Strona główna » Twoje pieniądze » Świadczenia » Dodatkowe co najmniej 4806 zł brutto* dla każdej kobiety, która osiągnęła 60 rok życia i dla każdego mężczyzny, który osiągnął 65 rok życia i była/był zatrudniony na pełen etat – świadczenie przysługujące niezależnie od decyzji ZUS

Dodatkowe co najmniej 4806 zł brutto* dla każdej kobiety, która osiągnęła 60 rok życia i dla każdego mężczyzny, który osiągnął 65 rok życia i była/był zatrudniony na pełen etat – świadczenie przysługujące niezależnie od decyzji ZUS

30 sierpnia 2026, 11:34

Aleksandra Rybak

Prawniczka, absolwentka Wydziału Prawa i Administracji Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza w Poznaniu

emerytury, kobiety, mężczyźni, świadczenie, ZUS, odprawa emerytalna, wynagrodzenia, praca, pracodawca, Państwowa Inspekcja Pracy — Dodatkowe co najmniej 4806 zł brutto* dla każdej kobiety, która osiągnęła 60 rok życia i dla każdego mężczyzny, który osiągnął 65 rok życia i była/był zatrudniony na pełen etat – świadczenie przysługujące niezależnie od decyzji ZUS

Shutterstock

REKLAMA

Osiągnięcie 60 roku życia w przypadku kobiet i 65 roku życia w przypadku mężczyzn uprawnia do przejścia na emeryturę w tzw. powszechnym wieku emerytalnym. Z przejściem na emeryturę wiąże się natomiast prawo do dodatkowego świadczenia pieniężnego od pracodawcy (tzw. odprawy emerytalnej) – w wysokości stanowiącej równowartość jednomiesięcznego wynagrodzenia (czyli – w przypadku pracownika zatrudnionego w pełnym wymiarze czasu pracy, z zastrzeżeniem pewnych wyjątków, wynikających z tego, że wysokość odprawy ustalana jest z uwzględnieniem zasad obowiązujących przy wyliczaniu ekwiwalentu pieniężnego za urlop wypoczynkowy* – aktualnie co najmniej 4806 zł brutto) – którego wypłaty pracodawca nie może uzależniać od decyzji ZUS.

Powszechny wiek emerytalny w Polsce – ile wynosi dla kobiet, a ile dla mężczyzn, w obecnym stanie prawnym?
Dodatkowe świadczenie pieniężne od pracodawcy w związku z przejściem na emeryturę – komu, w jakiej wysokości i na jakich zasadach przysługuje odprawa emerytalna?
Państwowa Inspekcja Pracy: Wypłaty świadczenia, jakim jest odprawa emerytalna, pracodawca nie może uzależniać od decyzji ZUS o przyznaniu emerytury

Powszechny wiek emerytalny w Polsce – ile wynosi dla kobiet, a ile dla mężczyzn, w obecnym stanie prawnym?

Zgodnie z ustawą z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych – aktualny wiek emerytalny w Polsce – co do zasady – wynosi 60 lat dla kobiet i 65 lat dla mężczyzn:

REKLAMA

Ubezpieczonym urodzonym po dniu 31 grudnia 1948 r. przysługuje emerytura po osiągnięciu wieku emerytalnego wynoszącego co najmniej 60 lat dla kobiet i co najmniej 65 lat dla mężczyzn, z zastrzeżeniem:

