Nowe zasady NFZ od 5 marca. Kto ma prawo do darmowej opieki zdrowotnej?

Nowe zasady NFZ od 5 marca. Kto ma prawo do darmowej opieki zdrowotnej? / Nowe zasady NFZ od 5 marca. Kto ma prawo do darmowej opieki zdrowotnej? / Shutterstock

Bezpłatne leczenie od czwartku przysługuje tylko obywatelom Ukrainy, którzy są ofiarami tortur, a także m.in. dzieciom i kobietom w ciąży. Pozostali Ukraińcy, którzy uciekli do Polski przed wojną, aby korzystać z publicznego systemu muszą płacić składkę zdrowotną. Zmiany te weszły w życie w związku z nową ustawą, która ogranicza dostęp do opieki zdrowotnej.

Przepisy po ataku Rosji na Ukrainę

Po ataku Rosji na Ukrainę 24 lutego 2022 r. Polska stworzyła przepisy umożliwiające legalny pobyt uchodźców z Ukrainy i korzystanie przez nich z opieki zdrowotnej bez ubezpieczenia zdrowotnego w Polsce. Szeroki dostęp w ostatnich miesiącach został ograniczony.

Strata prawa do refundacji leków i leczenia stomatologicznego

30 września ubiegłego roku dorośli Ukraińcy, którzy nie mieli ubezpieczenia zdrowotnego w Polsce, stracili prawo m.in. do refundacji leków i leczenia stomatologicznego. Nadal mogli natomiast korzystać, mimo braku ubezpieczenia, z podstawowej opieki zdrowotnej, ambulatoryjnej opieki specjalistycznej, mieli też dostęp do leczenia szpitalnego.

Nowe zasady od 5 marca 2024 roku

Natomiast od czwartku prawo do bezpłatnej opieki zdrowotnej mają tylko dorośli obywatele Ukrainy, którzy byli ofiarami tortur, gwałtu, a także dzieci i młodzież, kobiety w ciąży lub połogu oraz osoby z zaświadczeniem o zamieszkaniu w ośrodku zbiorowego zakwaterowania.

- Pozostali obywatele Ukrainy, którzy przyjechali do Polski po wybuchu wojny, aby mieć prawo do korzystania z publicznego systemu opieki zdrowotnej, będą musieli opłacać składkę zdrowotną – powiedział PAP adiunkt na Wydziale Prawa i Administracji Uniwersytetu Warszawskiego, specjalista prawa medycznego i farmaceutycznego Wojciech Rożdżeński.

Warunkiem korzystania z bezpłatnej opieki jest posiadanie numeru PESEL i statusu UKR (potwierdzającego legalny pobyt). Z bezpłatnych świadczeń wyłączony jest szereg świadczeń, m.in. leczenie niepłodności i usuwanie zaćmy.

Zmiany w zakresie świadczeń

NFZ zaznaczył, że warunkiem dostępu do pełnego wachlarza świadczeń jest posiadanie jakiegokolwiek tytułu do ubezpieczenia zdrowotnego: obowiązkowego lub dobrowolnego.

Zmiany w dostępie do bezpłatnej opieki zdrowotnej wynikają z ustawy o wygaszeniu rozwiązań wynikających z ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa, która wchodzi w życie 5 marca.

Kontynuacja opieki dla osób rannych na wojnie

Prawo do dostępu do bezpłatnego leczenia, oprócz ofiar tortur, gwałtu, a także dzieci i młodzieży, kobiet w ciąży lub połogu oraz osób z zaświadczeniem o zamieszkaniu w ośrodku zbiorowego zakwaterowania, będą nadal miały osoby ranne i poszkodowane na wojnie. W 2022 r. leczono w Polsce 143 osoby ewakuowane i poszkodowane na wojnie w Ukrainie, w 2023 r. – 118, a w 2024 r. – 36.

Wpływy do NFZ składek zdrowotnych obywateli Ukrainy w latach 2022–2024 to ponad 9 mld zł. Natomiast koszt świadczeń udzielonych Ukraińcom, którzy przyjechali do Polski po wybuchu pełnoskalowej wojny, wyniósł w tym okresie 2,1 mld zł.

Pełnoskalowa inwazja Rosji na Ukrainę rozpoczęła się 24 lutego 2022 r. Według MSWiA od 24 lutego 2022 r. do 31 grudnia 2024 r. około 1,6 mln osób, głównie kobiet i dzieci, znalazło schronienie w Polsce.

Prawo
Świadek w sądzie - jak się poruszać, jak się zachować na sali rozpraw, co należy mówić?
06 maja 2026

Zanim świadek zostanie wezwany do składania zeznań, musi dotrzeć pod salę rozpraw. Czego można się spodziewać w budynku sądu i w jaki sposób można się zorientować, ile czasu będzie trzeba w nim spędzić?

Niepełnosprawność 05-R w 2026 roku. Do czego uprawnia orzeczenie? [Przykłady]
06 maja 2026

Symbol przyczyny niepełnosprawności 05-R jest jednym z ważnych elementów orzeczenia. Co oznacza? Czy daje prawo do szczególnych ulg i świadczeń? Na jaką pomoc mogą w 2026 roku liczyć osoby z niepełnosprawnością ruchu? Odpowiadamy na ważne pytania.

