Kategorie

Odpowiedzialność pracodawcy

Zapisz się na newsletter
Zobacz przykładowy newsletter
Zapisz się
Wpisz poprawny e-mail
Z odpowiedzialności za bezpieczeństwo w procesie pracy nie zwalnia pracodawcy niedopełnienie lub naruszenie obowiązków z zakresu bhp przez jego pracowników, którzy nie sprawowali właściwego nadzoru nad wykonywaniem pracy przez poszkodowanego pracownika (wyrok Sądu Najwyższego z 10 października 2019 r., I PK 137/18).
Nowe przepisy m.in. rozszerzają odpowiedzialność materialną pracodawcy za zatrudnianie dłużników alimentacyjnych „na czarno”, ograniczona zostanie także możliwość ukrywania dochodów w kosztach podróży służbowej. Ponadto, ustawa przewiduje zacieśnienie współpracy różnych instytucji w celu zapewnienia lepszej ściągalności alimentów. Projekt jest na etapie opiniowania.
Zgodnie z nowymi przepisami zostanie rozszerzona odpowiedzialność materialna nieuczciwych pracodawców za zatrudnianie dłużników alimentacyjnych „na czarno”. Za naruszenie przepisów grozi grzywna. Zmiany mają obowiązywać od 1 lutego 2019 r.
W trakcie rozmowy o pracę warto pamiętać o swoich prawach, a mianowicie o możliwości zachowania w tajemnicy pewnych informacji. Kodeks pracy stanowi, że pracodawca może wymagać podania tylko określonych danych.
Instytucja sygnalisty i zakresu jego praw, i obowiązków została zapisana w projekcie ustawy o jawności życia publicznego. W połowie grudnia 2017 r. pojawiła się kolejna wersja projektu ustawy o jawności życia publicznego, zawierająca nowe propozycje rozwiązań dotyczących sygnalistów. Wejście w życie przepisów o ochronie sygnalistów ma nastąpić 1 marca 2018 r.
Kodeksowa definicja ujmuje telepracę jako pracę wykonywaną regularnie poza zakładem pracy, z wykorzystaniem środków komunikacji elektronicznej w rozumieniu przepisów o świadczeniu usług drogą elektroniczną. Należy pamiętać, że mimo swojej specyfiki telepraca w rozumieniu przepisów Kodeksu Pracy jest pracą, lecz poddaną modyfikacji. Dlatego też do wszystkich telepracowników stosuje się przepisy ogólne.
Potocznie pod pojęciem mobbingu rozumie się permanentny terror psychiczny względem określonego pracownika, którego skutkiem jest zaniżona samoocena pracownika, a także rozstrój jego zdrowia psychicznego i fizycznego. Kto ponosi odpowiedzialność za mobbing? Czy zawsze pracodawca?
Zgodnie z art. 94(3) § 3 kodeksu pracy, pracownik, u którego mobbing wywołał rozstrój zdrowia, może dochodzić od pracodawcy odpowiedniej sumy tytułem zadośćuczynienia pieniężnego za doznaną krzywdę. Kiedy można więc uznać, iż doszło do rozstroju zdrowia warunkującego uzyskanie zadośćuczynienia pieniężnego za doznaną krzywdę spowodowaną mobbingiem?
Zgodnie z art. 94(3) § 1 kodeksu pracy, pracodawca ma obowiązek przeciwdziałać mobbingowi. Jaki wobec tego charakter ma odpowiedzialność pracodawcy za mobbing? Czy pracodawca może zwolnić się z odpowiedzialności wobec pracownika wykazując, iż należycie wypełnił obowiązek przeciwdziałania mobbingowi?
Pracodawca, który nie wypłaca pracownikowi w terminie wynagrodzenia ciężko narusza swój obowiązek. Jakie praktyczne możliwości ma pracownik, jeśli pracodawca nie wypłaca mu umówionego wynagrodzenia?
Zasady zatrudnienia cudzoziemca z Ukrainy są odrębnie uregulowane w przepisach ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy. Po spełnieniu ustawowych przesłanek obywatel Ukrainy może być zatrudniony bez konieczności uzyskania zezwolenia.
Nowelizacja Kodeksu Pracy ma na celu uproszczenie relacji w zakresie stosunku pracy. Uproszczenie ma polegać przede wszystkim na wprowadzeniu formy elektronicznej wielu czynności z prawa pracy.
Pracodawcy zaniedbują przeprowadzanie szkoleń bhp, mimo że należy to do ich podstawowych obowiązków. Przez niewłaściwe szkolenia bhp aż 149 pracowników zmarło.
