Coraz więcej Polaków decyduje się na pracę zdalną, priorytetowo traktując czas spędzany z rodziną. Elastyczność form zatrudnienia pozwala nie tylko na oszczędność czasu na dojazdy do i z miejsca pracy, ale także na poprawę jakości życia i zdrowia - sumarycznie jest mniej stresu, jak pokazują badania. Jak zmiana ta wpływa na codzienność Polaków i jakie wyzwania niesie ze sobą?
- Jednak pomimo wejścia w życie regulacji dot. work-life balance, jak się okazuje równowaga między życiem zawodowym a prywatnym wciąż jednak jest dużym wyzwaniem dla wielu rodziców
- Polacy coraz częściej wybierają pracę zdalną, by mieć więcej czasu dla rodziny. Zysk czasu i jakości życia: jak praca zdalna zmienia nasze dni
- Zdrowsze nawyki i więcej snu: korzyści zdrowotne pracy z domu
- Rodzicielstwo odkładane na później: jakie są bariery?
- Dobre praktyki z zagranicy: jak wspiera się rodziców w innych krajach?
Jednym z celów DYREKTYWY PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO I RADY (UE) 2019/1158 z dnia 20 czerwca 2019 r. w sprawie równowagi między życiem zawodowym a prywatnym rodziców i opiekunów oraz uchylająca dyrektywę Rady 2010/18/UE - było takie prowadzenie polityki i legislacji w krajach UE aby doprowadzić do jak największej równowagi między życiem zawodowym a prywatnym. Regulacje powinny przyczyniać się do osiągnięcia równości płci przez wspieranie uczestnictwa kobiet w rynku pracy, równego podziału obowiązków opiekuńczych między mężczyzn i kobiety oraz zmniejszania różnic w wynagradzaniu kobiet i mężczyzn. Tak więc, nowelizacje prawa, w tym dyrektywa work-life balance, poszerzają uprawnienia pracujących rodziców do elastycznej organizacji pracy. Wprowadzone rozwiązania mają na celu ułatwienie godzenia obowiązków zawodowych z wychowaniem dzieci.
Praca zdalna jest w prawie polskim uregulowana w kodeksie pracy i jest jedną z elastycznych form wykonywania pracy. Oznacza to, że w pewnych warunkach, pracodawcy z uwzględnieniem organizacji specyfiki zakładu, powinni umożliwić pracownikom - szczególnie osobom opiekującym się dziećmi do 8. roku życia - wykonywać pracę w formie zdalnej. W związku z tym Polacy coraz częściej wybierają pracę zdalną, by mieć więcej czasu dla rodziny.
Jednak pomimo wejścia w życie regulacji dot. work-life balance, jak się okazuje równowaga między życiem zawodowym a prywatnym wciąż jednak jest dużym wyzwaniem dla wielu rodziców
Jednak pomimo wejścia w życie regulacji dot. work-life balance, jak się okazuje równowaga między życiem zawodowym a prywatnym wciąż jednak jest dużym wyzwaniem dla wielu rodziców i pracowników pełniących obowiązki opiekuńcze, w szczególności z uwagi na coraz większą powszechność wydłużonych godzin pracy oraz zmiennych rozkładów pracy, co ma negatywny wpływ na zatrudnienie kobiet. Znaczącym czynnikiem wpływającym na niedostateczną reprezentację kobiet na rynku pracy jest trudność w godzeniu obowiązków zawodowych i rodzinnych. Kobiety, które mają dzieci, zwykle poświęcają mniej godzin na pracę zarobkową, a więcej czasu na wypełnianie nieodpłatnych obowiązków opiekuńczych. Fakt posiadania chorego lub niesamodzielnego krewnego również okazuje się mieć negatywny wpływ na zatrudnienie kobiet i powoduje, że niektóre z nich zupełnie wycofują się z rynku pracy. I tu z pomocą przychodzi praca zdalna.
Polacy coraz częściej wybierają pracę zdalną, by mieć więcej czasu dla rodziny
Polacy coraz częściej wybierają pracę zdalną, by mieć więcej czasu dla rodziny
Shutterstock
Polacy coraz częściej wybierają pracę zdalną, by mieć więcej czasu dla rodziny. Zysk czasu i jakości życia: jak praca zdalna zmienia nasze dni
Podstawowy argument, który w jakimś sensie pozwala łączyć pracę z rodzicielstwem, z opieką nad chorym bliskim jest taki, że pracownicy zdalni oszczędzają czas na dojazdach. Niekiedy ktoś 2 czy 3 godziny musiał dojeżdżać do pracy. Przy pracy zdalnej te 2 czy 3 godziny są czasem dla rodziny. Polacy inwestują go w aktywność fizyczną, relaks czy pasje - razem z rodziną czy indywidualnie, żeby zrobić coś dla siebie. Dlatego tak bardzo praca zdalna wpływa na zdrowie, na spokój, na relaks. Oczywiście są też jej negatywne strony, brak relacji społecznych - a to przecież jeden z fundamentów życia społecznego, ale wtedy dobrze sprawdza się model pracy hybrydowej, np. 2 dni z biura a 3 dni w formie pracy zdalnej.
