Nabycie spadku - dwie możliwości dziedziczenia, dwa sposoby potwierdzenia praw

• Testament spadkodawcy
• Testament własnoręczny
• Testament notarialny
• Stwierdzenie nabycia spadku przed sądem
• Akt poświadczenia dziedziczenia

Istnieją dwa sposoby nabycia spadku - na podstawie testamentu, a gdy taki nie został sporządzony w oparciu o przepisy związane z dziedziczeniem. Potwierdzenia prawa do spadku może dokonać albo sąd albo w niektórych przypadkach notariusz.

Testament spadkodawcy

Testament stanowi rozporządzenie przez spadkodawcę swoim majątkiem za życia. Może to mieć związek z wiekiem, stanem zdrowia, licznym potomstwem, czy chęcią pozostawienia konkretnych składników swojego majątku określonym osobom.

Testament własnoręczny

Musi być spisany i podpisany przez spadkodawcę. Powinien zostać opatrzony datą, dobrze by było, aby wskazywał miejscowość. Spadkodawca w swojej ostatniej woli może wskazać osobę spadkobiercy, którego powołuje do całego lub części majątku - w sposób nie budzącym żadnych wątpliwości, określając imię i nazwisko i rodzaj relacji np. córka, matka, siostrzenica, partner, przyjaciółka. Dopuszczalne jest również, jeśli majątek zmarłego jest cenny, wskazanie, kto z bliskich miałby otrzymać jaki jego składnik np. córka mieszkanie, partner samochód. Właściwe będzie skonkretyzowanie, o jaki lokal czy auto chodzi, nawet gdy spadkodawca posiada tylko po jednej takiej rzeczy.

Należy pamiętać, że testament własnoręczny nie może być napisany na komputerze, a jedynie podpisany przez sporządzającego. Dokument musi być w całości napisany własnoręcznie. Podpis powinien być czytelny.

Testament notarialny

Drugim najpopularniejszym rodzajem testamentu jest testament notarialny. Wtedy spadkodawca oświadcza swoją wolę przed notariuszem który spisuje te ustalenia. W praktyce uprzednio zainteresowany umawia się na rozmowę w kancelarii notarialnej, aby przedstawić, jak chciałby rozdysponować swój majątek, a notariusz przygotowuje stosowne zapisy w testamencie. Skorzystanie z pomocy notariusza wiąże się z koniecznością uiszczenia taksy notarialnej.

Stwierdzenie nabycia spadku przed sądem

Przez wiele lat jedyną drogą nabycia spadku było postępowanie sądowe prowadzone przed sądem rejonowym miejsca ostatniego zamieszkania spadkodawcy. Nadal jest to wiodący sposób nabycia spadku, ale może mieć zastosowanie w każdym przypadku. Wymaga przedłożenia aktu zgonu spadkodawcy oraz aktów stanu cywilnego (urodzenia, małżeństwa, zgonu) wykazujących pokrewieństwo osób żyjących ze spadkodawcą. Należy wskazać również ich adresy.

Akt poświadczenia dziedziczenia

Nową możliwością nabycia spadku jest akt poświadczenia dziedziczenia (APD), który sporządza notariusz. Często, jest przygotowywany jeśli wcześniej był sporządzony testament notarialny, a po zarejestrowaniu w rejestrze spadkowym ma walor postanowienia o stwierdzeniu nabycia spadku wydanego przez sąd. Wymogiem sporządzenia aktu poświadczenia dziedziczenia jest niekwestionowanie przez wszystkich potencjalnych spadkobierców zarówno testamentowych jak i ustawowych treści testamentu.