Tematy - Spadek, Spadki i darowizny - INFOR.PL

Nieruchomości przekazywane w ramach darowizny albo spadkobrania, zwykle mają o wiele większą wartość niż inne składniki majątku. Właśnie dlatego ewentualne obowiązki podatkowe obdarowanego lub spadkobiorcy są bardzo istotne. Na szczęście takie osoby w niektórych sytuacjach mogą uniknąć podatku naliczonego od wartości domu, mieszkania albo gruntu. Warto zatem wiedzieć, jakie są zwolnienia z podatku od nieruchomości przekazanej w ramach spadku lub darowizny.

Zgodnie z ustawą o podatku od spadków i darowizn otrzymanie darowizny powoduje powstanie obowiązku podatkowego. Nie każde jednak otrzymanie darowizny powoduje powstanie obowiązku podatkowego. Co więcej, nie każde nieodpłatne przysporzenie na rzecz osoby fizycznej można uznać za darowiznę.

Rodzeństwo przyrodnie jest zaliczane do tych samych grup podatkowych w podatku od spadków i darowizn (grupa I i tzw. grupa "zerowa") co rodzeństwo rodzone. Co za tym idzie, darowizna od rodzeństwa przyrodniego może być wolna od podatku, jeżeli zostaną spełnione wymogi określone w art. 4a ustawy ustawy o podatku od spadków i darowizn.

Po nabyciu spadku spadkobiercy są współwłaścicielami majątku spadkowego. Aby każdy z nich mógł swobodnie rozporządzać swoją częścią konieczne jest zniesienie współwłasności w drodze sądowego lub umownego działu spadku przed notariuszem. Dowiedz się jakich kosztów wymaga dział spadku przed notariuszem i jakie dokumenty należy w tym celu zgromadzić.

Założenia ustawy o zmianie niektórych ustaw w związku z sukcesją przedsiębiorstwa osoby fizycznej, które zostały przygotowane przez Ministerstwo Rozwoju, przewidują zmiany dla pracowników w przypadku śmierci przedsiębiorcy. Zgodnie z propozycją po śmierci przedsiębiorcy będącego osobą fizyczną umowy o pracę nie wygasną, a wszystkie uprawnienia i obowiązki pracodawcy będą wykonywane przez prokurenta mortis causa, czyli prokurenta na wypadek śmierci. Zmiany mają wejść w życie 1 stycznia 2018 r.

Wydziedziczenie to pozbawienie potencjalnych spadkobierców zachowku. Dziecko może zostać wydziedziczone tylko w ściśle określonych przez Kodeks cywilny przypadkach. Wprost z treści testamentu powinno wynikać wydziedziczenie.

Po śmierci najbliższych spadkobiercy powinni się liczyć z tym, że organy podatkowe o nich nie zapomną. Nie dotyczy to wyłącznie najczęstszego problemu, tj. braku złożenia oświadczenia o skorzystaniu ze zwolnienia grupy „zerowej” w podatku od spadków, ale też długów, jaki może zostawić spadkodawca. Dziedziczyć można bowiem równo tak zobowiązania, jak i majątek i wierzytelności. 23 maja 2016 r. NSA wydał w tym zakresie uchwałę (sygn. akt II FPS 6/15) – dalej: „Uchwała”, niestety niekorzystną dla podatników. Co ciekawe jednak, jeden z Sędziów NSA nie zgodził się z nią przedstawiając zdanie odrębne.

Sposób przyjęcia spadku wpływa na zakres odpowiedzialności za długi spadkodawcy. Jakie konsekwencje ma przyjęcie spadku wprost? Jak kształtuje się odpowiedzialność w przypadku przyjęcia spadku z dobrodziejstwem inwentarza?

Zgłoszenie o nabyciu własności rzeczy lub praw majątkowych na formularzu SD-Z2 składają osoby, które otrzymały spadek lub darowiznę od osoby z kręgu najbliższej rodziny. Złożenie wypełnionego formularza SD-Z2 jest warunkiem zwolnienia z podatku od spadków i darowizn w takich sytuacjach. Aktualny wzór formularza SD-Z2 (wersja 6) obowiązuje od 1 stycznia 2016 r.

