Mechanizm, który sprawił kłopoty rodzinie osoby niepełnosprawnej jest prosty. Świadczenie wspierające wlicza się do dochodu w rozumieniu ustawy o pomocy społecznej. Przy tak wysokim świadczeniu jak 4353 zł powoduje to w praktyce odcięcie od bezpłatnych świadczeń opiekuńczych z MOPS. Rodzina opisana w artykule nagle musiała płacić pełne stawki za usługi opiekuńcze dla 98-latki. Łączne koszty opieki całkowicie niesamodzielnej osoby niepełnosprawnej przekroczyły wartość świadczenia 4353 zł.
- Perspektywa rodziny. Widzą paradoks świadczenia wspierającego: 99 punkty. 4353 zł. I długi
- Jaka jest perspektywa pracowników MOPS?
Historię tą opowiedział w dwóch interpelacjach poseł Tadeusz Woźniak
Perspektywa rodziny. Widzą paradoks świadczenia wspierającego: 99 punkty. 4353 zł. I długi
Historia dotyczy 98-letniej kobiety, która po upadku stała się osobą całkowicie leżącą i wymagającą stałej opieki. Jej córka zrezygnowała z pracy i przeprowadziła się do innego miasta, aby się nią zajmować. Gdy rodzina nie była już w stanie samodzielnie zapewnić opieki, skorzystała z usług opiekuńczych MOPS, częściowo finansowanych przez gminę.
Po przyznaniu kobiecie świadczenia wspierającego i uzyskaniu przez nią 99 na 100 punktów potwierdzających najwyższą potrzebę wsparcia, świadczenie zostało wliczone do dochodu rodziny. Spowodowało to utratę dofinansowania usług opiekuńczych i naliczenie ponad 6000 zł opłat za trzy miesiące.
UWAGA! 6000 zł to jest opłata za dwie godziny usług opiekuńczych dziennie wobec osoby całkowicie niesamodzielnej. .
Z powodu wysokich kosztów rodzina musiała zrezygnować z pomocy MOPS, pozostając sama z ciężarem opieki, zadłużeniem i koniecznością prowadzenia sporów z organami administracji
Jaka jest perspektywa pracowników MOPS?
Ta perspektywa jest inna. Oparta jest na .... matematyce. Pracownicy MOPS wskazują, że owszem usługi opiekuńcze kosztowały 6000 zł. Ale to jest opłata za 3 miesiące. Miesięcznie jest więc 2000 zł obciążeń na rzecz MOPS przy świadczeniu wspierającym z ZUS wynoszącym 4353 zł. ZUS daje więc dwa razy więcej niż zabiera MOPS.
Perspektywę MOPS poseł w interpelacji opisał tak:
"Szczególne niezrozumienie budzi również argumentacja pojawiająca się ze strony części pracowników pomocy społecznej, zgodnie z którą świadczenie wspierające „powinno pokrywać koszty usług opiekuńczych“. Pomija ona całkowicie fakt, że rodziny osób z najcięższymi niepełnosprawnościami ponoszą szereg innych ogromnych kosztów związanych z codziennym funkcjonowaniem – w tym kosztów leków, dojazdów do lekarzy, rehabilitacji, zabiegów, środków higienicznych, transportu czy konieczności rezygnacji z pracy przez członków rodziny sprawujących opiekę.
Dodatkowo należy wskazać na widoczną niespójność systemową. W przypadku dodatku mieszkaniowego świadczenie wspierające nie jest wliczane do dochodu, natomiast przy ustalaniu odpłatności za usługi opiekuńcze już tak. Tego rodzaju rozbieżności pokazują brak spójności obowiązujących regulacji i prowadzą do poczucia chaosu prawnego oraz głębokiej niesprawiedliwości społecznej.
