Sądowe postępowania w sprawach frankowych przyspieszą. Senat przyjął ustawę

• Nowa ustawa przyspieszy postępowania w sprawach frankowych
• Szczególne rozwiązania przewidziane dla postępowań frankowych
• Wejście w życie ustawy

Nowa ustawa przyspieszy postępowania w sprawach frankowych

Według danych Ministerstwa Sprawiedliwości za I kwartał 2026 r. sprawy frankowe stanowią obecnie około 25 proc. wszystkich oczekujących spraw cywilnych w sądach okręgowych oraz aż 70 proc. spraw oczekujących w sądach apelacyjnych. W praktyce oznacza to, że znaczna część zasobów sądownictwa jest zaangażowana w rozpatrywanie jednej kategorii sporów, co wpływa na czas oczekiwania na rozstrzygnięcia w innych sprawach cywilnych.

Z tego względu konieczne się stało przyjęcie przepisów przyspieszających postępowania frankowe oraz zmniejszających obciążenia sądów. Taki właśnie cel ma uchwalona przez Sejm ustawa 29 maja 2026 r. o szczególnych rozwiązaniach w zakresie rozpoznawania spraw dotyczących umów kredytu denominowanego lub indeksowanego do franka szwajcarskiego. Senat przyjął ją na posiedzeniu w dniu 25 czerwca br.

Szczególne rozwiązania przewidziane dla postępowań frankowych

Nowe przepisy mają usprawnić prowadzenie postępowań frankowych, skrócić czas oczekiwania na wyroki oraz ograniczyć liczbę dodatkowych postępowań związanych z tymi sprawami. Ustawa ma skutecznie chronić konsumentów i jednocześnie zwiększać dostępność wymiaru sprawiedliwości dla wszystkich.

Do najważniejszych rozwiązań przewidzianych w ustawie należy zaliczyć:

• automatyczne zawieszenie spłaty rat po wniesieniu pozwu. Najistotniejszą zmianą dla kredytobiorców jest wprowadzenie automatycznego wstrzymania obowiązku spłaty rat kredytu z chwilą doręczenia pozwu bankowi, aż do prawomocnego zakończenia postępowania. Rozwiązanie będzie działać z mocy prawa i nie będzie wymagało odrębnej decyzji sądu;
• uproszczenie i przyspieszenie procedur sądowych. Nowe przepisy rozszerzają możliwość rozpoznawania spraw na posiedzeniach niejawnych, przeprowadzania zdalnych przesłuchań świadków oraz składania zeznań przez strony na piśmie. W przypadku cofnięcia pozwu lub apelacji, postępowanie będą mogli umarzać referendarze sądowi;
• rozliczenie roszczeń w jednym postępowaniu. Ustawa wydłuża termin na wniesienie przez bank powództwa wzajemnego do zakończenia postępowania przed sądem I instancji. Dzięki temu roszczenia kredytobiorcy i banku będą mogły zostać rozpoznane w ramach jednego procesu i rozstrzygnięte w jednym orzeczeniu. Ma to ograniczyć konieczność prowadzenia dwóch odrębnych postępowań sądowych - jednego z powództwa kredytobiorcy i drugiego dotyczącego roszczeń banku;
• nowe zasady dotyczące skarg kasacyjnych. Ustawa przewiduje, że w sprawach frankowych Sąd Najwyższy będzie mógł zmienić postanowienie o przyjęciu do rozpoznania skargi kasacyjnej banku i odmówić jej przyjęcia do rozpoznania, jeżeli w sprawie nie występuje już istotne zagadnienie prawne lub nie istnieje potrzeba wykładni przepisów prawa.

Wejście w życie ustawy

Przyjęcie ustawy przez Senat stanowi ostatni etap procesu legislacyjnego w parlamencie. Teraz ustawa została przekazana do podpisu przez Prezydenta RP.

Ustawa wejdzie w życie po upływie 14 dni od dnia jej ogłoszenia w Dzienniku Ustaw.