Tematy - Kodeks pracy, Prawa pracodawcy - INFOR.PL

Zgoda pracownika poszerza przedmiotowy zakres możliwości dokonywania przez pracodawcę potrąceń należności z tytułu wynagrodzenia pracowniczego.

Od 16 lipca br. obowiązują nowe regulacje Kodeksu pracy dotyczące podnoszenia kwalifikacji pracowników oraz urlopów szkoleniowych. Jak większość nowych przepisów - i te budzą sporo wątpliwości w praktyce.

Większość pracowników korzysta z służbowej poczty elektronicznej codziennie. W związku z tym pojawia się pytanie, czy pracodawca może czytać e-maile swoich podwładnych.

Pracownik w okresie urlopu wypoczynkowego nie pozostaje w dyspozycji pracodawcy i może swobodnie korzystać z przysługującego mu czasu wolnego. Jednak nawet wówczas pracodawcy przysługują wobec niego pewne uprawnienia. Są one ściśle określone przepisami prawa.

Jestem pracodawcą zatrudniającym pracowników ochrony. Ich rozkład czasu pracy przewiduje pracę przez 12 godzin dziennie, a w niektóre dni 8 godzin dziennie. W tym zdarza się również, iż w dni powszechnie wolne od pracy, jak niedziela lub święta, pracownicy ci również pracują. Jak powinien być im udzielany urlop?

Artykuł 141 kodeksu pracy umożliwia pracodawcy wprowadzenie przerwy na spożycie posiłku lub załatwienie spraw osobistych. Maksymalna jej długość to 60 minut.

Celem skutecznego nałożenia kary porządkowej oprócz wysłuchania pracownika niezbędne jest jeszcze zawiadomienie pracownika. Zgodnie z art. 110 Kodeksu pracy o zastosowanej karze pracodawca zawiadamia pracownika na piśmie.

Nawiązanie stosunku pracy rodzi po stronie pracownika obowiązek wykonywania pracy określonego rodzaju na rzecz pracodawcy i pod jego kierownictwem w miejscu i czasie wyznaczonym przez pracodawcę. Czy istnieje zatem sytuacja kiedy pracownik może zostać zwolniony z tego obowiązku?

Zwolnienie z pracy oraz urlop szkoleniowy przysługuje obecnie tylko pracownikom, którzy podnoszą kwalifikacje z inicjatywy lub za zgodą pracodawcy. Nowe zasady dotyczące m.in. podnoszenia kwalifikacji i prawa do urlopów szkoleniowych wprowadziła nowelizacja kodeksu pracy.

W przypadku zmiany wymiaru czasu pracy pracownika samorządowego, nagrodę jubileuszową należy ustalić od wynagrodzenia przysługującego pracownikowi w dniu nabycia prawa do nagrody.

Nie zawsze usprawiedliwiona nieobecność w pracy oznacza trwałą ochronę przed zwolnieniem. Przepisy dają pracodawcy możliwość rozstania się z pracownikiem który długo przebywa na zwolnieniu lekarskim. Pracownik korzysta bowiem w takiej sytuacji tylko z czasowej ochrony przed zwolnieniem.

Przyczynami usprawiedliwiającymi nieobecność pracownika w pracy są zdarzenia i okoliczności określone przepisami prawa pracy, które uniemożliwiają stawienie się pracownika do pracy i jej świadczenie, a także inne przypadki niemożności wykonywania pracy wskazane przez pracownika i uznane przez pracodawcę za usprawiedliwiające nieobecność w pracy.

W prawie pracy dopuszczalne jest zawarcie przedwstępnej umowy o pracę na zasadach określonych w Kodeksie cywilnym.

Kodeks pracy daje pracodawcy i pracownikowi dużą swobodę w kształtowaniu stosunku pracy. Są jednak pewne obowiązkowe postanowienia umowy, których brak powoduje określone negatywne konsekwencje.

Wymiar urlopu macierzyńskiego ulega skróceniu także wówczas, gdy kobieta rezygnuje z wychowywania dziecka i oddaje je innej osobie w celu przysposobienia lub do domu małego dziecka.

