Aleksandra Rybak
Dołącz do grona ekspertów
Prawniczka, absolwentka Wydziału Prawa i Administracji Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza w Poznaniu
Przez wiele lat związana z branżą energetyczną. Od kilku lat – dziennikarka prawna, specjalizująca się w prawie budowlanym, prawie pracy, ochronie zdrowia, ochronie środowiska oraz tematyce związanej z edukacją i pomocą społeczną. Współautorka poselskiego projektu ustawy dotyczącego wydłużenia urlopu macierzyńskiego dla matek wcześniaków, który został wniesiony do Sejmu X kadencji
W komunikacie z dnia 17 sierpnia 2026 r. ZUS poinformował o dodatkowym rocznym świadczeniu pieniężnym, które zostanie wypłacone w dniu 1 października 2026 r. Osobami uprawnionymi do tego świadczenia są osoby pobierające świadczenie przedemerytalne (a zatem – m.in. osoby znajdujące się w wieku przedemerytalnym, chociaż należy podkreślić, że wiek ubiegającego się o świadczenie/beneficjenta świadczenia nie jest jedynym warunkiem, od którego uzależnione jest prawo do ww. świadczenia). Do kogo zatem trafią dodatkowe pieniądze w październiku 2026 r.?
Zgodnie z obecnie obowiązującymi przepisami ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych – kwota graniczna pomiędzy pierwszym i drugim przedziałem skali podatkowej wynosi 120 000 zł. W dniu 21 sierpnia 2026 r., w wykazie prac legislacyjnych Rady Ministrów, został opublikowany projekt ustawy przygotowanej przez Ministerstwo Finansów, który podnosi pierwszy próg podatkowy do 130 000 zł, bo – jak argumentował minister finansów i gospodarki Andrzej Domański – „nie może być tak, że to klasa średnia musi nieść na swoich barkach całość ciężaru związanego chociażby z rosnącymi nakładami na bezpieczeństwo.” Propozycja ta nie spotkała się jednak z uznaniem przewodniczącego partii Rozwój Plus i byłego premiera Mateusza Morawieckiego, który ma inny plan na nową skalę podatkową.
REKLAMA
Od 1 kwietnia 2026 r. – w związku z zakończeniem okresu przejściowego przepisów rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 17 grudnia 2024 r. w sprawie zwolnień z obowiązku prowadzenia ewidencji sprzedaży przy zastosowaniu kas rejestrujących – usługa parkingu samochodów i innych pojazdów (na rzecz osób fizycznych nieprowadzących działalności gospodarczej) – co do zasady – nie może być już świadczona bez prowadzenia ewidencji przy zastosowaniu kasy fiskalnej (i w związku z tym – bez wydawania paragonów). Od obowiązku tego Ministerstwo Finansów przewidziało jednak pewne wyjątki, czego potwierdzeniem jest interpretacja Szefa KAS z dnia 8 lipca 2026 r., którą ww. organ dokonał zmiany wcześniejszego stanowiska Dyrektora KIS w tym przedmiocie i uznał, że w określonym modelu gospodarczym nie ma podstaw do automatycznego traktowania najmu miejsca postojowego jako usługi parkingowej objętej obowiązkowym ewidencjonowaniem na kasie fiskalnej.
Azbest jest substancją o udowodnionym działaniu rakotwórczym. Szczególne zagrożenie dla zdrowia powstaje wtedy, gdy zawierające go materiały są uszkadzane – łamane, kruszone lub cięte – albo ulegają korozji. Osoby, które były narażone na szkodliwe działanie azbestu w związku z wykonywaną pracą, mogą – po spełnieniu warunków określonych w przepisach – ubiegać się w ZUS o świadczenie w wysokości niemal 2000 zł miesięcznie.
REKLAMA
Bardzo częstym zjawiskiem jest obciążanie rodziców, przez szkoły, kosztami przygotowania posiłków w stołówce szkolnej, dla dzieci uczęszczających do szkół podstawowych (a w przypadku, gdy szkoła korzysta z usług firmy cateringowej – również kosztami ich dowozu). Jest to praktyka, która nie w każdym przypadku jest jednak zgodna z przepisami ustawy – Prawo oświatowe, a dodatkowo orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego (w związku z najnowszym wyrokiem z dnia 6 marca 2026 r. jest w tej kwestii nie do końca jednolite). Jak zatem jest z tymi obiadami w szkołach (i przedszkolach), kto i w jakim zakresie ponosi ich koszt oraz którym uczniom przysługuje całkowite zwolnienie z opłat za posiłki w roku szkolnym 2026/2027?
Podczas konferencji prasowej premiera Donalda Tuska i ministra finansów i gospodarki Andrzeja Domańskiego, która odbyła się w dniu 19 sierpnia 2026 r. – został przedstawiony rządowy plan na zmianę skali podatkowej w podatku dochodowym od osób fizycznych (PIT). Z nowych przepisów ma skorzystać około 3,5 mln podatników.
