Jedni żegnają się z pracą z własnej woli, inni dlatego, że tak zdecydował pracodawca. Niezależnie od okoliczności, na finiszu kariery etatowej czeka na nich finansowe „do widzenia”. Chodzi o odprawę emerytalną, którą gwarantują przepisy. Ile wynosi takie wsparcie na start nowego etapu życia? Czy pieniądze są wypłacane automatycznie, czy trzeba się o nie upomnieć?
- Ile wynosi odprawa na zakończenie pracy
- Odprawa emerytalna. Jak wyliczana jest kwota
- Kto może liczyć na wyższą odprawę
- Nauczyciele na szczególnych zasadach
- Kiedy odprawa emerytalna nie przysługuje
- Odprawa emerytalna. Czy trzeba składać wniosek
Ile wynosi odprawa na zakończenie pracy
Ile pieniędzy trafia do kieszeni osób, które kończą zawodową aktywność na etacie? Kodeks pracy stawia sprawę jasno, ale tylko do pewnego stopnia. Określa bowiem minimalną wysokość odprawy emerytalnej – to równowartość jednego miesięcznego wynagrodzenia pracownika.
To jednak nie zawsze koniec historii. W wielu firmach, a szczególnie w sektorze publicznym, obowiązują wewnętrzne regulacje, które przewidują wyższe kwoty. Mowa tu o układach zbiorowych pracy czy regulaminach wynagradzania, które mogą znacząco podnieść wysokość odprawy.
Odprawa emerytalna. Jak wyliczana jest kwota
Podstawą do obliczenia odprawy emerytalnej jest przeciętne miesięczne wynagrodzenie z trzech miesięcy poprzedzających rozwiązanie umowy o pracę. Liczy się pełna pensja, a nie tylko goła stawka zasadnicza.
Do wyliczeń wchodzą wszystkie składniki wynagrodzenia: premie, dodatki funkcyjne, nagrody czy inne świadczenia pieniężne, które pracownik regularnie otrzymywał. Im bogatszy pakiet płacowy, tym wyższa odprawa na pożegnanie.
Kto może liczyć na wyższą odprawę
Nie wszyscy odchodzą z pracy z takim samym zastrzykiem gotówki. Na bardziej „okrągłą” sumę mogą liczyć osoby zatrudnione w sektorze publicznym, w tym w jednostkach samorządowych. Tam wysokość odprawy emerytalnej jest uzależniona od stażu pracy.
Zgodnie z ustawą o pracownikach samorządowych, po dziesięciu latach zatrudnienia przysługuje odprawa w wysokości dwumiesięcznego wynagrodzenia. Po piętnastu latach rośnie ona do równowartości trzech pensji, a po dwudziestu latach pracy sięga aż sześciu miesięcznych wynagrodzeń.
Nauczyciele na szczególnych zasadach
Na korzystnych warunkach z pracy żegnają się również nauczyciele. W ich przypadku wszystko zależy od liczby przepracowanych lat. Zasady te reguluje Karta Nauczyciela.
Jeżeli pedagog przepracował co najmniej dwadzieścia lat, może liczyć na odprawę w wysokości dwumiesięcznego lub trzymiesięcznego wynagrodzenia. Dokładna kwota zależy od spełnienia warunków określonych w przepisach.
Kiedy odprawa emerytalna nie przysługuje
Choć odprawa emerytalna co do zasady przysługuje wszystkim pracownikom zatrudnionym na umowę o pracę – bez względu na staż czy wymiar etatu – istnieją wyjątki. Są sytuacje, w których pracodawca nie ma obowiązku jej wypłaty.
Tak dzieje się wtedy, gdy pracownik otrzymał już odprawę emerytalną u poprzedniego pracodawcy. Drugim przypadkiem jest kontynuowanie zatrudnienia mimo nabycia prawa do emerytury lub renty – samo uzyskanie uprawnień nie oznacza jeszcze prawa do odprawy.
Odprawa emerytalna. Czy trzeba składać wniosek
Wypłata odprawy emerytalnej leży po stronie pracodawcy. Nie jest wymagany żaden specjalny wniosek ze strony pracownika. Pieniądze powinny trafić do niego najpóźniej w dniu rozwiązania umowy o pracę.
Jeżeli pracodawca nie wywiąże się z tego obowiązku, pracownik ma prawo domagać się odsetek ustawowych za opóźnienie. Gdy odprawa nie zostanie wypłacona w ogóle, sprawę można skierować do sądu. Prawnicy radzą jednak, by najpierw wysłać pisemne wezwanie do zapłaty, powołać się na konkretne przepisy, wskazać należną kwotę oraz wyznaczyć termin jej uregulowania.