REKLAMA

REKLAMA

Kategorie
Zaloguj się

Zarejestruj się

Proszę podać poprawny adres e-mail Hasło musi zawierać min. 3 znaki i max. 12 znaków
* - pole obowiązkowe
Przypomnij hasło
Witaj
Usuń konto
Aktualizacja danych
  Informacja
Twoje dane będą wykorzystywane do certyfikatów.

Możliwość decydowania o leczeniu dopiero po ukończeniu 16 lat

fot. shutterstock
fot. shutterstock
Shutterstock

REKLAMA

REKLAMA

Przepisy, które uzależniają prawo do współdecydowania o swoim leczeniu lub operacji od ukończenia 16 lat, są zgodne z konstytucją i konwencją o prawach dziecka ONZ - orzekł we wtorek Trybunał Konstytucyjny, który badał skargę rzecznika praw obywatelskich.

Zgodnie z obowiązującymi przepisami w przypadku leczenia małoletniego, który ukończył 16 lat, wymagana jest zgoda i małoletniego, i jego opiekuna. Natomiast zdanie małoletniego, który nie ukończył jeszcze 16 lat, nie ma żadnego znaczenia prawnego, choć zgodnie z Kodeksem cywilnym osoby takie mają już ograniczoną zdolność do czynności prawnych.

REKLAMA

RPO Irena Lipowicz w ub.r. zaskarżyła do TK kilka ustaw dotyczących tej kwestii. Jej zdaniem zapisanie kryterium wieku, a nie dojrzałości i zdolności do oceny sytuacji ogranicza młodszym pacjentom korzystanie z wolności osobistej gwarantowanej przez konstytucję i Konwencją ONZ o Prawach Dziecka z 1989 r. Wskazała m.in., że nieletni np. ponosi odpowiedzialność karną, jeśli w chwili przestępstwa ma ukończone 15 lat, a stopień jego rozwoju przemawia za pociągnięciem do odpowiedzialności. Była to pierwsza skarga do TK autorstwa Lipowicz - powołanej po śmierci RPO Janusza Kochanowskiego, który zginął w katastrofie smoleńskiej.

TK zwrócił uwagę, że konstytucja i konwencja "z jednej strony niewątpliwie statuują prawa dziecka, z drugiej strony jednak równie niewątpliwie opierają się na założeniu jego niesamodzielności i potrzebie kontroli jego poczynań", zakładając tym samym "ograniczenie wolności i praw dziecka".

Trybunał zauważył, że konstytucja i konwencja nakazują zapoznać się z opinią dziecka w jego własnych sprawach oraz uszanować jego stanowisko, "nie wymagają jednak, aby ze zdaniem tym wiązać jakiekolwiek bezpośrednie skutki prawne".

REKLAMA

Zdaniem TK osoby bliskie są najbardziej predestynowane, by dokonać właściwej oceny tego, co jest zgodne z dobrem małoletniego, ponieważ znają jego potrzeby, sytuację i wrażliwość. Dlatego zaskarżone rozwiązanie "jest zgodne z konstytucją i konwencją o prawach dziecka, choć może być oceniane jako niesatysfakcjonujące".

Dalszy ciąg materiału pod wideo

Trybunał uznał, że przepisy dotyczące zgody małoletnich pacjentów na różne zabiegi są niekonsekwentne - np. w przypadku zgody na pobranie szpiku kostnego lub udział w eksperymencie medycznym nie przewidują granicy 16 lat, a w przypadku zgody na aborcję konieczna jest zgoda małoletniej powyżej 13. roku życia. Wskazał jednak, że "niejednorodność rozwiązań sama przez się nie jest podstawą niekonstytucyjności".

Zaznaczył też, że przypadki, gdy jest wymagana zgoda pacjenta w wieku poniżej 16 lat, występują niezwykle rzadko, i nie należy ich przenosić na grunt typowych świadczeń medycznych - a takich dotyczą zaskarżone przepisy.

