| IFK | IRB | INFORLEX | GAZETA PRAWNA | INFORORGANIZER | APLIKACJE | KARIERA | SKLEP
Jesteś tutaj: STRONA GŁÓWNA > Akty prawne

Uchwała nr 13/677/2014 Kolegium Regionalnej Izby Obrachunkowej w Poznaniu

z dnia 25 czerwca 2014r.

stwierdzająca częściową nieważność uchwały Nr XXXIII/288/2014 Rady Miejskiej Gminy Nekla z dnia 29 maja 2014 roku w sprawie: trybu udzielania i rozliczania dotacji dla niepublicznych i publicznych przedszkoli prowadzonych przez osobę prawna lub fizyczną inną niż jednostka samorządu terytorialnego oraz trybu i zakresu przeprowadzenia kontroli prawidłowości wykorzystania udzielonej dotacji

Na podstawie art. 18 ust. 1 pkt 1 w związku z art. 11 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 7 października 1992 r. o regionalnych izbach obrachunkowych (Dz. U. z 2012r., poz. 1113 z późn. zm.) oraz art. 91 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2013 r. poz. 594 z późn. ) Kolegium Regionalnej Izby Obrachunkowej w Poznaniu

stwierdza nieważność

uchwały Nr XXXIII/288/2014 Rady Miejskiej Gminy Nekla z dnia 29 maja 2014 roku w sprawie: trybu udzielania i rozliczania dotacji dla niepublicznych i publicznych przedszkoli prowadzonych przez osobę prawna lub fizyczną inną niż jednostka samorządu terytorialnego oraz trybu i zakresu przeprowadzenia kontroli prawidłowości wykorzystania udzielonej dotacji, jako podjętej sprzecznie z przepisami prawa podanymi w uzasadnieniu, w części obejmującej:

1. w § 2 ust.3 lit. h-i

2. w § 5 ust. 4

3. w § 7 ust. 2 i ust.4

4. w zał. Nr 1 do uchwały wyrażeń "1) kopie orzeczeń o potrzebie kształcenia specjalnego", "2) kopie opinii o potrzebie wczesnego wspomagania rozwoju dziecka",

5. w zał. Nr 2 do uchwały pkt 2

6. W zał. Nr 3 do uchwały pkt 8 o treści "Oświadczam, że znane są mi przepisy o odpowiedzialności za naruszenie dyscypliny finansów publicznych, o których mowa w ustawie z dnia 17 grudnia 2004 r. o odpowiedzialności za naruszenie dyscypliny finansów publicznych (tekst jednolity Dz. U. z 2013 r. poz. 1680 i pkt 9 o treści "Oświadczam , że znane mi są przepisy Uchwały Nr…………… Rady Miejskiej Gminy Nekla z dnia………………… trybu udzielania i rozliczania dotacji dla niepublicznych i publicznych przedszkoli prowadzonych przez osobę prawną lub fizyczną inną niż jednostka samorządu terytorialnego oraz trybu i zakresu przeprowadzania kontroli prawidłowości wykorzystania udzielonej dotacji".

U z a s a d n i e n i e

Przedmiotową uchwałą doręczoną tut. Izbie w dniu 6 czerwca 2014 r. Rada Miejska Gminy Nekla powołując się na przepisy art. 18 ust. 2 pkt 15 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym oraz art. 80 ust. 4 i art. 90 ust. 4 ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty (Dz. U. z 2004 r. Nr 256, poz. 2572 z późn. zm.) określiła tryb udzielania i rozliczania dotacji dla publicznych i niepublicznych przedszkoli prowadzonych przez osobę prawną lub fizyczną inną niż jednostka samorządu terytorialnego oraz tryb i zakres przeprowadzania kontroli prawidłowości wykorzystania udzielonej dotacji.

Regionalna Izba Obrachunkowa w Poznaniu na podstawie art. 61 § 1 i 4 Kodeksu postępowania administracyjnego w związku z art. 91 ust. 5 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym zawiadomiła przedstawiciela Gminy o wszczętym postępowaniu nadzorczym w odniesieniu do uchwały Nr XXXIII/288/2014 Rady Miejskiej Gminy Nekla z dnia 29 maja 2014r. z powodu sprzeczności jej postanowień z przepisami prawa, wyznaczając jednocześnie termin rozpatrzenia sprawy na dzień 25 czerwca 2014 r.

