Wpis obciążający księgę wieczystą na niekorzyść właściciela nieruchomości (o roszczeniu przeciwko niemu), może wskazywać na przerwanie bieg zasiedzenia. Jest to bowiem zewnętrzny dowód w dokumentach prawnych na to, że osoba widniejąca w księdze wieczystej jest traktowana przez osobę kierującą roszczenia jako właściciel nieruchomości (skoro są kierowane przeciwko niej roszczenia urzędu skarbowego, w sprawie o alimenty albo kontrahentów).
- Sąd Najwyższy o wpisach w księgach nieruchomości (postanowienie SN z 11 kwietnia 2024 r. - sygn. akt II CSKP 856/23)
- Co to jest zasiedzenie
- Ile wynoszą terminy zasiedzenia?
Przykład
Jan Kowalski zajął w złej wierze działkę (23 ary). Ziemia należy do Anny (jego siostra, która od 15 lat przebywa w USA. Jan Kowalski próbuje wykorzystać ten fakt, że siostra nie może się bronić przed jego planami zasiedzenia działki. Pani Anna nie płaciła podatków w Polsce (w tym podatku od nieruchomości). Ma zaległość podatkową. Dlatego fiskus wszczął postępowanie podatkowe, a następnie egzekucyjne. Informacja o roszczeniach została wpisana do księgi wieczystej nieruchomości (w której figuruje jako właścicielka Anna Kowalska). Został przerwany bieg zasiedzenia.
Polecamy KSeF - podręcznik
Instrukcje KSeF. 15 praktycznych procedur dla podatników
Sąd Najwyższy o wpisach w księgach nieruchomości (postanowienie SN z 11 kwietnia 2024 r. - sygn. akt II CSKP 856/23)
Rozpoznając 11 kwietnia 2024 r. skargę kasacyjną od postanowienia Sądu Okręgowego w Suwałkach, Sąd Najwyższy rozważał znaczenie czynności egzekucyjnych podejmowanych w stosunku do przedmiotu zasiedzenia.
Oddalając skargę stwierdził, iż przy wykładni art. 123 § 1 pkt 1 w zw. z art. 175 k.c. nie można pominąć celu instytucji zasiedzenia oraz funkcji przerwania jego biegu.
Celem zasiedzenia jest uporządkowanie długotrwałych stosunków prawnorzeczowych i zmobilizowanie właściciela do zajęcia się przedmiotem swojej własności, funkcją zaś przerwy biegu terminu zasiedzenia jest uniemożliwienie posiadaczowi zasiedzenia nieruchomości lub innego prawa.
Jednym ze sposobów przerwania biegu zasiedzenia jest wytoczenie odpowiedniego powództwa lub złożenie odpowiedniego wniosku, o których mowa w art. 123 § 1 pkt 1 k.c.
Biorąc pod uwagę cel przerwy biegu terminu zasiedzenia, musi to być powództwo lub wniosek, których uwzględnienie uniemożliwi posiadaczowi nabycie przez zasiedzenie własności nieruchomości lub innego prawa.
Dlatego czynności, o których mowa w art. 123 § 1 pkt 1 k.c., nie muszą zmierzać bezpośrednio do pozbawienia posiadacza posiadania nieruchomości. Jedną z takich czynności jest wszczęcie egzekucji z nieruchomości i dokonanie o tym wpisu w księdze wieczystej, gdyż w rzeczywistości jest to czynność, której skutki dotyczą także posiadacza samoistnego, zobowiązując go do znoszenia czynności egzekucyjnych, a w ich ramach m.in. objęcia nieruchomości zarządem, opisem i oszacowaniem, czy licytacją.
Co to jest zasiedzenie
Sposób nabycia własności rzeczy ruchomej lub nieruchomości wskutek upływu czasu.
Ile wynoszą terminy zasiedzenia?
Nieruchomości, służebności gruntowe i użytkowanie wieczyste. Wymagane jest:
- nieprzerwane posiadanie samoistne
- upływ czasu (20 lat dla dobrej wiary posiadacza, a 30 lat dla złej wiary).
Zasiedzenia rzeczy ruchomej. Wymagane jest::
- nieprzerwane posiadanie samoistne
- upływ trzech lat
- dobra wiara posiadacza przez cały okres posiadania.