| IFK | IRB | INFORLEX | GAZETA PRAWNA | INFORORGANIZER | APLIKACJA MOBILNA | PRACA W INFOR | SKLEP
reklama
Jesteś tutaj: STRONA GŁÓWNA > Prawo > Sprawy karne > Prawo karne > Czynności procesowe > Wyłączenie sędziego z urzędu

Wyłączenie sędziego z urzędu

Konstytucja gwarantuje każdemu prawo do rozpatrzenia sprawy przez bezstronny i niezawisły sąd. Urzeczywistnieniem tego prawa w procedurze karnej jest instytucja wyłączenia sędziego. Jej istota polega na tym, że jeżeli zachodzą okoliczności, które stanowią (lub mogą stanowić) naruszenie bezstronności lub niezawisłości sędziowskiej dany sędzia zostaje z mocy prawa wyłączony i na jego miejsce wstępuje inny sędzia.

Kolejna okoliczność (art. 40 § 1 pkt 3) to sytuacja, kiedy dany sędzia jest krewnym lub powinowatym w linii prostej, a w linii bocznej aż do stopnia pomiędzy dziećmi rodzeństwa osób wymienionych w pkt 2 albo jest związany z jedną z tych osób węzłem przysposobienia, opieki lub kurateli, np. taką osobą może być zięć, szwagier.

Czwarta przesłanka (art. 40 § 1 pkt 4) stanowi o tym, że wyłączeniu podlega sędzia, który był świadkiem czynu, o który sprawa się toczy, albo w tej samej sprawie był przesłuchany w charakterze świadka lub występował jako biegły. Oznacza to, że sędzia, który był świadkiem czynu lub został w postępowaniu przygotowawczym przesłuchiwany w charakterze świadka podlega wyłączeniu. Występowanie wcześnie w procesie jako biegły (sporządzenie opinii) również powoduje wyłączenie sędziego.

Następna przesłanka (art. 40 § 1 pkt 5) stanowi, że przyczyną wyłączenia sędziego z mocy prawa jest okoliczność, kiedy sędzia ten brał udział w sprawie jako prokurator, obrońca, pełnomocnik, przedstawiciel ustawowy strony, albo prowadził postępowanie przygotowawcze. Często się zdarza migracja pomiędzy zawodami prawniczymi, pomiędzy stanowiskiem sędziego, zawodem adwokata, (który może występować jako obrońca lub pełnomocnik), czy radcy prawnego (będącego przykładowo pełnomocnikiem). Przepis ten odnosi się również do sytuacji, kiedy sprawa dotyczy nieletniego, który ponosi odpowiedzialność na podstawie art. 10 Kodeksu karnego, a którego rodzicem (przedstawicielem ustawowym) jest sędzia, któremu przydzielono tę sprawę.

Szósta przesłanka (art. 40 § 1 pkt 6) odnosi się do sytuacji, kiedy wskazany sędzia brał już udział w wydaniu zaskarżonego orzeczenia lub wydał zaskarżone zarządzenie. Istotą zaskarżenia orzeczenia lub zarządzenia jest to, że rozpoznawane jest ono ponownie przez sąd, ale o innym personalnie składzie.

Kolejna okoliczność, to okoliczność z art. 40 § 1 pkt 7, kiedy to sędzia brał udział w wydaniu orzeczenia, które zostało uchylone. Zrozumiałe jest bowiem, że jeżeli sąd odwoławczy przekazuje sprawę do ponownego rozpoznania, to właściwym jest skład, w którym żaden z członków wcześniej sprawy tej nie rozpoznawał.

Okolicznością wyłączenia sędziego, (art. 40 § 1 pkt 9) jest również sytuacja, kiedy sędzia nie może rozpoznawać sprawy, w której wniesiono sprzeciw od wyroku nakazowego.

Również sędzia, który wcześniej w tej sprawie prowadził mediację jest wyłączony z mocy prawa od orzekania w tej sprawie (art. 40 § 1 pkt 10).

Przepis art. 40 § 3 KPK wskazuje również, że sędzia, który brał udział w wydaniu orzeczenia objętego wnioskiem o wznowienie lub zaskarżonego w trybie kasacji, nie może orzekać co do tego wniosku lub tej kasacji.

Należy również pamiętać, że wskazane powyżej powody wyłączenia trwają mimo ustania uzasadniającego je małżeństwa, wspólnego pożycia, przysposobienia, opieki lub kurateli (art. 40 § 2).

Zobacz serwis: Wykroczenia

reklama

Ekspert:

Roland Szymczykiewicz

Adwokat

Źródło:

INFOR

Zdjęcia

Wyłączenie sędziego z urzędu następuje automatycznie,gdy wystąpiła któraś z okoliczności podanych w Kodeksie postępowania karnego.
Wyłączenie sędziego z urzędu następuje automatycznie,gdy wystąpiła któraś z okoliczności podanych w Kodeksie postępowania karnego.

E-urząd Cyfrowe usługi publiczne. Poradnik dla administracji i przedsiębiorców (książka)79.00 zł

Narzędzia

POLECANE

reklama

Ostatnio na forum

Fundusze unijne

Eksperci portalu infor.pl

Łukasz Warchoł

Prawnik, ekspert w dziedzinie postępowania egzekucyjnego.

Zostań ekspertem portalu Infor.pl »