W dniu 9 kwietnia 2026 r. w wykazie prac legislacyjnych Rady Ministrów został opublikowany projekt rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji w sprawie ewidencji kierujących pojazdami naruszających przepisy ruchu drogowego, który ma istotnie ograniczyć możliwość zmniejszania przez kierowców liczby punktów karnych za popełnione naruszenia w związku z poddawaniem się szkoleniom (tzw. kursom reedukacyjnym).
- Czym są punkty karne i na jakiej podstawie są naliczane kierowcom?
- Ile punktów karnych skutkuje utratą prawa jazdy?
- Jak kierowca może zmniejszyć liczbę punktów karnych?
- Kiedy punkty karne są usuwane z ewidencji?
- Nowe zasady usuwania punktów karnych za naruszenia przepisów ruchu drogowego – co zmienia nowy projekt Ministerstwa Spraw Wewnętrznych i Administracji?
Czym są punkty karne i na jakiej podstawie są naliczane kierowcom?
Punkty (potocznie zwane karnymi) za naruszenia przepisów ruchu drogowego popełnione przez osobę uprawnioną do kierowania pojazdem silnikowym lub motorowerem są punktami wpisywanymi do prowadzonej w formie elektronicznej, ewidencji, w której gromadzone są informacje dotyczące naruszeń przepisów ruchu drogowego ujawnionych lub stwierdzonych przez:
- Policję lub
- inne organy uprawnione do nakładania grzywien w drodze mandatu karnego za naruszenia w ruchu drogowym lub do prowadzenia czynności wyjaśniających lub postępowań w sprawach tych naruszeń, przekazane Policji przez te organy do celów prowadzenia ewidencji.
Za każde wykroczenie przeciwko bezpieczeństwu w ruchu drogowym przypisana jest określona liczba punktów karnych. Podstawą prawną prowadzenia ewidencji punktów karnych jest art. 98 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami. Obecnie, za jedno wykroczenie można otrzymać maksymalnie 15 punktów karnych. To oznacza, że dwa poważniejsze przewinienia mogą skutkować utratą uprawnień do kierowania pojazdami.
Liczba punktów odpowiadających poszczególnym naruszeniom popełnionym przez osobę uprawnioną do kierowania pojazdem silnikowym lub motorowerem, która wpisywana jest przez Policję do ww. ewidencji, jest ściśle określona w załączniku nr 1 do rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 14 września 2023 r. w sprawie ewidencji kierujących pojazdami naruszających przepisy ruchu drogowego (Dz.U. z 2023 r., poz. 1897 z późn. zm.).
Ile punktów karnych skutkuje utratą prawa jazdy?
Zgodnie z par. 7 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 14 września 2023 r. w sprawie ewidencji kierujących pojazdami naruszających przepisy ruchu drogowego – w przypadku „uzbierania” więcej niż 24 punktów karnych przez kierowcę, który posiada prawo jazdy od ponad roku – Policja wystąpi do starosty z wnioskiem o kontrolne sprawdzenie kwalifikacji takiego kierowcy. W efekcie powyższego – kierowca otrzyma od starosty skierowanie na egzamin sprawdzający kwalifikacje (tj. taki sam egzamin, jak ten na prawo jazdy) oraz na badanie psychologiczne. W przypadku niezaliczenia egzaminu lub badań – starosta cofnie uprawnienie do prowadzenia pojazdów.
W przypadku kierowców, którzy posiadają prawo jazdy krócej niż rok – limit punktów karnych skutkujących konsekwencjami jest niższy i opiewa na 20 punktów karnych. Po przekroczeniu tej liczby przez „młodego” kierowcę – nie jest już przeprowadzany egzamin sprawdzający kwalifikację, a starosta od razu cofa uprawnienia do prowadzenia pojazdów.
Jak kierowca może zmniejszyć liczbę punktów karnych?
W aktualnym stanie prawnym – kierowcy, którzy posiadają prawo jazdy dłużej niż 1 rok – mogą zredukować liczbę przypisanych im punktów karnych – poddając się szkoleniu (tzw. kursowi reedukacyjnemu) organizowanemu przez WORD.
Wynika to z art. 17 ust. 6a-6f ustawy z dnia 2 grudnia 2021 r. o zmianie ustawy – Prawo o ruchu drogowym oraz niektórych innych ustaw. Powyższemu szkoleniu – dzięki któremu można zredukować liczbę posiadanych punktów karnych – można poddać się, na własny koszt, nie częściej niż raz na 6 miesięcy. Szkolenie to nie może zostać przeprowadzone zdalnie (tj. z wykorzystaniem środków porozumiewania się na odległość), a maksymalna liczba punktów karnych, która może zostać „wykreślona” z ewidencji na skutek poddania się powyższemu szkoleniu – opiewa na 6 punktów.