Zdaniem Trybunału rezygnacja ze sztywnego kryterium wieku na rzecz uzależnienia wymagania osobistej zgody małoletniego pacjenta od poziomu jego rozwoju wiązałaby się z koniecznością stworzenia instytucjonalnej kontroli tego poziomu w każdym indywidualnym przypadku. "Oznaczałoby to konieczność stworzenia profesjonalnej służby w każdym niemal zakładzie opieki zdrowotnej, opóźniałoby także udzielenie pomocy lekarskiej" - uznał TK.

"Inna możliwość - pozostawienie decyzji w gestii personelu medycznego - mogłoby prowadzić do znacznie poważniejszych naruszeń praw pacjentów aniżeli te, które zdaniem wnioskodawcy mają miejsce na gruncie obowiązujących przepisów" - ocenił Trybunał.

Skarga wniesiona przez RPO dotyczyła przepisów ustaw o ochronie zdrowia psychicznego, o zawodach lekarza i lekarza dentysty oraz o prawach pacjenta i rzeczniku praw pacjenta. Skargę poparł prokurator generalny. Jego przedstawiciel argumentował, że nieuwzględnienie stopnia rozwoju dziecka i jego zdolności do oceny sytuacji jest sprzeczne z konstytucją. Zwrócił uwagę, że zgoda niepełnoletnich na zabieg medyczny ma charakter nie samodzielny, lecz kumulatywny - potrzebna jest także zgoda opiekunów - i nie zmieniłoby tego także uzależnienie zgody od stopnia rozwoju dziecka, nie byłoby więc obawy, że "ta autonomia mu zaszkodzi".

O uznanie konstytucyjności zaskarżonych przepisów wystąpił Sejm.

Trybunał postanowił nie odraczać we wtorek rozprawy mimo nieobecności mającej reprezentować Sejm Beaty Kempy.

Źródło: PAP

Oceń jakość naszego artykułu

Dziękujemy za Twoją ocenę!

Twoja opinia jest dla nas bardzo ważna

Powiedz nam, jak możemy poprawić artykuł.
Zaznacz określenie, które dotyczy przeczytanej treści:

REKLAMA

QR Code
Infor.pl
Raporty po atakach na kolej. Sprawcy chcieli doprowadzić do katastrofy?

Komisja badania wypadków opublikowała raport w sprawie incydentów na kolei, do których doszło w listopadzie 2025 r. na linii Warszawa-Dorohusk. Zespół badawczy wskazał na działania o charakterze terrorystycznym. Prokuratura prowadzi śledztwo w tej sprawie.

Jak przekazać pieniądze z rachunku bankowego poza spadkiem?

Przepisy prawa przewidują takie sytuacje, że możemy częścią zgromadzonego majątku rozrządzić- na wypadek naszej śmierci- w inny sposób aniżeli poprzez testament. Przykładem takiej regulacji jest dyspozycja wkładem na wypadek śmierci, a zasady korzystania z tej instytucji znajdują przede wszystkim w ustawie Prawo bankowe.

Jaki czynsz za wynajem mieszkania lub pokoju trzeba zapłacić w największych miastach Polski pod koniec 2026 roku?

Wynajęcie pokoju kosztuje przeciętnie od nieco ponad 1 000 zł miesięcznie w Łodzi do niemal 1 600 zł w Warszawie. Przy tym prawie 38% kwoty płaconej przez najemców pokoi pochłaniają opłaty administracyjno-eksploatacyjne. Reszta to czynsz należny właścicielowi. W przypadku kawalerek i mieszkań dwupokojowych opłaty pochłaniają mniejszą część całkowitych kosztów najmu, ale i tak na ten cel idzie około 1/3 pieniędzy wydawanych przez najemców. Choć w ostatnich latach czynsze wyraźnie wzrosły, to obecnie dynamika zmian wyhamowała. To tylko część wniosków z pierwszego wydania comiesięcznego raportu Mzuri, opartego na danych z obowiązujących umów najmu.

