Aleksandra Rybak
Dołącz do grona ekspertów
Prawniczka, absolwentka Wydziału Prawa i Administracji Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza w Poznaniu, przez wiele lat związana z branżą energetyczną. Od kilku lat – dziennikarka prawna, specjalizująca się w prawie pracy, ochronie zdrowia, ochronie środowiska oraz tematyce związanej z edukacją i pomocą społeczną. Prywatnie mama małej Lilki, miłośniczka długich leśnych i górskich wędrówek, wszelkiej maści rękodzieła i mruczących, czworonożnych przyjaciół.
W aktualnym stanie prawnym – pracownikom zatrudnionym w ramach stosunku pracy, dla których sobota i niedziela są dniami wolnymi od pracy (tj. pracującym od poniedziałku do piątku) – przysługuje dodatkowy dzień wolny od pracy wyłącznie za święto przypadające w sobotę, ale już nie w niedzielę. Celem zrównania zasad przyznawania dnia wolnego za święto przypadające w weekend (bez rozróżniania na sobotę i niedzielę) – do Senatu została wniesiona petycja zbiorowa w sprawie zmiany – w tym zakresie – przepisów kodeksu pracy, bo – „w czym niedziela jest gorsza od soboty?”. Uwzględnienie powyższego postulatu, w 2026 r., oznaczałoby aż 4 dodatkowe dni wolne od pracy.
Zakup nowego telewizora – co do zasady – wiąże się z obowiązkiem jego rejestracji w terminie 14 dni i uiszczania opłat abonamentowych RTV. Niedopełnienie obowiązku rejestracji (nawet, jeżeli gospodarstwo domowe, w którym znajduje się telewizor, uiszcza opłatę abonamentową RTV) – może słono kosztować. Istnieje jednak pewien „kruczek” prawny, dzięki któremu można „wybronić się” na wypadek kontroli.
REKLAMA
W dniu 20 stycznia 2026 r. w wykazie prac legislacyjnych i programowych Rady Ministrów ukazały się założenia projektu ustawy o umorzeniu należności dochodzonych przez ZUS od płatników składek i ubezpieczonych. 328,3 mln zł należności, która nie są nieściągalne, ale ich dochodzenie jest nieefektywne – zostanie umorzonych z mocy prawa.
Nie wszystkie osoby, które ubiegają się o orzeczenie o niepełnosprawności (lub odpowiednio – o stopniu niepełnosprawności) są świadome, że w ubiegłym roku, ówczesny Pełnomocnik Rządu ds. Osób Niepełnosprawnych wydał wytyczne dla zespołów ds. orzekania o niepełnosprawności, które zobowiązują je do wydawania orzeczeń o stopniu niepełnosprawności na stałe (a w przypadku dzieci – orzeczeń o niepełnosprawności do ukończenia przez nie 16 roku życia), w przypadku, gdy zdiagnozowano u nich jedną ze 208 chorób znajdujących się na liście lub są dotknięte Zespołem Downa. Rozwiązany został również problem wskazań z pkt 7 i 8 orzeczeń i związanego z nimi prawa do określonych świadczeń, ulg i uprawnień. Jak ww. wytyczne mają się do obowiązującego rozporządzenia w sprawie orzekania o niepełnosprawności i stopniu niepełnosprawności?
REKLAMA
Ze względu na trudną sytuację pogodową, która ma obecnie miejsce w wielu częściach kraju (co przekłada się również na trudne warunki komunikacyjne) – w ubiegłym tygodniu, ok. 600 szkół w kilku województwach w kraju, zdecydowało się na odwołanie z tego powodu zajęć lekcyjnych. Prognozy na rozpoczynający się tydzień, nie są jednak bardziej optymistyczne, a w niektórych powiatach ogłoszono zawieszenie zajęć od 2 lutego 2026 r. W jakich okolicznościach – zgodnie z aktualnie obowiązującymi przepisami – szkoła może zostać zamknięta z powodu niskich temperatur lub intensywnych opadów śniegu?
