Kategorie

Dzieciobójstwo w polskim prawie karnym

Sylwia Uścimiak
Prawnik, specjalizuje się w zagadnieniach z zakresu prawa i postępowania karnego
Dzieciobójstwo w polskim prawie karnym/Fot. Shutterstock
Dzieciobójstwo w polskim prawie karnym/Fot. Shutterstock
Shutterstock
Dzieciobójstwo w praktyce stanowi uprzywilejowany typ zabójstwa. Kto może być sprawcą dzieciobójstwa i co za nie grozi?

Problemy rodzinne czy finansowe stanowią główną przyczynę zabójstw dzieci. Oprócz tego kolejną przyczyną są także problemy natury psychicznej, które objawiają się np. niechęcią do własnego dziecka. Czy w związku z powyższym każde zabójstwo dziecka stanowi dzieciobójstwo?

Dzieciobójstwo - Kodeks karny

W myśl art. 149 Kodeksu karnego (dalej: k.k.) dzieciobójstwa (również określane jako zabójstwo noworodka) dopuszcza się matka, która zabija dziecko w okresie porodu pod wpływem jego przebiegu. Za taki czyn ustawodawca przewidział karę pozbawienia wolności w wymiarze od 3 (trzech) miesięcy do 5 (pięciu) lat. Oznacza to, że dzieciobójstwo stanowi występek popełniony umyślnie, jest ścigane z oskarżenia publicznego, może być popełnione tylko przez biologiczną matkę na własnym dziecku i musi pozostawać w bezpośrednim związku z porodem, który zgodnie z poglądami nauki może występować nawet do kilku dni po urodzeniu dziecka. Po wyczerpaniu tak rozumianej bliskości czasowej, zabójstwo dziecka w dowolnym i późniejszym okresie jego życia nie będzie stanowiło dzieciobójstwa z art. 149 k.k., tylko będzie klasycznie rozumianym zabójstwem z art. 148 k.k.

W praktyce przestępstwo dzieciobójstwa stanowi uprzywilejowany typ zabójstwa, który jest ściśle powiązany ze stanem psychicznym kobiety, ale tylko w czasie porodu. Fakt ten potwierdza m.in. wyrok SA w Warszawie o sygn. akt II AKa 176/18 z dnia 11 września 2018 roku, w którym zwrócono uwagę, iż „warunkiem odpowiedzialności jest wykazanie specyficznego, odbiegającego od normy i destrukcyjnego wpływu porodu na stan psychiczny rodzącej. Przyjmuje się, że taki wpływ może spowodować poród długotrwały, obciążony komplikacjami, skutkujący obrażeniami kobiety a w związku z tym powodujący ponadprzeciętne cierpienie fizyczne i psychiczne; to ostatnie może także wynikać z warunków i okoliczności, w jakich poród się odbywa.”

Dzieciobójstwo - przyczyny

Brzmienie obecnie przyjętej przez ustawodawcę dyspozycji przepisu ustawy karnej, nakazuje przyjąć, iż niniejszy przepis wyklucza wpływ czynników pozaporodowych na rodzącą, co wynika z treści wyroku SA we Wrocławiu, sygn. akt II AKa 196/17 z dnia 9 sierpnia 2017 roku. Taki pogląd sugeruje, iż okolicznością łagodzącą dla sprawczyni zabójstwa dziecka nie będą np. problemy finansowe, porzucenie ciężarnej kobiety przez partnera czy środowisko z którego się wywodzi. Jako negatywną przesłankę do uznania zabójstwa dziecka w uprzywilejowanym typie z art. 149 k.k. można uznać również ukrywanie ciąży przez kobietę, co wynika z kolei z treści wyroku SA we Wrocławiu, sygn. akt II AKa 196/17 z dnia 9 sierpnia 2017 roku. Ponieważ w treści przepisu jest wprost wskazana zależność między matką a porodem, to należy również przyjąć, że sprawczynią przestępstwa dzieciobójstwa nie może być np. macocha, babcia czy opiekunka dziecka.

Ważne!
Jeżeli zabójstwo dziecka było planowane przed jego urodzeniem, to wówczas nie można mówić o uprzywilejowanym zabójstwie (dzieciobójstwie) nawet gdy nastąpiło ono w okresie porodu.

Brak bezpośredniego związku pomiędzy porodem a stanem psychicznym kobiety daje podstawy do uznania, że nie mamy do czynienia z dzieciobójstwem, tylko z klasycznym zabójstwem z art. 148 k.k.

Dowiedz się więcej z naszej publikacji
Przeciwdziałanie praniu pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu. Obowiązki biur rachunkowych z aktywnymi drukami online
Przeciwdziałanie praniu pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu. Obowiązki biur rachunkowych z aktywnymi drukami online
Tylko teraz
Źródło: INFOR
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code

    © Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A.

    Prawo
    1 sty 2000
    22 wrz 2021
    Zakres dat:
    Zapisz się na newsletter
    Zobacz przykładowy newsletter
    Zapisz się
    Wpisz poprawny e-mail

    Renta rodzinna dla studenta pierwszego roku za wrzesień

    Renta rodzinna dla studenta pierwszego roku również za wrzesień? To możliwe, ale trzeba pamiętać o formalnościach. Termin upływa 30 września.

    Sprawy o stwierdzenie nieważności decyzji starszych niż 30 lat

    Nowelizacja Kodeksu postępowania administracyjnego weszła w życie 16 września 2021 r. Co z umorzeniem spraw o stwierdzenie nieważności decyzji starszych niż 30 lat?

