Wspólnota mieszkaniowa, Sprzedaż nieruchomości

Od lutego 2026 r. trwają rządowe prace legislacyjne nad projektem nowelizacji ustawy o własności lokali. Głównym celem tej nowelizacji jest dostosowanie działalności wspólnot mieszkaniowych do zmian, jakie zaszły na rynku zarządzania wspólnotami w ciągu ostatnich 30 lat, tj. od wejścia w życie tej ustawy. Jak wyjaśnia Minister Finansów i Gospodarki (odpowiedzialny za przygotowanie projektu zmian przepisów), zmiany te są podsumowaniem zapadłego na tym tle orzecznictwa, praktyki zarządców nieruchomości, rozwoju technologii budownictwa wielorodzinnego oraz zmian w innych aktach prawnych dotyczących działalności wspólnot. Poniżej prześledzimy najważniejsze zmiany jakie przynieść ma ta nowelizacja.

Analizując koszty dotyczące mieszkania, najczęściej mówi się o koszcie zakupu oraz ewentualnie remontu. Ale są to z reguły (poza kredytem mieszkaniowym) jednorazowe koszty. Zaś na co dzień ponosimy zwykłe koszty utrzymania mieszkania, jak ogrzewanie, prąd, woda i inne media. W ostatnich latach właśnie te koszty rosły regularnie. Leszek Markiewicz, właściciel agencji nieruchomości z Warszawy (NieruchomosciSzybko.pl) podkreśla, że potencjalni nabywcy mieszkań coraz częściej zwracają uwagę na koszty mediów oraz comiesięczne opłaty naliczane przez spółdzielnię mieszkaniową lub wspólnotę. Czy takie opłaty w przypadku spółdzielni są wyższe? Sprawdzamy.

Docelowo ponad 190 tys. wspólnot mieszkaniowych i blisko 4 mln lokali mogą zostać objęte obowiązkiem korzystania z Krajowego Systemu e-Faktur (KSeF). Posłanka Gabriela Lenartowicz zwróciła się do Ministerstwa Finansów z pytaniami o zasadność takich regulacji. W odpowiedzi resort nie przewiduje obecnie wyłączenia wspólnot mieszkaniowych z systemu, choć nie wyklucza przyszłych zmian.

W rządzie trwają zaawansowane prace nad projektem ustawy o zmianie ustawy o własności lokali, który raz na zawsze ma rozwiązać spory, do których dochodzi pomiędzy właścicielami mieszkań i wspólnotami mieszkaniowymi o to, kto jest właścicielem i w zakresie czyjej odpowiedzialności pozostają poszczególne części balkonów (lub odpowiednio – loggii i tarasów). Ministerstwo Sprawiedliwości postuluje, żeby balkony (loggie i tarasy) we wszystkich budynkach wielorodzinnych zostały zaliczone w całości do nieruchomości wspólnej (czyli – przestały stanowić część składową nieruchomości), a właścicielom mieszkań przysługiwała w stosunku do nich wyłącznie służebność. Takie rozwiązanie budzi obawy – czy wspólnoty mieszkaniowe będą mogły ustanawiać zakazy w zakresie sposobu korzystania z balkonów (loggii i tarasów), np. w postaci zakazów palenia papierosów czy wywieszania na nich prania.

Dla spółki, która ma w bilansie wartościową halę produkcyjną, magazyn czy biuro, sale & leaseback bywa kuszącą odpowiedzią na pytanie, skąd wziąć gotówkę bez zaciągania kolejnego kredytu. Konstrukcja jest prosta: firma sprzedaje nieruchomość, po czym dalej z niej korzysta – na podstawie najmu, dzierżawy albo leasingu zwrotnego. Zamiast aktywa, które samo z siebie nie zarabia, pojawiają się środki – do wykorzystania na rozwój i inwestycje. Problem w tym, że to, co księgowo wygląda na zamianę nieruchomości na pieniądze, podatkowo rozpada się na kilka odrębnych zdarzeń. Sale & leaseback to ani „zwykła" sprzedaż, ani czyste finansowanie – i właśnie dlatego skutki trzeba analizować kompleksowo: na gruncie CIT, VAT, PCC, podatku od nieruchomości, a przy podmiotach powiązanych także w zakresie cen transferowych - pisze Joanna Henzel, Dyrektor, doradca podatkowy, TPA Poland.

