Obecna wysokość rodzicielskiego świadczenia uzupełniającego to 1878,91 zł. Resort rodziny rozważa jednak zmiany w przepisach, które pozwoliłyby obojgu rodzicom na pobieranie tego wsparcia, co w sumie dawałoby kwotę 3757,82 zł miesięcznie. Oto szczegóły.
- Adresaci rodzicielskiego świadczenia uzupełniającego oraz dominująca rola matek w systemie
- Wysokość świadczenia Mama 4 plus oraz perspektywy zmian legislacyjnych w ministerstwie
- Procedura składania wniosku o rodzicielskie świadczenie uzupełniające i wykaz niezbędnej dokumentacji w ZUS
Adresaci rodzicielskiego świadczenia uzupełniającego oraz dominująca rola matek w systemie
Rodzicielskie świadczenie uzupełniające, funkcjonujące w powszechnym obiegu pod nazwą Mama 4 plus, zostało wprowadzone do polskiego systemu prawnego w 2019 roku. Jego głównym założeniem jest zapewnienie elementarnego bezpieczeństwa finansowego osobom, które ze względu na trud wychowawczy związany z opieką nad co najmniej czwórką dzieci nie mogły podjąć aktywności zawodowej lub były zmuszone z niej zrezygnować. Brak stałego zatrudnienia w przeszłości skutkuje w ich przypadku brakiem wypracowanych uprawnień emerytalnych, nawet na najniższym dopuszczalnym poziomie. Obecnie obowiązujące przepisy precyzują, że o wsparcie mogą ubiegać się kobiety po osiągnięciu 60. roku życia, które urodziły i wychowały lub jedynie wychowały przynajmniej czworo dzieci. Mężczyźni mogą ubiegać się o to świadczenie po ukończeniu 65 lat, jednak pod warunkiem, że przejęli obowiązki opiekuńcze nad co najmniej czwórką dzieci w wyniku śmierci matki, porzucenia przez nią rodziny lub długotrwałego zaprzestania sprawowania opieki. Konstrukcja prawna tego instrumentu sprawia, że w danym gospodarstwie domowym środki te może pobierać wyłącznie jeden rodzic, co w praktyce oznacza, że głównymi beneficjentkami programu pozostają matki.
Wysokość świadczenia Mama 4 plus oraz perspektywy zmian legislacyjnych w ministerstwie
Kwota wypłacanego świadczenia jest ściśle powiązana z wysokością najniższej emerytury i nie może jej przekroczyć. Zgodnie z mechanizmem ustawowym suma ta podlega regularnej, corocznej waloryzacji, co pozwala na częściowe dostosowanie jej do zmieniających się warunków ekonomicznych. Aktualnie rodzicielskie świadczenie uzupełniające opiewa na kwotę 1878,91 zł brutto. Pojawiają się jednak doniesienia o planowanych modyfikacjach w systemie wsparcia rodzin wielodzietnych.
Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej prowadzi obecnie analizy dotyczące potencjalnego rozszerzenia uprawnień dla ojców. Proponowana reforma miałaby na celu pełne zrównanie praw obojga rodziców w dostępie do tego świadczenia. Gdyby zmiany weszły w życie, sytuacja, w której zarówno matka, jak i ojciec spełniają kryteria ustawowe, pozwoliłaby na wypłatę łącznego wsparcia w wysokości 3757,82 zł miesięcznie, co stanowiłoby znacznie silniejszy fundament finansowy dla starszych osób zajmujących się w przeszłości licznym potomstwem.
Procedura składania wniosku o rodzicielskie świadczenie uzupełniające i wykaz niezbędnej dokumentacji w ZUS
Proces ubiegania się o przyznanie rodzicielskiego świadczenia uzupełniającego wymaga podjęcia inicjatywy przez osobę zainteresowaną i złożenia stosownego wniosku w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych. Do formularza zgłoszeniowego należy dołączyć szereg dokumentów potwierdzających stan faktyczny i uprawniających do pobierania środków. Niezbędne jest podanie numerów PESEL wszystkich wychowanych dzieci oraz złożenie szczegółowego oświadczenia dotyczącego aktualnej sytuacji osobistej, rodzinnej, a także kondycji majątkowej i materialnej wnioskodawcy. W sytuacjach szczególnych, gdy akt urodzenia dziecka nie figuruje w krajowych rejestrach, konieczne jest przedłożenie zagranicznego dokumentu stanu cywilnego. Osoby sprawujące pieczę zastępczą muszą dodatkowo dostarczyć stosowne orzeczenie sądu potwierdzające ten fakt. Katalog dokumentacji ma charakter otwarty, co oznacza, że wnioskodawca może dołączyć wszelkie inne dowody, które w jego opinii mogą mieć istotny wpływ na pozytywną decyzję organu rentowego.