespełniające warunku zwolnienia.

Przykład

Załóżmy, że ojciec przekazuje córce 100 000 zł w gotówce. Córka idzie do banku i wpłaca je na swoje konto. Następnie wypełnia formularz SD-Z2 i liczy na zwolnienie z podatku.

W świetle tej interpretacji – zwolnienia nie ma. Dlaczego? Bo nie istnieje dowód przekazania środków z konta ojca na konto córki. Jest tylko dowód wpłaty gotówki przez córkę. A to za mało. W rezultacie, jeśli kwota przekroczy ustawowy limit wolny od podatku (36 120 zł), obdarowany zapłaci podatek według zasad ogólnych dla I grupy podatkowej.

Najważniejsze 3 wnioski z interpretacji skarbówki – o czym trzeba zapamiętać, aby nie wpaść w pułapkę podatkową od darowizn?

  1. Darowizna gotówkowa przekazana „do ręki” nie daje prawa do zwolnienia podatkowego, nawet jeśli obdarowany wpłaci pieniądze na swoje osobiste konto bankowe.
  2. Jedyną skuteczną formą udokumentowania jest przekazanie pieniędzy na rachunek płatniczy nabywcy, na jego rachunek, inny niż płatniczy, w banku lub spółdzielczej kasie oszczędnościowo-kredytowej lub przekazem pocztowym.
  3. Każde odstępstwo od powyższej zasady może oznaczać konieczność zapłaty podatku, jeśli przekroczony zostanie próg zwolnienia, zgodnie z poniższą tabelą.

Darowizny, testamenty, spadki. Prawidłowe zapisy. Przykładowe wzory

Tabela: Skale podatkowe w podatku od spadków i darowizn

Poniższa tabela zawiera skale podatkowe w podatku od spadków i darowizn. Zgodnie z rozporządzeniem Ministra Finansów z dnia 28 czerwca 2023 r. w sprawie ustalenia kwot wartości rzeczy i praw majątkowych zwolnionych od podatku od spadków i darowizn i niepodlegających opodatkowaniu tym podatkiem oraz skal podatkowych, według których oblicza się ten podatek.

Kwoty nadwyżki w zł

Podatek wynosi

ponad

do

1) od nabywców zaliczonych do I grupy podatkowej

 

11 833

3%

11 833

23 665

355 zł i 5% od nadwyżki ponad 11 833 zł

23 665

 

946 zł 60 gr i 7% od nadwyżki ponad 23 665 zł

2) od nabywców zaliczonych do II grupy podatkowej

 

11 833

7%

11 833

23 665

828 zł 40 gr i 9% od nadwyżki ponad 11 833 zł

23 665

 

1893 zł 30 gr i 12% od nadwyżki ponad 23 665 zł

3) od nabywców zaliczonych do III grupy podatkowej

 

11 833

12%

11 833

23 665

1420 zł i 16% od nadwyżki ponad 11 833 zł

23 655

 

3313 zł 20 gr i 20% od nadwyżki ponad 23 665 zł

FAQ – gotówka od ojca a podatek od darowizny

1. Czy trzeba zgłaszać darowiznę od ojca do urzędu skarbowego?

Tak. Nawet jeśli pieniądze pochodzą od najbliższej rodziny (np. ojca), darowizna powinna zostać zgłoszona do urzędu skarbowego na formularzu SD-Z2, jeśli chcesz skorzystać ze zwolnienia z podatku. W przypadku gdy kwota przekroczy ustawowy limit wolny od podatku (36 120 zł).

2. Czy przelew bankowy zamiast gotówki coś zmienia?

Tak – i to istotnie. Przekazanie pieniędzy przelewem jest wymagane, aby skorzystać ze zwolnienia podatkowego w tzw. „grupie zerowej”. Sama gotówka wręczona „do ręki” może być problematyczna w razie kontroli.

3. Jaka kwota darowizny od ojca jest wolna od podatku?

W przypadku najbliższej rodziny (tzw. grupa zerowa) nie ma limitu kwotowego zwolnienia z podatku, ale trzeba spełnić warunki: zgłoszenie i właściwy sposób przekazania środków (najlepiej przelew).

4. Co się stanie, jeśli nie zgłoszę darowizny?

Brak zgłoszenia może skutkować koniecznością zapłaty podatku według stawek dla danej grupy podatkowej oraz ewentualnymi odsetkami. W skrajnych przypadkach urząd może zakwestionować zwolnienie.

5. Czy urząd skarbowy sprawdza przelewy od rodziny?

Tak, szczególnie gdy pojawiają się większe kwoty lub brak zgłoszenia darowizny. Fiskus może analizować historię rachunku bankowego i źródło pochodzenia środków.

Infor.pl
Rekordowy rok dla lotnisk. Nie wszystkie porty mają jednak powody do radości
24 maja 2026

Polskie lotniska zanotowały rekordowy 2025 rok – obsłużyły łącznie ponad 66 mln pasażerów, o blisko 12 proc. więcej niż rok wcześniej. Choć większość portów rosła w szybkim tempie, wyraźne spadki odnotowały m.in. Modlin i Radom. Liderem rynku pozostało Lotnisko Chopina, a największy udział w przewozach ponownie miały tanie linie lotnicze.

