Nie tylko dochody interesują fiskusa. Urzędy sprawdzają także źródła pieniędzy

Maja Retman
rozwiń więcej
Nie tylko dochody interesują fiskusa. Urzędy sprawdzają także źródła pieniędzy / Nie tylko dochody interesują fiskusa. Urzędy sprawdzają także źródła pieniędzy / Shutterstock

Do końca kwietnia był czas na złożenie PIT-ów. Teraz swój czas ma skarbówka. Fiskus interesuje się przede wszystkim tymi, którzy skorzystali z ulg i odliczeń. Na celowniku znaleźli się między innymi rodzice. Część z nich może mieć problem.

rozwiń >

Lustrowanie pięć lat wstecz

Kto chciał coś fiskusowi urwać, trafił pod lupę kontrolerów. Jak wskazywał serwis prawo.pl, taka weryfikacja dotyczy nawet pięciu lat wstecz. - Każdy podatnik korzystający z ulg i rozliczeń musi liczyć się z koniecznością udowodnienia swoich praw podczas czynności sprawdzających lub nawet kontroli podatkowej – mówił na łamach serwisu Grzegorz Grochowina, szef zespołu zarządzania wiedzą w departamencie podatkowym w KPMG.

Ulga na dzieci. Skarbówka sprawdza rozwiedzionych rodziców

Jak wskazywał ekspert, na celowniku fiskusa są między innymi ci, którzy skorzystali z ulgi na dzieci. Chodzi tu zwłaszcza o rozwiedzionych rodziców. Bywa, że muszą udowadniać zakres sprawowanej opieki nad dzieckiem. Dlaczego? Bo zdarza się, że prawa rodzicielskie przysługują i ojcu i matce. Problem pojawia się wówczas, kiedy nie ma między nimi zgody co do tego, komu ulga przysługuje. W takiej sytuacji skarbówka może przyznać każdemu prawo do niej po połowie lub wszcząć postępowanie podatkowe. Fiskus weryfikuje, który z rodziców i kiedy zajmuje się dzieckiem. Kontrolerzy pytają o to nawet sąsiadów.

Niejednolita interpretacja przepisów

Doradca podatkowy Anna Misiak na łamach prawo.pl podkreślała, że skarbówka interpretuje przepisy bardzo niejednolicie i często od urzędników zależy, czy dana sytuacja zostanie uznana za samotne wychowywanie dziecka, czy też nie.

Fiskus sprawdza tych którzy skorzystali z ulgi rehabilitacyjnej

Czytelnicy prawo.pl informowali, że fiskus interesował się także rodzicami i opiekunami osób z niepełnosprawnościami, którzy skorzystali z ulgi rehabilitacyjnej. Dzięki niej można odliczyć między innymi koszty przystawania mieszkania do specjalnych potrzeb czy za używanie samochodu.

Czytelniczka serwisu, która samotnie wychowuje dziecko i korzysta z ulgi rehabilitacyjnej, otrzymała pismo od fiskusa w związku z rozliczeniem za rok 2023. Skarbówka zażądała od niej zaświadczeń z Urzędu Stanu Cywilnego, faktur oraz orzeczenia o niepełnosprawności. Sprawa zakończyła się dla niej pomyślnie, ale zaskoczyło ją to, że takie wezwania otrzymali także znajomi, którzy tak jak ona skorzystali z ulgi. "Również nasz rehabilitant zauważył, że znacznie wzrosła liczba kontroli u pacjentów" - przekazała kobieta.

Ulga termomodernizacyjna. Skarbówka sprawdzi faktury

Fiskus sprawdza też tych, którzy korzystali z ulgi termomodernizacyjnej. Pozwala ona na odliczenie 53 tys. zł. Jeśli dom należy do małżonków, a każde jest jego współwłaścicielem, to łączna kwota wynosi 106 tys. zł. Od 2025 roku ulga nie przysługuje m.in. na piece gazowe i olejowe. Osoby, które skorzystały z odliczenia, muszą udowodnić poniesione koszty – na przykład przedstawiając fiskusowi faktury.

Kiedy skarbówka żąda zwrotu pieniędzy

Jeżeli podatnik skorzysta z jakiejkolwiek ulgi podatkowej, na przykład na dziecko, rehabilitacyjnej, dla samotnych rodziców, w sposób nienależny, podstawową konsekwencją jest zawsze korekta rozliczenia. W praktyce oznacza to obowiązek zwrotu nienależnie odliczonej kwoty oraz zapłatę odsetek za zwłokę. Ten mechanizm działa automatycznie i nie zależy od tego, czy błąd był zawiniony.

