Przez lata na rynku zatrudnienia panował kult mobilności i młodości. Liczyła się elastyczność, szybkie skakanie między firmami, gotowość do zmiany branży niemal z dnia na dzień. To miał być atut. Dziś widać już, że ten model się sypie. Firmy biją na alarm: brakuje fachowców. A ratunkiem mogą być ci, których jeszcze niedawno z góry skreślano – pracownicy 50 plus.
- Nowi bohaterowie rynku pracy?
- Silvers kontra młodzi
- Pesymizm kontra dane
- Ageizm w praktyce
- Ustawa, która może odmienić grę
Nowi bohaterowie rynku pracy?
Przez lata na rynku zatrudnienia panował kult mobilności i młodości. Liczyła się elastyczność, szybkie skakanie między firmami, gotowość do zmiany branży niemal z dnia na dzień. To miał być atut. Dziś widać już, że ten model się sypie. Firmy biją na alarm: brakuje fachowców. A ratunkiem mogą być ci, których jeszcze niedawno z góry skreślano – pracownicy 50 plus.
Silvers kontra młodzi
Czym silversi wygrywają z pokoleniem Z czy Millenialsami? – Są kompetentni i mają bezcenne doświadczenie nabyte po blisko trzydziestu latach pracy –mówi Mikołaj Zając, ekspert rynku pracy z firmy Conperio i podkreśla, że w przeciwieństwie do młodszych pokoleń, które bardzo często przepracowują maksymalnie dwa-trzy lata w jednym miejscu, silversi chętniej zostają w jednej firmie na dłużej”.
To jednak nie wszystko. Pięćdziesięciolatkowie dziś to nie ci sami pracownicy co dwie dekady temu. Mają za sobą cyfrową szkołę życia. Większość z nich zna systemy, programy, narzędzia, na których opiera się codzienna praca. A do tego są – jak pokazują dane Conperio – bardziej lojalni wobec firmy i mniej skłonni do nadużywania zwolnień lekarskich.
- Statystyki wyraźnie pokazują, że to pracownicy najbardziej stabilni pod względem absencji chorobowej. Być może wynika to z faktu, że chcą spokojnie przepracować czas pozostały im do emerytury – wskazuje Zając.
Pesymizm kontra dane
Problem w tym, że rynek pracy nadal nie ufa pięćdziesięciolatkom. Jak wynika z danych resortu rodziny, pracy i polityki społecznej, pod koniec 2024 roku w urzędach pracy zarejestrowanych było 211,7 tys. bezrobotnych powyżej 50. roku życia – o 0,2 proc. więcej niż rok wcześniej. Aż 90 proc. respondentów sondażu Hays Poland uważa, że tym, którzy są po pięćdziesiątce trudniej odnaleźć się na rynku pracy – podawał PulsHR.pl.
Ageizm w praktyce
Stereotypy trzymają się mocno. Badanie Polskiego Instytutu Ekonomicznego pokazało czarno na białym: w ogłoszeniach rekrutacyjnych słowo „młody” przewijało się 27 razy. Przymiotniki „energiczny” czy „dynamiczny” – odpowiednio 7 i 29 razy. Nie odnosiły się do kandydata wprost, ale do „zespołu” czy „środowiska pracy”. Przekaz? Niezmienny: stary nie pasuje.
Tymczasem – jak przypominała Anna Potocka-Domin na łamach PulsHR – menedżerowie w krajach OECD sami przyznają, że pracownicy powyżej 45. roku życia radzą sobie równie dobrze, a czasem nawet lepiej niż młodsi. Mimo to Polska wciąż należy do europejskich outsiderów – wskaźnik zatrudnienia w grupie 55–64 lata jest jednym z najniższych w całej UE.
Ustawa, która może odmienić grę
Czy to się zmieni? Z początkiem czerwca weszła w życie ustawa, która ma przełamać impas. Firmy zatrudniające pracowników po pięćdziesiątce dostaną przez rok dofinansowanie w wysokości 50 proc. pensji minimalnej. W przypadku emerytów – przez dwa lata.
To jednak zdaniem ekspertów dopiero początek. – Kluczowe jest, by nie postrzegać tej grupy jedynie jako przyszłych emerytów, lecz jako wartościowych pracowników, których doświadczenie i wiedza mogą realnie wspierać rozwój gospodarczy – ocenia Krzysztof Inglot z Personnel Service. Proponuje nawet iść dalej: wzorem młodych do 26. roku życia, zwolnić osoby po 55. roku życia z PIT.
Jeśli tak się stanie, silversi mogą wreszcie przestać być grupą „na doczepkę” i stać się najważniejszym rezerwuarem kompetencji dla polskiej gospodarki.