Kiedy punkty karne są usuwane z ewidencji?
Zgodnie z obecnie obowiązującymi przepisami (a konkretnie par. 6 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 14 września 2023 r. w sprawie ewidencji kierujących pojazdami naruszających przepisy ruchu drogowego) – punkty karne przypisane za naruszenia popełnione przez osobę uprawnioną do kierowania pojazdem silnikowym lub motorowerem, są usuwane z ewidencji:
- po 1 roku od dnia, w którym opłacono mandat, jeżeli:
- za naruszenie wystawiono mandat i stanowi on dochód budżetu państwa lub
- gdy mandat wystawił organ Inspekcji Transportu Drogowego;
- po 1 roku od daty uprawomocnienia się wyroku – jeżeli nie przyjmie się mandatu i w sprawie orzeka sąd;
- jeżeli kierowca otrzyma pozytywny wynik kontrolnego sprawdzenia kwalifikacji;
- jeśli starosta wyda decyzję o cofnięciu uprawnienia do kierowania pojazdem silnikowym;
- jeśli starosta odmówi wydania decyzji o skierowaniu na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji albo o cofnięciu uprawnień – na wniosek komendanta wojewódzkiego policji;
- w razie odbycia szkolenia (tzw. kursu reedukacyjnego) – o którym była mowa powyżej i na warunkach, o których była mowa powyżej.
Nowe zasady usuwania punktów karnych za naruszenia przepisów ruchu drogowego – co zmienia nowy projekt Ministerstwa Spraw Wewnętrznych i Administracji?
W dniu 9 kwietnia 2026 r. w wykazie prac legislacyjnych Rady Ministrów został opublikowany projekt rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji w sprawie ewidencji kierujących pojazdami naruszających przepisy ruchu drogowego (numer z wykazu: 1309), który ma istotnie ograniczyć możliwość zmniejszania przez kierowców liczby punktów karnych za popełnione naruszenia w związku z poddawaniem się szkoleniom (tzw. kursom reedukacyjnym). W obecnym stanie prawnym – jak zostało wspomniane powyżej – raz na poł roku, można w ten sposób „pozbyć się” 6 punktów karnych, niezależnie od tego, za jakie naruszenie zostały one naliczone (ważne tylko, żeby wynikały z opłaconego mandatu/były powiązane z grzywną, która została już uiszczona).
W omawianym projekcie rozporządzenia – Ministerstwo Spraw Wewnętrznych i Administracji chce natomiast ograniczyć możliwość usunięcia punktów karnych w związku z odbyciem szkolenia (tzw. kursu reedukacyjnego) wyłącznie do „wybranych rodzajów naruszeń w ruchu drogowym”, których katalog – jak wynika z uzasadnienia – ma zostać określony przez ministra właściwego do spraw wewnętrznych, w porozumieniu z ministrem właściwym do spraw transportu oraz Ministrem Sprawiedliwości.
Z par. 11 projektu wynika już natomiast, że po odbyciu szkolenia, wykreślone z ewidencji będą mogły być wyłącznie „punkty przyznane za naruszenia oznaczone w załączniku nr 1 do rozporządzenia kodami: od C 05 do C 20, D 03, D 05, E 11, F 01, od F 10 do F 12, od G 01 do G 08, od H 01 do H 03, od H 05 do H 08, od H 13 do H 16, od H 18 do H 20, H 24, H 25, od H 27 do H 29, od J 04 do J 11, od J 20 do J 23”, tj. naliczone (wpisane do ewidencji) za następujące naruszenia:
- Niezatrzymanie pojazdu przed sygnalizatorem S-2 przez kierującego pojazdem skręcającym (zawracającym) w kierunku wskazanym zieloną strzałką,
- Niestosowanie się do znaków:
- B-2 „zakaz wjazdu”,
- B-1 „zakaz ruchu w obu kierunkach”,
- B-21 „zakaz skręcania w lewo” lub B-22 „zakaz skręcania w prawo”,
- C-1 do C-12 „nakaz jazdy ...”,
- D-11 „początek pasa ruchu dla autobusów”, D-12 „pas ruchu dla autobusów”, F-10 „kierunki na pasach ruchu”, F-11 „kierunki na pasie ruchu”, F-15 „niesymetryczny podział jezdni dla przeciwnych kierunków ruchu”, F-18 „przeciwny kierunek dla określonych pojazdów”, F-19 „pas ruchu dla określonych pojazdów”,
- P-8a do P-8c „strzałka kierunkowa …”,
- P-4 „linia podwójna ciągła”,
- B-31 „pierwszeństwo dla nadjeżdżających z przeciwka”,
- B-3 do B-7 „zakaz wjazdu ...”,
- B-13 do B-19 „zakaz wjazdu ...”,
- Niezatrzymanie pojazdu w związku ze znakiem B-20 „stop”,
- Niestosowanie się do znaków:
- D-18 „parking” lub D-18b „parking zadaszony”, z umieszczoną pod znakiem tabliczką T-29, albo D-18a „parking – miejsce zastrzeżone”, z umieszczoną pod znakiem tabliczką T-29,
- P-18 „stanowisko postojowe” i P-24 „miejsce dla pojazdu osoby niepełnosprawnej” albo P-20 „koperta” i P-24 „miejsce dla pojazdu osoby niepełnosprawnej”, umieszczonego samodzielnie bez znaku pionowego D-18, D-18a lub D-18b,
- B-35 „zakaz postoju”, B-36 „zakaz zatrzymywania się”, B-37 „zakaz postoju w dni nieparzyste”, B-38 „zakaz postoju w dni parzyste” lub B-39 „strefa ograniczonego postoju”,
- Niestosowanie się do pozostałych, niewyszczególnionych w niniejszym katalogu znaków i sygnałów drogowych, z wyłączeniem znaków dotyczących zatrzymania i postoju pojazdów.