Pomieszczenia jakie powinien zapewnić pracodawca w zakładzie pracy w dużej mierze zależą od charakteru wykonywanej pracy oraz od potrzeb zatrudnionych tam pracowników. Jeżeli pracownicy wykonują pracę na otwartej przestrzeni lub w nieogrzewanym pomieszczeniu ustawodawca wprowadził obowiązek zapewnienia przez pracodawcę pomieszczenia do ogrzania się pracowników.

Od ponad roku sprawy pracownicze pracowników samorządowych regulowane są przez nową ustawę. Przez ten czas powstało wiele niejasności i trudnych do wyjaśnienia wątpliwości. Jedną z nich jest kwestia zaskarżenia oceny pracowniczej do sądu.

Czy – w związku z brzmieniem art. 80 ust. 1 ustawy o Policji – do stażu pracy pracownika służby cywilnej, uprawniającego do wysługi lat i nagrody jubileuszowej, należy wliczać wcześniejsze okresy pracy w Policji, jeśli między okresem pracy w Policji a obecnym okresem zatrudnienia wystąpiła przerwa dłuższa niż rok?

Nie zawsze w przypadku sprawowania opieki nad dzieckiem czy członkiem rodziny należy się zasiłek z tego tytułu. Sprawdź, jakie warunki powinny być spełnione, aby pracodawca mógł wypłacić zasiłek opiekuńczy.

W czasie urlopu bezpłatnego trwa nadal stosunek pracy, zaś pracownik korzysta ze szczególnej ochrony - pracodawca nie może dokonać wypowiedzenia umowy o pracę ani też wypowiedzenia zmieniającego.

W przypadku udzielania przez pracodawcę urlopu bezpłatnego na okres dłuższy niż 3 miesiące, strony mogą przewidzieć możliwość odwołania pracownika z tego urlopu z ważnych przyczyn.

Dyżur to pozostawanie pracownika w dyspozycji pracodawcy poza normalnymi godzinami pracy, w wyznaczonym miejscu i czasie, w stałej gotowości do świadczenia pracy. Wynagrodzenie za dyżur zależy od tego, czy w tym czasie pracownik rzeczywiście wykonywał pracę.

Przestępstwo popełnione przez pracownika może stanowić samodzielną podstawę rozwiązania z nim umowy o pracę w trybie natychmiastowym. Jest to jeden z przypadków opisanych w art. 52 § 1 kodeksu pracy, gdy pracodawca może rozwiązać umowę o pracę bez wypowiedzenia z winy pracownika.

Jeżeli zgodnie z art. 52 § 1 kodeksu pracy wystąpiła okoliczność uzasadniająca zwolnienie dyscyplinarne pracownika, wówczas pracodawca powinien złożyć pracownikowi na piśmie oświadczenie o rozwiązaniu umowy bez wypowiedzenia.

Ustawa z dnia 13 czerwca 2003 roku o cudzoziemcach określa sytuacje, kiedy służby graniczne będą zmuszone odmówić cudzoziemcowi wjazdu do Polski.

Wypowiedzenie umowy o pracę jest złożone z chwilą, gdy doszło do drugiej strony w taki sposób, że mogła się zapoznać z jego treścią (wyrok SN z 06.11 1980 r., I PRN 109/80, OSNCP 1981/6/107)

Wojewoda może odmówić wydania zezwolenia na pracę, jeżeli stwierdzi określone prawem braki formalne, których zaistnienie czyni wydanie zezwolenia niemożliwym lub sprzecznym z prawem.

Co do zasady, powołanie na określone stanowisko jest czynnością władczą i z reguły z nikim nie konsultowaną. Kodeks pracy daje jednak możliwość przeprowadzenia konkursu przez powołaniem.

Stosunek pracy najczęściej nawiązuje się poprzez podpisanie umowy o pracę między pracodawcą a pracownikiem. Możliwe są jednak także inne podstawy jego powstania.

Umowa o zakazie konkurencji jest zawierana pomiędzy pracodawcą i pracownikiem, która ma na celu uniemożliwienie pracownikowi pracy w firmie konkurencyjnej, często w zamian za pewne wynagrodzenie, szczególnie jeżeli dotyczy także okresu po rozwiązaniu stosunku pracy.

Umowa o pracę jest podstawowym dokumentem, który podpisują pracownik i pracodawca w celu nawiązania stosunku pracy. Warto jednak wiedzieć, że w praktyce dopuszcza się także inny sposób zawarcia umowy.