Wiele osób wykorzystuje dodatkowy czas na wspólne chwile z rodziną, co przekłada się na większą satysfakcję z życia. Dla aktywnych zawodowo rodziców elastyczność jest niezbędna. Model hybrydowy i ruchomy czas pracy ułatwiają łączenie obowiązków zawodowych i rodzicielskich, co potwierdzają wyniki najnowszych ankiet.
Zdrowsze nawyki i więcej snu: korzyści zdrowotne pracy z domu
Praca zdalna sprzyja zdrowszym nawykom żywieniowym i poprawie jakości snu. Pracownicy śpią średnio o 30 minut dłużej, a poziom stresu jest niższy, co wpływa pozytywnie na ich ogólne samopoczucie. Pomimo wątpliwości niektórych liderów biznesu, badania pokazują, że praca zdalna nie obniża produktywności. Kluczowym czynnikiem jest możliwość wyboru modelu pracy, który odpowiada preferencjom pracownika, a tym samym wpływa pozytywnie na sumienność i staranność wykonywanej pracy.
Rodzicielstwo odkładane na później: jakie są bariery?
Decyzja o posiadaniu dzieci coraz częściej zapada na późniejszym etapie życia z powodu czynników ekonomicznych i aspiracji zawodowych. Moment na rodzicielstwo, szczególnie w dużych miastach, to już nie jest 20+, a prawie 30. i 30+. Warunki pracy, w tym możliwość pracy zdalnej, stają się kluczowym czynnikiem w planowaniu rodziny. Taka forma daje poczucie większej elastyczności, większych możliwości zarządzania czasem pracy - w domu, czy w innym uzgodnionym z pracodawcą miejscu.
Decyzja o posiadaniu dzieci coraz częściej zapada na późniejszym etapie życia. Z badania „Rodzicielstwo w pracy” przeprowadzonego przez LiveCareer wynika, że odłożenie tej decyzji bierze pod uwagę ponad połowa osób, które chcą w przyszłości powiększyć rodzinę. Barierą okazują się głównie czynniki ekonomiczne, poczucie niepewności i zmieniające się aspiracje zawodowe młodych ludzi.
Wśród bezdzietnych respondentów 51% opóźniłoby rodzicielstwo ze względu na rozwój kariery zawodowej, a 58% wskazuje na sytuację finansową. Podobne motywacje mają rodzice planujący kolejne dziecko – 56% z nich podaje powody zawodowe, a 58% ograniczenia finansowe.
Tendencje te znajdują odzwierciedlenie w danych demograficznych. Średni wiek Polek przy urodzeniu pierwszego dziecka wynosi dziś 29 lat, podczas gdy dwie dekady temu było to 25 lat. Jednocześnie spada współczynnik dzietności, wynoszący obecnie 1,158, czyli znacznie poniżej poziomu zastępowalności pokoleń.
– Obserwujemy zmianę w sposobie planowania życia zawodowego i rodzinnego. Młodzi ludzie coraz częściej chcą najpierw zdobyć doświadczenie i ustabilizować sytuację finansową, a dopiero później podjąć decyzję o rodzicielstwie. Ważną rolę odgrywają aspiracje i styl życia: młode pokolenia częściej niż kiedyś stawiają na rozwój osobisty, edukację i mobilność. W tej sytuacji znaczenia nabierają zarówno rozwiązania systemowe, jak i działania pracodawców wspierające godzenie obowiązków zawodowych z rodzicielskimi – mówi Tomasz Tarabuła, Dyrektor ds. kluczowych klientów Gi Group Holding.
Dobre praktyki z zagranicy: jak wspiera się rodziców w innych krajach?
Kraje takie jak Szwecja, Norwegia czy Islandia wdrażają rozbudowane systemy wsparcia dla rodziców, takie jak długie płatne urlopy czy dostępna opieka instytucjonalna. Połączenie tych rozwiązań pozwala rodzicom nie musieć wybierać między karierą a rodziną.
Praca zdalna staje się dla coraz większej liczby Polaków kluczowym narzędziem do łączenia obowiązków zawodowych z życiem rodzinnym. Zysk czasu, poprawa jakości życia i zdrowia oraz większa elastyczność to tylko niektóre z korzyści, jakie niesie ze sobą ta zmiana. Pomimo wyzwań, takich jak opóźnianie decyzji o rodzicielstwie, rosnąca świadomość pracodawców i rozwój regulacji prawnych wskazuje się na kierunek, w którym dzięki elastycznej pracy łatwiej jest godzić karierę z rodziną. Praca zdalna, a zwłaszcza jej forma hybrydowa, okazuje się rozwiązaniem, które odpowiada potrzebom współczesnych rodzin i zwiększa atrakcyjność pracodawców.
POLECAMY: Kodeks pracy 2026