W wywiadzie udzielonym Polskiej Agencji Prasowej – Główny Inspektor Sanitarny (GIS) Paweł Grzesiowski, poinformował o zmianach, jakie mają zostać wprowadzone w systemie nadzoru nad obowiązkowymi szczepieniami ochronnymi dzieci. Mandat karny, zamiast archaicznej grzywny administracyjnej oraz cyfryzacja kart obowiązkowych szczepień, mają zmniejszyć liczbę uchyleń od obowiązkowych szczepień ochronnych dzieci, których dopuszczają się rodzice.
Jedna z inicjatyw ustawodawczych Prezydenta Karola Nawrockiego ma doprowadzić do tego, że „w portfelu przeciętnej polskiej rodziny może zostać średnio 1 000 zł miesięcznie” więcej. Mowa o projekcie ustawy o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych oraz niektórych innych ustaw, który w poniedziałek 11 sierpnia 2025 r. został wniesiony do Sejmu. W ostatnim czasie, wprowadzeniu ww. wsparcia polskich rodzin, sprzeciwiły się samorządy.
Kindergeld to niemiecki odpowiednik naszego „800 plus”. Jest wypłacanym co miesiąc świadczeniem na dziecko, które przysługuje nie tylko Niemcom, ale również obcokrajowcom, którzy pracują lub mieszkają na terytorium Niemiec. Od 1 stycznia 2026 r. kwota świadczenia uległa podwyższeniu.
25 stycznia 2026 r. odbył się 34. Finał WOŚP (Wielkiej Orkiestry Świątecznej Pomocy). Wspierając Fundację WOŚP – można nie tylko wesprzeć diagnostykę i walkę z chorobami przewodu pokarmowego u dzieci, ale również skorzystać z ulgi podatkowej w postaci odliczenia przekazanej darowizny od podstawy opodatkowania. Wszystko zależy jednak od formy, w jakiej doszło do przekazania pieniędzy.
Osoby zatrudnione w ramach stosunku pracy, które pracują od poniedziałku do piątku – w 2026 r. mogą mieć aż 42 dni wolne od pracy (wliczając do powyższej puli soboty i niedziele, które przypadają w „długie weekendy” oraz dłuższe „zbitki” dni wolnych), wykorzystując zaledwie 12 dni urlopu wypoczynkowego. Wszystko za sprawę korzystnego „układu” dni ustawowo wolnych od pracy w kalendarzu na 2026 r. W jakie dni najlepiej wziąć urlop w 2026 r.?
W dniu 14 stycznia 2026 r. w wykazie prac legislacyjnych Rady Ministrów, ukazał się projekt ustawy o zmianie ustawy o podatku od spadków i darowizn, który wprowadza zwolnienie z podatku od spadków i darowizn do 31 grudnia 2026 r., dla osób zamieszkałych na terenie gmin i miejscowości, które zostały dotknięte skutkami powodzi we wrześniu 2024 r. Rozwiązanie to postulowane było przez wójtów, burmistrzów i prezydentów miast z regionu objętego skutkami powodzi, jak również przez organizacje pozarządowe.
W dniu 4 grudnia 2025 r. projekt ustawy o zmianie ustawy o Państwowej Inspekcji Pracy oraz niektórych innych ustaw, który zakładał wyposażenie okręgowych inspektorów pracy w kompetencje do wydawania decyzji administracyjnych o przekształceniu nieprawidłowo zawartych umów cywilnoprawnych (czyli umów zlecenia i umów o dzieło) oraz B2B w umowy o pracę – został przyjęty przez Stały Komitet Rady Ministrów. W związku z licznymi kontrowersjami na jego temat – ostatecznie, nie spotkał się on jednak z uznaniem Premiera Donalda Tuska.
Świadczenie, którego celem jest udzielenie osobie niepełnosprawnej, mającej potrzebę wsparcia, pomocy służącej częściowemu pokryciu wydatków związanych z zaspokojeniem szczególnych potrzeb życiowych tej osoby – w przypadku jej śmierci, (za miesiąc w którym nastąpił zgon) przysługuje również jej bliskim. Konieczne jest jednak spełnienie określonego przez ustawodawcę warunku, co w praktyce – z powodu niewydolności systemu, nierzadko okazuje się niemożliwe. Interweniuje RPO.