Dodatkowo mogą pojawić się konsekwencje na gruncie Kodeksu karnego skarbowego, jednak tylko w określonych sytuacjach. Dotyczy to przypadków, w których urząd uzna, że podatnik podał nieprawdziwe dane, zataił istotne informacje albo świadomie zastosował ulgę bez prawa do niej. Wtedy możliwe jest nałożenie mandatu karnego albo skierowanie sprawy do sądu, który może wymierzyć grzywnę, często wyższą niż sam zwrot podatku.

Znaczenie ma charakter nieprawidłowości

Jeżeli wynika ona z pomyłki, niejasnych przepisów albo trudnej do jednoznacznej oceny sytuacji, na przykład rodzinnej czy zdrowotnej, sprawa zazwyczaj kończy się na korekcie i dopłacie. Natomiast w sytuacjach, które wyglądają na celowe działanie — jak zawyżanie odliczeń, korzystanie z ulgi mimo oczywistego braku prawa czy „podwójne” rozliczanie tych samych wydatków — ryzyko sankcji finansowych wyraźnie rośnie.

Tak więc niezależnie od rodzaju ulgi, standardem jest zwrot nienależnej korzyści i odsetki, natomiast kary pieniężne wchodzą w grę wtedy, gdy naruszenie ma charakter świadomy lub rażący.

Infor.pl
Druga waloryzacja emerytur i rent we wrześniu 2026 – ważny komunikat GUS nie pozostawia wątpliwości. Seniorzy mogą liczyć na kolejną podwyżkę świadczeń?
18 lip 2026

W dniu 15 lipca 2026 r. GUS wydał komunikat w sprawie wskaźnika cen towarów i usług konsumpcyjnych w pierwszym półroczu 2026 r. w stosunku do pierwszego półrocza 2025 r. Choć, biorąc pod uwagę literalne brzmienie projektowanego art. 89a ust. 1 i 5 ustawy FUS, który przewiduje dodatkową waloryzację świadczeń emerytalno-rentowych – nie jest to wskaźnik za pierwsze półrocze roku 2026, w stosunku do drugiego półrocza roku 2025 i nie dotyczy on stricte wzrostu cen dla gospodarstw domowych emerytów i rencistów – z dużym prawdopodobieństwem, na jego podstawie, już dzisiaj, możemy udzielić odpowiedzi na pytanie – czy we wrześniu 2026 r. będzie miała miejsce druga waloryzacja emerytur i rent (a zatem – czy seniorzy mogą liczyć na kolejną podwyżkę świadczeń?).

Umiarkowany stopień niepełnosprawności w 2026 roku. Pieniądze to nie wszystko, te ulgi zaskakują
18 lip 2026

Orzeczenie o umiarkowanym stopniu niepełnosprawności to dla wielu osób prawdziwy punkt zwrotny. O ile większość osób kojarzy ten status z symbolicznym zasiłkiem, o tyle mało kto wie, że odpowiednie punkty dają prawo do potężnego zastrzyku gotówki – nawet 4352 zł miesięcznie. A to dopiero początek.

Wyższe pensje dla milionów Polaków, bo... przepisy zadziałały wstecz. Jednak trzeba tego dopilnować osobiście
18 lip 2026

Bez urlopu, bez zwolnienia lekarskiego, bez prawa do stażu. Tak przez lata wyglądała rzeczywistość milionów Polaków pracujących na umowach cywilnoprawnych i samozatrudnieniu. Ich doświadczenie zawodowe często nie przekładało się na uprawnienia, które dla etatowych pracowników były oczywistością. Teraz, po zmianie przepisów do stażu pracy wliczane są nie tylko lata przepracowane na etacie, ale także okresy spędzone na zleceniu, własnej działalności czy pracy za granicą. Dla wielu osób oznacza to możliwość uzyskania między innymi dłuższego urlopu, dodatków stażowych i nagród jubileuszowych

Co szczególnie kontroluje skarbówka w 2026 r. Tematy wysokiego ryzyka wg ekspertów i przedsiębiorców (raport)
18 lip 2026

Głównym obszarem zainteresowania organów podatkowych pozostaje VAT, choć systematycznie rośnie liczba działań weryfikacyjnych w zakresie podatków dochodowych, w szczególności CIT. WHT nadal jest jednym z kluczowych obszarów kontroli, natomiast w cenach transferowych kontrole są rzadsze, lecz coraz bardziej selektywne, wyspecjalizowane i oparte na danych. Kontrole organów podatkowych w Polsce wyraźnie zmieniają charakter. Administracja skarbowa w coraz większym stopniu opiera działania na analizie danych i precyzyjnym identyfikowaniu obszarów ryzyka. W efekcie rośnie znaczenie rzeczywistej treści operacji gospodarczych, a nie wyłącznie formalnej poprawności rozliczeń.