Często spotykamy się z sytuacją, kiedy pracodawca żąda od osoby przyjmowanej do pracy zaświadczenia o niekaralności. Czy takie działanie jest zgodne z prawem?

Większość umów o pracę może zostać rozwiązana z zachowaniem określonego w przepisach prawa okresu wypowiedzenia. Umowa o pracę może także zostać rozwiązana.

Kwestionariusz osobowy to formularz, którego wypełnienia może żądać pracodawca od osoby starającej się o pracę, lub od pracownika.

Pracodawca musi mieć możliwość identyfikacji osób starających się o zatrudnienie, często przyszłych pracowników. Dlatego ma prawo żądać od takich osób pewnych dokumentów.

Upływ trzymiesięcznego okresu nieobecności pracownika w pracy z powodu tymczasowego aresztowania skutkuje wygaśnięciem nie tylko stosunku pracy zawartego na podstawie umowy, ale także powołania.

Z dniem śmierci pracownika stosunek pracy - niezależnie od podstawy jego nawiązania - wygasa. Jest to konsekwencją obowiązku osobistego świadczenia pracy przez pracownika. Stosunek pracy wygasa z końcem dnia, w którym pracownik zmarł, nie zaś z chwilą - momentem jego śmierci.

Przepisy rozdziału IIa Kodeksu pracy weszły w życie z dniem 1 maja 2004 r., z dniem przystąpienia Polski do Unii Europejskiej. Ich celem jest zapewnienie pracownikom kierowanym do pracy na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej warunków zatrudnienia nie mniej korzystnych niż te, które gwarantują przepisy kodeksu pracy oraz inne akty prawne z zakresu prawa pracy.

Za nieprzestrzeganie przez pracownika ustalonej organizacji i porządku w procesie pracy, przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy, przepisów przeciwpożarowych, a także przyjętego sposobu potwierdzania przybycia i obecności w pracy oraz usprawiedliwiania nieobecności w pracy, pracodawca może stosować kary porządkowe.

Pracodawca jest zobowiązany do prowadzenia pewnej dokumentacji pracowniczej i jej przechowywania. W takiej dokumentacji muszą znaleźć się wszystkie dokumenty stanowiące historię zatrudnienia danego pracownika w firmie, w szczególności te wymagane prawem.

Prawo autorskie zajmuje się zagadnieniami związanymi z utworami - czyli każdym przejawem działalności twórczej o indywidualnym charakterze, niezależnie od jego wartości, przeznaczenia i sposobu wyrażenia, oraz ich ochroną, uprawnieniami przysługującymi twórcy oraz zasadami udzielania licencji. Utworem może być przede wszystkim fotografia, rzeźba, program komputerowy, ale także np. przedstawienia sceniczne, sceniczno-muzyczne, choreograficzne i pantomimiczne.

Zdarza się, że pracownik źle wykona zleconą przez siebie pracę, a konsekwencje tego musi ponieść pracodawca, jako odpowiedzialny przez kontrahentami. Czy pracodawca ma w takim wypadku możliwość wyegzekwowania od pracownika poniesionych strat?

Zakaz konkurencji to zobowiązanie się pracownika w drodze umowy z pracodawcą, że nie podejmie prowadzenia działalności konkurencyjnej wobec pracodawcy oraz nie podejmie zatrudnienia w ramach stosunku pracy lub innego stosunku prawnego u podmiotu prowadzącego działalność konkurencyjną wobec pracodawcy.

Pracownicza odpowiedzialność materialna ma na celu umożliwienie pracodawcy uzyskania od pracownika odszkodowania wówczas, gdy w sposób zawiniony naraził pracodawcę na szkodę. Kodeks pracy przewiduje odrębnie odpowiedzialność pracownika za szkodę wyrządzoną z winy umyślnej oraz szkodę wyrządzoną z winy nieumyślnej.

W jakiej formie należy prowadzić ewidencję czasu pracy? Czy trzeba ją drukować co miesiąc i kto powinien taką ewidencję podpisać? Czy jest obowiązek prowadzenia list obecności? Jeżeli go nie ma, to czy ewidencję czasu pracy powinien w jakiś sposób potwierdzić pracownik?

