Spłacanie długów przez lata było w Polsce traktowane jako oczywisty obowiązek. Najnowsze badania pokazują jednak, że to przekonanie zaczyna słabnąć. Choć zdecydowana większość Polaków nadal uważa, że zobowiązania należy regulować, odsetek osób podzielających ten pogląd jest najniższy od lat. Eksperci zwracają uwagę, że może to być sygnał zmian nie tylko w podejściu do finansów, ale również do odpowiedzialności za własne decyzje ekonomiczne.
Coraz mniej Polaków deklaruje, że długi należy oddawać
W badaniu zadano pytanie: „Czy zgadza się Pani/Pan z poglądem, że oddawanie długów jest zawsze obowiązkiem moralnym?” Z raportu Związku Przedsiębiorstw Finansowych w Polsce wynika, że w tym roku z takim poglądem zgodziło się 88 proc. badanych, wobec 91 proc. w latach 2024–2025. W 2016 r. odsetek ten wynosił 97 proc.
Autorzy informacji podkreślili, że w dłuższej perspektywie widać stopniowy spadek jednoznacznego przekonania, że długi należy oddawać. Jednocześnie rośnie odsetek osób niemających zdania w tej sprawie – z 1 proc. w 2016 r. do 8 proc. w 2026 r. Z kolei osoby negujące obowiązek oddawania długów stanowią obecnie 4 proc. badanych.
Młodzi nie chcą spłacać długów?
Cytowana w informacji prof. Anna Lewicka-Strzałecka wskazała, że brak przekonania o moralnym obowiązku spłaty zobowiązań najczęściej deklarują osoby młode (18–29 lat).
Odpowiedzi na pytania rekonstruujące obraz moralności finansowej Polaków uzyskano w telefonicznym sondażu przeprowadzonym przez firmę Biostat na zlecenie ZPF w lutym i marcu 2026 roku. Badanie zostało przeprowadzone na ogólnopolskiej, reprezentatywnej, 1000-osobowej próbie Polaków w wieku powyżej 18 lat.