    Świadczenie pielęgnacyjne a śmierć dziecka

    Świadczenie pielęgnacyjne nie przysługuje w przypadku śmierci dziecka z niepełnosprawnością. Czy przepisy ulegną zmianie?

    1000 plus – dla kogo?

    1000 plus. Dla kogo przewidziano wsparcie w ramach rodzinnego kapitału opiekuńczego? Prezentujemy najważniejsze założenia.

    Zadośćuczynienie za naruszenie więzi rodzinnej - nowe przepisy

    Przepisy dotyczące zadośćuczynienia za naruszenie więzi rodzinnej weszły w życie. Jakie sytuacje obejmują?

    Zmiany w "500 plus" - nowelizacja uchwalona

    Zmiany w "500 plus" mają dotyczyć przejęcia przez ZUS obsługi programu. Wniosek złożymy tylko elektronicznie. Nowelizacja została uchwalona przez Sejm.

    Punkty spisowe w placówkach ZUS

    Punkty spisowe w placówkach ZUS powstaną w całej Polsce. Jaką pomoc będzie można w nich uzyskać?

    Opieka nad seniorem w miejscu zamieszkania

    Opieka nad seniorami ma być świadczona w miejscu zamieszkania. Rząd planuje zmiany w funkcjonowaniu domów pomocy społecznej.

    Przepisy antylichwiarskie na stałe?

    Przepisy antylichwiarskie zostały uwzględnione w tzw. ustawach covidowych. Ministerstwo Sprawiedliwości pracuje nad nową stałą regulacją.

    ZUS przejmie obsługę 500 plus [WYWIAD]

    ZUS ma przejąć obsługę programu "500 plus"? Czy jest na to gotowy? O szczegółach mówił PAP wiceprezes ZUS Włodzimierz Owczarczyk.

    PE o wolności mediów i praworządności w Polsce

    Parlament Europejski przyjął w rezolucję zatytułowaną "Wolność mediów i dalsze pogarszanie się praworządności w Polsce".

    Nowelizacja KPA a odszkodowania

    Nowelizacja Kodeksu postępowania administracyjnego weszła w życie. Czy właściciele nieruchomości będą dochodzić odszkodowań przed ETPC?

    Czas pracy - od kiedy?

    Czas pracy budzi szereg wątpliwości. Od kiedy się liczy? Co z tzw. czynnościami przygotowawczymi?

    Brak alimentów a dodatkowe zajęcia pozalekcyjne [BADANIE]

    W wielu przypadkach rodziców opiekujących się dziećmi, które nie otrzymują alimentów, nie stać na sfinansowanie jakichkolwiek zajęć pozalekcyjnych.

    Wynagrodzenia rodzin zastępczych i inne zmiany

    Wynagrodzenia rodzin zastępczych powiązane z płacą minimalną zakłada projekt nowelizacji ustawy o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej.

    Cmentarze i chowanie zmarłych – planowane zmiany

    Nowa ustawa o cmentarzach i chowaniu zmarłych ma w sposób kompleksowy regulować problematykę tzw. prawa pośmiertnego. Oto założenia projektu.

    Świadczenie usług cyfrowych - duże zmiany od 2022 roku

    Usługi cyfrowe. 1 stycznia 2022 r. mija termin implementacji przez państwa członkowskie UE dyrektywy 2019/770 z 20 maja 2019 r. w sprawie niektórych aspektów umów o dostarczanie treści i usług cyfrowych. Co się zmieni po wejściu w życie tych przepisów? Jakie nowe zasady wprowadza ta dyrektywa? Co powinni wiedzieć konsumenci?

    "Małżeństwa" jednopłciowe i związki partnerskie - rezolucja PE

    Parlament Europejski przyjął rezolucję, w której postuluje, by "małżeństwa" jednopłciowe i związki partnerskie były uznawane w całej Unii .

    Straż Graniczna przypomina grzybiarzom o stanie wyjątkowym

    Straż Graniczna zaleca, by grzybiarze, zanim wybiorą się do lasów, sprawdzili jak przebiega strefa stanu wyjątkowego.

    Wnioski o "Dobry start" złożone przez większość uprawnionych

    Wnioski o "Dobry start" złożyła już wnioski o "Dobry start". Z danych ZUS wynika, iż rodzice najczęściej wybierali bankowość elektroniczną.

    Święta Wielkanocne w 2022 r.

    Święta Wielkanocne w 2022 r. to data oczekiwana przez wielu pracowników. Kiedy jest Wielkanoc? Czy jest to dzień wolny od pracy?

    Spis powszechny do 30 września 2021 r.

    Spis powszechny potrwa do 30 września. Jak można wziąć udział w Narodowym Spisie Powszechnym Ludności i Mieszkań w 2021 r.?

    Zakup akcji lub obligacji - UOKiK radzi

    Na co zwracać uwagę przy najbardziej popularnych instrumentach finansowych, czyli akcjach i obligacjach?

    Wydziedziczenie – na czym polega?

    Wydziedziczenie jest możliwe tylko po spełnieniu określonych warunków. Na czym w rzeczywistości polega?

    Alienacja rodzicielska - co robić?

    Alienacja rodzicielska, czyli utrudnianie kontaktów z dzieckiem przez rodzica to ważny problem. Co można zrobić w takiej sytuacji?