Coraz więcej Polaków decyduje się uporządkować sprawy spadkowe jeszcze za życia. Powód? Chęć uniknięcia rodzinnych sporów, nieporozumień i wieloletnich konfliktów o majątek. Dane pokazują wyraźny trend – liczba testamentów notarialnych rośnie z roku na rok.
- Polacy coraz częściej spisują testamenty
- „Najwyższy poziom bezpieczeństwa”
- Czym jest Notarialny Rejestr Testamentów?
- Testament notarialny daje większą ochronę
- Co można zapisać w testamencie?
- Kto może sporządzić testament?
- Polacy chcą uniknąć sporów po śmierci
Coraz więcej Polaków decyduje się na uporządkowanie spraw spadkowych jeszcze za życia. Liczba testamentów notarialnych rośnie dynamicznie – w 2019 roku sporządzono ich ok. 144 tys., a w 2025 już ponad 207 tys., co oznacza wzrost o blisko 44 proc. Wraz z tym trendem rośnie znaczenie Notarialnego Rejestru Testamentów, który zwiększa bezpieczeństwo i ułatwia odnalezienie dokumentu po śmierci spadkodawcy.
Polacy coraz częściej spisują testamenty
Z danych Krajowej Rady Notarialnej wynika, że w 2019 roku sporządzono około 144 tys. testamentów notarialnych. W 2025 roku liczba ta przekroczyła już 207 tys. To wzrost o blisko 44 proc. w ciągu sześciu lat.
Dynamicznie rośnie także liczba wpisów do Notarialnego Rejestru Testamentów. To pokazuje, że Polacy coraz bardziej świadomie podchodzą do kwestii dziedziczenia i zabezpieczenia swoich bliskich.
„Najwyższy poziom bezpieczeństwa”
Notariusze podkreślają, że testament sporządzony w formie aktu notarialnego daje znacznie większą pewność niż dokument napisany odręcznie. „Testament notarialny zapewnia to, czego najczęściej oczekuje się w sprawach spadkowych: najwyższy poziom pewności co do ważności dokumentu, jego bezpieczeństwa oraz możliwości skutecznej realizacji ostatniej woli spadkodawcy” – mówi not. Ilona Sądel-Bendkowska, rzecznik prasowy Izby Notarialnej w Warszawie.
Jak dodaje, takie rozwiązanie realnie wzmacnia bezpieczeństwo prawne i chroni interesy najbliższych po śmierci spadkodawcy. Zobacz artykuł: Notarialne testamenty coraz bardziej popularne
Czym jest Notarialny Rejestr Testamentów?
Duże znaczenie ma również Notarialny Rejestr Testamentów (NORT). Dzięki niemu po śmierci testatora można szybko ustalić, czy testament został sporządzony i gdzie jest przechowywany.
Co ważne, rejestr nie ujawnia treści dokumentu. Zawiera jedynie informację o fakcie sporządzenia testamentu oraz miejscu jego przechowywania. To ma zapobiegać sytuacjom, w których testament ginie lub nigdy nie zostaje odnaleziony.
Testament notarialny daje większą ochronę
Przepisy Kodeksu cywilnego przewidują możliwość sporządzenia testamentu w formie aktu notarialnego. Taki dokument ma status dokumentu urzędowego, co oznacza większą moc dowodową niż w przypadku testamentu własnoręcznego.
Notariusz czuwa nad tym, by testament został sporządzony zgodnie z prawem i rzeczywistą wolą spadkodawcy. Dzięki temu znacznie trudniej go później podważyć przed sądem.
Dodatkową zaletą jest możliwość wpisania testamentu do NORT, co zwiększa bezpieczeństwo dokumentu i ułatwia jego odnalezienie po śmierci właściciela majątku.
Co można zapisać w testamencie?
Testament notarialny pozwala nie tylko wskazać spadkobierców. Można w nim również zawrzeć bardziej szczegółowe dyspozycje dotyczące majątku. Prawo przewiduje m.in.:
- zapisy zwykłe, np. przekazanie konkretnej kwoty pieniędzy,
- zapisy windykacyjne, dzięki którym wskazana osoba automatycznie staje się właścicielem np. mieszkania lub firmy,
- polecenia dotyczące określonych działań,
- powołanie wykonawcy testamentu.
Możliwe jest także wydziedziczenie określonej osoby, jeśli zachodzą ku temu przesłanki przewidziane w przepisach.
Kto może sporządzić testament?
Prawo jasno określa zasady sporządzania testamentów. Dokument musi zostać przygotowany osobiście przez spadkodawcę – nie można zrobić tego przez pełnomocnika.
Co istotne, testament może zawierać wolę tylko jednej osoby. Polskie przepisy nie przewidują wspólnych testamentów małżonków.
Zgodnie z Kodeksem cywilnym testament może sporządzić wyłącznie osoba mająca pełną zdolność do czynności prawnych, czyli najczęściej osoba pełnoletnia.
Polacy chcą uniknąć sporów po śmierci
Eksperci nie mają wątpliwości, że rosnąca popularność testamentów notarialnych to efekt większej świadomości prawnej społeczeństwa. Coraz więcej osób chce samodzielnie zdecydować o losach swojego majątku i uniknąć rodzinnych konfliktów po swojej śmierci.
Dla wielu rodzin testament staje się dziś nie tylko dokumentem prawnym, ale także sposobem na zachowanie spokoju i uniknięcie trudnych sporów między bliskimi.
Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny (tekst jednolity: Dziennik Ustaw 2025 poz. 1071).
Uchwała KRN nr VII/46/2011 z dn. 4 czerwca 2011 r. w sprawie utworzenia rejestru testamentów i zasad jego funkcjonowania.
Ustawa z dnia 14 lutego 1991 r. Prawo o notariacie (tekst jednolity: Dziennik Ustaw 2024 poz. 1001).