Rozpoznając sprawę przedmiotowej uchwały Kolegium ustaliło i zważyło, co następuje.

Z brzmienia art. 7 ust. 1 pkt 8 ustawy o samorządzie gminnym wynika, że do katalogu zadań własnych gminy należą m.in. sprawy edukacji publicznej. Zadaniem oświatowym jednostek samorządu terytorialnego jest zgodnie z art. 5a ust. 2 ustawy o systemie oświaty, zapewnienie funkcjonowania określonych kategorii przedszkoli, szkół i placówek oświatowych przyporządkowanych wyszczególnionemu w treści przepisu zakresowi działania gminy. Tym samym w kontekście powołanych dyspozycji jedną z form realizacji przez gminę zadań oświatowych jest udzielanie dotacji na zasadach określonych w ustawie w Rozdziale 7 "Finansowanie szkół i placówek publicznych" i w Rozdziale 8 "Szkoły i placówki niepubliczne" ustawy o systemie oświaty.

Zgodnie z przepisem wskazanym w podstawie prawnej uchwały tj. art. 80 ust. 4 i art. 90 ust. 4 ustawy o systemie oświaty, organ stanowiący jednostki samorządu terytorialnego ustala tryb udzielania i rozliczania dotacji oraz tryb i zakres kontroli prawidłowości ich wykorzystania uwzględniając w szczególności podstawę obliczania dotacji, zakres danych, które powinny być zawarte we wniosku o udzielenie dotacji i w rozliczeniu jej wykorzystania, oraz termin i sposób rozliczenia dotacji.

W § 2 ust.3 uchwały Rada postanowiła, że "Wniosek o udzielenie dotacji zawiera:

h) kopie orzeczeń o potrzebie kształcenia specjalnego,

i) kopie opinii o potrzebie wczesnego wspomagania rozwoju dziecka".

Ponadto zgodnie z w/w przepisem w zał. Nr 1 do uchwały p.n. "Wniosek o udzielenie dotacji" w części zatytułowanej "Załączniki" powtórzono obowiązek załączenia dokumentów, o których mowa w § 2 ust. 3 lit. h-i.

Odnosząc się do powyższego wskazać należy, iż w wyroku z dnia 16 stycznia 2014 r. sygn. akt II GSK 1589/12 Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że "dotacja będąc środkami publicznymi, przekazywanymi określonemu podmiotowi, daje dysponentowi środków publicznych prawo do uzyskiwania od beneficjenta nawet comiesięcznych informacji zawierających rozliczenie wykorzystywanych środków, ale mogą to być informacje prawem dozwolone. Zgodzić należy się z sądem I instancji, że takimi danymi nie mogą być dane osobowe użytkowników przedszkola jako zakładu publicznego, bo te podlegają szczególnej ustawowej ochronie". NSA za trafne uznał twierdzenia sądu I instancji, który wskazał że żądanie udostępnienia danych osobowych w każdym przypadku powinno opierać się na stosownej podstawie prawnej. W przypadku danych szczególnie chronionych np. danych o stanie zdrowia powinien to być przepis rangi ustawowej. Przetwarzanie danych należących do kategorii danych szczególnie chronionych jest co do zasady zabronione. Zasada ta doznaje wyjątków jedynie w przypadkach enumeratywnie wymienionych w art. 27 ust. 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r o ochronie danych osobowych (dalej u.o.o.d.o.). Art. 27 ust. 2 pkt 2 tej ustawy stanowi o wymogu istnienia przepisu szczególnego innej ustawy, który by zezwalał na udostępnianie danych bez zgody osoby, której dane dotyczą, wyznaczał jednocześnie sposób i zakres takiego udostępniania. Dane szczególnie chronione są poddane wolą ustawodawcy ścisłej reglamentacji i nie mogą być tym samym udostępnianie bez wyraźnej, precyzyjnej podstawy ustawowej. Stanowiące podstawę wydania uchwały przepisy art. 80 ust. 4 i art. 90 ust. 4 u.s.o. nie zawierają stosownego upoważnienia dla rady gminy w zakresie nakładania na osobę prowadzącą placówkę oświatową przetwarzania danych dotyczących stanu zdrowia uczniów.