NFZ jednak płaci więcej, niż zapowiadał, ale to nadal za mało. Którzy pacjenci odczują ograniczenia w dostępie do badań?
06 maja 2026

Zmiany w zakresie finansowania przez NFZ świadczeń realizowanych ponad limit kontraktu nie są tak drastyczne, jak pierwotnie zapowiadano. To jednak nie oznacza, że pacjenci ich nie odczują. Choć celem jest wyeliminowanie nieprawidłowości, to jednak jednocześnie pogarsza się dostęp pacjentów do badań diagnostycznych.

Pomoc społeczna pochłonie zasiłki rodzinne. Wielka zmiana systemowa. Mniejsza w zasiłku celowym
06 maja 2026

Zmiany wynikają z projektu nowelizacji ustawy o pomocy społecznej. Pierwsze dwie nowości w przepisach dotyczą zasiłku celowego, a trzecia zasiłków rodzinnych. Nowelizacja przepisów o zasiłkach rodzinnych - jeżeli zapowiedzi przedstawicieli rządu zostaną zrealizowane i wejdzie ona w życie - jest ważniejsza, gdyż oznacza pośrednie podniesienie progów dochodowych więc ją omawiam na początku artykułu. Dziś zasiłek rodzinny przysługuje, jeżeli przeciętny miesięczny dochód rodziny w przeliczeniu na osobę albo dochód osoby uczącej się nie przekracza kwoty 674 zł. W przypadku niepełnosprawności dziecka limit podniesiony jest do 764 zł. To kwoty w praktyce poniżej minimum socjalnego. Po nowelizacji zastosowanie miałyby limity z systemu pomocy społecznej: od 1 stycznia 2025 r. kwoty kryteriów dochodowych uprawniających do świadczeń z pomocy społecznej dla osoby samotnie gospodarującej wynoszą 1010 zł, a dla osoby w rodzinie – 823 zł.

Nabycie spadku - dwie możliwości dziedziczenia, dwa sposoby potwierdzenia praw
06 maja 2026

Śmierć bliskiej osoby powoduje potrzebę uporządkowania spraw związanych z jej odejściem. Dobrze jest zająć się tą kwestią w możliwie nieodległym terminie, w szczególności gdy zmarła osoba prowadziła jakąś działalność gospodarczą. Jakie są możliwości nabycia spadku i w jaki sposób dopełnić formalności?

KE zaakceptowała polską umowę SAFE. Podpisanie umowy już w ten piątek
05 maja 2026

Komisja Europejska zaakceptowała polską umowę pożyczkową SAFE. To blisko 190 mld zł dla armii i przemysłu zbrojeniowego - poinformował we wtorek wieczorem na platformie X wicepremier, szef MON Władysław Kosiniak-Kamysz. Umowa ma być podpisana w najbliższy piątek.

Alimenty na dziecko w 2026 roku. Ile wynoszą? Kiedy rodzic nie musi płacić?
05 maja 2026

Wokół obowiązku alimentacyjnego rodziców względem dzieci narosło wiele mitów. Co wpływa na wysokość alimentów? Czy jest granica wieku, do której płaci się alimenty? Co w przypadku tzw. opieki naprzemiennej? Oto przydatny poradnik.

Od 8 lipca korzystając z usług przedsiębiorcy możemy stać się przymusowo jego pracodawcą. Dlaczego umowa o pracę jest najbardziej dyskryminowaną fiskalnie formą działalności?
05 maja 2026

Uchwalona (i podpisana) przez Prezydenta nowelizacja ustawy o PIP może od 8 lipca 2026 r. zdezorganizować i nawet częściowo zniszczyć nie tylko polski biznes, lecz również tysiące nieprowadzących działalności gospodarczej podmiotów korzystających z usług samozatrudnionych, przy okazji likwidując również ich firmy – pisze prof. dr hab. Witold Modzelewski. Tu wszyscy będą poszkodowani: zleceniodawcy, zleceniobiorcy, budżet państwa, samorząd terytorialny, ZUS, a nawet instytucje publiczne. Pomysł, aby urzędnik mógł arbitralnie narzucać stronom umowy dużo bardziej niekorzystną formę opodatkowania (i „oskładkowania), jest aktem wrogości wobec obywateli choć na usprawiedliwienie naszej klasy politycznej zasługuje tylko to, że jest to „unijny import regulacyjny”, czyli tak każe Bruksela.

4 tys. zł miesięcznie z ZUS świadczenia wspierającego dla niepełnosprawnych w 2026. Czy będą zmiany w 2027 r.
06 maja 2026

Od 1 stycznia 2026 roku grono uprawnionych do świadczenia wspierającego zostało rozszerzone po raz trzeci i ostatni. Do systemu weszły osoby z poziomem potrzeby wsparcia określonym na 70–77 punktów, co zamknęło trzyletni harmonogram wdrażania jednej z największych reform wsparcia dla osób z niepełnosprawnościami od lat.

Udostępnienie danych z rejestrów mieszkańców oraz rejestru PESEL. Opłaty od 0,30 zł do 31 zł [Projekt rozporządzenia z 30 kwietnia 2026 r.]
06 maja 2026

W poniedziałek, 4 maja 2026 r. do uzgodnień międzyresortowych, konsultacji publicznych i do opiniowania trafił projekt rozporządzenia Rady Ministrów w sprawie opłat za udostępnianie danych z rejestrów mieszkańców oraz rejestru PESEL. Chodzi o wprowadzenie dla określonej grupy podmiotów możliwości pobrania za odpłatnością dodatkowych danych z rejestru PESEL.

pokaż więcej
Proszę czekać...