Nowy pomysł MF: KSeF sam przygotuje deklarację VAT. Eksperci są sceptyczni - problem tkwi w kontekście biznesowym i mertorycznej weryfikacji transakcji
18 lip 2026

Już wiadomo, że Ministerstwo Finansów pracuje nad planami automatycznego przygotowywania deklaracji VAT i plików JPK_V7 na bazie Krajowego Systemu e-Faktur. Pomysł ten wywołuje spore poruszenie w branży finansowo-księgowej. Choć wizja rozliczeń zbliżonych do usługi „Twój e-PIT” brzmi dla biznesu rewolucyjnie, rzeczywistość prawno-podatkowa wymusza dużą ostrożność.

Skarbówka: błędny NIP w KSeF wymusza fakturę korygującą „do zera”. Dyrektor KIS: tak to trzeba rozliczyć w JPK_V7
17 lip 2026

Cyfryzacja dokumentacji w ramach KSeF eliminuje dotychczasowe nawyki księgowe. Przedsiębiorcy nie mogą już skorygować wyłącznie numeru NIP nabywcy za pomocą tradycyjnej faktury korygującej. Nowe procedury systemowe wymuszają wystawianie faktur korygujących „do zera”, co rodzi pytania o moment ujęcia podatku w pliku JPK_V7. Zuzanna Niełacna, ekspertka księgowo-podatkowa z fillup k24, analizuje interpretację Dyrektora KIS i wyjaśnia, jak prawidłowo przeprowadzić tę operację bez ryzyka narażenia się fiskusowi.

Renta rodzinna po 16. i 25. roku życia a kontynuowanie nauki - warunki, obowiązki, formalności, wyjaśnienia ZUS
17 lip 2026

Renta rodzinna przyznana uczniowi, który ukończył ostatnią klasę szkoły ponadpodstawowej i chce zakończyć swoją edukację przysługuje do końca sierpnia. Maturzyści, którzy zamierzają kontynuować naukę, mogą otrzymywać ją także za wrzesień, jeśli zostaną przyjęci na studia i dostarczą do ZUS-u odpowiednie zaświadczenie.

Czy list intencyjny to umowa przedwstępna?
17 lip 2026

Czym jest list intencyjny? Czy list intencyjny to umowa przedwstępna w prawie budowlanym? Co zawiera umowa przedwstępna o pracę? Artykuł prezentuje aktualne przepisy i odpowiedzi na ważne pytania.

Rozczarowani świadczeniem wspierającym. 1188 zł to prawie trzy razy mniej niż 3386 zł
17 lip 2026

Świadczenie pielęgnacyjne wynosi 3386 zł. Świadczenie wspierające w maksymalnej wysokości wynosi 4353 zł (95–100 punktów) oraz 3562 zł (90–94 punkty). Jak więc możliwe, że 3386 zł może być nawet trzy razy wyższe od świadczenia wspierającego? To możliwe, ponieważ najwięcej osób otrzymuje świadczenie wspierające przy wyniku 89 punktów lub mniej, a są to kwoty: 2375 zł, 1583 zł, 1188 zł i 792 zł. Czytelnik, którego list publikujemy, otrzymał 75 punktów i przysługuje mu 1188 zł. To zaledwie jedna trzecia kwoty świadczenia pielęgnacyjnego.

Zmiany w prawie wymusiły zmianę modelu logistycznego? Pyszne.pl komentuje
17 lip 2026

Pyszne.pl rezygnuje z własnej floty kurierskiej i od lata 2026 r. przechodzi na model 3PL, czyli realizację dostaw przez zewnętrznych partnerów flotowych. Firma zapewnia, że klienci nie odczują zakłóceń, a sieć dostawców może się powiększyć nawet o kilkanaście tysięcy osób. Decyzja zapada w momencie, gdy Państwowa Inspekcja Pracy zyskała nowe uprawnienia do przekształcania umów cywilnoprawnych w umowy o pracę.

pokaż więcej
Proszę czekać...