Akty poświadczenia dziedziczenia, prawomocne postanowienia sądu o nabyciu spadku oraz europejskie poświadczenia spadkowe sporządzane przez notariuszy znajdą się w elektronicznym rejestrze spadkowym. Przepisy powołujące ten rejestr weszły w życie 8 września 2016 r.

Jeżeli spadkodawca powoła w testamencie spadkobiercę, to ma miejsce dziedziczenie testamentowe. Ten sposób dziedziczenia wyłącza dziedziczenie ustawowe. Żadne przepisy nie ograniczają kręgu osób, które można powołać do spadku. Spadkobiercą może być każda osoba fizyczna, powołana w testamencie, która żyje w chwili otwarcia spadku, czyli w momencie śmierci spadkodawcy. Wysokość opodatkowania i możliwość skorzystania z ulg podatkowych uzależniona jest nie tylko od przedmiotu i wartości spadku, ale także od osobistego stosunku spadkobiorcy do spadkodawcy.

Darowizny podlegają obowiązkowi zapłaty podatku przez obdarowanego – tak wynika z generalnej zasady zawartej w ustawie o podatku od spadku i darowizn. Jednak ustawodawca przewidział także zwolnienia. Jak zatem wygląda kwestia opodatkowania darowizn w najbliższej rodzinie?

Dokonanie przelewu pieniężnego na konto bankowe członka rodziny to nic innego jak przekazanie darowizny, od której co do zasady obdarowany ma obowiązek zapłacić podatek. Podatku od darowizny można jednak uniknąć pod warunkiem kontrolowania wysokości wręczanej darowizny w rodzinie jednorazowo czy cyklicznie.

Określenie daty nabycia nieruchomości jest istotne, jeśli spadkobiorca chce taką nieruchomość sprzedać przed upływem pięciu lat, liczonych od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło otwarcie spadku. Niejednolite orzecznictwo sądów administracyjnych stawia w niejasnej sytuacji tych spadkobierców, którzy nabyli spadek po zmarłym współmałżonku, z którym pozostawali w ustawowej wspólności majątkowej.

W pierwszej kolejności roszczenie o zachowek powinniśmy kierować przeciwko spadkobiercom zmarłego. Co możemy zrobić w sytuacji, gdy od nich nie możemy otrzymać należnego nam zachowku?

Rada Ministrów przyjęła projekt ustawy o zmianie ustawy Kodeks postępowania cywilnego oraz niektórych innych ustaw. Do Rejestru Spadkowego będą wpisywane Europejskie Poświadczenia Spadkowe (EPS) oraz wszelkie zmiany, uchylenia lub sprostowania takich poświadczeń. To najważniejsza zmiana wprowadzona do nowelizowanych przepisów, która ma obowiązywać od 8 września 2016 r., czyli z dniem rozpoczęcia funkcjonowania Rejestru Spadkowego.

Zgodnie z prawem o podatku dochodowym sprzedaż odziedziczonej nieruchomości przestaje być objęta podatkiem, gdy od otwarcia spadku upłynęło pięć lat podatkowych. Jednak okazuje się, że podatek może być należny, jeśli nawet minęło znacznie więcej niż 5 lat. Wszystko zależy od tego, co w tym okresie działo się ze spadkiem.

Decyzja o odpowiedzialności spadkobiercy za długi spadkowe może być wydawana w ciągu 5 lat tj. do czasu przedawnienia zobowiązania podatkowego. Wniosek taki płynie z uchwały NSA w Warszawie z 23 maja 2016 r. Co to oznacza w praktyce?

Uzyskane od członków najbliższej rodziny spadki i darowizny podlegają zwolnieniu z podatku, jeżeli jednak sprawa dotyczy dalszych krewnych lub osób niepołączonych więzami rodzinnymi, podatek należy zapłacić. Pojawia się wówczas kwestia wyceny nieruchomości. Tę wycenę komplikuje sytuacja, w której nieruchomość obciążona jest kredytem hipotecznym.