- Naruszenie zakazu zawracania,
- Niesygnalizowanie lub błędne sygnalizowanie zamiaru zmiany kierunku jazdy lub pasa ruchu albo niezaprzestanie sygnalizowania po wykonaniu manewru,
- Niezachowanie minimalnego odstępu od poprzedzającego pojazdu podczas przejazdu autostradą albo drogą ekspresową lub podczas przejazdu tunelem o długości przekraczającej 500 m poza obszarem zabudowanym,
- Wyprzedzanie pojazdu z niewłaściwej strony,
- Zwiększanie prędkości przez kierującego pojazdem wyprzedzanym,
- Wyprzedzanie bez zachowania bezpiecznego odstępu od wyprzedzanego pojazdu lub uczestnika ruchu,
- Naruszenie przez kierującego pojazdem kategorii N2 lub N3* zakazu wyprzedzania pojazdu samochodowego na autostradzie i drodze ekspresowej o wyłącznie dwóch pasach ruchu przeznaczonych dla danego kierunku jazdy,
- Niestosowanie się podczas jazdy do obowiązku używania wymaganych przepisami świateł:
- od zmierzchu do świtu,
- w warunkach zmniejszonej przejrzystości powietrza,
- w okresie od świtu do zmierzchu,
- w tunelu, niezależnie od pory doby,
- Naruszenie warunków dopuszczalności używania świateł przeciwmgłowych:
- przednich,
- tylnych,
- Pozostawienie pojazdu bez wymaganego przepisami oświetlenia,
- Korzystanie ze świateł drogowych w sposób niezgodny z przepisami,
- Naruszenie zakazu cofania:
- na drodze ekspresowej lub autostradzie,
- w tunelu, na moście lub wiadukcie,
- Omijanie pojazdu sygnalizującego zamiar skręcenia w lewo z jego lewej strony,
- Nieuprawnione umieszczanie w pojeździe lub na nim urządzeń stanowiących obowiązkowe wyposażenie pojazdu uprzywilejowanego, wysyłających sygnały świetlne w postaci niebieskich lub czerwonych świateł błyskowych albo sygnał dźwiękowy o zmiennym tonie,
- Naruszenie obowiązku „jazdy prawostronnej”,
- Naruszenie obowiązku korzystania z pasów bezpieczeństwa przez kierującego pojazdem,
- Naruszenie przez kierującego pojazdem obowiązku używania kasku ochronnego odpowiadającego właściwym warunkom technicznym,
- Naruszenie zakazu wjeżdżania na skrzyżowanie, jeśli na skrzyżowaniu lub za nim nie ma miejsca do kontynuowania jazdy,
- Zakrywanie (zasłanianie) świateł oraz urządzeń sygnalizacyjnych, tablic rejestracyjnych lub innych wymaganych tablic albo znaków, które powinny być widoczne,
- Ozdabianie tablic rejestracyjnych oraz umieszczanie z przodu lub z tyłu pojazdu znaków, napisów lub przedmiotów ograniczających czytelność tych tablic,
- Wjeżdżanie między jadące w kolumnie rowery, wózki rowerowe lub hulajnogi elektryczne albo pojazdy uprzywilejowane oraz pojazdy jednostek podporządkowanych Ministrowi Obrony Narodowej,
- Zatrzymanie pojazdu:
- na przejściu dla pieszych lub na przejeździe dla rowerzystów oraz w odległości mniejszej niż 10 m przed tym przejściem lub przejazdem, albo w odległości 10 m za tym przejściem lub przejazdem na drodze dwukierunkowej o dwóch pasach ruchu,
- na przejeździe kolejowym lub tramwajowym, na skrzyżowaniu oraz w odległości mniejszej niż 10 m od przejazdu lub skrzyżowania,
- w tunelu, na moście lub na wiadukcie,
- Zajmowanie więcej niż jednego pasa, jeżeli na jezdni są wyznaczone pasy ruchu,
- Naruszenie przez kierującego pojazdem zakazu wjeżdżania na przejazd tramwajowy, jeśli po jego drugiej stronie nie ma miejsca do kontynuowania jazdy,
- Wjeżdżanie na pas między jezdniami,
