Vacatio legis

Wrocław podniósł opłatę za gospodarowanie odpadami komunalnymi o ponad 33 proc. Uchwałę podjęto 9 lipca, a nowe stawki zaczęły obowiązywać już 1 września. Czteroosobowa rodzina zapłaci 220 zł miesięcznie, czyli 2640 zł w skali pełnych 12 miesięcy. Dla porównania podatek od samego 60-metrowego mieszkania we Wrocławiu wynosi 75 zł rocznie. Paradoks polega na tym, że przy podatkach prawo przywiązuje ogromną wagę do stabilności i przewidywalności obciążeń, podczas gdy wielokrotnie wyższa opłata za odpady może zostać istotnie podniesiona w środku roku. Dlatego skierowałem do Sejmu petycję o objęcie opłaty za gospodarowanie odpadami takim samym standardem ochrony przed nagłymi zmianami obciążeń, jaki wypracowano w prawie podatkowym.

Federacja Przedsiębiorców Polskich (FPP) wskazuje, że sposób wprowadzenia CIT od spółek komandytowych – którego skutkiem będzie wzrost opodatkowania o 9% dla małych firm i o 19% dla większych – jest absolutnie nieakceptowalny w procesie stanowienia prawa, które dotyka kilkadziesiąt tysięcy polskich przedsiębiorców. Brak vacatio legis oraz istotnie ograniczony proces konsultacji sprawia, że po raz kolejny przedsiębiorcy otrzymują sygnał o niepewności otoczenia prawnego i nieprzewidywalności prowadzenia biznesu. Dlatego FPP postuluje, aby każda zmiana zmieniająca warunki finansowe prowadzenia działalności gospodarczej była wprowadzana z zachowaniem 12 miesięcznego vacatio legis – by przedsiębiorcy mogli przygotować się na zmiany.

Vacatio legis ustawy może wynieść nawet tylko dzień, jeśli to tylko techniczna zmiana prawa - tak orzekł Trybunał Konstytucyjny, nie dopatrując się naruszenia konstytucji w nowelizacji prawa karnego i ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych. Zdaniem Trybunału, choć z konstytucji wynika obowiązek ustawodawcy, aby określał odpowiedni czas "spoczynku ustawy", który służy m.in. zapoznaniu się adresatów norm z nowymi rozwiązaniami prawnymi, to jednak w pewnych okolicznościach dopuszczalne jest odstąpienie od tej zasady.