Rekordowy wzrost oszczędności emerytalnych. Czy Polacy przygotowują się na przyszłość?

• Polacy coraz chętniej oszczędzają na emeryturę
• IKE i IKZE – liczby, które mówią same za siebie
• Polacy rozumieją wartość ulg podatkowych
• Dodatkowe oszczędności wzmacniają całą gospodarkę

Polacy coraz chętniej oszczędzają na emeryturę

Wzrosła liczba osób, które oszczędzają na cele emerytalne, jak również wartość zgromadzonych środków. Liczba uczestników systemu emerytalnego wyniosła w 2024 roku ponad 20,8 mln osób, a wartość aktywów – 307,5 mld zł – wynika z najnowszych danych Urzędu Komisji Nadzoru Finansowego (UKNF). Wyraźny wzrost odnotowano w przypadku rachunków IKE i IKZE, na których korzyść działają m.in. zachęty podatkowe. Wpłacane na nie oszczędności są inwestowane, a tym samym wspierają gospodarkę i mogą przynosić atrakcyjną stopę zwrotu.

– W ostatnich latach obserwujemy duży wzrost popularności IKE i IKZE. Stan aktywów i liczba osób, które oszczędzają w tych produktach, wciąż jest niewystarczający – mówi w rozmowie z agencją Newseria Andrzej Sołdek, prezes PTE PZU. – Wiemy, że potrzebne są dodatkowe oszczędności, które uzupełnią nasze świadczenia na emeryturę. Prognozowane stopy zastąpienia za 20–30 lat są na poziomie około 30 proc., podczas gdy do satysfakcjonującego poziomu, czyli 60–70 proc. ostatniego wynagrodzenia, potrzeba nam dodatkowych środków.

IKE i IKZE – liczby, które mówią same za siebie

Dane z „Raportu o stanie rynku emerytalnego w Polsce na koniec 2024 roku” pokazują, że funkcjonowało 964,6 tys. kont IKE, na których zgromadzono aktywa o łącznej wartości 22,8 mld zł. Rachunków IKZE było 593,1 tys. o wartości aktywów wynoszącej 12,1 mld zł. Różnice wynikają m.in. z późniejszego startu IKZE (2012 vs. 2004). Liczba nowych uczestników IKE wzrosła o 30,5%, a IKZE o 52,3% w porównaniu do roku poprzedniego.

– Mamy wsparcie ze strony państwa, bo te produkty emerytalne mają zachętę podatkową – tłumaczy Andrzej Sołdek. – IKE oferuje zwolnienie od podatku od zysków kapitałowych, co jest kluczowe w długoterminowym oszczędzaniu. Nie płacimy podatku po drodze i na koniec oszczędzania, co pozwala zarabiać więcej. W przypadku IKZE korzyść podatkową otrzymujemy od razu poprzez odliczenie od podatku w roku wpłaty.

Polacy rozumieją wartość ulg podatkowych

– Badania pokazują, że korzyści podatkowe są potężnym motywatorem do oszczędzania – mówi Sołdek. – Polacy korzystają z tych ulg i widać to szczególnie w ostatnim kwartale roku, kiedy skupiają się na maksymalnym wykorzystaniu odliczeń podatkowych. Ulga działa niezależnie od momentu wpłaty, ale obserwujemy koncentrację wpłat pod koniec roku.

Mając 40 lat aktywności zawodowej, Polacy mogą inwestować środki w instrumenty bardziej ryzykowne, jak akcje, które dają lepszą ochronę przed inflacją i wyższe zyski niż bezpieczne aktywa. – To bardzo istotne, by oszczędności na emeryturę były efektywnie inwestowane i przynosiły atrakcyjną stopę zwrotu – podkreśla prezes PTE PZU.

Raport „Polak Inwestor 2024” pokazuje, że aż 66% inwestorów widzi w IKE i IKZE narzędzia poprawiające dochody emerytalne. Obawy przed inflacją i chęć zabezpieczenia przyszłości finansowej są głównymi powodami do oszczędzania.

Dodatkowe oszczędności wzmacniają całą gospodarkę

– Pomnażanie zgromadzonych środków przekłada się na pozytywne efekty społeczne i gospodarcze – tłumaczy Sołdek. – Inwestowane oszczędności generują wzrost PKB, co korzystnie wpływa na giełdę i zwroty z inwestycji.

PTE PZU prowadzi kampanię edukacyjną „Jesteś inwestorem, bo pozwalasz swoim oszczędnościom pracować”, pokazującą, że oszczędzający na IKE i IKZE stają się inwestorami wspierającymi rozwój lokalnych społeczności. Dzięki tym inwestycjom powstają nowe szkoły, mieszkania i miejsca pracy.

Fundusz daje uczestnikom możliwość udziału w ważnych decyzjach spółek, których akcje posiada. Ankiety pozwalają wskazać, jak inwestorzy głosowaliby na walnych zgromadzeniach akcjonariuszy, zwiększając zaangażowanie i transparentność.