ZUS dla osób z niepełnosprawnościami. 5 ważnych nowości od 2027 roku

Wioleta Matela-Marszałek
Autorka licznych publikacji, dziennikarka, redaktorka, prawniczka, adwokatka (niewykonująca zawodu)
rozwiń więcej
Jakie zmiany dla osób z niepełnosprawnościami w 2027 roku? / Jakie zmiany dla osób z niepełnosprawnościami w 2027 roku? / Shutterstock

Na początku stycznia 2027 r. wejdzie w życie kilka ważnych nowości dotyczących orzecznictwa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych. Na które zmiany warto zwrócić uwagę? Jakie świadczenia może otrzymać osoba z niepełnosprawnością posiadająca orzeczenie ZUS?

1. Jednoosobowe orzekanie również w drugiej instancji

Aktualnie orzeczenia wydawane są co do zasady przez lekarzy orzeczników ZUS, a w niektórych sprawach również przez pielęgniarki czy fizjoterapeutów. W drugiej instancji orzekają zaś komisje lekarskie. Po zmianach, które wejdą w życie 1 stycznia 2027 r., zasadą będzie jednoosobowe orzekanie w obu instancjach. Tylko sprawy szczególnie skomplikowane będą mogły być rozpoznawane przez trzech lekarzy orzeczników orzekających łącznie. Wprowadzenie tej zmiany ma na celu usprawnienie procesu orzeczniczego i tym samym przyspieszenie postępowań.

2. Orzeczenie ZUS maksymalnie w 30-dniowym terminie

Podobne założenie przyświeca również innej zmianie. Chodzi o wprowadzenie maksymalnego terminu, w jakim lekarze orzecznicy będą wydawali orzeczenia. Aktualnie przepisy takiego terminu nie określają, co w praktyce może prowadzić do opóźnień. Po zmianach w sprawach należących do właściwości ZUS orzeczenie będzie wydawane w terminie 30 dni (od dnia wszczęcia postępowania o wydanie orzeczenia).

Do tego terminu nie będą wliczane okresy: uzupełnienia dokumentacji medycznej niezbędnej do wydania orzeczenia oraz przeprowadzenia badania osoby zainteresowanej przez lekarza orzecznika.

3. ZUS wyda e-orzeczenie

Dotychczasowe przepisy nie określały formy orzeczenia. Nowelizacja wprowadza zasadę wydawania orzeczeń w postaci dokumentu elektronicznego (przy wykorzystaniu systemu teleinformatycznego ZUS).

Orzeczenie będzie zawierało:

• datę wydania;

• oznaczenie terenowej jednostki organizacyjnej, w której zostało wydane orzeczenie;

• identyfikator orzeczenia, nadawany przez system teleinformatyczny ZUS;

• imię i nazwisko, numer PESEL osoby zainteresowanej, a w razie gdy nie nadano numeru PESEL – datę urodzenia, rodzaj, serię i numer dokumentu tożsamości;

• ustalenia orzecznicze odnoszące się do celu wydania orzeczenia, wskazanego we wniosku o jego wydanie;

• uzasadnienie;

• pouczenie o prawie do wniesienia sprzeciwu albo braku tego prawa;

• imię i nazwisko oraz stanowisko wydającego orzeczenie.

Co ważne, obok orzeczenia w postaci elektronicznej będzie funkcjonować wydruk orzeczenia wydanego w postaci elektronicznej.

4. Przywrócenie terminu badania

Nowe przepisy mają też uwzględniać sytuacje losowe, które mogą uniemożliwiać dochowanie wyznaczonych terminów. Gdy w terminie 7 dni od dnia wyznaczonego terminu badania lub obserwacji szpitalnej złożymy stosowny wniosek, w którym uprawdopodobnimy, iż niestawiennictwo lub uniemożliwienie przeprowadzenia tych procedur nastąpiło bez naszej winy, to ZUS wyznaczy nowy termin badania lub obserwacji szpitalnej. Jeżeli zaś nie zostanie w tej sprawie złożony żaden wniosek (albo zostanie złożony po terminie), to ZUS umorzy postępowanie albo wstrzyma wypłatę świadczenia.