Rozwiązania wprowadzone ustawą o świadczeniu wspierającym stanowiły istotny krok w kierunku poprawy sytuacji osób z niepełnosprawnościami oraz ich rodzin i w wielu przypadkach realnie zwiększyły poziom wsparcia dla osób wymagających stałej opieki. Nie ulega jednak wątpliwości, że tak rozbudowane i nowe rozwiązania systemowe mogą w praktyce ujawniać problemy, których nie sposób było w pełni przewidzieć na etapie tworzenia przepisów."
Pomoc społeczna. Komentarz do ustawy
Rząd o kryterium dochodowym w pomocy społecznej
Od dnia 1 stycznia 2025 r. obowiązują następujące kryteria dochodowe w pomocy społecznej: dla osoby samotnie gospodarującej 1010 zł, dla osoby w rodzinie 823 zł. Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 12 lipca 2024 r. w sprawie zweryfikowanych kryteriów dochodowych oraz kwot świadczeń pieniężnych z pomocy społecznej (Dz.U. poz. 1044).
W systemie pomocy społecznej przez rodzinę rozumie się osoby spokrewnione lub niespokrewnione pozostające w faktycznym związku, wspólnie zamieszkujące i gospodarujące.
Za dochód uważa się sumę miesięcznych przychodów z miesiąca poprzedzającego złożenie wniosku lub w przypadku utraty dochodu z miesiąca, w którym wniosek został złożony, bez względu na tytuł i źródło ich uzyskania, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej, pomniejszoną o:
- miesięczne obciążenie podatkiem dochodowym od osób fizycznych i koszty uzyskania przychodu;
- składki na ubezpieczenie zdrowotne określone w przepisach o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych oraz ubezpieczenia społeczne określone w odrębnych przepisach;
- kwotę alimentów świadczonych na rzecz innych osób.
Do dochodu w pomocy społecznej nie wlicza się m.in. (w poniższym wyłączeniu nie ma świadczenia wspierającego - dlatego jest wliczane do dochodu):
- jednorazowego pieniężnego świadczenia socjalnego;
- zasiłku celowego;
- pomocy materialnej mającej charakter socjalny albo motywacyjny, przyznawanej na podstawie przepisów o systemie oświaty;
- wartości świadczenia w naturze;
- świadczenia przysługującego osobie bezrobotnej na podstawie przepisów o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy z tytułu wykonywania prac społecznie użytecznych;
- świadczenia pieniężnego, o którym mowa w ustawie z dnia 20 marca 2015 r. o działaczach opozycji antykomunistycznej oraz osobach represjonowanych z powodów politycznych, i pomocy pieniężnej, o której mowa w art. 19 ust. 2 ustawy z dnia 24 stycznia 1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji i okresu powojennego, w art. 7a ust. 2 ustawy z dnia 2 września 1994 r. o świadczeniu pieniężnym i uprawnieniach przysługujących żołnierzom zastępczej służby wojskowej przymusowo zatrudnianym w kopalniach węgla, kamieniołomach, zakładach rud uranu i batalionach budowlanych, w art. 5a ust. 2 ustawy z dnia 31 maja 1996 r. o osobach deportowanych do pracy przymusowej oraz osadzonych w obozach pracy przez III Rzeszę i Związek Socjalistycznych Republik Radzieckich, w art. 10a ust. 2 ustawy z dnia 16 listopada 2006 r. o świadczeniu pieniężnym i uprawnieniach przysługujących cywilnym niewidomym ofiarom działań wojennych oraz w art. 10 ust. 2 ustawy z dnia 20 marca 2015 r. o działaczach opozycji antykomunistycznej oraz osobach represjonowanych z powodów politycznych;
- dochodu z powierzchni użytków rolnych poniżej 1 ha przeliczeniowego;
- świadczenia wychowawczego, o którym mowa w ustawie z dnia 11 lutego 2016 r. o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci. ;
- świadczenia pieniężnego, o którym mowa w art. 8a ust. 1 ustawy z dnia 7 września 2007 r. o Karcie Polaka;
- świadczenia pieniężnego przyznawanego na podstawie art. 9 ustawy z dnia 22 listopada 2018 r. o grobach weteranów walk o wolność i niepodległość Polski.