Wyrok TK kontra ZUS. Emeryci muszą iść do sądu cywilnego. Najpierw wniosek z art. 145a kpa

Co stwierdził TK w wyroku czerwcowym w wyroku TK z 4 czerwca 2024 r. SK 140/20

Sprawa jest prosta. Około 150 000 - 200 000 osób przeszło na wcześniejsze emerytury przed 2013 r. Jak już byli na tych emeryturach weszły nowe przepisy, które ukarały te osoby. Kara ta polegała na tym, że sankcją za bycie na wcześniejszej emeryturze stało się obniżenie emerytury zasadniczej (tej dla 60 lat kobiety i 65 lat mężczyźni). Dlaczego taka sankcja jest niezgodna z Konstytucją RP? Bo emeryci wcześniejsi nie wiedzieli, co ich spotka. Gdyby wiedzieli oczywiście nikt z nich nie poszedłby na wcześniejszą emeryturą. Tu  Link do wyroku i uzasadnienia 

Co stwierdził ZUS w odpowiedzi na apele TK w uzasadnieniu wyroku do ZUS o wznawianie postępowań emerytów "czerwcowych"

Stanowisko ZUS jest tak samo proste i jasne jak wyrok TK: "Nie możemy rozpatrzeć żadnego ze 150 000 - 200 000 wniosków emerytów w związku z wyrokiem TK z 4 czerwca 2024 r. bo nie mamy podstawy prawnej. 

ZUS twierdzi, że wszystkie przepisy, które mogłyby być podstawą wznowienia spraw (emerytury zostały przecież już ustalone według niekonstytucyjnych zasad) wymagają publikacji wyroku TK korzystnego dla tysięcy osób. W mojej ocenie ma żadnych szans na publikację tego wyroku z uwagi na spór polityczny wokół Trybunału Konstytucyjnego.

Ale UWAGA! ZUS informując, że "każde pismo świadczeniobiorcy, z którego przynajmniej w sposób pośredni będzie wynikać, iż dotyczy ono żądania ponownego ustalenia wysokości emerytury z zastosowaniem wyroku Trybunału Konstytucyjnego z 4 czerwca 2024 r., bez względu na sposób nazewnictwa tego pisma, tj. „skarga”, „wniosek”, „podanie”, zostanie przez organ rentowy zakwalifikowane jako skarga o wznowienie postępowania w trybie art. 145a k.p.a i r"

- jednocześnie informuje, że jego decyzja może być zaskarżona do WSA. Przekaz ZUS jest jasny. "Tylko WSA i NSA mogą rozwiązać problem emerytów czerwcowych"

Stanowisko ZUS w poniższym pliku Word do ściągnięcia, a jego omówienie w dalszej części artykułu:

Bardziej szczegółowy komentarz do tego pisma i wyroku TK z czerwca 2024 r. w tym artykule Infor.pl https://kadry.infor.pl/kadry/ubezpieczenia/emerytury_i_renty/6713872,zus-nie-mozemy-ponownie-przeliczyc-emerytur-podniesc-ich-i-wyplacic-wyrownan-wyrok-tk-z-4-vi-2024-r-sk-14020.html

O jakim wniosku mówi ZUS - chodzi o wniosek na podstawie art. 145a kpa (patrz poniżej)? 

Na podstawie pisma można do ZUS skierować bardzo prosty wniosek - tyle, że zostanie on rozpatrzony negatywnie. Po co go kierować? Bo odmowa otwiera drogę odwoławczą do sądu. Trzeba ją rozpocząć np. tak:

Wniosek o wznowienie postępowania w związku z wyrokiem TK z 4 czerwca 2024 r. (SK 140/20)

Dane osobowe emeryta (jako wnioskodawcy):

……w tym PESEL……………
 

Dane oddziału ZUS, do którego trafi wniosek

Składam wniosek o wznowienie postępowania w sprawie ……. (tu dane identyfikacyjne decyzji ZUS przyznającej emeryturę) i:

a) ponowne przeliczenie mojej emerytury,

b) wypłatę wyrównania (wraz z odsetkami) za okres wypłaty zaniżonej emerytury,

c) przeprowadzenie wszystkich zaległych waloryzacji ustalonej miesięcznie emerytury.

Wniosek składam w związku z wyrokiem (i uzasadnieniem) Trybunału Konstytucyjnego z 4 czerwca 2024 r. (SK 140/20). Jestem emerytem, który spełnia przesłanki do skorzystania z konstytucyjnej ochrony tego wyroku.

Podpis

Wniosek w formacie WORD do ściągnięcia

W piśmie nie ma nawet potrzeby podawać podstaw prawnych. Dlatego nie musi się w nim znaleźć wprost wskazany art. 145a kpa - ZUS i tak taką podstawę pisma przyjmie. Problemem nie jest pismo do ZUS według tego wzoru (albo podobnych). Problemem jest napisanie odwołania do sądu. Jakich argumentów użyć? O tym napiszemy w kolejnych artykułach.

Nikt nie przewidział, że wyroki Trybunału Konstytucyjnego nie będą publikowane

Prawo miało dziać w bardzo prosty sposób. Zapada korzystny wyrok TK i osoby, które mogą z niego skorzystać otwierają kodeks postępowania administracyjnego. Znajdują art. 145a. Czytają go i widzą następujące zasady:

Co mamy w przepisie? Po pierwsze, informację o konieczności załatwienia indywidualnego wniosku o wznowienie postępowania (np. w sprawie ponownego przeliczenia emerytury). Po drugie, krótki miesięczny termin. 

Te proste zasady wymuszają aktywność osób zyskujących na danych wyroku Trybunału Konstytucyjnego. Muszą złożyć wniosek i mają na to tylko miesiąc (od dnia publikacji wyroku TK). 

Nasz system prawny zawalił się w momencie braku publikacji wyroków Trybunału Konstytucyjnego w Dziennikach Ustaw. I zmusił ZUS do wydania poniższych wyjaśnień:

Wyjaśnienia ZUS dla emerytów „czerwcowych”: Musicie iść do WSA i NSA [wyrok TK z 4 czerwca 2024 r. SK 140/20]

Redakcja Infor.pl zwróciła się do ZUS z pytaniami o sytuację prawną emerytów „czerwcowych”, którzy bezskutecznie starają się o . Sami siebie określają w ten sposób (np. w listach do naszej redakcji), gdyż uprawnienia zostały im przyznane na podstawie wyroku, który zapadł w czerwcu 2024 r.

ZUS odpowiedź dla Infor.pl skonstruował w następujący sposób. Najpierw ZUS przyjął, że podstawą wznowienia spraw emerytów "czerwcowych" jest tylko art. 145a k.p.a. Następnie rzecznik prasowy ZUS wskazał, że nie może zastosować tego przepisu z prozaicznej przyczyny - braku publikacji w Dzienniku Ustaw. Nie ma więc podstawy do wznowienia postępowania w sprawie emerytury obliczonej z zastosowaniem art. 25 ust. 1b ustawy emerytalnej, zakończonego decyzją ostateczną. Wnioski z powyższych informacji ZUS wyciągnął takie:

Wniosek nr 1) W razie złożenia skargi o wznowienie tego postępowania, ZUS  wyda decyzję o odmowie wznowienia postępowania, (bo nie ma podstawy prawnej dla takiego wznowienia). 

Wniosek nr 2) Od tej decyzji ZUS emeryt ma odwołanie do sądu powszechnego. Więc może się okazać, że tezy z pisma ZUS zostaną zweryfikowane przez sąd na korzyść emerytów. Podstawą jest art. 83 ust. 2 i 3 ustawy z 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych