Zasiedzenie: Można doliczyć 15 lat do zasiedzenia sprzed 1990 r.

oprac. Tomasz Król
prawnik piszący o m.in.: problemach osób niepełnosprawnych, ZUS, pracy, cywilistyce, administracji, przedsiębiorcach, podatkach
rozwiń więcej
Zasiedzenie: Można doliczyć 15 lat do zasiedzenia sprzed 1990 r. / Zasiedzenie: Można doliczyć 15 lat do zasiedzenia sprzed 1990 r. / Shutterstock

Może nabyć własność rzeczy przez zasiedzenie, choćby obywatel przez cały czas posiadania był świadomy tego, że wykonywane prawo mu nie przysługuje. Dotyczy to także działek należących do Skarba Państwa albo gminę. Dla takich nieruchomości istotny jest rok 1990 dla obliczania terminów zasiedzenia.

Państwo albo gmina ma obowiązek kontrolowania nieruchomości  czy nie znajduje się ona w bezumownym posiadaniu, które może doprowadzić do zasiedzenia. Jeżeli tego nie zrobi, to możliwe jest zasiedzenie.

Sąd: zasiedzenie nieruchomości państwowych i gminy. Jak gmina może zablokować zasiedzenie swojej działki?

Nawet w sytuacji, w której samoistny posiadacz w złej wierze zwraca się do właściciela lub innej osoby, którą uważa za właściciela, z ofertą nabycia własności posiadanej rzeczy w drodze umowy, jego posiadanie nie traci przymiotu samoistności, chyba że z innych okoliczności wynika, że rezygnuje z samodzielnego i niezależnego od woli innej osoby władania rzeczą.” Dlatego też fakt, że uzyskano wiedzę, że nie są właścicielami działki pozostaje bez znaczenia dla przyjęcia samoistności posiadania.

Zasiedzenie a podatek od nieruchomości

Bez znaczenia dla przyjęcia samoistności posiadania (i zasiedzenia) pozostaje też fakt, że wnioskodawcy nie płacili podatku od nieruchomości. Płacenie podatków nie jest ani warunkiem koniecznym, ani wystarczającym do wykazania samoistnego posiadania nieruchomości ( Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 17 listopada 2010 r., IV SA/Po 497/10, LEX nr 1098400 ). Płacenie podatku od nieruchomości może, lecz nie musi być czynnikiem wskazującym na samoistność posiadania. Istotne jest faktyczne, samodzielne władztwo nad nieruchomością i zamiar władania rzeczą dla siebie.

Jak gmina może się bronić przed zasiedzeniem?

Bieg zasiedzenia można przerwać. Sięgamy do art. 175 k.c., który stanowi: Do biegu zasiedzenia stosuje się odpowiednio przepisy o biegu przedawnienia roszczeń. Do przerwy biegu zasiedzenia potrzebna jest więc czynność właściciela (np. gminy) o następujących cechach:

1) skierowana przeciwko posiadaczowi (cel: odzyskać prawo własności), 

2) zamanifestowanie prawa własności np.:

  • bezpośrednie przeciwstawienie się posiadaniu nieruchomości, 
  • powództwo petytoryjne (windykacyjne lub negatoryjne), 
  • inne czynności materialnoprawne i procesowe, prowadzące do dochodzenia lub ustalenia prawa własności na drodze sądowej lub przed innym właściwym organem. 

WAŻNE! Nawet jak gmina ogłosi przetarg na działkę, która jest w procedurze zasiedzenia, to nie ma dla niej znaczenia. Przeprowadzenie procedury przetargowej nie prowadzi do przerwy biegu zasiedzenia. Nie jest to bowiem czynność o której mowa w art. 123 k.c. skierowana przeciwko posiadaczowi i zmierzająca do unicestwienia biegnącego zasiedzenia.

Zasiedzenie od 1990 r.

W październiku 1990 r. weszła ustawa z dnia 28 lipca 1990 r. o zmianie ustawy – kodeks cywilny (Dz.U. z 1990 r. Nr 55 poz. 321). Uchyliła przepisy wyłączające możliwość nabycia przez zasiedzenie nieruchomości państwowych. Zgodnie z przepisem art. 10 ustawy, jeżeli przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy istniał stan, który według przepisów dotychczasowych wyłączał zasiedzenie nieruchomości, a według przepisów obowiązujących po wejściu w życie tej ustawy prowadzi do zasiedzenia, zasiedzenie biegnie od dnia wejścia jej w życie; jednakże termin ten ulega skróceniu o czas, w którym powyższy stan istniał przed wejściem w życie ustawy, lecz nie więcej niż o połowę

Przykład 

Zasiedzenie rozpoczęło się 7 lipca 1983 r. 30 letni termin zasiedzenia w niniejszej sprawie rozpoczyna swój bieg od 1 października 1990 r. ale został skrócony o czas posiadania istniejący przed tą datą, czyli o okres od dnia 7 lipca 1983 r. do dnia 30 września 1989 r. Dlatego termin zasiedzenia przez wnioskodawców upłynął z dniem 8 lipca 2013 r.

Źródło: I Ns 289/20 - postanowienie z uzasadnieniem Sąd Rejonowy w Kwidzynie z 2021-01-28

Prawo
Sąsiad zakaże Ci remontu mieszkania, bo jedna ze ścianek działowych w Twoim mieszkaniu nie należy do Ciebie – większość właścicieli nieruchomości nie wie o tym kruczku prawnym
28 cze 2026

Niewielu właścicieli mieszkań jest świadomych, że w obrębie ich mieszkania może znajdować się część nieruchomości wspólnej, pomimo, że faktyczny dostęp do niej posiada wyłącznie właściciel lokalu. Jakakolwiek ingerencja w tę część nieruchomości – wymagać będzie zgody sąsiadów (wspólnoty mieszkaniowej) lub zarządcy budynku.

Komisja: Najpierw osoba niepełnosprawna dostała 3,6 punktu. Teraz tylko 2,7, gdy nie wstaje z łóżka
27 cze 2026

Osoby niepełnosprawne stale sygnalizują nieprawidłowości w komisjach przyznających punkty dla świadczenia wspierającego. Przykład w artykule jest szczególny - dotyczy osoby niepełnosprawnej, której stan zdrowia pogorszył się w ciągu dwóch lat. Dwa lata temu osoba niepełnosprawna poruszała się o kulach. I dostała wyższą ocenę niepełnosprawności niż dziś, gdy jest całkowicie bezwładna w nogach i rękach. A przecież powinno być odwrotnie.

Czynsz w TBS nie może być funduszem rozwoju spółki. 3 cele czynszu w ustawie - problem pojawia się, gdy stawka uwzględnia również koszty nowych inwestycji
27 cze 2026

System społecznego budownictwa czynszowego miał być alternatywą dla dwóch skrajności: komunalnego lokalu i kredytu hipotecznego na trzy dekady. Najemca wnosi partycypację w koszt budowy lokalu, a później płaci czynsz, który nie jest ceną rynkową, lecz ma wynikać z kosztów utrzymania zasobu. To właśnie odróżnia TBS i SIM od zwykłego najmu. W praktyce jednak ten model może zostać wypaczony, gdy czynsz mieszkańców istniejących budynków zaczyna finansować nie tylko ich eksploatację, remonty i spłatę zobowiązań budowlanych, ale także koszty przygotowania kolejnych inwestycji. Wtedy czynsz kosztowy przestaje być kosztem mieszkania, a staje się wygodnym źródłem finansowania rozwoju całej spółki.