Dalsi krewni i znajomi, dziedziczący po zmarłym, są objęci podatkiem do spadków i darowizn. Sumy odszkodowań, wypłacanych z ubezpieczenia na wypadek śmierci, są z tego podatku zwolnione. Ale czy jeżeli osoba niespokrewniona uzyska część kwoty odszkodowania, na dodatek wypłaconego przez zagraniczną firmę ubezpieczeniową?

Co do zasady dzieci spadkodawcy dziedziczą razem z żyjącym małżonkiem spadkodawcy (czyli ojcem lub matką bądź małżonkiem rodzica, odpowiednio macochą lub ojczymem), w częściach równych, przy czym udział spadkowy małżonka zmarłego nie może być mniejszy niż jedna czwarta część.

Powołanie do spadku może nastąpić z ustawy (według zasad wynikających z Kodeksu cywilnego) albo z testamentu (zgodnie z wolą spadkodawcy - testatora).

Spadek jest ogółem praw i obowiązków zmarłego o charakterze cywilnoprawnym. Sposób dziedziczenia zależy od tego, czy spadkodawca sporządził testament, czy też nie. Jeżeli nie było testamentu, całość spadku podlega dziedziczeniu ustawowemu, czyli według reguł ustalonych w Kodeksie cywilnym. Ważne jest również to, że dziedziczenie odbywa się na podstawie przepisów obowiązujących w chwili otwarcia spadku, czyli śmierci spadkodawcy.

Podatek od spadków i darowizn oblicza się od nadwyżki podstawy opodatkowania ponad kwotę wolną od podatku, według wskazanej w ustawie o podatku od spadków i darowizn skali podatkowej. Skala podatku od spadków i darowizn wyróżnia trzy grupy podatkowe, a zatem wysokość podatku zależy od grupy podatkowej, do której zaliczony jest nabywca.

Do celów podatkowych potwierdzeniem przekazania darowizny środków pieniężnych jest najczęściej przelanie tych środków na rachunek obradowanego. Jednak co w sytuacji, jeżeli podarowane zostały środki pieniężne, które zostały przelane na konto bankowe osoby trzeciej, np. jako zapłata za mieszkanie.

Przy dziedziczeniu zdarza się, że spadkobiorca wchodzi w posiadanie części nieruchomości. Następnie często dochodzi do porozumień, w ramach których np. poprzez wymianę udziałów właściciel części mieszkania czy domu wchodzi w posiadanie całości nieruchomości. Sprzedaż mieszkania, które częściowo zostało odziedziczone a częściowo nabyte, może podlegać opodatkowaniu, ale daninę należy zapłacić tylko od tej części, która została sprzedana przed upływem pięciu lat od chwili nabycia.

Od 1 stycznia 2016 r. obowiązują nowe wzory zaświadczeń wydawanych przez organy podatkowe, m.in. zaświadczenie o niezaleganiu w podatkach lub stwierdzającego stan zaległości (ZAS-W); zaświadczenie o wysokości zobowiązań spadkodawcy (ZAS-S); zaświadczenie o wysokości zaległości podatkowych zbywającego (ZAS-Z); zaświadczenie o wysokości zaległości podatkowych podatnika (ZAS-P); zaświadczenie o wysokości zaległości podatkowych rozwiązanej spółki cywilnej (ZAS-SC); zaświadczenie o wysokości zobowiązania podatkowego (zaległości podatkowych), kosztów upomnienia, kosztów egzekucyjnych zabezpieczonych hipoteką przymusową lub zastawem skarbowym (ZAS-HZ). Zaświadczenia można doręczać w formie dokumentów elektronicznych.

Ekwiwalent za udziały zmarłego wspólnika spółki z o.o. (równowartość), jako prawo majątkowe podlega opodatkowaniu podatkiem od spadków i darowizn i z chwilą wypłaty tych udziałów w pieniądzu spadkobiercom nie podlega ponownemu opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych – orzekł Naczelny Sąd Administracyjny.

