Samorząd, Edukacja

Podczas konferencji „Samorząd w czasie wojny i kryzysu. Jak skorzystać z doświadczeń ukraińskich?” podkreślano rolę samorządów w przygotowaniach do funkcjonowania w warunkach wojny. Szef KPRM Jan Grabiec ostrzegł, że musimy być gotowi do tych najpoważniejszych wyzwań w ciągu kilku tygodni, najbliższych miesięcy.

Od 1 września 2026 roku we wszystkich placówkach oświatowych w Polsce (publicznych i niepublicznych) obowiązują nowe zasady organizacji żywienia zbiorowego oraz sprzedaży produktów spożywczych. Przepisy te zostały określone w rozporządzeniu Ministra Zdrowia z 16 lutego 2026 r. w sprawie grup środków spożywczych przeznaczonych do sprzedaży dzieciom i młodzieży w jednostkach systemu oświaty oraz wymagań, jakie muszą spełniać środki spożywcze stosowane w ramach żywienia zbiorowego dzieci i młodzieży w tych jednostkach, które weszło w życie z początkiem września br. Nowe przepisy promują model tzw. diety planetarnej. Ale model ten budzi poważne zastrzeżenia części ekspertów z zakresu nauk o żywności i żywieniu, w tym prof. dr hab. Grażyny Cichosz – ekspertka z zakresu bezpieczeństwa żywności i żywienia. Prof. Cichosz negatywnie ocenia wpływ wysokowęglowodanowej diety roślinnej na rozwijający się organizm dziecka.

Odbyła się piąta edycja Indeksu Zdrowych Miast, programu mającego na celu porównanie jakie warunki tworzy dla mieszkańców w Polsce 66 miast na prawach powiatu. Jedną z kategorii była edukacja. Które miasta zauważono?

Turyści zapłacą więcej za pobyt, a gminy zyskają większą swobodę w pobieraniu opłaty miejscowej. Sejm uchwalił przepisy, które od 2027 r. podniosą jej maksymalną stawkę do 5 zł za noc, ale to niejedyna zmiana. Zniknie także dotychczasowy wymóg dotyczący czystości powietrza, a przy naliczaniu opłaty nie będzie już znaczenia, czy ktoś przyjechał na wakacje, do pracy czy w celach zdrowotnych.

Wygląda jak nowoczesny tramwaj, ale zamiast po torach porusza się po zwykłej ulicy. Na warszawskie drogi wyjechał testowy elektryczny autobus hiszpańskiej marki Irizar. Nietypowy pojazd można spotkać na linii 106, a jego wyposażenie i deklarowany zasięg ponad 300 km pokazują, że to znacznie więcej niż tylko ciekawie wyglądający autobus.

Egzaminy klasyfikacyjne uczniów uczących się w ramach edukacji domowej pozostaną stacjonarne - wynika z odpowiedzi Ministerstwa Edukacji Narodowej na wystąpienie Rzecznika Praw Obywatelskich. RPO pytała m.in. o możliwość wykorzystania nowoczesnych technologii do przeprowadzania egzaminów zdalnie. Resort wyklucza takie rozwiązanie, wskazując na problemy z weryfikacją samodzielności ucznia i zapewnieniem równych warunków wszystkim zdającym.

Spada liczba ofert pracy w edukacji, ale rośnie konkurencja wśród nauczycieli na rynku korepetycji. Oznacza to, że nauczyciele szukają dodatkowego źródła dochodu. Jakie przedmioty są najbardziej popularne? Jak przyciągnąć uczniów ofertą?

Rachunek za co najmniej dwa noclegi na Podkarpaciu będzie można obniżyć o 300 zł w ramach programu Podkarpacki Czek Turystyczny. Pierwsza tura rozpocznie się w poniedziałek 14 września – poinformowała Podkarpacka Regionalna Organizacja Turystyczna.

Wielkości jednostki samorządu terytorialnego wpływa na sposób organizacji pracy w urzędzie. Z raportu Narodowego Instytutu Samorządu Terytorialnego wynika, iż wraz ze wzrostem liczby mieszkańców rośnie stopień specjalizacji pracowników. Z kolei mniejsze urzędy częściej opierają się na wielozadaniowości.

Od września 2026 r. monitorowanie jest pełnoprawną formą nadzoru pedagogicznego. Nowe przepisy mają pozwolić kuratoriom i dyrektorom nie tylko reagować na stwierdzone nieprawidłowości, ale przede wszystkim wcześniej dostrzegać problemy. Dyrektorzy mają czas na dostosowanie planów nadzoru pedagogicznego do końca września.

Jeszcze kilka lat temu naturalnym celem edukacji było przede wszystkim przekazanie wiedzy i przygotowanie ucznia do osiągania dobrych wyników na egzaminach. Dziś to już nie wystarcza. Świat pracy zmienia się szybciej niż systemy edukacyjne, a rozwój sztucznej inteligencji dodatkowo przyspiesza tę transformację. Wiedza i dobre wyniki w nauce nadal mają znaczenie. Coraz częściej jednak o powodzeniu młodych ludzi decydować będą również kompetencje, których nie da się łatwo zmierzyć wynikiem sprawdzianu: samodzielność, krytyczne myślenie, umiejętność oceny informacji, komunikacja, kreatywność czy gotowość do podejmowania decyzji. Jak przygotować młodych ludzi do rzeczywistości, której kształt dopiero się formuje? Raporty World Economic Forum i PwC pokazują, że odpowiedź może wymagać nie tyle rezygnacji z tradycyjnej wiedzy, ile zmiany sposobu, w jaki uczniowie się uczą i wykorzystują zdobyte informacje.