Podobnie z naruszeniem prawa Rada w § 5 ust. 3 uchwały ustanowiła wzór informacji o liczbie dzieci będący zał. Nr 2 do uchwały, w którym zawarła wymóg przedkładania przez Wnioskodawcę informacji o liczbie uczniów zawierający wykaz dzieci będących mieszkańcami innych gmin z podaniem imienia i nazwiska, daty urodzenia i adresu zamieszkania.

Kolegium Izby zauważa, że żądanie wymienionych wyżej danych jest sprzeczne z art. 1 ust.1 w/w ustawy o ochronie danych osobowych. Z przepisów tych wynika bowiem, że "Każdy ma prawo do ochrony dotyczących go danych osobowych". W rozumieniu w/w. ustawy zgodnie z art. 6 ust. 1 za dane osobowe uważa się wszelkie informacje dotyczące zidentyfikowanej lub możliwej do zidentyfikowania osoby fizycznej. Wypełniając obowiązek ustawowy wynikający z art. 80 ust. 4 i art. 90 ust. 4 ustawy o systemie oświaty, Rada w uchwale stanowiącej akt prawa miejscowego nie może pominąć zasady adekwatności. Nie można żądać danych w nadmiarze, danych nieadekwatnych w stosunku do celu.

Stanowiące podstawę wydania ocenianej uchwały przepisy art. 80 ust. 4 i art. 90 ust. 4 ustawy o systemie oświaty nie zawierają stosownego upoważnienia dla rady gminy w zakresie nakładania na osobę prowadzącą przedszkole podawania danych dotyczących uczniów. Stąd należy ocenić, iż kwestionowane regulacje w ww. zakresie ustanowione zostały bez upoważnienia ustawowego niezbędnego dla nałożenia tego rodzaju obowiązków. Żądanie udostępnienia danych osobowych w każdym przypadku powinno opierać się na stosownej podstawie prawnej.

Ustawowo dopuszczona możliwość przetwarzania danych osobowych uczniów przedszkoli, szkół dotyczy jedynie sytuacji związanych z przeprowadzeniem kontroli prawidłowości wykorzystania dotacji (zob. art. 80 ust. 3g i 90 ust. 3g ustawy o systemie oświaty). Zatem ustawowo dopuszczona możliwość przetwarzania danych osobowych uczniów szkół i placówek dotyczy jedynie sytuacji związanych z przeprowadzaniem kontroli prawidłowości wykorzystywania dotacji przez szkoły i placówki. Umieszczanie takich danych w "Informacji o liczbie uczniów (…)" nie mieści się w ramach prowadzonej kontroli. Przetwarzanie danych osobowych poza prowadzoną kontrolą nie znajduje upoważnienia ustawowego w przepisach art. 80 ust. 4 i art. 90 ust. 4 ustawy o systemie oświaty, jak również w przepisach innych ustaw. Stanowisko takie znajduje również potwierdzenie w wyroku WSA w Gdańsku o sygn. I SA/Gd 245/12 z dnia 15 maja 2012 roku.

W § 5 ust. 4 Rada postanowiła, iż " W miesiącu lipcu i sierpniu roku rozliczeniowego dotacja przekazywana jest dla przedszkoli wg liczby uczniów wykazanej w informacji miesięcznej w miesiącu poprzedzającym przerwę ustaloną przez organ prowadzący" .

Kolegium podnosi, iż zgodnie z przepisami ustawy o systemie oświaty dotacja przysługuje na każdego ucznia. W związku z tym, rozliczenie dotacji winno następować według liczby faktycznie uczęszczających uczniów, a nie według liczby uczniów wykazanej w informacji miesięcznej w miesiącu poprzedzającym przerwę ustaloną przez organ prowadzący.

W § 7 uchwały Rada ustalając dane jakie winny być zawarte w rozliczeniu wykorzystania dotacji ustanowiła wzór rozliczenia stanowiący zał. Nr 3 do uchwały. W ustępie 8 zał. zawarto postanowienie "Oświadczam, że znane są mi przepisy o odpowiedzialności za naruszenie dyscypliny finansów publicznych, o których mowa w ustawie z dnia 17 grudnia 2004 r. o odpowiedzialności za naruszenie dyscypliny finansów publicznych (tekst jednolity Dz. U. z 2013 r. poz. 168)" oraz w pkt 9 postanowienie o treści "Oświadczam, że znane mi są przepisy Uchwały Nr…………… Rady Miejskiej Gminy Nekla z dnia……………… trybu udzielania i rozliczania dotacji dla niepublicznych i publicznych przedszkoli prowadzonych przez osobę prawną lub fizyczną inną niż jednostka samorządu terytorialnego oraz trybu i zakresu przeprowadzania kontroli prawidłowości wykorzystania udzielonej dotacji".