Minister Finansów w drodze rozporządzenia określił nowy wzór zeznania podatkowego o nabyciu rzeczy lub praw majątkowych SD-3 oraz załącznika do tego zeznania SD-3/A. Rozporządzenie wchodzi w życie z dniem 1 stycznia 2016 r.

Na początku 2016 r. wejdzie w życie nowe rozporządzenie dotyczące pobierania przez płatników podatku od spadków i darowizn, określające sposób pobierania podatku przez płatników, zakres danych zawartych w deklaracji o wysokości pobranego i wpłaconego podatku oraz zasady przekazywania informacji w zakresie czynności dokonywanych w formie aktu notarialnego.

W dniu 18 października 2015 r. weszła w życie niezbyt obszerna, lecz doniosła, a wręcz fundamentalna zmiana przepisów kodeksu cywilnego i kilku innych ustaw dotycząca spadkobrania. Zmiana ta jest na tyle ważna dla (niestety) każdego, że opisywały ją nie tylko branżowe, kierowane do prawników, gazety i portale internatowe. Żeby uniknąć błędu ważne jest dość precyzyjne przedstawienie tego co się zmieniło, stąd uznaliśmy, że temat ten warto choć zwięźle poruszyć w naszym Radarze Prawnym.

Komornicy pozytywnie przyjęli zmianę prawa wprowadzającą możliwość dziedziczenia długów tylko do wysokości odziedziczonego majątku. Obawiają się, że problemów nastręczy sporządzanie przez spadkobierców wykazu inwentarza majątku. Podobne obawy mają notariusze.

Nowelizacja prawa spadkowego weszła w życie w niedzielę. Wprowadza zasadę dziedziczenia długów tylko do wysokości odziedziczonego majątku. Przyczynia się również do większej ochrony spadkobierców.

18 października 2015 r. weszły w życie przepisy, które znacząco zmieniają zasady odpowiedzialności za długi spadkowe. Dzięki nowym przepisom spadkobiercy, którzy nie złożą w ciągu 6 miesięcy oświadczenia o przyjęciu lub odrzuceniu spadku nie będą już ponosić nieograniczonej odpowiedzialności za długi wchodzące w jego skład. Od teraz „milczenie” spadkobiercy będzie się wiązało z przyjęciem spadku z dobrodziejstwem inwentarza, a więc ewentualna odpowiedzialność za długi spadkowe nie będzie mogła być wyższa niż wartość odziedziczonego majątku.

Wprowadzenie jako zasady dziedziczenia długów tylko do wysokości odziedziczonego majątku, a nie - jak dotąd - w całości, przewiduje nowelizacja, która 18 października br. weszła w życie. Chroni ona spadkobierców przed długami, których istnienia często nie byli świadomi.

Razem z rodzeństwem otrzymałam w spadku samochód osobowy. Samochód stanowi obecnie współwłasność trzech osób. Ja chcę wykorzystywać ten samochód w prowadzonej działalności gospodarczej. Czy mogę taki samochód amortyzować? Czy powinnam zawrzeć umowę użyczenia z pozostałymi współwłaścicielami?

Przedstawiamy podsumowanie najważniejszych zmian w polskich przepisach prawnych, które miały miejsce w sierpniu br. Zmiany dotyczą zakresu regulacji dotyczących prawa spadkowego, prawa cywilnego oraz postępowania przed sądami administracyjnymi, jak również wybrane orzecznictwo Trybunału Konstytucyjnego.

Kiedy sprzedaż towarów uzyskanych w drodze spadku po zmarłym przedsiębiorcy będzie stanowiła źródło przychodu i będzie podlegała opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych?

W sytuacji gdy w spadku otrzymuje się nieruchomość będącą własnością zmarłego, spadkobiercy od odziedziczonego budynku, lokalu czy gruntu nie płacą podatku. Jak natomiast należy postąpić, jeżeli zmarły posiadał spółdzielcze lokatorskie prawo do lokalu i spadkobiercom należy się kwota równa wartości rynkowej lokalu? Tego nie wiedzą nawet niektóre spółdzielnie mieszkaniowe.

