Rekompensata pieniężna dla krwiodawcy może wynieść nawet 1000 zł. Kiedy taka kwota przysługuje dawcy?

• Wysokość rekompensaty pieniężnej dla krwiodawcy może wynieść maksymalnie 1000 zł
• Uprawnienia krwiodawcy wynikające z ustawy o publicznej służbie krwi
• Rozporządzenie w sprawie rzadkich grup krwi i rekompensat
• Jakie grupy krwi są rzadkie?
• Rekompensata pieniężna dla dawcy krwi rzadkiej grupy

Ustawa o publicznej służbie krwi określa wysokość rekompensat pieniężnych przysługującym krwiodawcom. Regulacje dotyczące rekompensat dotyczą m.in. dawców krwi rzadkich grup oraz dawców poddanych zabiegowi uodpornienia lub innym zabiegom wykonywanym w celu uzyskania osocza lub surowic diagnostycznych. W przypadku tych dawców rekompensata może wynieść jednorazowo maksymalnie 1000 zł.

Wysokość rekompensaty pieniężnej dla krwiodawcy może wynieść maksymalnie 1000 zł

Przepisy wskazują, że dawcom krwi rzadkich grup i dawcom krwi, którzy przed pobraniem krwi lub jej składników zostali poddani zabiegowi uodpornienia lub innym zabiegom wykonywanym w celu uzyskania osocza lub surowic diagnostycznych, przysługuje, oprócz uprawnień określonych w art. 6-9 ustawy, rekompensata pieniężna za niedogodności związane z koniecznością stawienia się na każde żądanie jednostki organizacyjnej publicznej służby krwi, w celu oddania krwi lub jej składników lub poddania się zabiegowi uodpornienia lub innym zabiegom wykonywanym w celu uzyskania osocza lub surowic diagnostycznych. Koszt rekompensaty ponosi jednostka organizacyjna publicznej służby krwi. Maksymalna wysokość rekompensaty nie może przekroczyć jednorazowo 1000 złotych. Tak wynika z art. 11 ust. 1 ustawy o publicznej służbie krwi.

Przez wspomniane tutaj jednostki organizacyjnej publicznej służby krwi należy rozumieć:

• regionalne centra krwiodawstwa i krwiolecznictwa;
• Wojskowe Centrum Krwiodawstwa i Krwiolecznictwa;
• Centrum Krwiodawstwa i Krwiolecznictwa utworzone przez ministra właściwego do spraw wewnętrznych.

Uprawnienia krwiodawcy wynikające z ustawy o publicznej służbie krwi

Natomiast do uprawnień krwiodawców, określonych w art. 6-9 ustawy o publicznej służbie krwi, należą Tytuł Honorowego Dawcy Krwi i Zasłużonego Honorowego Dawcy Krwi, ordery, odznaczenia i odznaki nadawane honorowym krwiodawcom, a także uprawnienia do tytułów i odznak w przypadku oddawania innych składników krwi. Poza tym zasłużonemu honorowemu dawcy krwi i honorowemu dawcy krwi przysługuje:

• zwolnienie od pracy oraz zwolnienie od wykonywania czynności służbowych w dniu, w którym oddaje krew, oraz w dniu następnym, a także na czas okresowego badania lekarskiego dawców krwi;
• zwrot utraconego zarobku na zasadach wynikających z przepisów prawa pracy;
• zwrot kosztów przejazdu do jednostki organizacyjnej publicznej służby krwi na zasadach określonych w przepisach w sprawie diet i innych należności z tytułu podróży służbowych na obszarze kraju; koszt przejazdu ponosi jednostka organizacyjna publicznej służby krwi;
• posiłek regeneracyjny.

Rozporządzenie w sprawie rzadkich grup krwi i rekompensat

Ustawa o publicznej służbie krwi wskazuje także, że minister właściwy do spraw zdrowia, na wniosek Instytutu w zakresie publicznej służby krwi, określi, w drodze rozporządzenia, rzadkie grupy krwi, rodzaje osocza i surowic diagnostycznych, których uzyskanie wymaga przed pobraniem krwi lub jej składników wykonania zabiegu uodpornienia dawcy lub innych zabiegów, oraz wysokość rekompensaty, uwzględniając częstotliwość występowania w populacji poszczególnych antygenów krwinek czerwonych oraz wiedzę medyczną w tym zakresie.

Ostatnie zmiany wprowadziło rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 14 listopada 2023 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie określenia rzadkich grup krwi, rodzajów osocza i surowic diagnostycznych, których uzyskanie wymaga przed pobraniem krwi lub jej składników wykonania zabiegu uodpornienia dawcy lub innych zabiegów, oraz wysokości rekompensaty. Opublikowane w Dziennik Ustaw w rok 2023 pod pozycją 2497.

Jakie grupy krwi są rzadkie?

Z rozporządzenie wynika, że rzadką grupą krwi jest krew spełniająca jeden z poniższych warunków:

• brak antygenu albo antygenów o wysokiej częstości występowania na krwinkach czerwonych, w tym antygenów k ujemny (KK), Kp(b-), Co(a-), Lan ujemny, Vel ujemny i Yt(a-), oraz innych antygenów, które są stwierdzane u więcej niż 99% populacji ludzkiej i zostały opisane w piśmiennictwie naukowym;
• fenotyp występujący w jednym układzie grupowym z częstością poniżej 1% w populacji ludzkiej;
• kombinacja fenotypów homozygotycznych w kilku antygenach z różnych układów grupowych występująca z częstością poniżej 1% w populacji ludzkiej;
• fenotyp null.

Rekompensata pieniężna dla dawcy krwi rzadkiej grupy

Rekompensata pieniężna, o której mowa w art. 11 ust. 1 ustawy o publicznej służbie krwi, przysługuje dawcy krwi rzadkiej grupy w wysokości:

• za 1 litr pobranej krwi – 130 zł,
• za 1 mililitr krwi pobranej do celów diagnostycznych od dawców krwinek wzorcowych – 1 zł.

Natomiast dawcy krwi, który został poddany zabiegowi uodpornienia lub innym zabiegom poprzedzającym pobranie krwi lub jej składników w celu uzyskania surowic diagnostycznych lub osocza w wysokości przysługuje:

1. za 1 litr krwi z wytworzonymi przeciwciałami w wyniku zabiegu uodpornienia - 280 zł,
2. za 1 litr osocza pobranego od dawcy poddanego zabiegowi uodpornienia lub innym zabiegom - 500 zł,
3. za zabieg uodpornienia dawcy, o którym mowa w lit. a oraz b: pierwszy - 70 zł, każdy kolejny - 35 zł,
4. za 1 mililitr krwi pobranej do uodpornienia - 1,40 zł,
5. za składniki krwi pobierane metodą aferezy - 185 zł (za cały zabieg).