Wymagania stawiane kandydatom do pracy w sektorze budżetowym zostały określone w obowiązujących przepisach. Również z przepisów wynikają przedziały oferowanego im wynagrodzenia za pracę. Jakie stanowiska pracy są wolne i na jaką pensją mogą liczyć aplikujący na nie kandydacie?

Według danych Ministerstwa Cyfryzacji w 2025 roku w jednostkach samorządu terytorialnego odnotowano 3249 incydentów cyberbezpieczeństwa. Na utworzenie Lokalnych Centrów Cyberbezpieczeństwa przeznaczono blisko 270 mln zł. Samorządy będą mogły dzięki nim wspólnie budować kompetencje, inwestować w technologie i reagować na zagrożenia. Powodzenie projektu będzie zależało jednak nie tylko od technologii, ale również od właściwego ułożenia współpracy między JST i podziału odpowiedzialności.

Ministerstwo Edukacji Narodowej opublikowało kalendarz roku szkolnego 2026/2027. Podano w nim, ile dni wolnych będą mieć uczniowie. Rok szkolny 2026/2027 rozpoczyna się 1 września 2026, a kończy 25 czerwca 2027 r.

Dofinansowanie zadań samorządowych w ramach rezerwy subwencji na 2026 r. zostanie zwiększone o 171,8 mln zł i wyniesie w sumie 646,8 mln zł. Dodatkowe wsparcie otrzymają w sumie 63 jednostki samorządu terytorialnego - 47 powiatów, 15 miast na prawach powiatu i 1 województwo.

5 sierpnia weszła w życie nowelizacja ustawy o pomocy społecznej. Nowe przepisy porządkują i standaryzują świadczenie usług opiekuńczych w miejscu zamieszkania. Zostaną wzmocnione mechanizmy służące ocenie jakości usług przysługujących osobom wymagającym pomocy innych osób z powodu wieku, choroby lub z innych przyczyn.

Nauczyciele już teraz odchodzą z zawodu, jeśli mają taką możliwość - powiedział PAP prezes ZNP Sławomir Broniarz pytany o kryzys demograficzny. Dodał, że trzeba dyskutować m.in. o tym, co zrobić, aby przyszli nauczyciele mogli uczyć w jednej szkole, a nie w jednym powiecie.

Największą popularnością wśród kandydatów na Uniwersytecie Rzeszowskim cieszył się kierunek lekarski, a na Politechnice Rzeszowskiej - lotnictwo i kosmonautyka. Pierwsza tura rekrutacji na obu uczelniach dobiegła końca, ale nabór wciąż trwa na uczelniach niepublicznych.

Już od 1 stycznia 2027 roku dwanaście polskich wsi może uzyskać prawa miejskie. Rząd opublikował założenia projektu rozporządzenia, które przewidują również zmiany granic gmin i miast oraz zmianę nazwy jednej z gmin. Decyzje dotyczą miejscowości w aż dziewięciu województwach.

Choć trwa lato, nadszedł czas na to, by samorządy rozpoczęły prace nad uchwałami podatkowymi na 2027 rok. Wiemy już bowiem, jaki jest wskaźnik cen towarów i usług konsumpcyjnych w I półroczu 2026 r., a co za tym idzie, że maksymalne stawki podatków i opłat lokalnych na 2027 rok wzrosną w stosunku do tych, które obowiązują w 2026 roku.

Program „Pracownie Kompas Jutra” przewiduje wsparcie finansowe przeznaczone na wyposażenie lub doposażenie szkolnych pracowni przyrodniczych oraz pracowni praktyczno-technicznych. Kto może skorzystać z dofinansowania i ile ono wynosi? Jakie są terminy składania wniosków?

Od września w Krakowie mają zacząć obowiązywać nowe zasady nocnej sprzedaży alkoholu. Miasto planuje wydłużyć godziny obowiązywania nocnej prohibicji – zakaz sprzedaży alkoholu do spożycia poza lokalami gastronomicznymi będzie obowiązywał od godz. 22:00 do 6:00 zamiast obecnych 00:00–5:30. Jak podkreślają urzędnicy, zmiana ma pomóc ograniczyć nocne zakłócanie porządku i poprawić bezpieczeństwo mieszkańców.

Jak wynika z raportu „Polskie miasta wobec sztucznej inteligencji”, przygotowanego przez Fundację Miasto i Związek Miast Polskich, już co drugi urzędnik korzysta z narzędzi AI, takich jak ChatGPT, Copilot czy Claude. Jednocześnie 27,5 proc. badanych samorządów wdrożyło sztuczną inteligencję w sposób systemowy, a większość urzędów nadal nie posiada wewnętrznych zasad korzystania z tych rozwiązań.

Związki zawodowe zrzeszające nauczycieli dobrze oceniają decyzję prezydenta o zawetowaniu tzw. ustawy o prawach i obowiązkach ucznia. Wskazują, że podzielił podnoszone przez nie argumenty o tym, że będzie ona stwarzać problemy, niszczyć relacje między uczniami a nauczycielami i zwiększy biurokrację.

Wszystkie kluby sejmowe poparły projekt nowelizacji Prawa oświatowego, który zakłada wprowadzenie zakazu korzystania z telefonów komórkowych przez dzieci w publicznych i niepublicznych szkołach podstawowych. W środę podczas drugiego czytania projektu poprawki do niego złożyły KO i PiS. Projekt teraz ponownie trafi do komisji.