Niejednokrotnie prezent ślubny może stanowić darowiznę, która podlega opodatkowaniu podatkiem od spadku i darowizn. To, czy od otrzymanego prezentu nowożeńcy będą zobowiązani zapłacić podatek, zależy od dwóch czynników: jego wartość oraz tego, kto go wręczył.

Od 17 sierpnia 2015 r. wszystkie kwestie dotyczące spadku po osobie mającej majątek lub krewnych w różnych państwach UE będą rozstrzygane przez jeden sąd, według przepisów tylko jednego z państw. Tego dnia wchodzą w życie umożliwiające to zmiany w prawie.

Nowe zasady odnoszące się do spraw spadkowych w Unii Europejskiej mają zwiększyć pewność i przewidywalność prawa oraz uchronić spadkobierców przed trudnościami, jakie wiązały się z realizacją ich praw spadkowych za granicą - wskazuje Ministerstwo Sprawiedliwości.

Wprowadzenie do polskiego prawa wspólnego Europejskiego Poświadczenia Spadkowego (EPS), mającego ułatwić wykazywanie obywatelom z całej Unii Europejskiej praw do spadku, zakładają zmiany w Kodeksie postępowania cywilnego, do którego w środę 22 lipca 2015 r. poprawkę przyjął Senat. 24 lipca 2015 r. Sejm zaakceptował tę poprawkę.

Dziedziczenie długów czekają zmiany z dniem 18 października 2015 r. Nowe przepisy zapewniają większą ochronę dłużnikom i będą miały zastosowanie do spadków, które zostały otwarte z tą datą lub późniejszą. Jeśli spadkobierca w okresie 6 miesięcy od dowiedzenia się o tytule do dziedziczenia nie zrobi nic, odziedziczy spadek z dobrodziejstwem inwentarza. Będzie odpowiadał za długi spadkowe tylko do wartości ustalonego w inwentarzu stanu czynnego spadku.

W posiadanie spadku podatnik wchodzi z dniem śmierci zmarłego. A zatem nabycie mieszkania w drodze spadku następuje z chwilą otwarcia spadku, a nie w momencie wydania orzeczenia sądowego. Oznacza to, że przedłużające się postępowanie spadkowe nie musi ograniczać spadkobierców w kwestii ewentualnej sprzedaży nabytej nieruchomości.

W świetle przepisów podatkowych prezent ślubny może stanowić darowiznę, podlegającą opodatkowaniu. To, czy podatek zostanie naliczony zależy od wartości otrzymanego prezentu oraz stopnia pokrewieństwa nowożeńców z darczyńcami. Czy można uniknąć podatków od upominków? Jakie prezenty i od kogo podlegają opodatkowaniu?

Wprowadzenie do polskiego prawa wspólnego Europejskiego Poświadczenia Spadkowego (EPS), mającego ułatwić wykazywanie obywatelom z całej Unii Europejskiej praw do spadku, zakłada rządowy projekt nowelizacji Kpc, Prawa o notariacie oraz niektórych innych ustaw, którym we wtorek 23 czerwca 2015 r. zajął się Sejm. Nowe przepisy mają wejść w życie z dniem 17 sierpnia 2015 r.

Po dość długiej procedurze legislacyjnej w dniu 15 maja 2015 r. Sejm uchwalił ustawę o zmianie ustawy o samorządzie gminnym oraz niektórych innych ustaw. Przynosi ona m.in. ważne zmiany w ustawie o podatku od spadków i darowizn, które mają zacząć obowiązywać od 1 stycznia 2016 roku.

Implementację europejskiego rozporządzenia ws. spadków, w myśl którego powstać ma wspólne Europejskie Poświadczenie Spadkowe, zakłada projekt nowelizacji procedury cywilnej i prawa o notariacie. Niebawem rozpatrzy go rząd.

