Prawa seniora

Wokół ulg dla osób starszych narosło wiele mitów. Tak naprawdę samo osiągnięcie określonego wieku nie zawsze spowoduje, iż emeryt będzie całkowicie zwolniony z wielu opłat. Jakie są zatem najważniejsze bezpłatne usługi dla osób, które ukończyły 60, 65, 70 czy 75 lat?

Już 6 tys. Polaków pobiera wyższe świadczenie dzięki pracy w Holandii. Prawo do holenderskiej emerytury państwowej (AOW) należy się w przypadku pracy lub mieszkania w Holandii. Już 20 października w Warszawie oraz 22 października w Opolu odbędą się bezpłatne dni informacyjne, podczas których na pytania odpowiedzą eksperci z holenderskiego Sociale Verzekeringsbank (SVB) oraz polskiego ZUS.

Zasady przyznawania świadczeń emerytalnych, rentowych oraz zasiłków z ubezpieczeń społecznych dla obywateli Ukrainy w Polsce regulują polskie przepisy o ubezpieczeniach społecznych (w szczególności ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych i ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych) a także umowa między Polską a Ukrainą o zabezpieczeniu społecznym z 18 maja 2012 roku (obowiązująca od początku 2014 roku). Co wynika z tych przepisów i jak je stosuje i interpretuje ZUS?

Dostałeś z ZUS-u prośbę o potwierdzenie, że żyjesz? Jeśli tak, to lepiej na nie odpowiedz, bo od tego zależy czy Zakład Ubezpieczeń Społecznych będzie nadal wypłacał Ci emeryturę lub rentę.

Od 1 kwietnia 2026 r. obowiązują nowe prognozy dotyczące średniego wieku jakiego dożyją Polacy. Jak co roku Główny Urząd Statystyczny ustalił przeciętną liczbę miesięcy, które pozostały do przeżycia osobom w wieku od 30 do 90 lat. Na podstawie tych danych ZUS wylicza emerytury dla osób urodzonych po 1948 roku na ich wnioski złożone między kwietniem bieżącego roku, a marcem 2027 roku. Najnowsze dane GUS pokazują, że średnia długość życia w Polsce rośnie, co ma bezpośredni (niestety negatywny) wpływ na wysokość emerytur.

Każda osoba, która chce przejść na emeryturę zastanawia się nad wyborem miesiąca, który będzie dla niego najkorzystniejszy. Nie ma jednej właściwej odpowiedzi, bo każdy z nas ma inna sytuację życiową i zawodową. Jeśli jednak skupimy się tylko na aspekcie finansowym to lipiec jest jednym z korzystniejszym miesiącem, aby rozważyć taką możliwość. Związane jest to z waloryzacją roczną i kwartalną, której podlega nasz zgromadzony na koncie kapitał - pisze Katarzyna Krupicka, regionalny rzecznik prasowy ZUS województwa podlaskiego.

Dodatkowe roczne świadczenie pieniężne, potocznie zwane czternastą emeryturą, jest w 2026 roku wypłacane we wrześniu, podobnie jak w poprzednich trzech latach. Tak wynika rozporządzenia Rady Ministrów z 10 sierpnia 2026 r. w sprawie określenia miesiąca wypłaty kolejnego dodatkowego rocznego świadczenia pieniężnego dla emerytów i rencistów w 2026 r., opublikowanych 29 czerwca 2026 r. "Czternastka" wynosi w 2026 roku 1978,49 zl brutto, a więc tyle, ile wynosi najniższa emerytura. Jakie kwoty netto otrzymają emeryci i renciści? W dniu 25 września ZUS wypłaci kolejną dużą transzę świadczeń, natomiast ostatnie wypłaty trafią do uprawnionych emerytów i rencistów 1 października.

Renta wdowia obowiązująca od 2025 roku (także w 2026 roku) wywołuje duże zainteresowanie tysięcy seniorów. Jednym z kilku koniecznych do spełnienia warunków uzyskania prawa do tego świadczenia, jest pozostawanie we wspólności małżeńskiej do dnia śmierci małżonka. Czym jest ta wspólność małżeńska i jak ZUS może sprawdzać spełnienie tego warunku? Co wynika z orzeczeń Sądu Najwyższego?