W dniu 15 lipca 2026 r. GUS wydał komunikat w sprawie wskaźnika cen towarów i usług konsumpcyjnych w pierwszym półroczu 2026 r. w stosunku do pierwszego półrocza 2025 r. Choć, biorąc pod uwagę literalne brzmienie projektowanego art. 89a ust. 1 i 5 ustawy FUS, który przewiduje dodatkową waloryzację świadczeń emerytalno-rentowych – nie jest to wskaźnik za pierwsze półrocze roku 2026, w stosunku do drugiego półrocza roku 2025 i nie dotyczy on stricte wzrostu cen dla gospodarstw domowych emerytów i rencistów – z dużym prawdopodobieństwem, na jego podstawie, już dzisiaj, możemy udzielić odpowiedzi na pytanie – czy we wrześniu 2026 r. będzie miała miejsce druga waloryzacja emerytur i rent (a zatem – czy seniorzy mogą liczyć na kolejną podwyżkę świadczeń?).
Aktualnie, z bezpłatnych lekcji nauki jazdy – w formie zajęć szkolnych, a nie kursu w Ośrodku Szkolenia Kierowców (OSK) – mogą skorzystać uczniowie przygotowujący się do niektórych zawodów z branży motoryzacyjnej, ogrodniczej, rolno-hodowlanej i transportu drogowego. Nie każdy uczeń szkoły ponadpodstawowej może zatem liczyć na „luksus” w postaci darmowego kursu na prawo jazdy. Zmiany w tym zakresie – w postaci nowego programu, nad którego założeniami pracuje obecnie działająca przy Prezydencie Rada ds. Młodzieży – Karol Nawrocki zapowiedział podczas briefingu prasowego w Juracie, który miał miejsce w dniu 29 sierpnia br.
W dniu 1 września 2026 r. wchodzą w życie przepisy prawa oświatowego, które wprowadzają nowe zasady korzystania z telefonów komórkowych i pokrewnych urządzeń w szkołach i przedszkolach. Okazuje się jednak, że „szkoła bez smartfonów” to wcale nie szkoła, do której uczniowie nie mogą wnosić telefonów komórkowych (i innych urządzeń umożliwiających komunikację na odległość lub rejestrowanie obrazu lub dźwięku) – tego bowiem, zgodnie z nowymi przepisami, szkoły zakazać, w swoich statutach, nie mogą.
Od 1 września 2026 r. obowiązują nowe zasady żywienia dzieci i młodzieży w szkołach i przedszkolach – wynikające z rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 16 lutego 2026 r. w sprawie grup środków spożywczych przeznaczonych do sprzedaży dzieciom i młodzieży w jednostkach systemu oświaty oraz wymagań, jakie muszą spełniać środki spożywcze stosowane w ramach żywienia zbiorowego dzieci i młodzieży w tych jednostkach. Przepisy te wprowadzają możliwość całkowitego zastąpienia przez placówkę dotychczasowych dwóch porcji mleka (lub produktów mlecznych), które obligatoryjnie musiały zostać codziennie podane dziecku – napojami roślinnymi (czyli tzw. mlekiem roślinnym) lub roślinnymi alternatywami produktów mlecznych.
Osoby mieszkające lub pracujące w Niemczech, nawet jeżeli mieszkają na stałe w Polsce – jeżeli spełniają określone warunki – mogą pobierać w Niemczech zasiłek rodzinny na dzieci (tzw. Kindergeld). Świadczenie to, przysługuje niezależnie od dochodu i można je uzyskać (choć wówczas w niepełnej wysokości) również w przypadku pobierania w Polsce jego odpowiednika, tj. 800 plus. Od 1 stycznia 2027 r. mają zostać wprowadzone zmiany (uproszczenia) w sposobie przyznawania świadczenia, a do 2028 r. planowana jest stopniowa podwyżka kwoty zasiłku.
Osiągnięcie 60 roku życia w przypadku kobiet i 65 roku życia w przypadku mężczyzn uprawnia do przejścia na emeryturę w tzw. powszechnym wieku emerytalnym. Z przejściem na emeryturę wiąże się natomiast prawo do dodatkowego świadczenia pieniężnego od pracodawcy (tzw. odprawy emerytalnej) – w wysokości stanowiącej równowartość jednomiesięcznego wynagrodzenia (czyli – w przypadku pracownika zatrudnionego w pełnym wymiarze czasu pracy, z zastrzeżeniem pewnych wyjątków, wynikających z tego, że wysokość odprawy ustalana jest z uwzględnieniem zasad obowiązujących przy wyliczaniu ekwiwalentu pieniężnego za urlop wypoczynkowy* – aktualnie co najmniej 4806 zł brutto) – którego wypłaty pracodawca nie może uzależniać od decyzji ZUS.
Od września 2026 r. (czyli po raz pierwszy – w odniesieniu do roku szkolnego 2026/2027) – ustawą z dnia 13 marca 2026 r. o zmianie ustawy – Prawo oświatowe oraz niektórych innych ustaw – Ministerstwo Edukacji Narodowej (MEN) wprowadziło kolejne zmiany w zasadach odrabiania prac domowych przez uczniów. Tym razem chodzi o odrabianie lekcji podczas pobytu w świetlicy szkolnej.