Pracodawca zatrudniający pracowników często korzysta z możliwości monitorowania ich pracy w celu sprawdzenia ich wydajności, jakości i rezultatów pracy. W jaki sposób pracodawca może monitorować pracowników? Za pomocą jakich urządzeń, środków może dokonywać monitoringu? Czy w każdym przypadku jest dozwolone stosowanie kontroli pracowników?
Podmiot decydujący się na nielegalne zatrudnianie lub powierzenie innej pracy zarobkowej oprócz konsekwencji finansowych, np. w postaci grzywny do 30 000 zł, ponosi odpowiedzialność karną nie tylko przed PIP czy sądem. Podjęcie tego ryzyka powoduje bowiem wszczęcie postępowania wyjaśniającego przeciwko zatrudniającemu również przez inne urzędy, np. ZUS, i jest zagrożone karą w wysokości 5000 zł.
SLD chce większych kar za zatrudnianie na czarno oraz lepszej ochrony dla osób wykonujących pracę na podstawie umowy zlecenia. Złożono w tym celu w czwartek (30 lipca 2015 r.) projekt zmian w trzech ustawach.
Mobbing najczęściej dotyka młodych pracowników, młode małżeństwa i osoby w wieku 50+. Sytuacja, w jakiej się znajdują na danym etapie życia, sprawie, że bardzo zależy im na utrzymaniu pracy, co sprzyja mobbingowi ze strony pracodawcy. Jak przeciwdziałać temu zjawisku? Jak udowodnić mobbing w pracy?
Pracodawca, który stosuje monitoring w miejscu pracy, powinien pamiętać o ochronie dóbr osobistych, nie tylko swoich i swojego zakładu, ale także pracownika. Jak wyznaczyć granice monitorowania w miejscu pracy, jeśli przepisy jasno nie wskazują, jak daleko może pójść pracodawca?
Pracownik do spraw bhp powinien posiadać odpowiednie uprawnienia do pracy na tym stanowisku. Kontrola PIP może jednak wykazać brak wymaganych kwalifikacji. Kto odpowiada za brak stosownych uprawnień - pracodawca czy pracownik?
Pracownik, który nie wykorzystał całego urlopu, a któremu zostało wypłacone świadczenie urlopowe powinien liczyć się z możliwością dochodzenia przez pracodawcę zwrotu wypłaconej kwoty. Nienależnie wypłacone świadczenia pracodawca może uzyskać poprzez potrącenie z wynagrodzenia.
W przypadku, gdy pracownik został potraktowany przez pracodawcę w sposób naruszający przepisy Kodeksu pracy, może dochodzić swoich praw na drodze sądowej.
Dyskryminacja w zatrudnieniu może być wywołana poprzez nierówne traktowanie pracowników. W takiej sytuacji dyskryminowany pracownik może wystąpić na drogę sądową. Jego zadaniem jest uprawdopodobnienie nierównego traktowania. Wówczas pracodawca będzie musiał udowodnić, że kierował się obiektywnymi powodami.
Wydatkowanie środków ZFRON powinno odbywać się zgodnie z przepisami. Ze środków ZFRON finansowana jest rehabilitacja zawodowa, społeczna i lecznicza oraz ubezpieczenie osób niepełnosprawnych. Jakie konsekwencje niezgodnego z prawem wydatkowania środków ZFRON poniesie pracodawca?
Pracownik może odnieść szkodę niemajątkową, np. w wyniku wypadku przy pracy, choroby zawodowej czy mobbingu. Istotne jest, że aby zachowanie pracodawcy w tym zakresie mogło być rozważane jako źródło odpowiedzialności i zadośćuczynienia dla pracownika, za każdym razem musi pozostawać bezprawne. Powinno być zatem sprzeczne z przepisami prawa lub zasadami współżycia społecznego.
Odpowiedzialność karna pracodawców za naruszenie przepisów bhp została uregulowana w Kodeksie karnym. Pracodawca odpowiada za narażenie pracownika na utratę życia lub zdrowia oraz za niezawiadomienie o wypadku przy pracy.
Obowiązek wydania przez pracodawcę świadectwa pracy po upływie 24 miesięcy od zawarcia pierwszej umowy uzależniony jest od rodzaju umów. Dotyczy tylko umów terminowych w postaci: umowy o pracę na okres próbny, umowy o pracę na czas określony lub umowy o pracę na czas wykonania określonej pracy.