Mniej chętnych na edukację domową. Eksperci wskazują kilka przyczyn

Obecnie z nauczania domowego korzysta 54,8 tys. uczniów, czyli o ponad 4 tys. mniej niż w 2025 r. – podaje „Dziennik Gazeta Prawna”.

REKLAMA

Kto nie dostanie 300+ na wyprawkę szkolną? ZUS wyjaśnia zasady

Tylko do końca listopada rodzice mogą składać wnioski o wypłatę świadczenia z programu Dobry Start na wyprawkę szkolną dla dzieci - podał Zakład Ubezpieczeń Społecznych. 

Rząd obiecał seniorom rewolucję w opiece, a teraz zamykają się placówki. Zatrważające dane NFZ

Miała być wielka reforma z KPO i nowa ustawa, która poprawi los starszych i niesamodzielnych Polaków. Rzeczywistość okazuje się jednak bezlitosna – ponad 90 proc. nadwykonań za ubiegły rok wciąż nie zostało zapłaconych, a z mapy Polski znikają kolejne podmioty. Eksperci ostrzegają przed skutkami finansowego paraliżu, przez który tysiące chorych zostaje bez profesjonalnej pomocy w domu.

Pozycjonowanie w Google to za mało? Nowe dane pokazują, że klienci w ogóle przestają klikać w linki

Aż 68 proc. wizyt w wyszukiwarce kończy się bez przejścia na jakąkolwiek stronę internetową, a podsumowania AI drastycznie zmieniają sposób, w jaki podejmujemy decyzje zakupowe. Zobacz, dlaczego samo pierwsze miejsce w wynikach już nie gwarantuje klientów i jak sprawić, by sztuczna inteligencja polecała Twoją markę.

Kiedy krytyka staje się mobbingiem? Psycholog o przemocy w miejscu pracy

Zastraszanie, poniżanie, uwłaczanie, ośmieszanie czy upokarzanie należą do zachowań, które mogą składać się na mobbing. O tym, czy w konkretnej sytuacji rzeczywiście doszło do mobbingu, ostatecznie decyduje sąd - wyjaśnia dr Agnieszka Mościcka-Teske z Wydziału Psychologii i Prawa Uniwersytetu SWPS w Poznaniu.

REKLAMA

Niedługo pieniądze z programu Dobry start przepadną. Wniosek można złożyć w ZUS online i tylko do końca listopada 2026 r.

Pieniądze z programu Dobry start, czyli 300 zł na dziecko, mogą przepaść. Wniosek można złożyć w prosty sposób online w ZUS. Ostateczny termin to 30 listopada 2026 r. Komu przysługuje świadczenie?

Nawet 880 zł na święta dla emerytów i do 300 zł na dziecko. Sprawdź warunki wypłaty

Dawny zakład pracy może pomóc przy świątecznych zakupach także po zakończeniu zatrudnienia. W grę wchodzą bony, karty podarunkowe i wsparcie pieniężne. O tym, kto może skorzystać z pomocy, decydują jednak zasady dawnego pracodawcy, a w części instytucji publicznych są już konkretne harmonogramy na 2026 r.

Zapisz się na newsletter
Najlepsze artykuły, najpoczytniejsze tematy, zmiany w prawie i porady. Skoncentrowana dawka wiadomości z różnych kategorii: prawo, księgowość, kadry, biznes, nieruchomości, pieniądze, edukacja. Zapisz się na nasz newsletter i bądź zawsze na czasie.
Zaznacz wymagane zgody
loading
Zapisując się na newsletter wyrażasz zgodę na otrzymywanie treści reklam również podmiotów trzecich
Administratorem danych osobowych jest INFOR PL S.A. Dane są przetwarzane w celu wysyłki newslettera. Po więcej informacji kliknij tutaj.
success

Potwierdź zapis

Sprawdź maila, żeby potwierdzić swój zapis na newsletter. Jeśli nie widzisz wiadomości, sprawdź folder SPAM w swojej skrzynce.

failure

Coś poszło nie tak

REKLAMA