5. Orzeczenie w ramach e-wizyty

Od przyszłego roku postępowanie związane z wydaniem orzeczenia badanie będzie można przeprowadzić z wykorzystaniem systemów teleinformatycznych lub systemów łączności. ZUS skorzysta z e-wizyty, jeżeli ten sposób badania umożliwi dokonanie prawidłowej i kompleksowej oceny okoliczności wynikających z celu, dla którego jest wydawane orzeczenie.

Prawo
TikTok Shop a prawa konsumentów w Europie. Czy przepisy skutecznie chronią wolną wolę kupującego przed manipulacjami „dark patterns”?
22 lip 2026

Widzisz film, produkt wpada Ci w oko, a w dolnym rogu ekranu już mruga przycisk „dodaj do koszyka". Kilka sekund później zamówienie jest złożone, opłacone i w drodze — wszystko bez opuszczania aplikacji. Tak działa TikTok Shop: model closed-loop, w którym droga od obejrzenia treści do finalizacji zakupu została skrócona do minimum. To właśnie ta natychmiastowość jest jego największą siłą i jednocześnie źródłem najpoważniejszych wątpliwości. Platforma, z której w 2017 roku korzystało miesięcznie ok. 72 mln użytkowników, dziś przyciąga ich ponad 1,5 miliarda, a w Polsce — od 11 do 15 milionów. TikTok przestał być wyłącznie miejscem rozrywki i przekształcił się w potężny system reklamowo-sprzedażowy, łączący influencer marketing, algorytmiczną personalizację i emocjonalny impuls zakupowy. Dla przedsiębiorców to nowa, niezwykle skuteczna przestrzeń handlu. Dla konsumenta — środowisko, w którym coraz trudniej odróżnić autentyczną rekomendację od reklamy, a chwilowy entuzjazm od świadomej decyzji. Właśnie dlatego TikTok Shop znalazł się w centrum zainteresowania ustawodawców. Choć jego model nie jest sprzeczny z prawem, działanie platformy przecina się z całą siatką regulacji: od prawa konsumenta i zakazu „dark patterns", przez unijne akty DSA i DMA, ochronę danych osobowych i małoletnich, aż po prawo reklamy, mediów i komunikacji elektronicznej. Ten artykuł pokazuje, gdzie kończy się wygoda zakupów jednym kliknięciem, a zaczyna ochrona wolnej woli kupującego.

Pracodawca spóźnia się z wynagrodzeniem - co za to grozi i co powinien zrobić pracownik? Kiedy należą się odsetki?
22 lip 2026

Choć opóźnienia w wypłacie wynagrodzeń nie zawsze wynikają z zaniedbań pracodawcy, ich skutki mogą wykraczać poza samą relację pracodawca–pracownik i wpływać na obowiązki rozliczeniowe oraz sprawozdawcze. Kluczowe znaczenie ma przy tym prawidłowe rozumienie pojęcia terminowej wypłaty wynagrodzenia.

Renta a autyzm. Warunki i kwota w 2026 i 2027 roku
22 lip 2026

Czy dorosła osoba z autyzmem ma prawo do renty socjalnej z Zakładu Ubezpieczeń Społecznych? Ile w 2026 i 2027 roku wynosi takie świadczenie i jak można je uzyskać?

Kwalifikacja wojskowa 2027. Wezwania dla około 245 tys. osób. Kto musi stawić się przed komisją?
22 lip 2026

Kwalifikacja wojskowa w 2027 roku obejmie około 245 tys. osób, przede wszystkim mężczyzn urodzonych w 2008 roku. Ministerstwo Obrony Narodowej przygotowało projekt rozporządzenia określający terminy oraz zasady przeprowadzenia komisji wojskowych. Sprawdź, kto będzie musiał się zgłosić i jakie kategorie zdolności do służby można otrzymać.

Zmiany w zasadach przeprowadzania egzaminów i sprawdzianów od 1 września 2026 r.? Zdaniem Rzecznika Praw Dziecka nowa formuła u niektórych dzieci wywoła silny stres i lęk. Związkowcy także wystawili negatywną opinię
22 lip 2026

Rzeczniczka Praw Dziecka postuluje wstrzymanie prac nad nowelizacją rozporządzenia w sprawie oceniania, klasyfikowania i promowania uczniów i słuchaczy w szkołach publicznych. Negatywną opinię o projekcie rozporządzenia wystawili także związkowcy z NSZZ „Solidarność”. Sprawa wzbudza duże zainteresowanie wśród rodziców, uczniów i nauczycieli, którzy oczekują niezwłocznej decyzji MEN.

