Osiągnięcie setnego roku życia to powód do wielkiego świętowania w gronie rodziny. Mało kto jednak wie, że dla stulatków państwo przygotowało wyjątkowy prezent finansowy. Świadczenie honorowe to dodatkowe wsparcie, które od marca wynosi już rekordowe 6938,92 zł brutto miesięcznie i co ważne - podlega corocznej waloryzacji. Komu przysługuje to dożywotnie świadczenie i jak wyglądają procedury?
- Ile wynosi emerytura honorowa?
- Gwałtowny wzrost liczby stulatków - dane demograficzne
- Czy każdy stulatek musi składać wniosek?
- Kto wypłaca pieniądze?
- FAQ - najczęstsze pytania o emeryturę honorową
Tradycja przyznawania tego dodatku trwa w Polsce od lat, jednak niedawne reformy diametralnie zmieniły zasady na korzyść seniorów. To specjalne świadczenie wypłacane jest niezależnie od dotychczasowej emerytury, renty czy innych dodatków, takich jak dodatek pielęgnacyjny z ZUS.
Ile wynosi emerytura honorowa?
Wysokość świadczenia rośnie dzięki marcowej waloryzacji.
- Aktualna stawka: Od 1 marca 2026 roku emerytura honorowa wynosi dokładnie 6938,92 zł brutto miesięcznie.
- Kto świętuje w tym roku? Wyższa stawka trafia do osób, które swoje setne urodziny obchodzą w 2026 roku - czyli do rocznika urodzonego w 1926 roku.
- Realna podwyżka: W porównaniu do ubiegłego roku kwota ta wzrosła o 349,25 zł brutto miesięcznie (z poziomu 6589,67 zł).
- Zasada waloryzacji: Zgodnie z Ustawą o świadczeniu honorowym z tytułu ukończenia 100 lat życia, raz przyznane pieniądze podlegają corocznej waloryzacji. Oznacza to, że starsi stulatkowie również otrzymują marcowe podwyżki i nikt nie zostaje z zaniżoną kwotą z ubiegłych lat.
Gwałtowny wzrost liczby stulatków - dane demograficzne
Wprowadzenie nowej ustawy regulującej te wypłaty stało się koniecznością ze względu na sytuację demograficzną. Z danych Zakładu Ubezpieczeń Społecznych wynika, że liczba osób pobierających świadczenie honorowe dynamicznie rośnie. Obecnie w Polsce wypłaca się je już ponad 4000 seniorów (dla porównania jeszcze w 2018 roku było ich niespełna 2000). Co ciekawe, zdecydowaną większość beneficjentów - ponad 80 proc. - stanowią kobiety, co bezpośrednio wynika ze statystycznej długości życia pań.
Czy każdy stulatek musi składać wniosek?
Większość seniorów otrzyma pieniądze w sposób w pełni zautomatyzowany:
- Dla emerytów i rencistów: Jeśli stulatek pobiera już jakiekolwiek świadczenie, proces następuje "z urzędu". System sam wyłapuje datę urodzenia i zaczyna wypłacać pieniądze automatycznie.
- Dla osób bez świadczeń: Jeśli senior nigdy nie pracował i nie pobiera żadnej emerytury (np. zajmował się domem), konieczne jest złożenie wniosku w ZUS (formularz ESH) wraz z dokumentem tożsamości potwierdzającym datę urodzenia.
Ważne: Nowe przepisy wprowadziły bezpiecznik chroniący budżet przed nadużyciami osób mieszkających na stałe za granicą. Aby stulatek bez prawa do zwykłej emerytury otrzymał dodatek honorowy, oprócz polskiego obywatelstwa musi udowodnić, że jego centrum interesów osobistych lub gospodarczych znajdowało się w Polsce przez co najmniej 10 lat po ukończeniu 16. roku życia.
Kto wypłaca pieniądze?
Za wypłaty odpowiadają odpowiednie organy emerytalne zależnie od przeszłości zawodowej stulatka:
- Zakład Ubezpieczeń Społecznych (ZUS) - dla większości obywateli oraz osób bez stażu pracy,
- Kasa Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego (KRUS) - dla rolników,
- Resortowe organy emerytalne (MSWiA lub MON) - dla byłych mundurowych i żołnierzy.
Majątek ani dotychczasowy dochód nie mają żadnego znaczenia. Jedynym kryterium przyznania środków jest wiek oraz spełnienie warunków obywatelstwa i zamieszkania.
FAQ - najczęstsze pytania o emeryturę honorową
Czy emerytura honorowa jest opodatkowana? Od kwoty świadczenia potrącana jest zaliczka na podatek dochodowy oraz składka na ubezpieczenie zdrowotne. Kwota wypłaty netto na konto wynosi w większości przypadków około 6850-6900 zł miesięcznie, zależnie od indywidualnej sytuacji podatkowej seniora.
Czy rodzina może dostać te pieniądze po śmierci seniora? Prawo do dodatku wygasa w miesiącu śmierci seniora. Jeśli jednak urzędy nie zdążyły wypłacić przyznanych pieniędzy za dany miesiąc, w którym senior jeszcze żył, rodzina może złożyć wniosek o tzw. niezrealizowane świadczenie z ZUS.
Czy gmina też przyznaje prezent? Tak, tradycją lokalnych samorządów są odwiedziny wójta, burmistrza lub prezydenta miasta. Senior otrzymuje wtedy list gratulacyjny od Premiera RP oraz często jednorazowy upominek finansowy lub rzeczowy ufundowany bezpośrednio przez gminę.
Ile wynosi emerytura honorowa od 1 marca 2026 roku?
Od 1 marca 2026 roku emerytura honorowa wynosi dokładnie 6938,92 zł brutto miesięcznie. Wysokość świadczenia rośnie dzięki marcowej waloryzacji.
Komu przysługuje świadczenie honorowe z tytułu ukończenia 100 lat życia?
Jedynym kryterium przyznania środków jest ukończenie 100 lat oraz posiadanie polskiego obywatelstwa. Majątek ani dotychczasowy dochód nie mają żadnego znaczenia.
Kto musi złożyć wniosek ESH o emeryturę honorową w ZUS?
Jeśli senior nigdy nie pracował i nie pobiera żadnej emerytury, konieczne jest złożenie wniosku w ZUS, czyli formularza ESH, wraz z dokumentem tożsamości potwierdzającym datę urodzenia.
Kto wypłaca emeryturę honorową stulatkom?
Za wypłaty odpowiadają odpowiednie organy emerytalne: Zakład Ubezpieczeń Społecznych (ZUS), Kasa Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego (KRUS) albo resortowe organy emerytalne (MSWiA lub MON).
Czy emerytura honorowa jest opodatkowana?
Od kwoty świadczenia potrącana jest zaliczka na podatek dochodowy oraz składka na ubezpieczenie zdrowotne. Kwota wypłaty netto wynosi w większości przypadków około 6850–6900 zł miesięcznie.