Dereglamentacja usługowego prowadzenia ksiąg rachunkowych i deregulacja zawodu biegłego rewidenta

Infor.pl: Minister Finansów do niedawna wydawał uprawnienia do usługowego prowadzenia ksiąg rachunkowych (certyfikat księgowy)  jest także odpowiedzialny za opracowanie regulacji  w zakresie wykonywania zawodu biegłego rewidenta.
Jak Ministerstwo ocenia deregulację (po ponad roku od jej wprowadzenia), która przede wszystkim objęła osoby usługowo prowadzące księgi rachunkowe, a także, choć w znikomym zakresie, biegłych rewidentów?
Czy w tych obszarach Ministerstwo zamierza wprowadzić jakieś zmiany legislacyjne?

Dorota Podedworna-Tarnowska: 10 sierpnia 2014 r. weszła w życie ustawa z 9 maja 2014 r. o ułatwieniu dostępu do wykonywania niektórych zawodów regulowanych, tzw. druga ustawa deregulacyjna, która wprowadziła dereglamentację usługowego prowadzenia ksiąg rachunkowych, co oznacza, że wykonywanie czynności z zakresu usługowego prowadzenia ksiąg rachunkowych nie jest uzależnione od posiadania specjalnych uprawnień tj. certyfikatu księgowego, gdyż działalność z tego zakresu mogą wykonywać osoby, które posiadają pełną zdolność do czynności prawnych i nie były skazane prawomocnym wyrokiem za przestępstwo przeciwko wiarygodności dokumentów, mieniu, obrotowi gospodarczemu, obrotowi pieniędzmi i papierami wartościowymi, za przestępstwo skarbowe oraz za czyn określony w rozdziale 9 ustawy o rachunkowości. W celu ochrony interesów klientów biur rachunkowych, został utrzymany obowiązek posiadania - przez podmioty usługowo prowadzące księgi rachunkowe - polisy OC.

Obecnie to rynek decyduje o dostępie do wykonywania zawodu usługowego prowadzenia ksiąg rachunkowych, co powinno doprowadzić do zwiększenia wolności gospodarczej, wzrostu konkurencyjności oraz osiągnięcia optymalnego połączenia jakości usług i ceny w tym sektorze. Podmioty są zmuszone do konkurencji zarówno poziomem cen, jak również jakością świadczonych usług.

Aktualnie nie są prowadzone ani planowane prace dotyczące zmian legislacyjnych w zakresie usługowego prowadzenia ksiąg rachunkowych. Mamy nadzieję, iż rynkowy mechanizm weryfikacji jakości usług spowodował, iż na rynku pozostały wyłącznie rzetelne biura rachunkowe świadczące usługi księgowe na najwyższym poziomie.

Deregulacja zawodu biegłego rewidenta w obszarze dotyczącym uzyskiwania uprawnień do wykonywania ww. zawodu, została dokona poprzez wprowadzenie uproszczeń w procedurze postępowania kwalifikacyjnego polegających m.in. na:

1. zaliczeniu poszczególnych egzaminów z wiedzy teoretycznej na podstawie ukończonych studiów wyższych, lub też w ramach postępowania kwalifikacyjnego prowadzonego przez organ uprawniony do nadawania uprawnień biegłego rewidenta w innym państwie UE;

2. zaliczeniu części postępowania (wszystkich egzaminów pisemnych z wiedzy teoretycznej) na podstawie ukończonych studiów;

3. uproszczeniu regulacji w zakresie odbywania praktyki i aplikacji, w tym na:

a) zaliczeniu praktyki i aplikacji w drodze co najmniej 15-letniego doświadczenia zawodowego w zakresie rachunkowości, prawa i finansów,

b) doprecyzowaniu zasad zaliczania praktyki w zakresie rachunkowości na poczet postępowania kwalifikacyjnego w drodze uznania możliwości łączenia różnych form odbywania praktyki.

Zmiany te pozwoliły na uelastycznienie procesu kwalifikacyjnego, jego uproszczenie, a także na obniżenie kosztów np. w przypadku zaliczenia egzaminów ukończonych na uczelni, czy też ułatwienie odbywania praktyki poprzez możliwość łączenia jej różnych form.

Obecnie prowadzone prace legislacyjne w zakresie założeń projektu do ustawy o zmianie ustawy o biegłych rewidentach mają na celu wdrożenie prawa Unii Europejskiej, a tym samym mogą zawierać wyłącznie zagadnienia wynikające z dyrektywy 2014/56/UE i rozporządzenia (UE) 537/2014. Z uwagi iż nowe przepisy unijne nie wprowadzają zmian w zakresie uzyskiwania uprawnień przez biegłych rewidentów, nie jest zatem przewidywane wprowadzanie zmian w prawie krajowym w tym zakresie. Projekt założeń projektu ustawy o zmianie ustawy o biegłych rewidentach i ich samorządzie, podmiotach uprawnionych do badania sprawozdań finansowych oraz niektórych innych ustaw został zamieszczony na stronach BIP RCL.

Dorota Podedworna-Tarnowska, Podsekretarz Stanu w Ministerstwie Finansów

Dziękuję za wyjaśnienia.

Rozmawiał Paweł Huczko