W piątek 23 stycznia 2026 r., na konta osób uprawnionych do emerytury lub renty, które ukończyły 75 rok życia, trafi specjalny dodatek od ZUS. Dodatek pielęgnacyjny w kwocie 348,22 zł miesięcznie – bo o nim mowa – wypłacany jest razem ze świadczeniem emerytalno-rentowym, którego standardowy termin wypłaty przypadający na 25 stycznia – w tym miesiącu, wypadnie wcześniej.
Choć, być może, nie wszyscy mają tego świadomość – rodzice mają prawo do uzyskania zwolnienia od pracy z zachowaniem prawa do wynagrodzenia lub za czas którego przysługiwać im będzie prawo do zasiłku opiekuńczego, w celu sprawowania opieki nie tylko nad chorym, ale również nad zdrowym dzieckiem. I co więcej – pracodawca nie może im odmówić udzielenia tych dni wolnych od pracy. Ile dni zwolnienia od pracy, w jakich okolicznościach, w jaki sposób i na jakich warunkach, mogą uzyskać rodzice, w celu osobistego sprawowania opieki nad zdrowym dzieckiem?
W związku z dużą dysproporcją w zakresie wysokości kwoty wolnej od potrąceń pomiędzy świadczeniami emerytalno-rentowymi, a wynagrodzeniem za pracę – do Sejmu trafił postulat zmiany przepisów w taki sposób, aby dla każdego obywatela, kwota wolna od zajęcia komorniczego wynosiła tyle samo. Sejmowe BEOS uznało, że konsekwencją wprowadzenia powyższej zmiany byłoby to, że – „przeważająca większość emerytów i rencistów ze względu na wysokość pobieranych przez nich świadczeń nie podlegałaby egzekucji należności, do których uiszczenia są zobowiązani”, jednak pomimo tego – posłowie zdecydowali się skierować sprawę do MRPiPS.
W dniu 5 czerwca 2025 r., w wykazie prac legislacyjnych Rady Ministrów został opublikowany projekt specustawy przeliczeniowej, który stanowić ma rozwiązanie, jakie MRPiPS proponuje dla poszkodowanych emerytów objętych zakresem podmiotowym wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 4 czerwca 2024 r. Okazuje się jednak, że projekt nie obejmuje wszystkich emerytów, których dotyczył ww. wyrok, ani wyrównania za lata wypłaty przez ZUS zaniżonych świadczeń.
Chociaż poddawanie dziecka obowiązkowym szczepieniom ochronnych – co do zasady – nie może nastąpić pod przymusem bezpośrednim, nie oznacza to jednak, że rodzicom, którzy nie wywiązują się z powyższego obowiązku (wobec dziecka, u którego nie występują przeciwwskazania do wykonania szczepienia) – nie grożą żadne konsekwencje. Mogą oni bowiem zostać ukarani grzywnami w łącznej wysokości sięgającej przeszło 50 tys. zł, ograniczeniem władzy rodzicielskiej, a w jednym z miast w Polsce – niezaszczepione dzieci nie będą również przyjmowane do publicznych żłobków.
W dniu 30 grudnia 2025 r. Rada Ministrów przyjęła projekt ustawy o zmianie ustawy o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa, który istotnie upraszcza zasady ubiegania się o zasiłek opiekuńczy. Na zmianie skorzystać ma ok. 16,2 mln ubezpieczonych w ZUS i ponad 2,3 mln płatników składek (czyli pracodawców).
W związku występującymi w ostatnich dniach intensywnymi opadami śniegu w wielu częściach kraju – RCB wydało komunikat, w którym przypomina o ważnym obowiązku wszystkich właścicieli domów (jak również budynków niemieszkalnych) oraz zarządców nieruchomości. Nie wszyscy o tym pamiętają, a niezastosowanie się do zaleceń stwarza poważne zagrożenie dla osób znajdujących się wewnątrz budynku, jak i jego otoczeniu oraz może skutkować odpowiedzialnością karną.