art. 46 – który dotyczy ubezpieczonych urodzonych po 31 grudnia 1948 r. a przed 1 stycznia 1969 r., którzy
- nie przystąpili do otwartego funduszu emerytalnego albo złożyli wniosek o przekazanie środków zgromadzonych na rachunku w otwartym funduszu emerytalnym, za pośrednictwem ZUS, na dochody budżetu państwa,
- warunki do uzyskania emerytury określone w tych przepisach spełnią do dnia 31 grudnia 2008 r.,
art. 47 – który dotyczy nauczycieli urodzonych po dniu 31 grudnia 1948 r., a przed dniem 1 stycznia 1969 r.,
art. 50 – który dotyczy pracowników kolejowych urodzonych po dniu 31 grudnia 1948 r., a przed dniem 1 stycznia 1969 r., którzy spełniają określone w ww. przepisie warunki,
art. 50a i 50e – które dotyczą emerytury górniczej,
art. 184 – który dotyczy emerytury dla osób zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze,
art. 88a ustawy z dnia 26 stycznia 1982 r. – Karta Nauczyciela – który dotyczy prawa nauczycieli, którzy spełniają określone w ww. przepisie warunki do przejścia na emeryturę w wieku niższym niż określony w ustawie o emeryturach i rentach z FUS oraz
emerytur pomostowych, o których mowa w ustawie z dnia 19 grudnia 2008 r. o emeryturach pomostowych.

Dodatkowe świadczenie pieniężne od pracodawcy w związku z przejściem na emeryturę – komu, w jakiej wysokości i na jakich zasadach przysługuje odprawa emerytalna?

Odprawa emerytalna to świadczenie pieniężne od pracodawcy dla pracownika, który kończy zatrudnienie w związku z przejściem na emeryturę. Jego podstawę stanowi art. 92¹ kodeksu pracy, zgodnie z którym:

Pracownikowi spełniającemu warunki uprawniające do renty z tytułu niezdolności do pracy lub emerytury, którego stosunek pracy ustał w związku z przejściem na rentę lub emeryturę, przysługuje odprawa pieniężna w wysokości jednomiesięcznego wynagrodzenia.

Aby pracownikowi przysługiwała odprawa emerytalna od pracodawcy, muszą zatem zostać spełnione łącznie poniższe dwa warunki:

pracownik musi spełniać warunki uprawniające do renty z tytułu niezdolności do pracy lub emerytury (czyli np. osiągnąć powszechny wiek emerytalny, o którym była mowa powyżej) oraz
jego stosunek pracy musi ustać w związku z przejściem na emeryturę lub rentę.

Ważne

Odprawa emerytalna przysługuje w wysokości jednomiesięcznego wynagrodzenia pracownika. Oblicza się ją według zasad obowiązujących przy ustalaniu ekwiwalentu pieniężnego za urlop wypoczynkowy. W przypadku pracownika zatrudnionego w pełnym wymiarze czasu pracy, wynagradzanego stałą miesięczną kwotą odpowiadającą minimalnemu wynagrodzeniu za pracę, odprawa ta – w 2026 r., co do zasady – wynosić będzie zatem 4806 zł brutto¹. ^*Należy jednak podkreślić, że przywołana powyżej kwota 4806 zł nie stanowi określonej przez ustawodawcę minimalnej wysokości odprawy emerytalnej, a wyłącznie – wysokość minimalnego wynagrodzenia za pracę w 2026 r. W określonych przypadkach zatem – w związku ze stosowaniem do wyliczenia odprawy emerytalnej zasad obowiązujących przy ustalaniu ekwiwalentu pieniężnego za urlop wypoczynkowy – odprawa emerytalna (nawet pracownikowi zatrudnionemu na pełen etat) może przysługiwać w kwocie odpowiednio niższej (w związku z nieuwzględnianiem niektórych składników wynagrodzenia przy wyliczaniu tej kwoty, jak np. kwoty wyrównania do wynagrodzenia za pracę do wysokości minimalnego wynagrodzenia za pracę, o której mowa w par. 6 pkt. 7a rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z dnia 8 stycznia 1997 r. w sprawie szczegółowych zasad udzielania urlopu wypoczynkowego, ustalania i wypłacania wynagrodzenia za czas urlopu oraz ekwiwalentu pieniężnego za urlop). Odpowiednio niższa kwota odprawy emerytalnej – w wysokości odpowiadającej kwocie jednomiesięcznego wynagrodzenia, wyliczonej z uwzględnieniem zasad obowiązujących przy ustalaniu ekwiwalentu pieniężnego za urlop wypoczynkowy – będzie oczywiście również przysługiwać pracownikowi zatrudnionemu w niepełnym wymiarze czasu pracy.