W ocenie Kolegium Izby nałożenie obowiązku złożenia przez osobę dotowaną oświadczenia, znajomości przepisów ustawy o naruszeniu dyscypliny finansów publicznych czy nieoznaczonej uchwały Rady Gminy nie znajduje oparcia w przepisach wskazanych w podstawie prawnej uchwały. Ustawa o systemie oświaty nie przewiduje możliwości nałożenia na ubiegającego się o dotację obowiązku składania w/w oświadczeń. Nałożenie takich obowiązków przez Radę możliwe jest jedynie w sytuacji, gdy przepisy ustawy będą przewidywać taką możliwość.

Organ nadzoru stoi na stanowisku, iż zgodnie z zasadą demokratycznego państwa prawnego, organy władzy publicznej winny działać w granicach i na podstawie prawa. Oznacza to, że każde działanie organu władzy, w tym także rady gminy, musi mieć oparcie w obowiązującym prawie, zaś normy kompetencyjne powinny być interpretowane w sposób ścisły, literalny.

Podobnie niezgodnie z prawem w § 7 Rada określiła kwestie związane z ustaleniem terminu rozliczenia dotacji i czynności Burmistrza związane ze zwrotem dotacji gdzie w ust. 2 przyjęto iż rozliczenie wykorzystania dotacji będzie odbywać się 2 razy w roku t.j. do dnia 15 lipca - za okres styczeń - czerwiec; a do 15 stycznia roku następującego po roku, w którym udzielono dotację - za okres styczeń - grudzień. Ponadto w ust. 4 ustaliła, że "Na podstawie rozliczenia złożonego przez organ prowadzący przedszkole biorąc pod uwagę wysokość przekazanej dotacji Burmistrz Miasta i Gminy Nekla ustala przypadającą na rzecz Gminy Nekla należności z tytułu zwrotu dotacji pobranej nienależnie, w nadmiernej wysokości lub dotacji wykorzystanej niezgodnie z przeznaczeniem".

Kolegium Izby stwierdza, iż dotacja przyznana w oparciu o art. 80 i art. 90 ustawy o systemie oświaty jest dotacją roczną, przekazywaną w 12 częściach w terminie do ostatniego dnia każdego miesiąca, a za miesiąc grudzień w terminie do 15 grudnia ( art. 80 ust. 3c i art. 90 ust. 3c ustawy) i podlega rocznemu rozliczeniu. Natomiast obowiązek ustalania zwrotu dotacji pobranej nienależnie w nadmiernej wysokości lub dotacji wykorzystanej niezgodnie z przeznaczeniem został określony przez ustawodawcę w art. 252 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (Dz. U. z 2013r., poz. 885 z póz. zm.). Zatem uregulowanie zawarte w § 7 ust. 2 i 4 uchwały zostały podjęte wbrew upoważnieniu zawartemu w art. 80 ust. 4 i art. 90 ust. 4 ustawy, który daje radzie, w tym zakresie, możliwość ustalenia jednego terminu dla rozliczenia całej otrzymanej dotacji i określenia sposobu rozliczenia.

Mając powyższe na uwadze stwierdzono jak w sentencji.

Pouczenie: Na niniejsze rozstrzygnięcie nadzorcze przysługuje prawo wniesienia skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu w terminie 30 dni od daty doręczenia, za pośrednictwem Kolegium Regionalnej Izby Obrachunkowej w Poznaniu.

Przewodnicząca Kolegium Regionalnej Izby Obrachunkowej w Poznaniu


Grażyna Wróblewska

POLECANE

reklama

Ostatnio na forum

RODO 2018

Eksperci portalu infor.pl

Kancelaria radcy prawnego Magdaleny Piotrowskiej-Gawron

Kancelaria radcy prawnego Magdaleny Piotrowskiej-Gawron z siedzibą w Krakowie świadczy kompleksowe usługi prawne na terenie całego kraju na rzecz wspólnot mieszkaniowych, zarządców nieruchomości, osób fizycznych i innych podmiotów.

Zostań ekspertem portalu Infor.pl »