Bez prawnego uzasadnienia pracodawca nie może pozyskiwać i przetwarzać danych wrażliwych pracownika. W razie nieuprawnionego gromadzenia tych informacji podwładny może żądać od firmy odszkodowania, a pracodawca oprócz obowiązku jego zapłacenia może ponieść także odpowiedzialność karną.
Pracownik, którego wynagrodzenie za pracę zostało wypłacone z opóźnieniem, ma prawo żądać od pracodawcy wypłaty odsetek z tego tytułu. Jeżeli żaden akt wewnątrzzakładowy nie przewiduje korzystniejszych postanowień w zakresie wysokości odsetek przysługujących pracownikowi od pracodawcy za nieterminowe przekazanie wynagrodzenia, zatrudniony ma prawo do odsetek ustawowych.
Pracodawca, który nie wydaje świadectwa pracy w terminie lub zamieszcza w nim wadliwe informacje, naraża się na proces o jego wydanie lub sprostowanie. Poważniejszą konsekwencją takiego uchybienia może być konieczność wypłaty byłemu pracownikowi odszkodowania.
Pracodawca nie może dopuścić do pracy pracownicy, która urodziła dziecko i nie skorzystała z przysługującego jej urlopu macierzyńskiego. Jeżeli pracodawca podejmie taką decyzję, popełnia wykroczenie przeciwko prawom pracownika i musi liczyć się z tym, że w razie kontroli PIP może zostać ukarany grzywną w wysokości od 1 tys. do 30 tys. złotych.
Termin wydania świadectwa pracy jest uzależniony od rodzaju umowy, jaka łączyła pracownika z pracodawcą. W przypadku zawieranych po sobie umów na czas określony wynosi on 24 miesiące od zawarcia pierwszej umowy.
Identyfikatorem podatkowym większości naszych pracowników jest PESEL. Czy osoby te powinny potwierdzić to na piśmie? Jeśli okaże się, że identyfikatorem podatkowym niektórych pracowników będzie NIP, a dotychczas podawali PESEL, to kto w tej sytuacji poniesie odpowiedzialność – my jako pracodawca czy pracownik?
Młodocianym w rozumieniu Kodeksu pracy jest osoba, która ukończyła 16 lat i nie przekroczyła 18 lat. Takie wyznaczenie przedziału wiekowego osób młodocianych wiąże się z zakazem zatrudniania osób poniżej 16. roku życia, od której to zasady istnieje kilka wyjątków. Z drugiej strony, osoby powyżej 18. roku życia niezależnie od tego, czy uczęszczają do szkoły, przy zatrudnieniu są traktowane jak osoby dorosłe.
Samo ustalenie, że umowa cywilnoprawna spełnia warunki właściwe dla umowy o pracę jest najczęściej tylko początkiem do innych roszczeń, z którymi może wystąpić pracownik. Będzie on bowiem miał prawo do urlopu wypoczynkowego za okres, gdy pracował na podstawie umowy cywilnoprawnej, do ewentualnych roszczeń za pracę w godzinach nadliczbowych i porze nocnej czy do wyrównania wynagrodzenia, jeżeli zarabiał poniżej minimalnego wynagrodzenia.
Pracownik zwrócił się do nas z prośbą o wypełnienie otrzymanego z banku zaświadczenia o zarobkach. W tym dokumencie znajduje się pytanie o inne potrącenia z wynagrodzenia. Pracownik współfinansuje abonament medyczny oraz opłaca składkę na grupowe ubezpieczenie na życie. Czy taką informację powinniśmy podać w zaświadczeniu?
W przypadku stwierdzenia naruszenia przepisów prawa pracy inspektor pracy może podjąć wiele działań mających na celu zapobiegnięcie naruszeniom. Jakie działania może podjąć inspektor pracy?
Pracodawca jest zobowiązany do naprawienia szkody wyrządzonej przez pracownika osobie trzeciej, jeżeli została ona wyrządzona przy wykonywaniu obowiązków pracowniczych z winy nieumyślnej pracownika.
Otrzymaliśmy od komornika wezwanie do dokonywania potrąceń z wynagrodzenia pracownika. Jednocześnie komornik zwrócił się do nas z żądaniem wskazania rachunku bankowego tej osoby. Czy mamy obowiązek udzielić mu takiej informacji?
Pracodawca, decydując się na zatrudnienie nowego pracownika, ma prawo żądać od niego udostępnienia tych danych osobowych, które wynikają wprost z treści art. 221 k.p. Katalog danych, których może domagać się pracodawca od kandydata do pracy, przedstawia się następująco: imię (imiona) i nazwisko, imiona rodziców, data urodzenia, miejsce zamieszkania (adres do korespondencji), wykształcenie, przebieg dotychczasowego zatrudnienia.