Odprawa emerytalna może również przysługiwać w kwocie wyższej niż równowartość jednomiesięcznego wynagrodzenie pracownika. Jest to jednak kwestia uznaniowa pracodawcy, a wyższa kwota odprawy emerytalnej (np. odpowiadająca kilkakrotności jednomiesięcznego wynagrodzenia za pracę) może zostać uregulowana w przepisach wewnątrzzakładowych (np. w regulaminie wynagradzania).

Należy również podkreślić, że odprawa emerytalna jest świadczeniem jednorazowym – pracownik, który już raz otrzymał odprawę, nie może ponownie nabyć do niej prawa (wynika to wprost z art. 92¹ par. 2 kodeksu pracy).

Dalszy ciąg materiału pod wideo

Państwowa Inspekcja Pracy: Wypłaty świadczenia, jakim jest odprawa emerytalna, pracodawca nie może uzależniać od decyzji ZUS o przyznaniu emerytury

Ważne

Państwowa Inspekcja Pracy podkreśla również, że – pracodawca nie powinien uzależniać wypłaty odprawy emerytalnej od przedstawienia przez pracownika decyzji ZUS o przyznaniu emerytury. Brak formalnej decyzji w dniu rozwiązania stosunku pracy nie stanowi przeszkody do wypłaty odprawy. Jednocześnie, należy jednak mieć na uwadze, że – w przypadku, gdy okaże się, iż pracownik ostatecznie nie nabył prawa do emerytury – pracodawca będzie uprawniony do dochodzenia zwrotu wypłaconej odprawy.

Jak wyjaśnia PIP – w kontekście nabycia prawa do świadczenia, jakim jest odprawa emerytalna i terminu, w jakim powinna ona zostać wypłacona przez pracodawcę – „kluczowe znaczenie ma więc to, aby rozwiązanie stosunku pracy pozostawało w związku z przejściem na emeryturę. Nie jest jednak konieczne, aby nastąpiło to bezpośrednio w tym samym dniu. Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem Sądu Najwyższego wystarczający jest związek czasowy pomiędzy ustaniem zatrudnienia a przejściem na emeryturę, nawet jeśli nie ma on charakteru ścisłego ani natychmiastowego.

Odprawa emerytalna powinna zostać wypłacona najpóźniej w dniu rozwiązania stosunku pracy. Choć Kodeks pracy nie reguluje tego wprost, stanowisko to zostało jednoznacznie potwierdzone w orzecznictwie. W szczególności Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 9 kwietnia 1998 r. (sygn. akt I PKN 508/97) wskazał, że dniem wymagalności roszczenia o odprawę jest dzień rozwiązania stosunku pracy.”²

¹ Zgodnie z rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 11 września 2025 r. w sprawie wysokości minimalnego wynagrodzenia za pracę oraz wysokości minimalnej stawki godzinowej w 2026 r.

² Państwowa Inspekcja Pracy, Czy pracodawca może uzależnić wypłatę odprawy emerytalnej od przedstawienia przez pracownika decyzji ZUS?

Podstawa prawna:

Ustawa z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (t.j. Dz.U. z 2025 r., poz. 1749 z późn. zm.)
Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy (t.j. Dz.U. z 2025 r., poz. 277 z późn. zm.)
Rozporządzenie Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z dnia 8 stycznia 1997 r. w sprawie szczegółowych zasad udzielania urlopu wypoczynkowego, ustalania i wypłacania wynagrodzenia za czas urlopu oraz ekwiwalentu pieniężnego za urlop (Dz.U. z 1997 r., nr 2, poz. 14 z późn. zm.)

Powiązane