Od dłuższego czasu organy Krajowej Administracji Skarbowej nie pozwalają wspólnotom mieszkaniowym korzystać ze zwolnienia z podatku dochodowego w przypadku przychodów z wynajmu powierzchni elewacji lub dachu na cele reklamowe lub telekomunikacyjne. Takie samo stanowisko prezentuje Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej w wydawanych interpretacjach indywidualnych. Jednak można spotkać wyroki sądów administracyjnych, które prezentują odmienne, korzystne dla wspólnot stanowisko

W aktualnym stanie prawnym – można skorzystać z tzw. ulgi mieszkaniowej w podatku dochodowym od osób fizycznych, jeżeli – w ciągu 3 lat, licząc od końca roku podatkowego, w którym nastąpiło odpłatne zbycie nieruchomości (przed upływem 5 lat od końca roku, w którym nastąpiło jej nabycie lub wybudowanie) – jeżeli (upraszczając) dokona się zakupu innej nieruchomości, celem zaspokojenia własnych potrzeb mieszkaniowych. Za wydatek na własne cele mieszkaniowe – nie był jednak dotychczas uznawany zakup domku mobilnego, który nie jest trwale związany z gruntem, a więc – zgodnie z definicją wynikającą z kodeksu cywilnego – nie jest nieruchomością. Wszystko może jednak zmienić się po najnowszym wyroku WSA w Warszawie.

W dniu 20 lutego 2026 r., w wykazie prac legislacyjnych Rady Ministrów, ukazał się projekt ustawy o zmianie ustawy o własności lokali, zgodnie z którym – wspólnota nie będzie mogła już wymagać od właścicieli lokali mieszkalnych poniesienia kosztu remontu określonych części balkonu. Dotychczas było to przedmiotem niejednolitego orzecznictwa sądów i pozostawało nieuregulowane w przepisach.

Zima w mieście to nie tylko śnieg. To także zamarznięte chodniki i nagłe lokalne odwilże, które wymuszają jasne rozgraniczenie obowiązków. Jeśli chodnik przylega bezpośrednio do posesji i nie dzieli go pas zieleni, za jego zimowe utrzymanie odpowiada właściciel posesji. Jeśli między posesją a chodnikiem znajduje się choćby wąski pas zieleni, odpowiedzialność za odśnieżanie i usuwanie oblodzeń zwykle przejmuje miasto.

Nie każdy jest świadomy, że dokonując sprzedaży domu czy mieszkania (pomimo zachowania wymaganej formy aktu notarialnego), można nabawić się nie lada problemów, jeżeli nie zadba się o jeden mały szczegół transakcji – moment zapłaty ceny przez nabywcę nieruchomości (lub odpowiednie zabezpieczenie tej zapłaty). Jak zatem przeprowadzić transakcję kupna-sprzedaży domu czy mieszkania, aby pod względem uzyskania zapłaty ceny za zbywaną nieruchomość – nie wiązała się ona z żadnym ryzykiem dla sprzedającego?

Każdy chce sprzedać dobrze. Nieliczni wiedzą, jak zrobić to mądrze. Sprzedaż nieruchomości to dla wielu osób najważniejsza transakcja w życiu. Właściciele chcą, by proces był szybki, bezpieczny i przyniósł satysfakcjonującą cenę. Niestety, większość ofert długo stoi na rynku. Problem nie tkwi w koniunkturze, ale w braku przygotowania i strategii.

W jaki sposób przeprowadzić transakcję kupna-sprzedaży nieruchomości, aby pod względem uzyskania zapłaty ceny za zbywaną nieruchomość – nie wiązała się ona z ryzykiem dla sprzedającego? Zawarcie umowy sprzedaży nieruchomości w formie aktu notarialnego – wbrew pozorom – nie gwarantuje uzyskania przez zbywcę nieruchomości przewidzianej w umowie ceny.

Media od jakiegoś czasu donoszą o uchwałach niektórych wspólnot mieszkaniowych, które zakazują „elektrykom” (samochodom z napędem elektrycznym) wjazdu do garażu podziemnego w bloku mieszkalnym. Czy takie ograniczenie praw mieszkańców do korzystania z garażu jest w ogóle legalne. Warto też pamiętać o możliwości zaskarżania uchwał wspólnoty mieszkaniowej. Nie ma jeszcze wyroków sądowych w podobnych sprawach.

W jaki sposób przeprowadzić transakcję kupna-sprzedaży domu czy mieszkania, aby pod względem uzyskania zapłaty ceny za zbywaną nieruchomość – nie wiązała się ona z ryzykiem dla sprzedającego? Zawarcie umowy sprzedaży nieruchomości w formie aktu notarialnego – wbrew pozorom – nie gwarantuje uzyskania przez zbywcę nieruchomości przewidzianej w umowie ceny.