Przy podziale majątku, liczą się „nie tylko osiągnięcia czysto ekonomiczne”, ale również wkład włożony w wychowanie dzieci i prowadzenie wspólnego gospodarstwa domowego („osobiste zaangażowanie w organizowanie życia domowego”) – uznał w dniu 14 lipca 2026 r. Sąd Najwyższy. SN stanął w obronie kobiety, której mąż chciał pozbawić niemal całego dobytku, domagając się przyznania mu 90% majątku wspólnego, z tego powodu, że osiągał on wyższe zarobki.
W kontekście wysokości ogrodzenia nieruchomości – właściciele działek zazwyczaj skupiają się przede wszystkim na wynikających z ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane – 2,2 m, od których uzależnione jest to, czy przed rozpoczęciem robót budowlanych, jakimi jest budowa płotu – konieczne jest dokonanie zgłoszenia do właściwego organu administracji architektoniczno-budowlanej. Nie wszyscy są jednak świadomi, że dla nieruchomości, które objęte są postanowieniami aktu prawa miejscowego, jakim jest miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego (MPZP) – wymogi w zakresie wysokości ogrodzeń (i nie tylko) mogą być dużo bardziej restrykcyjne. Wykonanie płotu niezgodnego z przepisami prawa miejscowego, to natomiast surowe konsekwencje dla właściciela nieruchomości – w tym zagrożenie nakazem rozbiórki ogrodzenia i ukaraniem grzywną.
W dniu 31 sierpnia 2026 r. mija termin na uchwalenie przez wszystkie gminy w Polsce nowego dokumentu planistycznego – tzw. planu ogólnego gminy, który zastąpi dotychczasowe studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy. W związku z ww. reformą planowania przestrzennego – już niebawem, bo od 1 września 2026 r. – miejscowe plany zagospodarowania przestrzennego oraz decyzje o warunkach zabudowy będą musiały być zgodne z uchwalanymi przez gminy planami ogólnymi, a tym samym – gminy będą mogły uniemożliwić właścicielowi nieruchomości np. budowę domu na działce, która w ww. planie ogólnym zostanie zlokalizowana w strefie objętej zakazem zabudowy. Właściciele nieruchomości mają teraz ostatnią szansę, na wystąpienie do gminy w sprawie swoich nieruchomości.
Czternasta emerytura w 2026 r. – zapadła decyzja rządu w sprawie terminu wypłaty świadczenia
28.08.2026
W dniu 5 sierpnia 2026 r., do rozpatrzenia przez Radę Ministrów, został skierowany projekt rozporządzenia, z którego wynika, w jakim terminie – w 2026 roku – ma zostać wypłacone dodatkowe roczne świadczenie pieniężne, potocznie określane czternastą emeryturą lub po prostu czternastką.
Każdy właściciel nieruchomości (ale nie tylko, bo obowiązek ten obejmuje również współwłaścicieli, użytkowników wieczystych i inne podmioty władające nieruchomością), która jest zamieszkała i na której powstają odpady komunalne (potocznie – śmieci), ma obowiązek złożenia do gminy deklaracji o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi i do uiszczania tej opłaty. Nie każdy jednak jest świadomy, że na podstawie jednego oświadczenia, złożonego w ramach ww. deklaracji – każdy właściciel domu jednorodzinnego może skorzystać z ulgi w opłacie za odpady.
W dniu 19 sierpnia 2026 r. Prezydent Karol Nawrocki zawetował ustawę z dnia 31 lipca 2026 r. o zmianie ustawy o publicznym transporcie zbiorowym oraz niektórych innych ustaw, która – jak podkreśla Minister Infrastruktury – „miała likwidować białe plamy komunikacyjne w Polsce”, rozwiązując problem wykluczenia transportowego m.in. seniorów z obszarów wiejskich. „Prezydent Nawrocki zablokował 10 milionom Polaków, którzy mieszkają na wsiach i w małych miasteczkach, możliwość dojazdu do pracy, do lekarza czy do szkoły” – zarzuca Dariusz Klimczak, a Karol Nawrocki odpowiada – „Nie podpiszę ustawy, która zamiast poprawiać lokalny transport, może doprowadzić do likwidacji kolejnych połączeń”.
Zgodnie z interpretacją Głównego Urzędu Nadzoru Budowlanego (GUNB) z dnia 10 lutego 2026 r. – kompostownik ogrodowy, służący do okresowego gromadzenia odpadków roślinnych, należy uznać za obiekt małej architektury, który – w myśl art. 3 pkt 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane – stanowi obiekt budowlany. Czy w związku z powyższym – posadowienie na swojej nieruchomości kompostownika, wymaga uzyskania pozwolenia na budowę lub dokonania zgłoszenia do właściwego organu administracji architektoniczno-budowlanej?