Zesłanie Ducha Świętego. Jedno z najważniejszych świąt w Kościele katolickim
24 maja 2026

Pięćdziesiąt dni po Zmartwychwstaniu Chrystusa Kościół katolicki obchodzi uroczystość Zesłania Ducha Świętego, nazywaną Zielonymi Świątkami. To jedno z najważniejszych świąt chrześcijańskich upamiętnia zesłanie Ducha Świętego na apostołów i symbolicznie kończy okres wielkanocny.

Biegli rewidenci 2026: usługi dodatkowe audytora dla spółek publicznych od 28 maja
24 maja 2026

Od 28 maja 2026 r. firmy audytorskie będą mogły świadczyć znacznie szerszy katalog usług dodatkowych. Polska rezygnuje z krajowej „białej listy" usług dozwolonych i przechodzi na model unijny, w którym zakazane jest tylko to, co wprost wymienia rozporządzenie 537/2014. Dla spółek giełdowych oznacza to większą elastyczność przy transakcjach kapitałowych oraz mniejsze ryzyko nieważności badania.

Niedziela handlowa 24.05.2026. Dziś w niedzielę 24 maja można zrobić zakupy w Biedronce i Lidlu czy tylko w Żabce
24 maja 2026

Maj jest jednym z większości miesięcy w roku, który ma wszystkie niedziele objęte zakazem handlu. Najbliższa niedziela, w którą otwarte będą wszystkie sklepy to ostatnia niedziela czerwca 28 VI, poprzedzająca wakacje i sezon urlopowy.

Zmiany w 800 plus. ZUS przesuwa terminy wypłaty pieniędzy. Kiedy przelewy trafią teraz do rodziców?
24 maja 2026

Jak to jest z tym przelewaniem 800 plus na konta rodziców? Wedle harmonogramu Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, pieniądze wypłacane są w dziesięciu określonych terminach. Bywa, że z powodu takiego a nie innego ułożenia dat, przelewy robione są wcześniej. Tak właśnie będzie w czerwcu.

Wczasy pod gruszą w Boże Ciało 2026 r. Komu należą się dodatkowe pieniądze od pracodawcy?
23 maja 2026

Boże Ciało w 2026 r. wypada 4 czerwca. Jeśli pracownik wykorzystuje dłuższy urlop w tym okresie, może skorzystać z tzw. wczasów pod gruszą. To dodatkowe pieniądze za wykorzystanie z reguły 14 dni kalendarzowych z rzędu urlopu wypoczynkowego. Sprawdź, czy funkcjonuje u pracodawcy.

Polacy latają na potęgę. Które kierunki okazały się hitem?
23 maja 2026

Polskie lotniska notują rekordowe wyniki. W 2025 roku liczba pasażerów przekroczyła najbardziej optymistyczne prognozy ULC, a ruch lotniczy w Polsce rósł szybciej niż średnio w Europie. Najchętniej wybieranymi kierunkami były Wielka Brytania, Włochy i Hiszpania, a wśród czarterów bezkonkurencyjna okazała się Turcja.

Kolej na Kasprowy Wierch znów kursuje
23 maja 2026

Po trwającej trzy tygodnie przerwie technicznej kolej linowa na Kasprowy Wierch ponownie działa od soboty. W czasie postoju wykonano przeglądy urządzeń, a także przeprowadzono ćwiczenia ewakuacyjne z udziałem ratowników TOPR oraz strażaków.

Nowe 600 plus na wodę w 2026 r. dla każdego gospodarstwa domowego na podstawie tego wniosku – rusza nabór w ramach programu rządowego, w którym można uzyskać dofinansowanie do zbiornika na deszczówkę
24 maja 2026

Już niebawem, bo w drugim kwartale 2026 r. (czyli do końca czerwca 2026 r.), wojewódzkie fundusze ochrony środowiska i gospodarki wodnej (WFOŚiGW) ogłoszą nabory dla osób fizycznych, w ramach programu rządowego na dofinansowanie przydomowych systemów gromadzenia i wykorzystania wód opadowych (czyli – deszczówki). „Mikroretencja” (która jest możliwa m.in. dzięki zbiornikom na deszczówkę) nie tylko zwiększa retencję przy budynkach jednorodzinnych i przyczynia się do ochrony lokalnych zasobów wodnych, w konsekwencji – wpływając na łagodzenie skutków suszy oraz przeciwdziałając podtopieniom, ale również – może realnie obniżyć rachunki za wodę osobom, które zdecydują się na wykonanie takiej przydomowej instalacji. Dzięki zbiornikowi na deszczówkę, rocznie, w budżecie statystycznego gospodarstwo domowego, powinno pozostać blisko 665 zł oszczędności.

Masz tylko kilka dni. Po 1 czerwca 2026 r. nie zmienisz już organizacji, której oddasz 1,5 proc. podatku
23 maja 2026

Podatnik ma pięć lat na poprawienie błędów finansowych w rozliczeniu PIT, ale na zmianę wskazanej organizacji pożytku publicznego – tylko miesiąc. W rozliczeniach za 2025 r. ostatnim dniem skutecznej prawnie korekty w części dotyczącej odpisu 1,5 proc. jest poniedziałek 1 czerwca 2026 r. Po tej dacie nie da się już skutecznie zmienić ani dodać dyspozycji przekazania 1,5 proc. podatku na OPP.

pokaż więcej
Proszę czekać...