Co do zasady czynienie nakładów na majątek przyszłego spadkodawcy może mieć wpływ na dziedzicznie po nim. Sytuacja osoby czyniącej nakłady uzależniona jest jednak od tego czy osoba ta zostanie spadkobiercą po osobie starszej, a także od tego w jakim celu uczyniła nakłady na majątek spadkowy.

Spadek, Spadki i darowizny

Kto nie zapłaci podatku od spadku lub darowizny?

Nieodpłatne przysporzenie a podatek od spadków i darowizn

Darowizna od rodzeństwa przyrodniego a obowiązek podatkowy

Umowny dział spadku przed notariuszem – jakie dokumenty i jakie koszty

Sytuacja pracowników po śmierci przedsiębiorcy – zmiany od 2018 r.

Jak skutecznie wydziedziczyć dziecko?

Zakres odpowiedzialności spadkobierców za zobowiązania podatkowe spadkodawcy

Długi spadkodawcy a odpowiedzialność spadkobierców

Jak wypełnić zgłoszenie SD-Z2

Rejestr spadkowy od 8 września 2016 r.

Opodatkowanie nabycia testamentowego przez osobę nienależącą do rodziny spadkodawcy

Darowizny w najbliższej rodzinie a podatek

Jak uniknąć podatku od darowizny dla członka rodziny

Spadek po zmarłym małżonku, a data nabycia udziału w nieruchomości objętej ustawową wspólnością majątkową

Przeciwko komu kierować roszczenie o zachowek?

Rejestracja EPS ułatwi objęcie spadku

Jakie skutki podatkowe może wywołać dział spadku

Decyzja o odpowiedzialności spadkobiercy za długi spadkowe - termin

Nieruchomość obciążona kredytem a podatek od spadków i darowizn

Czy odszkodowanie wypłacone z ubezpieczenia spadkodawcy jest opodatkowane?

Dziedziczenie przez dzieci spadkodawcy

Nowe zasady dziedziczenia od 2016 r.

Czym jest spadek - zmiany 2016

Podatek od spadków i darowizn – skala podatkowa i kwoty wolne od podatku

Czy darowizna pieniężna musi wpłynąć na konto bankowe obdarowanego?

Skutki podatkowe działu spadku między spadkobiercami

Wzory zaświadczeń wydawanych przez organy podatkowe

Podatek od spadków i ekwiwalentu za udziały zmarłego wspólnika spółki z o.o.

Nowe wzory formularzy SD-3 i SD-3/A od 1 stycznia 2016 r.

Pobieranie przez płatników podatku od spadków i darowizn od 1 stycznia 2016 r.

Zmiany w prawie spadkowym

Zmiany w dziedziczeniu długów spadkowych - problemy z wykazem inwentarza majątku

Zmiany w prawie spadkowym

Prawo spadkowe - ważne zmiany

Nowe przepisy chroniące spadkobierców przed długami spadkowymi

Czy można amortyzować samochód nabyty w drodze spadku na współwłasność?

Podsumowanie zmian w prawie w sierpniu 2015 r.

Sprzedaż towarów uzyskanych w spadku po przedsiębiorcy

Odziedziczenie spółdzielczego lokatorskiego prawo do lokalu – skutki podatkowe

Prezent ślubny a podatek od spadków i darowizn

Jedno postępowanie spadkowe w sprawach o charakterze międzynarodowym w UE

Nowe zasady spadkowe mają zwiększyć pewność prawa

Europejski Poświadczenie Spadkowe - poprawka Senatu w zakresie podatku od spadków

Dziedziczenie długów - zmiany 2015 r.

Od kiedy należy liczyć datę nabycia mieszkania w drodze spadku

Kiedy prezenty ślubne podlegają opodatkowaniu

Europejskie Poświadczenie Spadkowe - Sejm rozpoczął prace

Zmiany w podatku od spadków i darowizn od 2016 r.

Europejskie Poświadczenie Spadkowe

Czy czynienie nakładów na majątek osoby starszej ma wpływ na dziedziczenie po takiej osobie?