Zakład Ubezpieczeń Społecznych wypłaca oczywiście emerytury i renty, ale także dodatki do tych świadczeń. Ile wynoszą te dodatki w 2026 roku i kto ma do nich prawo? Jakie kwoty dodatków obowiązują do końca lutego i po waloryzacji od 1 marca 2026 roku? Wskaźnik waloryzacji emerytur i rent wyniesie w 2026 roku 105,3 procent - czyli emerytury, renty i dodatki do tych świadczeń wzrosły o 5,3%.

Kim jest senior? Z jakich ulg i świadczeń mogą korzystać osoby w wieku 60+, 65+, 70+ czy 75+? Od czego zależy rodzaj możliwego wsparcia osób starszych w Polsce? Poniżej prezentujemy najważniejsze informacje i aktualne kwoty!

Śmierć bliskiej osoby wiąże się nie tylko z formalnościami dotyczącymi spadku czy renty rodzinnej. W niektórych przypadkach po zmarłym pozostają również środki zgromadzone w Otwartym Funduszu Emerytalnym (OFE) oraz na subkoncie prowadzonym przez ZUS. Nie wszystkie środki emerytalne przepadają po śmierci ubezpieczonego. Dla rodziny szczególnie istotne jest ustalenie, czy zmarły był członkiem OFE, czy posiadał subkonto w ZUS oraz kto został wskazany jako osoba uprawniona do otrzymania środków. Zasady ich podziału są określone przepisami i nie zawsze odpowiadają zasadom dziedziczenia ustawowego.

W aktualnym stanie prawnym orzeczenie o stopniu niepełnosprawności nie jest wystarczające, by Zakład Ubezpieczeń Społecznych mógł przyznać świadczenie rentowe. Potrzebne jest do tego odrębne postępowanie orzecznicze.

Jakie formy opieki nad osobami starszymi i chorymi można otrzymać w ramach pomocy społecznej? Czy są one bezpłatne? Co oznaczają nowe standardy usług, które weszły w życie w 2026 roku? Odpowiadamy na najczęściej zadawane pytania.

Osoby z niepełnosprawnościami chciałyby ustawowej gwarancji dotyczącej kolejnej decyzji ustalającej poziom potrzeby wsparcia. Chodzi o to, by w przypadku pogorszenia się stanu zdrowia, w nowej decyzji komisja przyznała odpowiednio większą liczbę punktów. Czy taki postulat ma szansę na wdrożenie?

Od 1 kwietnia 2026 roku do 31 marca 2027 r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych w toku obliczania wysokości emerytury korzysta z tablicy średniego dalszego trwania życia opublikowanej 25 marca 2026 r. przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego. Ta tablica nie dotyczy zasadniczo osób, które już wcześniej przeszły na emeryturę. ZUS wyjaśnia, że przeliczenie wcześniej przyznanej emerytury wg nowej tabeli jest możliwe wyłącznie wtedy, gdy są nowe składki lub nowe dowody. Ale w takim przypadku najnowszą tablicę dalszego trwania życia ZUS zastosuje wyłącznie do dodatkowych składek, a nie do całego świadczenia.

Pani Jadwiga przekazała wnuczce dom w zamian za opiekę. Ta go sprzedała – razem z zamieszkującą seniorką. Niewielu wie, że to możliwe. Co wtedy z obowiązkami? Czy nowy właściciel musi zapewnić opiekę? Prawniczka wyjaśnia, jak działa prawo dożywocia i czego się wystrzegać.

Zakład Ubezpieczeń Społecznych wyjaśnia, że wniosek o ponowne przeliczenie emerytury może skutecznie złożyć emeryt, jeśli są ku temu podstawy. Jest to możliwe na przykład, gdy emeryt dysponuje nowymi dokumentami dotyczącymi dodatkowego stażu pracy czy dodatkowych zarobków uzyskanych przed lub po przyznaniu świadczenia emerytalnego. 

