Kraje europejskie, w tym Polska, przygotowują się na potencjalny kryzys lub wojnę. Państwa będą współpracować w zakresie planów ewakuacji ludności. Jak obywatele powinni przygotować się na zagrożenie? Sprawdzamy, co powinien zawierać plecak ewakuacyjny i jakie należy zabrać dokumenty.
- Europa szykuje się do ewakuacji ludności w razie kryzysu lub wojny
- Poradnik Rządowego Centrum Bezpieczeństwa
- Bądź gotowy - plecak ewakuacyjny to podstawa
- Ten dokument może uratować życie
- Oprócz EKUZ weź dokumentację medyczną i leki
Europa szykuje się do ewakuacji ludności w razie kryzysu lub wojny
Sytuacja międzynarodowa robi się coraz bardziej napięta. Wojny stają się czymś powszechnym – konflikt zbrojny od lat toczy się za naszą wschodnią granicą, a niedawno rozgorzał kolejny na Bliskim Wschodzie. Wszyscy przekonaliśmy się, że w dzisiejszym świecie każda wojna może mieć wpływ na życie w krajach, które w nich nie uczestniczą.
10 państw europejskich - Polska, Niemcy, Estonia, Łotwa, Litwa, Szwecja, Norwegia, Finlandia, Islandia i Dania - przygotowują się na wypadek potencjalnego kryzysu lub wojny i będą współpracować w zakresie opracowania wspólnych planów ewakuacji ludności. Inicjatywa obejmuje działania w zakresie transportu, koordynacji kontroli granicznych, wyznaczania korytarzy przemieszczania się ludności oraz procedur przyjmowania i rejestracji ewakuowanych.
Poradnik Rządowego Centrum Bezpieczeństwa
W razie zagrożenia lub wojny liczy się szybka reakcja i gotowość do ewakuacji. W Polsce podstawą prawną do takich działań jest rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 30 maja 2025 r. w sprawie ewakuacji ludności oraz zabezpieczenia mienia (Dz.U. z 2025 r. poz. 765). Przepisy rozporządzenia zakładają m.in. samoewakuację ludności, w tym wykorzystanie przez ludność własnych środków transportu i zorganizowane przez tę ludność we własnym zakresie zakwaterowania w miejscach poza strefą bezpośredniego zagrożenia.
Obywatele otrzymali przygotowaną przez rząd broszurę pt. „Poradnik bezpieczeństwa”. Osoby, które nie zapoznały się z dokumentem Rządowego Centrum Bezpieczeństwa, mogą go pobrać w polskiej lub angielskiej wersji językowej ze strony Poradnik na czas kryzysu i wojny.
Bądź gotowy - plecak ewakuacyjny to podstawa
W razie kryzysu lub wojny kluczowe znaczenie ma wcześniejsze przygotowanie dokumentów, sprzętu i planu działania. Podstawą jest dobrze wyposażony plecak ewakuacyjny, który powinien być zawczasu przygotowany i gotowy w razie konieczności opuszczenia miejsca zamieszkania.
Rządowe Centrum Bezpieczeństwa zaleca, by w plecaku ewakuacyjnym znalazły się m.in.:
- gotówka w drobnych nominałach,
- latarka, radio i baterie,
- telefon, powerbank, ładowarka i kable,
- zapalniczka (zapałki), gwizdek,
- mapa z lokalnymi drogami, GPS, kompas,
- żywność na 2 dni, woda, sztućce, otwieracz do puszek,
- śpiwór, odzież na zmianę, folia NRC,
- podstawowa apteczka i leki osobiste, środki higieny,
- nóż, kombinerki, narzędzie wielofunkcyjne, sznurek, worki na śmieci,
- nośnik USB z kopiami dokumentów,
- środki ochrony osobistej (maski, rękawiczki).
Oprócz plecaka ewakuacyjnego należy pamiętać też o zabraniu niezbędnych dokumentów: dowód osobisty, paszport i prawo jazdy to minimum.
Ten dokument może uratować życie
W razie ewakuacji za granicę niezbędny może się okazać jeszcze jeden dokument: Europejska Karta Ubezpieczenia Zdrowotnego (EKUZ). To właśnie ona w sytuacji ewakuacji może zadecydować o dostępie do opieki medycznej w innych krajach europejskich.
EKUZ jest dokumentem unijnym, wystawianym dla każdej osoby oddzielnie, który potwierdza prawo do bezpłatnego leczenia w państwach UE lub EFTA lub w Wielkiej Brytanii. Posiadacz karty ma prawo do leczenia: niezbędnego i nieplanowanego, w ramach publicznego systemu opieki zdrowotnej danego państwa, na tych samych zasadach, na jakich korzystają z niego obywatele danego kraju.
Oprócz EKUZ weź dokumentację medyczną i leki
Osoby cierpiące na choroby przewlekłe powinny obok EKUZ przygotować także:
- kopie historii choroby i kart informacyjnych leczenia,
- listę aktualnie przyjmowanych leków,
- dane kontaktowe do lekarza prowadzącego,
- zapas leków (na co najmniej kilka dni).
Rodzice powinni zadbać o to, by dzieci miały przy sobie kartę EKUZ, dokumentację medyczną i kartę szczepień.