Nowy raport Warsaw Enterprise Institute wskazuje, że Polska może należeć do krajów najmocniej dotkniętych unijnym systemem ETS. Według autorów rosnące koszty polityki klimatycznej UE coraz silniej obciążają przemysł, przedsiębiorców i zwykłych obywateli. Szczególne obawy budzi planowane wdrożenie ETS 2, które obejmie transport drogowy i ogrzewanie budynków.
- Polska wśród krajów najbardziej obciążonych systemem ETS
- ETS 2 uderzy w kierowców i właścicieli domów?
- Rosnące koszty energii i ryzyko dla konkurencyjności gospodarki
- Kto przygotował raport?
Polska może stać się jednym z największych przegranych obecnego systemu ETS – wynika z najnowszego raportu Warsaw Enterprise Institute pt. „W poszukiwaniu optymalnej polityki klimatycznej”. Autorzy raportu alarmują, że rosnące koszty polityki klimatycznej UE coraz mocniej uderzają w polską gospodarkę, przemysł i gospodarstwa domowe.
Polska wśród krajów najbardziej obciążonych systemem ETS
Według raportu Polska znajduje się wśród krajów najbardziej obciążonych systemem handlu emisjami ETS. Już dziś system obciążający polską gospodarkę szacowany jest nawet na 12,87 mld euro rocznie, a koszt dla obywateli może sięgać nawet 352 euro na mieszkańca.
Najważniejsze wnioski raportu:
• Polska należy do państw UE najbardziej obciążonych kosztami systemu ETS.
• Według raportu wpływ ETS na polską gospodarkę może wynosić nawet 12,87 mld euro dodatkowych kosztów rocznie.
• Koszt systemu ETS dla Polski szacowany jest nawet na 352 euro rocznie na mieszkańca.
• Po wdrożeniu ETS 2 dodatkowe koszty obejmą transport drogowy oraz ogrzewanie budynków.
• Raport ostrzega, że ceny ogrzewania mogą wzrosnąć nawet o 31–41 proc., a koszty transportu o około 25 proc.
• Według autorów system ETS zwiększa ryzyko ucieczki przemysłu poza UE i osłabia konkurencyjność polskiej gospodarki.
Autorzy raportu wskazują, że Polska jest szczególnie narażona na skutki systemu ETS ze względu na strukturę gospodarki oraz wysoki udział przemysłu energochłonnego i energetyki konwencjonalnej.
„Ta sama cena emisji CO2 oznacza zupełnie inne skutki dla Niemiec czy Francji niż dla Polski. W Europie Środkowo-Wschodniej ETS działa często bardziej jak kara gospodarcza niż impuls modernizacyjny” – wskazuje Marek Lachowicz, główny autor raportu.
ETS 2 uderzy w kierowców i właścicieli domów?
Szczególne obawy budzi planowane wdrożenie ETS 2, które od 2028 roku obejmie m.in. transport drogowy oraz ogrzewanie budynków mieszkalnych. Według raportu najmocniej odczują to mieszkańcy mniejszych miejscowości oraz gospodarstwa o niższych dochodach.
Raport zwraca uwagę, że rosnące ceny energii już dziś ograniczają możliwości inwestycyjne przedsiębiorstw i zmniejszają konkurencyjność polskiego przemysłu wobec firm spoza UE.
Według autorów dokumentu po rozszerzeniu systemu ETS dodatkowe koszty mogą szczególnie mocno wpłynąć na codzienne wydatki Polaków. W raporcie wskazano, że ceny ogrzewania mogą wzrosnąć nawet o 31–41 proc., a koszty transportu o około 25 proc.
Rosnące koszty energii i ryzyko dla konkurencyjności gospodarki
Autorzy raportu podkreślają również problem niestabilności cen uprawnień do emisji CO2 oraz rosnącego ryzyka dla przedsiębiorstw planujących inwestycje.
„W praktyce przedsiębiorstwa nie mają alternatywy dla zakupu uprawnień. Jednocześnie ceny są bardzo niestabilne i podatne na spekulację. To utrudnia planowanie inwestycji i zwiększa ryzyko dla całej gospodarki” – podkreślają autorzy raportu.
Według analizy WEI obecny model polityki klimatycznej powinien zostać zastąpiony rozwiązaniami bardziej opartymi na mechanizmach wolnorynkowych, takimi jak ulgi podatkowe dla inwestycji dekarbonizacyjnych oraz fundusze wspierające szybkie wdrażanie innowacji technologicznych.
Kto przygotował raport?
Raport został przygotowany przez Warsaw Enterprise Institute we współpracy z Responsible Energy Transition Association oraz Climate & Freedom International Coalition.