ZUS informuje, że po ostatniej waloryzacji w marcu 2026 r. nastąpił wzrost liczby osób pobierających emerytury w wysokości powyżej 7000 zł brutto (aktualnie ok. 800,3 tys. osób), a także ponad 10 tys. zł brutto (188,5 tys. osób). ZUS podaje też, że coraz więcej jest emerytów, których emerytury przekraczają 15 tysięcy złotych brutto - takich osób jest ok. 12 400.

Na początku stycznia 2027 roku wejdzie w życie kilka ważnych nowości dotyczących orzecznictwa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych. Na które zmiany warto zwrócić uwagę? Jakie świadczenia może otrzymać osoba posiadająca orzeczenie ZUS? Wybraliśmy 5 istotnych elementów reformy.

W kontekście opłat za pobyt mieszkańca w domu pomocy społecznej sporo mówi się o kryteriach dochodowych i kręgu osób zobowiązanych. Nie każdy jednak pamięta, iż na zakres tej opłaty wpływa również wywiad środowiskowy. Dlaczego? Odpowiadamy!

ZUS finansuje 24-dniową rehabilitację leczniczą dla osób, którym z powodu choroby lub urazu grozi długotrwała utrata zdolności do pracy, a które po rehabilitacji mogą tę zdolność utrzymać albo odzyskać. Program może odbywać się w systemie stacjonarnym albo ambulatoryjnym. O potrzebie rehabilitacji orzeka lekarz orzecznik ZUS.

ZUS zauważa, że wielu osobom odróżnienie niepełnosprawności od niezdolności do pracy sprawia kłopoty, co powoduje kłopotliwe nieporozumienia. Czasem można usłyszeć, że osoba, która np. straciła kończynę, jest niepełnosprawna, a nie otrzymała renty. ZUS wyjaśnia, że niepełnosprawność i niezdolność do pracy to dwa różne pojęcia, a orzeczenie niepełnosprawności nie zawsze decyduje o rencie. O zakwalifikowaniu poszczególnych osób do kategorii niepełnosprawnych, czy niezdolnych do pracy decydują odmienne przesłanki, różny jest ich podział na stopnie, mają odrębne podstawy prawne i wywołują inne skutki prawne. Zdaniem Krzysztofa Cieszyńskiego, regionalnego rzecznika prasowego ZUS w województwie pomorskim - granica między byciem osobą z niepełnosprawnością a niezdolną do pracy jest wyraźna, choć dla wielu nieoczywista. Różne podstawy prawne i odmienne przesłanki orzecznicze sprawiają, że te dwa statusy niosą ze sobą zupełnie inne skutki w życiu zawodowym.

Kiedy najlepiej przejść na emeryturę? Dzień i miesiąc złożenia wniosku mogą przesądzić o tym, ile pieniędzy co miesiąc trafi na konto seniora - informuje Krystyna Michałek, regionalna rzeczniczka prasowa ZUS w województwie kujawsko-pomorskim. Dlatego przyszli emeryci powinni z rozwagą zaplanować moment zakończenia aktywności zawodowej.

Rzecznik Praw Obywatelskich zażądał od Ministerstwa Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej pilnych działań w sprawie tzw. łóżek-klatek używanych w domach pomocy społecznej (DPS) i placówkach całodobowej opieki (PCO). Według RPO już sama konstrukcja takich łóżek może prowadzić do nieludzkiego i poniżającego traktowania, a dodatkowo zwiększa ryzyko nadużyć i utrudnia ewakuację w razie pożaru.

Prawo do świadczenia wspierającego nie przedłuża się automatycznie nawet w sytuacji, gdy osoba z niepełnosprawnością otrzyma ponownie taki sam stopień niepełnosprawności. Z czego to wynika? Czy aktualne zasady mogą ulec zmianie? Odpowiedzi udzieliło Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej.