ZUS ma nową listę. Te osoby stracą część świadczenia – sprawdź, czy jesteś w grupie

• Dlaczego ZUS zmienia zasady dorabiania?
• Nowe stawki dorabiania od września 2025
• Ilu emerytów i rencistów dorabia?
• Kogo dotyczą ograniczenia?
• Jak się bronić przed stratą?
• Najczęściej zadawane pytania o limity dorabiania do emerytury i renty

Dlaczego ZUS zmienia zasady dorabiania?

Limity dorabiania nie są stałe, zależą od przeciętnego wynagrodzenia w gospodarce. Co trzy miesiące Główny Urząd Statystyczny (GUS) publikuje dane o średnich zarobkach Polaków, a ZUS automatycznie dostosowuje do nich limity.

Jeżeli wynagrodzenia w kraju rosną, rosną też dopuszczalne kwoty dorabiania. Gdy gospodarka spowalnia, progi są niższe i łatwiej wpaść w ograniczenia.

Według danych GUS przeciętne wynagrodzenie w II kwartale 2025 r. wyniosło 8 748,63 zł brutto. To oznacza, że było niższe niż w I kwartale 2025 r., kiedy średnia płaca sięgała 8 962,28 zł brutto. Spadek o ponad 200 zł sprawił, że od września ZUS musiał obniżyć limity dorabiania, a seniorzy muszą jeszcze uważniej pilnować swoich dochodów, aby nie stracić części świadczenia.

Nowe stawki dorabiania od września 2025

ZUS poinformował, że od 1 września do 30 listopada 2025 r. obowiązywać będą niższe limity dorabiania dla emerytów i rencistów, którzy nie osiągnęli jeszcze wieku emerytalnego. Zmiany wynikają ze spadku przeciętnego wynagrodzenia w II kwartale 2025 r. względem I kwartału. Oto obecne progi:

Niższy próg dorabiania (bez konsekwencji): wynosi 6 124,10 zł brutto – zarobki do tej kwoty nie skutkują zmniejszeniem świadczenia.

Po przekroczeniu 6 124,10 zł brutto ZUS może obniżyć wypłatę, maksymalnie o:

• 939,61 zł – dla osób pobierających emeryturę i rentę z tytułu całkowitej niezdolności do pracy,
• 704,75 zł – dla osób otrzymujących rentę z tytułu częściowej niezdolności,
• 798,72 zł – dla osób pobierających rentę rodzinną wypłacaną jednej osobie.

Wyższy próg (zawieszenie świadczenia): ustalony na 11 373,30 zł brutto – po jego przekroczeniu ZUS wstrzymuje wypłatę emerytury lub renty.

W porównaniu z poprzednim okresem (czerwiec–sierpień 2025):

• Bezpieczny próg zmiana się obniżył o 149,50 zł brutto
• Próg zawieszenia spadł o 277,70 zł brutto

To oznacza, że od września seniorzy mogą dorobić mniej niż dotychczas, co automatycznie zmniejsza „strefę komfortu” i zwiększa ryzyko obniżenia lub zawieszenia świadczenia.

Ilu emerytów i rencistów dorabia?

Z danych ZUS wynika, że:

• Ponad 800 tys. osób pobierających świadczenia w Polsce jednocześnie pracuje zawodowo.
• Około 300 tys. z nich to osoby przed osiągnięciem wieku emerytalnego, których limity obowiązują najczęściej.
• Najwięcej dorabiają renciści rodzinni i osoby na wcześniejszych emeryturach, które chcą utrzymać aktywność zawodową.

Kogo dotyczą ograniczenia?

1. Renciści – zarówno ci pobierający rentę z tytułu niezdolności do pracy, jak i rentę rodzinną.
2. Wcześniejsi emeryci – czyli osoby, które nabyły prawo do świadczenia przed ukończeniem wieku emerytalnego (60 lat kobiety, 65 lat mężczyźni).
3. Zwolnieni z limitów są wyłącznie emeryci, którzy osiągnęli ustawowy wiek emerytalny – mogą dorabiać bez żadnych ograniczeń.

Jak się bronić przed stratą?

1. Monitoruj dochody – regularnie kontroluj swoje wynagrodzenie brutto. Nawet dodatkowe premie czy nadgodziny mogą przesunąć Cię w wyższy próg.
2. Zgłaszaj przychody do ZUS – każdy dorabiający emeryt lub rencista ma obowiązek informować ZUS o wysokości swoich zarobków. Brak zgłoszenia może skutkować koniecznością zwrotu nadpłaconych świadczeń.
3. Rozważ elastyczne formy pracy – umowa zlecenia czy częściowy etat pozwalają lepiej kontrolować zarobki i uniknąć zawieszenia świadczenia.
4. Planowanie podatkowe – czasami korzystniejsze jest przesunięcie wypłaty premii lub dodatkowego wynagrodzenia na kolejny kwartał, aby nie przekroczyć limitu w danym okresie rozliczeniowym.

Najczęściej zadawane pytania o limity dorabiania do emerytury i renty

Czy mogę dorabiać bez ograniczeń po osiągnięciu wieku emerytalnego?

Tak. Jeśli masz ukończone 60 lat (kobieta) lub 65 lat (mężczyzna) i pobierasz emeryturę, limity Cię nie obowiązują. Możesz zarabiać dowolne kwoty, a świadczenie nie zostanie ani zmniejszone, ani zawieszone.

Co, jeśli przekroczę limit tylko o kilka złotych?

Nawet 1 zł ponad próg powoduje zmniejszenie lub zawieszenie świadczenia. ZUS nie stosuje „widełek bezpieczeństwa”. Warto więc pilnować przychodu co do złotówki.

Ile mogę dorobić na umowie o dzieło?

Przychód z umowy o dzieło nie jest brany pod uwagę przy obliczaniu limitów, o ile nie zawierasz jej z własnym pracodawcą. To oznacza, że jest to najbezpieczniejsza forma dorabiania.

Czy ZUS liczy wszystkie przychody razem?

Tak. Do limitów wlicza się wszystkie przychody objęte obowiązkowymi składkami na ubezpieczenia społeczne (etat, zlecenie, działalność gospodarcza). Nie wlicza się np. dzieła (z wyjątkiem u własnego pracodawcy), diet z tytułu podróży służbowych czy odszkodowań.

Co, jeśli nie zgłoszę dochodów do ZUS?

Brak zgłoszenia nie zwalnia Cię z obowiązku rozliczenia. Jeśli ZUS wykryje przekroczenie progów, zażąda zwrotu nadpłaconych świadczeń. W 2024 r. taką konieczność miało ponad 50 tys. osób, co często oznaczało zwrot kilku tysięcy złotych.

Jak często zmieniają się limity dorabiania?

Limity obowiązują co trzy miesiące i zależą od przeciętnego wynagrodzenia ogłaszanego przez GUS. Aktualne stawki zawsze publikuje ZUS na swojej stronie.

Czy mogę rozłożyć wynagrodzenie na raty, żeby zmieścić się w limicie?

Tak, pracodawca może wypłacić np. premię w innym miesiącu, co pozwoli uniknąć przekroczenia progu w danym kwartale. To popularne rozwiązanie stosowane przez seniorów pracujących na część etatu.

Czy renta rodzinna też podlega limitom?

Tak. Renta rodzinna również jest zmniejszana lub zawieszana po przekroczeniu progów, z tym że ZUS stosuje wtedy inne kwoty maksymalnego zmniejszenia (np. 637,03 zł dla jednej osoby pobierającej rentę rodzinną).