W jaki sposób przeprowadzić transakcję kupna-sprzedaży domu czy mieszkania, aby pod względem uzyskania zapłaty ceny za zbywaną nieruchomość – nie wiązała się ona z ryzykiem dla sprzedającego? Zawarcie umowy sprzedaży nieruchomości w formie aktu notarialnego – wbrew pozorom – nie gwarantuje uzyskania przez zbywcę nieruchomości przewidzianej w umowie ceny.

Transakcje na rynku nieruchomości, w których stroną jest spółka kapitałowa, nie są rzadkością, w związku z czym, jak wynika z wyroku Sądu Najwyższego (II CSKP 144/22), kontrahent spółki musi liczyć się z ryzykiem unieważnienia takiej transakcji. „Gdy zgromadzenie wspólników lub walne zgromadzenie nie wyda zgody na transakcję, lub taka zgoda zostanie zaskarżona istnieje ryzyko, że transakcja będzie nieważna” – ostrzega Paweł Szumowski, członek zespołu Prawa Spółek oraz Fuzji i Przejęć w kancelarii Wolf Theiss w Polsce.

Krajowa Informacja Skarbowa (KIS) w swojej interpretacji wyjaśniła, że sprzedaż nieruchomości opodatkowana podatkiem od towarów i usług (VAT) nie podlega opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych (PCC).

Krajowa Informacja Skarbowa w swojej interpretacji wyjaśniła, że sprzedaż nieruchomości przez podatnika w 2019 roku nie kwalifikuje się jako działalność gospodarcza ze względu na brak ciągłości, zarobkowości oraz zorganizowania transakcji, które są kluczowe dla takiej kwalifikacji.

Krajowa Informacja Skarbowa w swojej interpretacji wyjaśniła, że sprzedaż miejsca postojowego w garażu wspólnym, nabytego w drodze spadku, nie będzie stanowić źródła przychodu podlegającego opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych, jeżeli odpłatne zbycie nastąpi po upływie 5 lat od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie przez spadkodawcę.

Pojawiła się nowa zachęta dla wspólnot i spółdzielni mieszkaniowych do inwestycji we własne źródło OZE, czyli koncepcja prosumenta lokatorskiego. Ta forma rozliczeń dla części wspólnych bloku lub budynku wielolokalowego zakłada przede wszystkim możliwość bezpośredniego zarabiania na wprowadzanych do sieci nadwyżkach energii. Eksperci wskazują, że nowe rozwiązanie ma szansę zyskać większą popularność niż formuła prosumenta zbiorowego.

Krajowa Informacja Skarbowa w swojej interpretacji wyjaśniła, że sprzedaż nieruchomości zmarłego przedsiębiorcy przez spadkobiercę podlega różnym formom opodatkowania w zależności od czasu i warunków sprzedaży.

Krajowa Informacja Skarbowa (KIS) wyjaśniła, że była właścicielka nieruchomości na Białorusi nie jest uprawniona do skorzystania ze zwolnienia z opodatkowania PCC przy zakupie pierwszej nieruchomości w Polsce. Wcześniejsze posiadanie nieruchomości wyklucza możliwość skorzystania ze zwolnienia z tego podatku.

Krajowa Informacja Skarbowa (KIS) w swojej interpretacji wyjaśniła, że rozszerzenie wspólności majątkowej małżeńskiej przez włączenie nieruchomości, która wcześniej była częścią majątku osobistego jednego z małżonków, nie jest równoznaczne z nabyciem nieruchomości przez drugiego małżonka w kontekście obowiązków podatkowych.

Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej (KIS) wyjaśnił, że transakcja zakupu lokalu mieszkalnego nie będzie korzystała ze zwolnienia od podatku PCC na podstawie art. 9 pkt 17 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych z uwagi na to, że w momencie zakupu lokalu mieszkalnego w Polsce, podatnik posiadał już prawo do lokalu mieszkalnego znajdującego się na terenie Ukrainy. 

Spór odnośnie określenia czy taras, balkon, balustrady etc. należą do części wspólnych oraz czy za ich naprawę zobowiązana jest zapłacić wspólnota mieszkaniowa występuje dość często. W dzisiejszej publikacji skupimy się na przybliżeniu przedmiotowego zagadnienia w oparciu o ciekawy wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 10 marca 2022 r., sygn. akt: II OSK 835/19 oraz uchwałę Sądu Najwyższego z dnia 7 marca 2008 r. sygn. akt: III CZP 10/08.