Przepisy się zmieniły, pracownikom przysługują pieniądze, ale pracodawcy nie chcą ich wypłacać. Regionalne izby obrachunkowe nie mają wątpliwości i wydają wyjaśnienia korzystne dla pracowników. Na czym polega problem?
Od dnia, w którym pracodawcy z sektora budżetowego rozpoczęli w odniesieniu do zatrudnianych przez siebie pracowników stosowanie znowelizowanych przepisów ustawy z 26 czerwca 1974 r. – Kodeks pracy dotyczących pracowniczego stażu pracy, minie niedługo pół roku. Jednak jak się jednak okazuje, wciąż mają wątpliwości co do tego, jak robić to prawidłowo. Widać to wyraźnie na działających w mediach społecznościowych grupach branżowych, na których toczą się dyskusje dotyczące tej problematyki. Najwięcej kłopotów powstaje oczywiście tam, gdzie chodzi o pieniądze.
Zmienione przepisy budzą wątpliwości pracodawców
Przypomnijmy, że na podstawie obowiązującego od 1 stycznia 2026 r. art. 3021 ustawy z 26 czerwca 1974 r. – Kodeks pracy, do pracowniczego stażu pracy można zaliczać okresy aktywności zawodowej, które wcześniej nie były do niego zaliczane. Choć katalog, w którym zostały zawarte jest stosunkowo obszerny, to do tych najbardziej popularnych i cieszących się największym zainteresowaniem należą okresy prowadzenia działalności gospodarczej i świadczenia pracy na podstawie umowy zlecenia. Zmieniają przepisy ustawodawca przewidział w art. 6 ustawy z 26 września 2025 r. o zmianie ustawy - Kodeks pracy oraz niektórych innych ustaw, że uprawnienia pracownicze wynikające z wliczenia omawianych okresów do okresu zatrudnienia przysługują od dnia nabycia prawa do tych uprawnień, ale nie wcześniej niż od dnia:
- 1 stycznia 2026 r. w przypadku pracowników sfery budżetowej,
- 1 maja 2026 r. w przypadku pracowników z sektora prywatnego.
Dodatek stażowy trzeba wyrównać
Regulacja ta ma szczególnie duże znaczenie dla pracowników sfery budżetowej, w przypadku których konsekwencje uzupełnienia stażu pracy mają najczęściej wymiar finansowy. Wpływa to bowiem na wysokość dodatku stażowego (za wieloletnią pracę) oraz prawo do nagrody jubileuszowej. Celem tej regulacji było ograniczenie w czasie okresu, za który pracodawcy będą musieli po wejściu w życie ustawy „wyrównać” uprawnienia pracowników wstecz i m.in. wypłacić należności związane z podwyższeniem wskazanych świadczeń. W praktyce oznaczałoby to tyle, że po uzupełnieniu stażu pracy należy wyrównać wysokość tych świadczeń jedynie za okres od 1 stycznia 2026 r., a za okresy wcześniejsze już nie, nawet jeśli pracownik uzyskał niezbędny staż pracy wcześniej, a okres przedawnienia jeszcze nie upłynął. Na tle tej regulacji powstało wiele wątpliwości w zakresie prawa pracowników do nagród jubileuszowych. Jednak jak się okazuje, również dodatek stażowy, choć regulujące go przepisy nie pozostawiają wielu wątpliwości, również staje się w praktyce kością niezgody między pracownikami a pracodawcami. Pracodawcy nie chcą bowiem wypłacać pracownikom wyrównania dodatku stażowego, choć przepisy im to nakazują. Warto więc przypomnieć, że pracownik nabywa prawo do dodatku stażowego w określonej wysokości (wg określonej stawki) z chwilą osiągnięcia wymaganego stażu, a nie z chwilą dostarczenia dokumentujących go zaświadczeń, a ogranicza go w tym zakresie wyłącznie okres przedawnienia właściwy dla roszczeń z zakresu prawa pracy. Potwierdziła to m.in. Regionalna Izba Obrachunkowa w Lublinie w piśmie z 3 marca 2026 r. (nr RIO.V.070.21.2026), a także szereg innych izb regionalnych.
art. 3021 ustawy z 26 czerwca 1974 r. – Kodeks pracy (j.t. Dz.U. z 2025 r. poz. 277)
art. 6 ustawy z 26 września 2025 r. o zmianie ustawy - Kodeks pracy oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2025 r. poz. 1423)