Rodzice w Polsce będą mogli zapomnieć o corocznym składaniu wniosków o popularne świadczenie wychowawcze w wysokości 800 zł na dziecko. Nowelizacja ustawy o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci proponowana przez rząd wprowadzi automatyczne, coroczne przedłużanie prawa do świadczenia wychowawczego na kolejny roczny okres świadczeniowy bez konieczności osobistego składania przez rodzica wniosku. To jedna formalność mniej dla milionów rodziców. Ponadto nowa kategoria osób zyska prawo do świadczenia wychowawczego.
- Automatyczne przedłużanie prawa do 800 plus
- Deregulacja niepotrzebnych formalności
- Dodatkowe osoby zyskają prawo do świadczenia wychowawczego
- Kolejne kroki legislacyjne
- Wnioski o 800 plus - jak jest obecnie
Automatyczne przedłużanie prawa do 800 plus
W dniu 13 stycznia 2026 r. w Wykazie prac legislacyjnych i programowych Rady Ministrów opublikowano założenia projektu nowelizacji ustawy o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci. Ta nowelizacja przewiduje coroczne automatyczne odnawianie prawa do świadczenia wychowawczego (popularnie zwanego 800 plus - wcześniej 500 plus) bez potrzeby składania wniosku. Rodzice zachowają jednak opcję aktualizacji informacji, jeśli zmieni się ich sytuacja rodzinna, np. poprzez narodziny nowego dziecka lub powrót z zagranicy. To rozwiązanie ma wejść w życie od okresu świadczeniowego 2027/2028 (dokładnie od 1 czerwca 2027 r.), dając Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych czas na dostosowanie systemów IT.
Jednocześnie pozostawiona będzie oczywiście możliwość wnioskowania przez rodzica o świadczenie wychowawcze po raz pierwszy na dane dziecko – np. w przypadku urodzenia dziecka, czy powrotu rodziców z dzieckiem z zagranicy.
Deregulacja niepotrzebnych formalności
Inicjatywa wpisuje się w deregulacyjny postulat MRPiPS-29-322, ograniczający biurokratyczne obowiązki obywateli. Realizuje też priorytet P43 rządu, dotyczący uproszczenia systemu świadczeń rodzinnych, ich dostosowania do najuboższych oraz cyfryzacji decyzji administracyjnych.
Zmiany, które ma przynieść ta nowelizacja zwiększą dostępność świadczenia dzięki wykorzystaniu istniejących danych ZUS, zapewniając ciągłość wypłat. Dla administracji oznacza to oszczędności i wyższą efektywność dzięki automatyzacji procesów.
Dodatkowe osoby zyskają prawo do świadczenia wychowawczego
Dodatkowym elementem tej nowelizacji ma być rozszerzenie kręgu osób uprawnionych do świadczenia wychowawczego o osoby sprawujące tzw. pieczę bieżącą nad dzieckiem na podstawie orzeczenia sądowego. To jest postulat Rzecznika Praw Dziecka, z którym zgadza się rząd.
Kolejne kroki legislacyjne
Nad projektem omawianej nowelizacji pracuje Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej. Radę Ministrów ma przyjąć ten projekt w drugim kwartale 2026 roku.
Wnioski o 800 plus - jak jest obecnie
Od początku funkcjonowania świadczeń wychowawczych (najpierw tzw. 500 plus, aktualnie 800 plus) rodzice muszą najpierw złożyć pierwszy wniosek do ZUS (np. po urodzeniu dziecka), a potem corocznie ponawiać ten wniosek na nowy okres świadczeniowy, który trwa od 1 czerwca danego roku do 31 maja roku następnego. Ten coroczny wniosek przedłużający wypłatę świadczenia można składać od 1 lutego do 30 czerwca roku, w którym zaczyna się okres świadczeniowy. Jeżeli rodzic zmieści się w tym terminie otrzymasz 800 plus od 1 czerwca do 31 maja roku następnego (np. jeśli złoży wniosek od 1 lutego do 30 czerwca 2026 r., otrzyma świadczenie od 1 czerwca 2026 r. do 31 maja 2027 r.).
Przy czym jeżeli rodzić złoży prawidłowo wypełniony wniosek z wymaganymi dokumentami:
- od 1 lutego do 30 kwietnia 2026 r. – ZUS rozpatrzy wniosek i wypłaci świadczenie w terminie do 30 czerwca 2026 r.,
- od 1 do 31 maja 2026 r. – ZUS rozpatrzy wniosek i wypłaci świadczenie z wyrównaniem za czerwiec - w terminie do 31 lipca 2026 r.,
- od 1 do 30 czerwca 2026 r. - ZUS rozpatrzy wniosek i wypłaci świadczenie z wyrównaniem za czerwiec - w terminie do 31 sierpnia 2026 r.,
- od 1 do 31 lipca 2026 r. – ZUS rozpatrzy wniosek i wypłaci świadczenie z wyrównaniem jedynie od lipca - w terminie do 30 września 2026 r.,
- od 1 do 31 sierpnia 2026 r. – ZUS rozpatrzy wniosek i wypłaci świadczenie, z wyrównaniem jedynie od sierpnia - w terminie do 31 października 2026 r.
Jak wyjaśnia ZUS, aby otrzymać świadczenie wychowawcze trzeba złożyć wniosek:
SW-R – jeśli jesteś matką albo ojcem dziecka,
SW-O – jeśli sprawujesz pieczę zastępczą nad dzieckiem albo jesteś opiekunem prawnym, albo opiekunem faktycznym,
SW-D – jeśli jesteś dyrektorem: placówki opiekuńczo-wychowawczej, opiekuńczo-terapeutycznej, interwencyjnego ośrodka preadopcyjnego, domu pomocy społecznej.
ZUS wyjaśnia też, że jeśli dana osoba występuje o świadczenie wychowawcze na kilkoro dzieci i forma opieki jest taka sama (np. jest matką albo ojcem dzieci), musi złożyć jeden wniosek.
Ale gdy forma opieki jest inna, np. dana osoba występuje o świadczenie wychowawcze na dziecko, którego jest rodzicem oraz na dziecko, którego jest opiekunem prawnym, musi złożyć dwa wnioski – SW-R i SW-O.
Wnioski o świadczenie wychowawcze można złożyć tylko elektronicznie.
Wszystkie wnioski (SW-R, SW-O, SW-D) można złożyć przez PUE/eZUS.
Jeśli jesteś matką lub ojcem dziecka i masz numer PESEL możesz złożyć wniosek SW-R także przez:
- aplikację mZUS,
- portal Emp@tia,
- system bankowości elektronicznej swojego banku:
Alior Bank S.A, Bank PKO BP, Bank Pocztowy S.A, BNP Paribas S.A, BPS S.A, Credit Agricole Bank Polska S.A., VeloBank S.A. (poprzednio Getin Noble Bank S.A.), ING Bank Śląski S.A, mBank S.A., Millennium S.A, Nest Bank S.A, PEKAO S.A., Santander, SGB-Bank S.A., SKOK Centrum, SKOK Chmielewskiego, SKOK Energia, Krakowska SKOK, SKOK Kwiatkowskiego, SKOK Progres, Regionalna SKOK im. Św. Brata Alberta, SKOK Stefczyka, SKOK Szopienice, SKOK Unii Lubelskiej, SKOK Wisła, SKOK Ziemi Rybnickiej, SKOK Śląsk, SKOK Świdnik.
Źródło: Projekt ustawy o zmianie ustawy o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci (założenia) - UDER106.