Pułapka w prawie budowlanym: Montaż klimatyzacji nielegalny bez zgłoszenia do starostwa w 2026 r. i zgody sąsiada?
28 cze 2026

Na najbliższe dni, w całej Polsce, prognozowane są ekstremalnie wysokie temperatury. W związku z tym, że to dopiero początek tegorocznego lata – wiele osób, którym doskwiera upał, może rozważać montaż klimatyzacji w domu lub mieszkaniu (jeżeli jeszcze jej nie posiadają). Warto zatem mieć świadomość, że przepisy prawa budowlanego nie są w tym temacie zupełnie obojętne. Sytuacja komplikuje się jeszcze bardziej, jeżeli klimatyzacja ma zostać zamontowana w budynku wielorodzinnym.

Od 30 sierpnia 2026 r. jeden MOPS nie będzie mógł świadczyć dwóch usług, gdy inny wykonuje ich sześć
26 cze 2026

To efekt wejścia w życie rozporządzenie ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej w sprawie usług opiekuńczych w miejscu zamieszkania.

PFRON: SODiR 3.0 uprości rozliczenia dla firm i osób z niepełnosprawnością prowadzących działalność gospodarczą i rolniczą
26 cze 2026

Procedura ubiegania się o wsparcie finansowe z Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych od lat jest ważnym elementem polityki wspierania aktywności zawodowej osób z niepełnosprawnościami w Polsce. Korzystają z niego zarówno pracodawcy zatrudniający osoby z niepełnosprawnością, jak i osoby prowadzące działalność gospodarczą czy rolnicy opłacający składki na ubezpieczenia społeczne. PFRON planuje aktualnie wdrożyć SODiR 3.0 – nowoczesną wersję systemu informatycznego, która ma usprawnić proces składania wniosków, ograniczyć liczbę formalności i zwiększyć bezpieczeństwo obsługi świadczeń. PFRON zapowiada, że nowy system ma być szczególnie pomocny dla przedsiębiorców z niepełnosprawnością, rolników z niepełnosprawnością oraz rolników zobowiązanych do opłacania składek za domownika z niepełnosprawnością.

Wyższe ceny benzyny i oleju napędowego. Minister energii określił ceny paliw na weekend
27 cze 2026

Minister energii w obwieszczeniu określił wysokość maksymalnych cen detalicznych za litr benzyny 95, benzyny 98 i oleju napędowego w dniach od 27 do 29 czerwca. Ile w weekend kosztuje paliwo na stacjach benzynowych?

Była wypożyczalnia PFRON. Można za darmo dostać z niej sprzęt dla osób niepełnosprawnych [Projekt]
26 cze 2026

Osoby niepełnosprawne za darmo będą mogły otrzymać wyroby medyczne z likwidowanej wypożyczalni PFRON dla osób niepełnosprawnych. Cały proces ma się zakończyć do końca 2028 r. Na zakup sprzętu dla niej wydano 95 mln zł. Dziś ten sprzęt jest wart około 22 mln zł. Przy czym należy pamiętać, że w kwocie tej nie ma sprzętu wartego poniżej 10 000 zł - został on jednorazowo zamortyzowany.

Bezpłatne, powszechne warsztaty ochrony ludności – ruszyły zapisy
26 cze 2026

Ruszyły zapisy na powszechne warsztaty ochrony ludności – informuje MSWiA. Te bezpłatne zajęcia prowadzone będą przez Polski Czerwony Krzyż oraz Związek Ochotniczych Straży Pożarnych RP. Warsztaty przeznaczone są dla wszystkich osób, które chcą lepiej przygotować siebie i swoich bliskich na sytuacje kryzysowe.

Koniec nocnych kąpieli na obozach i koloniach. Weszły w życie nowe przepisy zwiększające bezpieczeństwo dzieci
26 cze 2026

Już od 6 czerwca obowiązują nowe przepisy dotyczące organizacji wypoczynku dzieci i młodzieży. Nowelizacja rozporządzenia ministra edukacji wprowadza zakaz korzystania z kąpielisk w porze nocnej oraz nakłada nowe obowiązki na kierowników i wychowawców kolonii oraz obozów. Celem zmian jest zwiększenie bezpieczeństwa uczestników letniego wypoczynku.

pokaż więcej
Proszę czekać...