MOPS nie tylko odmawia świadczeń. Odbiera już przyznane. Bo darowizna, spadek, świadczenie wspierające, renta, waloryzacja emerytury
21 lip 2026

MOPS odbierają świadczenia, gdy polepszyła się sytuacja beneficjenta zasiłków i świadczeń. Urzędnicy mają jednak problemy ze stosowaniem art. 106. ust. 5 ustawy o pomocy społecznej bo chcieliby, aby przepis ten zastosowany w 2026 r. mógł unieważniać decyzję o przyznaniu świadczenia np. z 2025 r. Sądy mówią: "Nie wolno zmieniać przeszłości, można korygować tylko na przyszłość".

Rozwód z orzekaniem o winie. Czym tak naprawdę skutkuje?
21 lip 2026

„Czy warto walczyć o winę?" - to pytanie, które często zadają sobie osoby planujące rozwód.. Odpowiedź zawsze zależy tu od konkretnej sytuacji. Trzeba jednak przyznać, iż wokół orzekania o winie narosło sporo mitów. Jakie są realne skutki takiego orzeczenia? Czego wina nie „załatwi"?

Cyfrowa fala oszustw ubezpieczeniowych. Alarmujące dane PIU
21 lip 2026

Skala wyłudzeń ubezpieczeniowych w Polsce rośnie. Według danych Polskiej Izby Ubezpieczeń w ubiegłym roku wykryto oszustwa warte niemal 800 mln zł, czyli o 18 proc. więcej niż w 2024 r. Jednocześnie przestępcy coraz częściej wykorzystują cyfrowe kanały i próbują oszukiwać już przy zawieraniu umów.

ZUS dla osób z niepełnosprawnościami. 5 ważnych nowości od 2027 roku
21 lip 2026

Na początku stycznia 2027 r. wejdzie w życie kilka ważnych nowości dotyczących orzecznictwa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych. Na które zmiany warto zwrócić uwagę? Jakie świadczenia może otrzymać osoba z niepełnosprawnością posiadająca orzeczenie ZUS?

W 2027 r. MOPS przyjrzą się osobom z niskimi dochodami i mieszkaniami, działkami, samochodami. Zwłaszcza tymi ze spadku albo darowizny [Projekt ustawy]
21 lip 2026

Osoba korzystająca z MOPS otrzymuje darowiznę albo spadek. MOPS wtedy reaguje i zabiera wcześniej przyznane (przed spadkiem/darowizną) świadczenia. Taka sytuacja spotkała naszego Czytelnika, który napisał do nas list: „Czy OPS ma prawo zabrać wszystkie świadczenia ze względu na to, że otrzymałem od brata 206 000 zł za mieszkanie własnościowe po zmarłych rodzicach?”. Darowizna kwoty 206 000 zł spowodowała u niego utratę świadczeń z MOPS. Wydaje się logiczne. Nagle do jego majątku wpłynęło 206 000 zł. I są przepisy odpowiednie w tej sytuacji. Po co więc nowelizacja i dodatkowe uprawnienia dla MOPS? Z uzasadnienia projektu ustawy wynika, że chodzi o doprecyzowanie już obowiązujących przepisów. Dziś w przypadku stwierdzenia występowania rażącej dysproporcji pomiędzy udokumentowaną wysokością dochodu przedstawioną w MOPS (np. 500 zł miesięcznie) a sytuacją majątkową osoby lub rodziny (polepszoną darowizną mieszkania wartego 400 000 zł), nie działają przepisy o cofnięciu świadczeń z MOPS. Dlatego art. 12 ustawy o pomocy społecznej ma umożliwić uchylenie decyzji o przyznaniu świadczenia z MOPS, co ma na celu zwiększenie spójności i skuteczności stosowania przepisów ustawy.

pokaż więcej
Proszę czekać...