Rząd chce wydłużyć preferencję podatkową dla darowizn przekazywanych na usuwanie skutków powodzi z września 2024 r. Zwolnienie z podatku od spadków i darowizn ma obowiązywać do końca 2026 r. Projekt przyjęty przez Radę Ministrów obejmuje zarówno darowizny już otrzymane, jak i te, które zostaną przekazane w 2026 r.
- Zwolnienie podatkowe do końca 2026 r.
- Co z osobami, które nie wykorzystały darowizny do końca 2025 r.?
- Postępowania podatkowe będą mogły zostać zawieszone
- Kogo obejmą nowe przepisy?
- Od kiedy nowe przepisy?
- Pytania i odpowiedzi
- Źródła
Rada Ministrów przyjęła projekt nowelizacji ustawy o podatku od spadków i darowizn. Jak wynika z informacji Ministerstwa Finansów i Kancelarii Prezesa Rady Ministrów, celem zmian jest umożliwienie dłuższego wykorzystania darowizn przeznaczonych na odbudowę po powodzi z września 2024 r. Preferencja ma objąć pomoc przeznaczoną m.in. na odbudowę domów, infrastruktury oraz lokalnych społeczności.
Zwolnienie podatkowe do końca 2026 r.
Najważniejsza zmiana polega na wydłużeniu o rok zwolnienia z podatku od spadków i darowizn dla darowizn przeznaczonych na usuwanie skutków powodzi. Zgodnie z rządowym komunikatem zwolnienie ma obowiązywać do końca 2026 r.
Oznacza to, że podatkowo preferowane mają być zarówno darowizny przekazane wcześniej, których nie udało się jeszcze w pełni wykorzystać, jak i darowizny przekazane w 2026 r. Warunkiem pozostaje przeznaczenie ich na cele związane z usuwaniem skutków powodzi z września 2024 r.
Zwolnienie nie dotyczy każdej darowizny. Preferencja ma obejmować darowizny przeznaczone na usuwanie skutków powodzi z września 2024 r., na terenach gmin objętych szczególnymi rozwiązaniami związanymi z usuwaniem skutków tej powodzi.
Co z osobami, które nie wykorzystały darowizny do końca 2025 r.?
Projekt ma rozwiązać problem osób, które otrzymały pomoc, ale nie zdążyły wykorzystać jej w całości do końca 2025 r. Według KPRM takie osoby nie będą musiały występować z indywidualnymi wnioskami o ulgę podatkową. Przewidziano również wydłużenie terminu na złożenie zeznania podatkowego w przypadku niewykorzystania albo częściowego wykorzystania darowizny.
W praktyce ma to ograniczyć ryzyko, że osoba poszkodowana w powodzi będzie musiała zapłacić podatek tylko dlatego, że odbudowa lub remont trwały dłużej niż pierwotnie zakładano.
Pani Anna mieszka w gminie dotkniętej skutkami powodzi z września 2024 r. W 2025 r. otrzymała od znajomych darowiznę pieniężną na remont zalanego domu. Część środków wydała jeszcze w 2025 r., ale ze względu na opóźnienia w pracach budowlanych nie zdążyła wykorzystać całej kwoty do końca roku.
Po zmianie przepisów pani Anna będzie mogła przeznaczyć pozostałą część darowizny na usuwanie skutków powodzi do 31 grudnia 2026 r. bez utraty prawa do zwolnienia z podatku od spadków i darowizn, pod warunkiem, że pieniądze rzeczywiście zostaną wydane na cele związane z odbudową po powodzi.
Postępowania podatkowe będą mogły zostać zawieszone
Przyjęty projekt rządowy przewiduje także rozwiązanie dla spraw, w których wobec obdarowanego toczy się już postępowanie podatkowe. Jeżeli podatnik chce przeznaczyć otrzymane środki na usuwanie skutków powodzi, urząd skarbowy będzie mógł zawiesić postępowanie do końca 2026 r.
Po wykorzystaniu darowizny postępowanie będzie mogło zostać umorzone. Jeżeli jednak środki nie zostaną przeznaczone na cele wskazane w ustawie, podatek będzie mógł zostać wymierzony w odpowiedniej części.
Jeżeli wobec podatnika toczy się już postępowanie podatkowe dotyczące takiej darowizny, projekt przewiduje możliwość jego zawieszenia do końca 2026 r. Po wykorzystaniu darowizny na cele powodziowe postępowanie będzie mogło zostać umorzone.
Kogo obejmą nowe przepisy?
Z komunikatów rządowych wynika, że rozwiązanie ma dotyczyć osób fizycznych. Nie obejmie natomiast firm ani instytucji. Zwolnienie ma służyć zarówno osobom poszkodowanym w powodzi, jak i tym, którzy przekazują pomoc na odbudowę gmin dotkniętych skutkami żywiołu.
Rządowe uzasadnienie zmian wskazuje, że celem nowych przepisów jest ograniczenie formalności dla osób poszkodowanych i darczyńców. Podatnicy nie mają być zmuszani do występowania o indywidualne ulgi tylko dlatego, że odbudowa po powodzi trwa dłużej niż pierwotnie zakładano.
Od kiedy nowe przepisy?
Projekt zakłada, że ustawa wejdzie w życie w dniu następującym po dniu ogłoszenia w Dzienniku Ustaw. Na obecnym etapie należy więc mówić o projekcie przyjętym przez rząd, a nie o przepisach już obowiązujących.
Dla podatników oznacza to konieczność śledzenia dalszych prac legislacyjnych. Kierunek zmian jest jednak jasny: rząd chce, aby osoby korzystające z darowizn powodziowych miały więcej czasu na ich rozliczenie i przeznaczenie na odbudowę bez dodatkowych obciążeń podatkowych.
Pytania i odpowiedzi
1. Czy nowe przepisy już obowiązują?
Nie. Na razie projekt został przyjęty przez rząd. Nowelizacja musi jeszcze przejść dalsze prace legislacyjne i zostać ogłoszona w Dzienniku Ustaw.
2. Do kiedy będzie można skorzystać ze zwolnienia z podatku?
Projekt zakłada wydłużenie zwolnienia do 31 grudnia 2026 r. Dotyczy to darowizn przeznaczonych na usuwanie skutków powodzi z września 2024 r.
3. Czy zwolnienie obejmie darowizny otrzymane w 2025 r.?
Tak, jeżeli darowizna została otrzymana na cele związane z usuwaniem skutków powodzi i nie została w całości wykorzystana do końca 2025 r., podatnik będzie mógł wykorzystać ją do końca 2026 r.
4. Co jeśli urząd skarbowy prowadzi już postępowanie w sprawie takiej darowizny?
Projekt przewiduje możliwość zawieszenia postępowania do końca 2026 r. Jeżeli podatnik przeznaczy darowiznę na cele powodziowe, postępowanie będzie mogło zostać umorzone.
Źródła
- Ministerstwo Finansów: „Rząd przyjął korzystne przepisy dla osób poszkodowanych w trakcie powodzi”
- KPRM / gov.pl: „Projekt ustawy o zmianie ustawy o podatku od spadków i darowizn”
- KPRM / materiały projektu: informacja, że projekt został przyjęty przez rząd 28 kwietnia 2026 r. i skierowany do Sejmu 29 kwietnia 2026 r.