- Naruszenie przepisów określających warunki oraz zakazy zatrzymywania lub postoju z wyjątkiem naruszenia określonego kodami H 18–H 20,
- Naruszenie przez kierującego pojazdem kategorii N2 lub N3* lub zespołem pojazdów o długości ponad 7 m na autostradzie lub drodze ekspresowej o trzech lub więcej wyznaczonych pasach ruchu na jezdni w jednym kierunku obowiązku korzystania wyłącznie z dwóch pasów ruchu przeznaczonych dla danego kierunku, znajdujących się najbliżej prawej krawędzi jezdni,
- Przewożenie pasażera niezgodnie z przepisami o korzystaniu z pasów bezpieczeństwa lub używaniu kasków ochronnych,
- Przewożenie więcej niż jednego pasażera niezgodnie z przepisami o korzystaniu z pasów bezpieczeństwa lub używaniu kasków ochronnych,
- Naruszenie przepisów dotyczących przewozu dzieci lub młodzieży przez:
- kierującego pojazdem przewożącym dzieci lub młodzież oraz autobusem szkolnym,
- kierującego innym pojazdem,
- Naruszenie przepisów dotyczących przewozu osób niepełnosprawnych przez:
- kierującego pojazdem przewożącym osoby niepełnosprawne,
- kierującego innym pojazdem,
- Przewóz osób pojazdem nieprzeznaczonym lub nieprzystosowanym do tego celu bądź w liczbie przekraczającej liczbę miejsc określonych w dowodzie rejestracyjnym pojazdu albo wynikających z konstrukcyjnego przeznaczenia pojazdu niepodlegającego rejestracji, jeżeli liczba osób przewożonych w niewłaściwy sposób wynosi:
- 1 osobę,
- 2 osoby,
- Naruszenie warunków przewozu konwojentów, drużyn roboczych lub osób wykonujących czynności ładunkowe, w przyczepie ciągniętej przez ciągnik rolniczy, jeżeli:
- liczba osób przekracza 5,
- osoby znajdują się pomiędzy ładunkiem a przednią ścianą przyczepy,
- Naruszenie warunków przewozu osób w przyczepie,
- Naruszenie warunków dopuszczalności przewozu osób samochodem ciężarowym poza kabiną kierowcy.
Punkty karne za wszystkie pozostałe naruszenia (nieujęte w powyższym katalogu) – zgodnie z projektem – nie będą już natomiast mogły zostać „usunięte” z ewidencji w związku z poddaniem się przez kierowcę szkoleniu (tzw. kursowi reedukacyjnemu), a jedynym sposobem na ich „zniknięcie” z rejestru będzie upływ jednego roku, od opłacenia mandatu/uprawomocnienia się orzeczenia sądu.
Zgodnie z par. 12 projektu rozporządzenia – nowe przepisy mają wejść w życie z dniem 3 czerwca 2026 r. Należy jednak mieć na względzie, że w dniu 9 kwietnia br. projekt został dopiero skierowany do uzgodnień międzyresortowych. Na zajęcie stanowiska w sprawie rozporządzenia – Ministerstwo Spraw Wewnętrznych i Administracji, dało innym resortom tylko 5 dni.
Podstawa prawna:
- Ustawa z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami (t.j. Dz.U. z 2025 r., poz. 1226 z późn. zm.)
- Rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 14 września 2023 r. w sprawie ewidencji kierujących pojazdami naruszających przepisy ruchu drogowego (Dz.U. z 2023 r., poz. 1897 z późn. zm.)
- Ustawa z dnia 2 grudnia 2021 r. o zmianie ustawy – Prawo o ruchu drogowym oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2021 r., poz. 2328 z późn. zm.)
- Projekt rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji w sprawie ewidencji kierujących pojazdami naruszających przepisy ruchu drogowego (numer z wykazu prac legislacyjnych Rady Ministrów: 1309)
- Ustawa z dnia 20 maja 1971 r. – Kodeks wykroczeń (t.j. Dz.U. z 2025 r., poz. 734 z późn. zm.)