W zakładach pracy często można się spotykać ze sporami, które dotyczą różnych kwestii. Mogą to być problemy związane z warunkami pracy, płacy czy też świadczeniami socjalnymi. Ważne jest jednak, aby pracodawca mógł skutecznie uporać się z tymi kłopotami. Powinien więc znać skuteczne sposoby radzenia sobie z napotkanymi trudnościami. Bez wątpienia aby je poznać trzeba odkryć ich źródło.

Kodeks pracy - tekst jednolity ustawy. Wersja uwzględniająca zmiany od 7 kwietnia 2023 roku, dotyczące m.in. przepisów o pracy zdalnej.

Kodeks pracy, Prawa pracodawcy

Zgoda pracownika na dokonywanie potrąceń z wynagrodzenia

Nowe urlopy szkoleniowe – w pytaniach i odpowiedziach

Czy pracodawca może czytać e-maile pracowników

Kiedy można odwołać pracownika z urlopu wypoczynkowego?

Jak mam udzielić urlopu pracownikowi ochrony?

Czy można wprowadzić godzinną przerwę w pracy?

W jaki sposób zawiadomić pracownika o udzieleniu kary porządkowej?

Czy można zwolnić pracownika z obowiązku świadczenia pracy?

Podnoszenie kwalifikacji, urlopy szkoleniowe - nowe zasady

Nagroda jubileuszowa w przypadku zmiany etatu

Czy pracodawca może nas zwolnic kiedy przebywamy na zwolnieniu lekarskim?

Jak usprawiedliwiać nieobecności w pracy?

Na czym polega umowa przedwstępna?

Kiedy pracodawca nie określił rodzaju umowy

Rezygnacja matki z wychowywania dziecka (art. 182)

Pomieszczenia do ogrzewania się pracowników

Czy negatywną ocenę pracownika samorządowego można zaskarżyć do sądu

Ustalenie stażu w nowej pracy po zwolnieniu policjanta ze służby w policji

Kryteria przyznawania, wyłączenie prawa oraz wymiar zasiłku opiekuńczego

Kryteria przyznawania, wyłączenie prawa oraz wymiar zasiłku opiekuńczego

Czy urlop bezpłatny wlicza się do okresu zatrudnienia?

Odwołanie pracownika z urlopu bezpłatnego

Wynagrodzenie pracownika za dyżur

Obowiązek zgłoszenia działalności do Państwowej Inspekcji Pracy

Czy można zwolnić pracownika, który popełnił przestępstwo?

Co musi zrobić pracodawca aby zwolnić pracownika dyscyplinarnie?

Kiedy odmawia się cudzoziemcowi wjazdu na terytorium Polski?

Co zrobić kiedy pracownik odmawia przyjęcia wypowiedzenia?

Kiedy wojewoda odmówi wydania zezwolenia na pracę?

Czy powołanie może być poprzedzone konkursem? (art. 68(1))

Czym jest stosunek pracy na podstawie powołania? (art. 68)

Umowa o zakazie konkurencji również w aktach osobowych

Co może zastąpić umowę o pracę w dokumentacji pracowniczej?

Żądanie zaświadczenia o niekaralności

Oświadczenie o wypowiedzeniu lub rozwiązaniu umowy o pracę

Kiedy pracodawca może żądać złożenia kwestionariusza osobowego?

Jakich dokumentów może żądać pracodawca od osoby ubiegającej się o pracę?

Tymczasowe aresztowanie pracownika a stosunek pracy (art. 66)

Śmierć pracownika a stosunek pracy (art. 63 (1))

Skierowanie pracownika do pracy w Polsce (art. 67(1))

Dokumentacja pracownicza dotycząca wymierzenia kary porządkowej

O czym pracodawca musi powiadomić nowego pracownika na piśmie?

Prawo autorskie a prawo pracy

Wadliwe wykonanie produktu a obniżenie wynagrodzenia

Umowa o zakazie konkurencji

Na czym polega zakaz konkurencji?

Odpowiedzialność materialna pracowników

Jak prawidłowo prowadzić ewidencję czasu pracy

Sposoby rozwiązywania sporów zbiorowych pracy.

Kodeks pracy - tekst jednolity