Najczęściej popełnianym błędem podczas wypełniania świadectwa pracy jest wpisywanie do świadectwa informacji o okresach nieusprawiedliwionych nieobecności. Taką informację pracodawcy często zamieszczają w rubryce dotyczącej okresów nieskładkowych. Jest to nieprawidłowe, ponieważ w świadectwie pracy w ogóle nie należy podawać takiej informacji.
Uprawnienia do kontroli pracodawcy oprócz Państwowej Inspekcji Pracy posiada również społeczna inspekcja pracy. Na jakich zasadach jest tworzona i jak działa społeczna inspekcja pracy?
Wielu pracowników nie wyobraża sobie swojego dnia pracy bez komputera. Praca przy monitorze jest jednak męcząca i może prowadzić m.in. do uszkodzenia wzroku. Jak pracodawca powinien dbać o pracowników pracujących przy komputerach?
Korzystanie w pracy przez pracownika zajmującego kierownicze stanowisko z nielegalnych programów komputerowych jest naruszeniem podstawowych obowiązków pracowniczych. Takie postępowanie może stanowić uzasadnioną przyczynę zwolnienia dyscyplinarnego.
W trakcie kontroli PIP na terenie pralni inspektor pracy stwierdził wiele nieprawidłowości z zakresu bezpieczeństwa i higieny pracy, w tym między innymi w zakresie środków ochrony indywidualnej, pomieszczeń pracy, wyposażenia pralni. Na jakie elementy z zakresu bhp należy zwrócić szczególną uwagę?
Pracodawca musi mieć zezwolenie na zatrudnienie cudzoziemca. Istnieje jednak wiele wyjątków od tego wymogu. W Polsce pracę bez zezwolenia mogą podjąć np. pracownicy z krajów Unii Europejskiej.
Jeden z naszych pracowników złożył pismo wypowiadające umowę o pracę bez zachowania okresu wypowiedzenia. W uzasadnieniu wskazał, że był szkalowany przez innego pracownika tego samego działu. Niedługo po wypowiedzeniu do spółki wpłynął pozew z żądaniem wypłaty odszkodowania. Informacja o konflikcie potwierdziła się w rozmowach przeprowadzonych z pracownikami działu. Czy spółka zostanie pociągnięta do odpowiedzialności, skoro nikt z kadry zarządzającej nie miał wcześniej świadomości istnienia problemu?
Pracownik zatrudniony na stanowisku operatora maszyn drogowych przyszedł do pracy z gorączką. Rozpoczął pracę, ale od rana narzekał na uciążliwy ból i zawroty głowy. Po kilku godzinach przerwał pracę i poinformował kierownika zmiany, że bardzo źle się czuje i nie jest w stanie obsługiwać maszyny. Tego dnia nie podjął już pracy. Czy pracownik może przerwać pracę z powodu złego stanu zdrowia?
Obowiązująca od 21 lipca br. ustawa o skutkach powierzania wykonywania pracy cudzoziemcom przebywającym wbrew przepisom na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej przewiduje sankcje karne dla pracodawców zatrudniających cudzoziemców nielegalnie przebywających na terytorium Polski, a także odpowiedzialność finansową wykonawców za naruszenie obowiązków pracodawcy wynikających z zatrudnienia takich cudzoziemców przez podwykonawcę. Pracodawcy zostali również zobowiązani do żądania od cudzoziemca przedstawienia dokumentów uprawniających go do pobytu na terenie Polski przed powierzeniem mu pracy oraz do przechowywania kopii tych dokumentów przez cały okres jego zatrudnienia. Pracodawcy zatrudniający cudzoziemców na podstawie umowy o pracę, a także podmioty powierzające wykonywanie pracy cudzoziemcom na innej podstawie, np. na umowę zlecenia lub o dzieło, mają czas na uzyskanie kopii dokumentu uprawniającego do pobytu na terytorium Polski do 4 września br.
Kary za nielegalne zatrudnianie cudzoziemców zależą od tego, czy popełniony przez pracodawcę czyn jest przestępstwem czy wykroczeniem. Za szczególne naruszenia w tym zakresie pracodawcy grozi grzywna w wysokości od 100 zł do 1 080 000 zł lub kara ograniczenia wolności do 12 miesięcy. Takiej interpretacji niejasnych przepisów – w odpowiedzi na pytania naszej redakcji – udzieliło Ministerstwo Pracy i Polityki Społecznej.